Ustawaz dnia 29 stycznia 2004 r.o wymaganiach weterynaryjnych dla produktów pochodzenia zwierzęcego
Treść ustawy
Art. 1.
1.
Ustawa określa wymagania weterynaryjne:
1)
dla produktów pochodzenia zwierzęcego umieszczanych na rynku;
2)
przy produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego, o których mowa w pkt 1;
3)
obowiązujące przy przywozie produktów pochodzenia zwierzęcego.
2.
Ustawy nie stosuje się do produktów pochodzenia zwierzęcego produkowanych wyłącznie
w gospodarstwie i przeznaczonych na potrzeby własne tego gospodarstwa, z zastrzeżeniem
art. 21, 22 i 23 ust. 1 pkt 1-3.
Art. 2.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1)
produkcja - co najmniej jedną z następujących czynności: pozyskiwanie, chów, wytwarzanie,
oczyszczanie, rozbiór, przetwarzanie, pakowanie, przepakowywanie, przechowywanie lub
transport;
2)
produkty pochodzenia zwierzęcego - przetworzone albo nieprzetworzone produkty pochodzące
od zwierząt lub ze zwierząt, przeznaczone do spożycia przez ludzi;
3)
zwierzęta rzeźne - hodowane, chowane lub utrzymywane w celu pozyskania mięsa bydło,
w tym gatunki Bubalus bubalis oraz Bison bison, a także świnie, owce, kozy, zwierzęta jednokopytne, drób, króliki oraz zwierzęta
łowne na fermach, w tym strusie i nutrie;
4)
mięso - wszystkie części zwierząt rzeźnych oraz zwierząt łownych nadające się do spożycia
przez ludzi, spełniające wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie art.
5 ust. 2 lub 3;
5)
ubój - spowodowanie śmierci zwierzęcia przez wykrwawienie;
6)
ubój z konieczności - ubój zarządzany przez lekarza weterynarii, dokonany w następstwie
wypadku lub w przypadku zagrożenia życia zwierzęcia rzeźnego niezwiązanego z chorobą
zakaźną;
7)
zakład - obiekt lub kilka obiektów połączonych funkcjonalnie i znajdujących się na
tym samym terenie, statek rybacki, statek przetwórnię lub rynki hurtowe, w których
produkuje się produkty pochodzenia zwierzęcego w celu umieszczenia na rynku, a także
pomieszczenia gospodarstwa, w którym pozyskuje się produkty pochodzenia zwierzęcego,
z wyjątkiem miejsc utrzymywania zwierząt lub dokonywania udoju mleka;
8)
rzeźnia - pomieszczenia, w których dokonuje się uboju i obróbki poubojowej wraz z
pomieszczeniami oraz urządzeniami do gromadzenia i przemieszczania zwierząt oczekujących
na ubój;
9)
partia wysyłkowa - liczbę zwierząt rzeźnych objętych tym samym, dołączonym do nich,
świadectwem zdrowia albo ilość produktów pochodzenia zwierzęcego, w szczególności
ryb, skorupiaków albo mięczaków, objętą tym samym, dołączonym do nich, handlowym dokumentem
identyfikacyjnym lub świadectwem zdrowia;
10)
środek transportu - część ładunkową pojazdów silnikowych, pojazdów szynowych, samolotów,
ładownie statków lub kontenery przeznaczone do przewożenia drogą lądową, morską lub
powietrzną;
11)
handel - swobodny obrót pomiędzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej w rozumieniu
art. 23 ust. 2 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską;
12)
rynek krajowy - terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
13)
umieszczanie na rynku - przechowywanie lub prezentację w celu sprzedaży, oferowanie
do sprzedaży, sprzedaż, dostarczanie lub każdy inny sposób wprowadzania na rynek Wspólnoty,
z wyłączeniem sprzedaży detalicznej;
14)
sprzedaż bezpośrednia - umieszczanie na rynku poprzez oferowanie przez producentów
do sprzedaży lub sprzedaż ostatecznemu konsumentowi produktów pochodzenia zwierzęcego
w zakresie i na obszarze określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ust.
3 pkt 1;
15)
produkty pochodzenia zwierzęcego o tradycyjnym charakterze - produkty, o których mowa
w przepisach krajowych i w przepisach Unii Europejskiej dotyczących ochrony oznaczeń
geograficznych, nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych oraz artykułów
rolno-spożywczych o szczególnym charakterze;
16)
świadectwo zdrowia - dokument wydany przez urzędowego lekarza weterynarii, w rozumieniu
przepisów o Inspekcji Weterynaryjnej, poświadczający stan zdrowia zwierzęcia lub zwierząt
oraz stan zdrowotny stada, z którego zwierzęta pochodzą, albo jakość zdrowotną produktu
pochodzenia zwierzęcego;
17)
handlowy dokument identyfikacyjny - dokument dołączony do partii wysyłkowej pozwalający
zidentyfikować tę partię, wysyłającego i odbiorcę tej partii;
18)
Traktat Akcesyjny - Traktat między Królestwem Belgii, Królestwem Danii, Republiką
Federalną Niemiec, Republiką Grecką, Królestwem Hiszpanii, Republiką Francuską, Irlandią,
Republiką Włoską, Wielkim Księstwem Luksemburga, Królestwem Niderlandów, Republiką
Austrii, Republiką Portugalską, Republiką Finlandii, Królestwem Szwecji, Zjednoczonym
Królestwem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej)
a Republiką Czeską, Republiką Estońską, Republiką Cypryjską, Republiką Łotewską, Republiką
Litewską, Republiką Węgierską, Republiką Malty, Rzecząpospolitą Polską, Republiką
Słowenii, Republiką Słowacką dotyczący przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki
Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki
Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii, Republiki
Słowackiej do Unii Europejskiej, podpisany w dniu 16 kwietnia 2003 r. w Atenach.
Art. 3.
Przepisy ustawy nie naruszają przepisów o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia.
Art. 4.
Sposób postępowania z ubocznymi produktami pochodzenia zwierzęcego powstającymi przy
produkcji określają przepisy Unii Europejskiej dotyczące produktów pochodzenia zwierzęcego
nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi.
Art. 5.
1.
Przy produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego powinny być spełnione wymagania zdrowotne,
higieniczne, sanitarne, organizacyjne, lokalizacyjne, techniczne i technologiczne,
zwane dalej „wymaganiami weterynaryjnymi”, obejmujące w szczególności:
1)
wymagania dotyczące zdrowia zwierząt, z których lub od których pozyskuje się te produkty;
2)
wymagania dotyczące uboju lub uboju z konieczności;
3)
wymagania dotyczące miejsc pochodzenia lub przebywania zwierząt;
4)
wymagania dotyczące tych produktów, w tym wymagania w zakresie handlu lub przywozu;
5)
sposób badania zwierząt rzeźnych i ich mięsa, mięsa zwierząt łownych, ryb i produktów
rybnych, mięczaków i skorupiaków oraz sposób postępowania z mięsem warunkowo zdatnym
lub niezdatnym do spożycia przez ludzi;
6)
sposób prowadzenia dokumentacji, w tym sposób dokumentowania pochodzenia zwierząt,
z których lub od których pozyskuje się te produkty, oraz zakres i sposób prowadzenia
rejestru zwierząt, a także sposób dokumentowania pochodzenia tych produktów oraz zakres
i sposób prowadzenia rejestru tych produktów;
7)
wymagania dotyczące poszczególnych etapów produkcji;
8)
wymagania dla osób wykonujących czynności pomocnicze pod nadzorem urzędowego lekarza
weterynarii oraz zakres tych czynności;
9)
warunki, tryb i zakres prowadzenia kontroli wewnętrznej w zakładzie, w tym opracowanie,
wdrożenie i realizację systemu analizy zagrożeń i krytycznych punktów kontroli (systemu
HACCP);
10)
sposób i zakres sprawowania urzędowego nadzoru;
11)
sposób znakowania i pakowania tych produktów;
12)
wymagania dotyczące świadectw zdrowia, handlowych dokumentów identyfikacyjnych lub
innych dokumentów dołączonych do tych produktów;
13)
wymagania dotyczące środków transportu.
2.
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, wymagania weterynaryjne
przy produkcji lub dla produktów pochodzenia zwierzęcego umieszczanych na rynku, biorąc
pod uwagę wielkość produkcji, specyfikę zakładów o małej zdolności produkcyjnej, ochronę
zdrowia publicznego oraz przepisy Unii Europejskiej w tym zakresie.
3.
Minister właściwy do spraw rolnictwa może określić, w drodze rozporządzenia, wymagania
weterynaryjne przy produkcji lub dla produktów pochodzenia zwierzęcego przywożonych
i przeznaczonych na rynek krajowy, dla których nie określono wymagań weterynaryjnych
w przepisach Unii Europejskiej, lub objętych przywozem fakultatywnym w rozumieniu
przepisów o kontroli weterynaryjnej w handlu, biorąc pod uwagę ochronę zdrowia publicznego
i zdrowia zwierząt.
Art. 6.
1.
Produkty pochodzenia zwierzęcego mogą być przeznaczone do sprzedaży bezpośredniej,
jeżeli przy ich produkcji zostały spełnione wymagania weterynaryjne określone na podstawie
ust. 3 pkt 1.
2.
Produkty o tradycyjnym charakterze mogą być umieszczane na rynku albo przeznaczone
do sprzedaży bezpośredniej, jeżeli przy ich produkcji zostały spełnione wymagania
weterynaryjne określone na podstawie ust. 3 pkt 2 lit. a.
3.
Minister właściwy do spraw rolnictwa, w drodze rozporządzenia:
1)
określi:
a)
wymagania weterynaryjne przy produkcji i dla produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych
do sprzedaży bezpośredniej,
b)
zakres, obszar i wymagania weterynaryjne dla miejsc prowadzenia tej sprzedaży w odniesieniu
do poszczególnych produktów,
2)
może określić:
a)
wymagania weterynaryjne przy produkcji i dla produktów pochodzenia zwierzęcego o tradycyjnym
charakterze,
b)
wielkość produkcji dla poszczególnych grup produktów przeznaczonych do sprzedaży bezpośredniej
- mając na względzie potrzebę zapewnienia ochrony zdrowia publicznego przy ograniczeniu
niektórych wymagań weterynaryjnych.
Art. 7.2 orzeczenia
1.
Podmioty prowadzące działalność w zakresie produkcji lub umieszczania na rynku produktów
pochodzenia zwierzęcego odpowiadają za bezpieczeństwo zdrowotne tych produktów oraz
spełnianie wymagań weterynaryjnych w zakresie prowadzonej działalności.
2.
W przypadku podejrzenia naruszenia wymagań weterynaryjnych przy produkcji produktów
pochodzenia zwierzęcego powiatowy lekarz weterynarii podejmuje wszelkie niezbędne
czynności w celu ochrony zdrowia publicznego, w tym zakazuje umieszczenia na rynku
tych produktów.
Art. 8.
1.
Niedopuszczalne jest podawanie zwierzętom, z których lub od których pozyskuje się
produkty pochodzenia zwierzęcego, substancji niedozwolonych oraz pozyskiwanie takich
produktów od zwierząt lub ze zwierząt, w których tkankach lub narządach stwierdzono
obecność takich substancji.
2.
Zakaz, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy zwierząt, którym podawano substancje o
działaniu beta-agonistycznym oraz hormonalnym, w tym tyreostatycznym w celu leczniczym
lub zootechnicznym, jeżeli upłynął okres karencji określony dla tych substancji.
3.
W celu zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej produktów pochodzenia zwierzęcego
prowadzi się badania kontrolne substancji niedozwolonych, pozostałości chemicznych,
biologicznych, produktów leczniczych i skażeń promieniotwórczych u zwierząt, w ich
wydalinach, w tkankach lub narządach zwierząt, w produktach pochodzenia zwierzęcego,
w wodzie przeznaczonej do pojenia zwierząt i środkach żywienia zwierząt.
4.
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia:
1)
wykaz substancji niedozwolonych objętych badaniami kontrolnymi, o których mowa w ust.
3,
2)
zakres badań kontrolnych, rodzaj, wielkość i sposób pobierania próbek,
3)
sposób postępowania w przypadku stwierdzenia obecności substancji niedozwolonych lub
przekroczenia dopuszczalnego poziomu pozostałości, o których mowa w ust. 3,
4)
sposób dokumentowania wykonywanych czynności,
5)
sposób postępowania w zakładach w związku z monitorowaniem substancji niedozwolonych
lub pozostałości, o których mowa w ust. 3
- kierując się potrzebą zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej produktów pochodzenia
zwierzęcego oraz ochrony zdrowia publicznego, a także biorąc pod uwagę przepisy Unii
Europejskiej w tym zakresie.
Art. 9.
1.
Podmioty zamierzające prowadzić działalność w zakresie produkcji produktów pochodzenia
zwierzęcego przed rozpoczęciem inwestycji są obowiązane:
1)
sporządzić projekt technologiczny zakładu i przesłać wraz z wnioskiem o jego zatwierdzenie
powiatowemu lekarzowi weterynarii właściwemu ze względu na planowane miejsce prowadzenia
działalności;
2)
powiadomić pisemnie powiatowego lekarza weterynarii, o którym mowa w pkt 1, o:
a)
zakresie i wielkości produkcji,
b)
rodzaju produktów pochodzenia zwierzęcego, które mają być produkowane w zakładzie,
c)
planowanym przeznaczeniu produktów pochodzenia zwierzęcego do handlu, na rynek państw
trzecich, na rynek krajowy albo do sprzedaży bezpośredniej.
2.
Powiatowy lekarz weterynarii zatwierdza, w drodze decyzji, projekt technologiczny
zakładu, jeżeli odpowiada on wymaganiom określonym w przepisach wydanych na podstawie
ust. 4 oraz art. 5 ust. 2 lub 3 albo art. 6 ust. 3.
3.
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do statków rybackich, statków przetwórni, zakładów
produkujących mięczaki, gospodarstw oraz podmiotów zamierzających prowadzić działalność
w zakresie transportu.
4.
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, wymagania,
jakim powinien odpowiadać projekt technologiczny zakładu, biorąc pod uwagę rodzaj
produkcji, zapewnienie spełniania wymagań weterynaryjnych oraz ochronę zdrowia publicznego.
Art. 10.1 orzeczenie
1.
Podmioty zamierzające prowadzić działalność w zakresie produkcji produktów pochodzenia
zwierzęcego w zakładzie są obowiązane zapewnić spełnianie w tym zakładzie wymagań
weterynaryjnych w zakresie działalności objętej produkcją.
2.
Podmioty, o których mowa w ust. 1, zgłaszają zamiar rozpoczęcia produkcji powiatowemu
lekarzowi weterynarii właściwemu ze względu na miejsce produkcji.
3.
Zgłoszenie, o którym mowa w ust. 2, zawiera w szczególności informacje, o których
mowa w art. 9 ust. 1 pkt 2.
4.
Do zgłoszenia, o którym mowa w ust. 2, dołącza się aktualny odpis z Krajowego Rejestru
Sądowego albo zaświadczenie z ewidencji działalności gospodarczej.
5.
Powiatowy lekarz weterynarii w terminie 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia, o którym
mowa w ust. 2, wydaje, po przeprowadzeniu kontroli, decyzję w sprawie:
1)
dopuszczenia zakładu do prowadzenia produkcji, jeżeli są spełnione wymagania weterynaryjne
właściwe dla tego rodzaju produkcji;
2)
niedopuszczenia zakładu do prowadzenia produkcji, jeżeli nie są spełnione wymagania
weterynaryjne dla tego rodzaju produkcji.
6.
Przepisu ust. 5 nie stosuje się do gospodarstw i podmiotów zamierzających prowadzić
działalność w zakresie transportu.
7.
Wydając decyzję, o której mowa w ust. 5 pkt 1, powiatowy lekarz weterynarii:
1)
nadaje weterynaryjny numer identyfikacyjny zakładu;
2)
określa rodzaj produktów i wielkość produkcji oraz kwalifikuje zakład:
a)
do handlu,
b)
na rynek krajowy,
c)
do sprzedaży bezpośredniej,
d)
na rynek państw trzecich.
8.
Zakłady, o których mowa w ust. 7 pkt 2 lit. a, uznaje się za zakłady zatwierdzone,
jeżeli:
1)
kontrola, o której mowa w ust. 5, potwierdzi spełnianie wymagań weterynaryjnych obowiązujących
przy wprowadzaniu do handlu;
2)
Główny Lekarz Weterynarii przekazał informacje, o których mowa w art. 15 ust. 2, Komisji
Europejskiej oraz państwom członkowskim Unii Europejskiej.
Art. 11.
O zaprzestaniu prowadzenia działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1, oraz o każdej
zmianie stanu prawnego lub faktycznego związanego z prowadzeniem tej działalności
podmiot ją prowadzący informuje powiatowego lekarza weterynarii w terminie 7 dni od
dnia zaistnienia takiego zdarzenia.
Art. 12.1 orzeczenie
1.
Powiatowy lekarz weterynarii może w każdym czasie, bez wcześniejszego powiadomienia,
kontrolować zakłady lub środki transportu w zakresie spełniania wymagań weterynaryjnych
przy produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego.
2.
W przypadku stwierdzenia, że w zakładach nie są spełniane wymagania weterynaryjne,
powiatowy lekarz weterynarii, w zależności od zagrożenia zdrowia publicznego lub zdrowia
zwierząt, wydaje decyzję, w której:
1)
nakazuje usunięcie uchybień;
2)
ogranicza wielkość produkcji;
3)
nakazuje wstrzymanie produkcji;
4)
zakazuje produkcji niektórych rodzajów produktów pochodzenia zwierzęcego;
5)
cofa uznanie zakładu za zatwierdzony oraz zmienia jego zakwalifikowanie;
6)
cofa uznanie zakładu za zatwierdzony oraz zmienia jego zakwalifikowanie na czas określony;
7)
zakazuje umieszczania produktów na rynku;
8)
zakazuje produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego i skreśla zakład z rejestru,
o którym mowa w art. 14.
3.
Przepisy ust. 2 pkt 1 i 3 stosuje się odpowiednio do środków transportu.
4.
W decyzjach, o których mowa w ust. 2, powiatowy lekarz weterynarii może określić termin
usunięcia uchybień, biorąc pod uwagę rodzaj uchybień oraz zagrożenie zdrowia publicznego
lub zdrowia zwierząt.
5.
Wydanie decyzji, o której mowa w ust. 2 pkt 7, w odniesieniu do gospodarstw, w których
pozyskuje się mleko surowe przeznaczone do dalszej produkcji, w przypadku gdy nie
spełnia ono wymagań dotyczących liczby drobnoustrojów i komórek somatycznych w mleku
surowym, może nastąpić po upływie 3 miesięcy od dnia stwierdzenia niespełnienia tych
wymagań.
6.
Decyzjom, o których mowa w ust. 2, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
7.
Na wniosek podmiotu powiatowy lekarz weterynarii może, w drodze decyzji, wyrazić zgodę
na zwiększenie o 50% ilości ubijanych zwierząt w rzeźni, jeżeli uboju dokonuje się:
1)
na potrzeby własne gospodarstwa,
2)
do sprzedaży bezpośredniej,
3)
na zaopatrzenie zakładów przetwarzających mięso przeznaczone na rynek krajowy
- pod warunkiem że ubijane zwierzęta stanowią własność właściciela rzeźni lub zlecającego
ubój.
Art. 13.
1.
Powiatowy lekarz weterynarii powiadamia o skreśleniu zakładu z rejestru, o którym
mowa w art. 14:
1)
państwowego powiatowego inspektora sanitarnego;
2)
wojewódzkiego inspektora inspekcji handlowej;
3)
Głównego Lekarza Weterynarii za pośrednictwem wojewódzkiego lekarza weterynarii.
2.
Jeżeli decyzja, o której mowa w art. 12 ust. 2 pkt 8, dotyczy zakładu zatwierdzonego,
Główny Lekarz Weterynarii informuje o tym Komisję Europejską oraz pozostałe państwa
członkowskie Unii Europejskiej.
Art. 14.
1.
Powiatowy lekarz weterynarii prowadzi rejestr zakładów umieszczających na rynku produkty
pochodzenia zwierzęcego, w tym zakładów produkujących produkty pochodzenia zwierzęcego
przeznaczone do sprzedaży bezpośredniej, jeżeli jest to wymagane w przepisach wydanych
na podstawie ust. 4.
2.
Do rejestru zakładów wpisuje się w szczególności:
1)
dane zawarte w zgłoszeniach i decyzjach, o których mowa w art. 10;
2)
informacje o kontrolach przeprowadzonych w zakładach i środkach transportu oraz o
wydanych decyzjach, o których mowa w art. 12.
3.
Powiatowy lekarz weterynarii przekazuje, za pośrednictwem wojewódzkiego lekarza weterynarii,
Głównemu Lekarzowi Weterynarii dane zawarte w rejestrze, a także informuje o każdej
zmianie stanu faktycznego lub prawnego ujawnionego w tym rejestrze.
4.
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, rodzaj działalności
objętej rejestracją, szczegółowy zakres informacji oraz sposób prowadzenia rejestru
zakładów, mając na względzie możliwość wpisywania istotnych informacji dotyczących
zakładów oraz aktualizację tych informacji.
Art. 15.
1.
Główny Lekarz Weterynarii na podstawie rejestrów zakładów prowadzonych przez powiatowych
lekarzy weterynarii sporządza listę zakładów z podziałem na zakłady produkujące produkty
pochodzenia zwierzęcego:
1)
na rynek krajowy;
2)
do handlu;
3)
na rynek państw trzecich.
2.
Główny Lekarz Weterynarii przesyła Komisji Europejskiej oraz państwom członkowskim
Unii Europejskiej informacje dotyczące zakładów, o których mowa w ust. 1 pkt 2, w
celu umieszczenia ich na liście, a także informuje o każdej zmianie w tym zakresie.
Art. 16.
1.
Produkcję produktów pochodzenia zwierzęcego w zakładach zatwierdzonych prowadzi się
wyłącznie przy użyciu produktów pochodzenia zwierzęcego pochodzących z zakładów zatwierdzonych.
2.
Jeżeli zakłady zatwierdzone, wymienione w załączniku nr 12 do Traktatu Akcesyjnego,
prowadzą produkcję mleka i produktów mlecznych przy użyciu produktów pochodzenia zwierzęcego
pochodzących z zakładów niezatwierdzonych, to takie mleko i produkty mleczne przechowuje
się w oddzielnych magazynach, a proces produkcji przy ich użyciu prowadzi się w oddzielnych
pomieszczeniach lub w wydzielonym cyklu produkcyjnym.
Art. 17.
Produkty pochodzenia zwierzęcego pochodzące z zakładów zatwierdzonych wyprodukowane
w sposób określony w art. 16 ust. 2 oraz produkty pochodzenia zwierzęcego pochodzące
z zakładów niezatwierdzonych nie mogą być wprowadzone do handlu.
Art. 18.
1.
Podmiotom prowadzącym działalność w zakresie transportu produktów pochodzenia zwierzęcego
powiatowy lekarz weterynarii nadaje lub cofa, w drodze decyzji, weterynaryjny numer
indentyfikacyjny.
2.
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania
weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego, mając na względzie możliwość identyfikacji
zakładu, miejsca produkcji i rodzaju produktów pochodzenia zwierzęcego.
Art. 19.
1.
Podmiot prowadzący zakład organizuje, prowadzi i koordynuje kontrolę wewnętrzną oraz
szkolenia w zakładzie w celu zapewnienia spełniania wymagań weterynaryjnych przy produkcji
produktów pochodzenia zwierzęcego.
2.
W przypadku stwierdzenia, że produkty pochodzenia zwierzęcego niespełniające wymagań
weterynaryjnych zostały umieszczone na rynku, podmiot prowadzący zakład jest obowiązany
do:
1)
zabezpieczenia takich produktów znajdujących się w zakładzie;
2)
natychmiastowego wycofania tych produktów z rynku;
3)
przekazania informacji o przyczynie podjęcia działań, o których mowa w pkt 1 i 2,
powiatowemu lekarzowi weterynarii właściwemu dla miejsca produkcji.
3.
Powiatowy lekarz weterynarii po uzyskaniu informacji, o której mowa w ust. 2 pkt 3,
w zależności od stwierdzonego zagrożenia dla zdrowia publicznego lub zdrowia zwierząt,
wydaje decyzję:
1)
o sposobie wykorzystania tych produktów albo
2)
nakazującą zniszczenie tych produktów.
Art. 20.
1.
Uboju zwierząt rzeźnych może dokonywać tylko osoba posiadająca kwalifikacje określone
na podstawie przepisów o ochronie zwierząt.
2.
Osoba wykonująca zabiegi odkażania lub zwalczania szkodników w zakładzie powinna posiadać
kwalifikacje określone na podstawie ust. 3.
3.
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, kwalifikacje
osób wykonujących zabiegi odkażania lub zwalczania szkodników w zakładach, mając na
uwadze spełnianie wymagań weterynaryjnych w zakładach oraz ochronę zdrowia publicznego.
Art. 21.
1.
Zwierzęta rzeźne i ich mięso, mięso zwierząt łownych oraz produkty pochodzenia zwierzęcego
podlegają badaniom przed umieszczeniem na rynku.
2.
Powiatowy lekarz weterynarii organizuje i nadzoruje badania, o których mowa w ust.
1, ustala terenowe obwody badań zwierząt rzeźnych i ich mięsa, obwody badań dla poszczególnych
rzeźni oraz wyznacza lekarzy weterynarii lub osoby wykonujące czynności pomocnicze
pod nadzorem powiatowego lekarza weterynarii.
3.
Mięso świń, koni, nutrii, dzików oraz niedźwiedzi oprócz badań, o których mowa w ust.
1, podlega badaniu na włośnie.
4.
Badaniu na włośnie nie poddaje się mięsa świń, które zostanie zamrożone w sposób określony
w przepisach wydanych na podstawie ust. 6.
5.
Mięso dorosłego bydła oprócz badania, o którym mowa w ust. 1, podlega badaniu na gąbczastą
encefalopatię bydła (BSE) w sposób określony w przepisach Unii Europejskiej dotyczących
zapobiegania, kontroli i zwalczania niektórych przenośnych encefalopatii gąbczastych.
6.
Minister właściwy do spraw rolnictwa, w drodze rozporządzenia:
1)
określi sposób przeprowadzania badania na włośnie, wymagania dla sprzętu i pomieszczeń
przeznaczonych do tego badania oraz metodę zamrażania mięsa świń niepoddanego temu
badaniu,
2)
może określić dodatkowe gatunki zwierząt objęte obowiązkiem badania na włośnie
- mając na względzie ochronę zdrowia publicznego oraz przepisy Unii Europejskiej w
tym zakresie.
Art. 22.
1.
Uboju zwierząt rzeźnych, z których produkty pochodzenia zwierzęcego mają być umieszczone
na rynku albo na potrzeby własne gospodarstwa, dokonuje się w rzeźni, z zastrzeżeniem
ust. 3 i 8.
2.
Do uboju w rzeźni mogą być dopuszczone:
1)
zwierzęta oznakowane zgodnie z systemem identyfikacji i rejestracji zwierząt określonym
w przepisach o identyfikacji i rejestracji zwierząt - w przypadku bydła, owiec, kóz
i świń;
2)
zwierzęta zaopatrzone w świadectwo zdrowia lub inny dokument określony w przepisach
wydanych na podstawie art. 5 ust. 2 - w przypadku drobiu.
3.
Uboju z konieczności można dokonać również poza rzeźnią, w obecności lekarza weterynarii,
jeżeli uzna on, że transport zwierzęcia do rzeźni jest niemożliwy lub spowoduje niepotrzebne
cierpienie zwierzęcia.
4.
Lekarz weterynarii w przypadku, o którym mowa w ust. 3, dokonuje badania przedubojowego
oraz wydaje posiadaczowi zwierzęcia pisemne poświadczenie zawierające:
1)
dane identyfikujące zwierzę;
2)
informację o przyczynie poddania zwierzęcia ubojowi z konieczności poza rzeźnią;
3)
wynik badania przedubojowego;
4)
informację o stosowanych produktach leczniczych;
5)
inne informacje istotne z uwagi na ocenę mięsa.
5.
Lekarz weterynarii, kierując zwierzę do uboju z konieczności w rzeźni, wydaje posiadaczowi
zwierzęcia pisemne poświadczenie zawierające informacje, o których mowa w ust. 4 pkt
1, 4 i 5, oraz o przyczynie skierowania zwierzęcia do uboju z konieczności w rzeźni.
6.
Poświadczenia, o których mowa w ust. 4 i 5, posiadacz zwierzęcia przekazuje urzędowemu
lekarzowi weterynarii w rzeźni.
7.
Zwierzęta rzeźne pochodzące z państw trzecich i przeznaczone do uboju niezwłocznie
transportuje się do rzeźni i poddaje ubojowi przed upływem 3 dni roboczych od dnia
wprowadzenia ich do rzeźni, z wyjątkiem drobiu, który poddaje się ubojowi niezwłocznie
po dostarczeniu do rzeźni.
8.
Dopuszcza się:
1)
ubój zwierząt łownych utrzymywanych na fermach na terenie tych ferm po uzyskaniu zgody
na ten ubój powiatowego lekarza weterynarii;
2)
ubój świń, owiec i kóz na terenie gospodarstwa, w którym są utrzymywane, jeżeli uzyskane
mięso będzie wykorzystane wyłącznie na potrzeby własne tego gospodarstwa;
3)
ubój drobiu i królików na terenie gospodarstwa, w którym są utrzymywane, jeżeli uzyskane
mięso będzie:
a)
wykorzystane na potrzeby własne tego gospodarstwa,
b)
przeznaczone do sprzedaży bezpośredniej po uzyskaniu zgody na ten ubój powiatowego
lekarza weterynarii.
9.
Powiatowy lekarz weterynarii wydaje, w drodze decyzji, zgodę, o której mowa w ust.
8 pkt 1 i 3 lit. b, po spełnieniu wymagań weterynaryjnych określonych odpowiednio
w przepisach wydanych na podstawie art. 5 ust. 2 lub 3 albo art. 6 ust. 3.
Art. 23.
1.
Badaniu poddaje się:
1)
przed ubojem - zwierzęta rzeźne, z których produkty pochodzenia zwierzęcego mają być
umieszczone na rynku, przeznaczone do sprzedaży bezpośredniej lub na potrzeby własne
gospodarstwa, z wyjątkiem:
a)
owiec, kóz i świń poddanych ubojowi w gospodarstwie, których mięso będzie przeznaczone
na potrzeby własne tego gospodarstwa,
b)
królików i drobiu poddanych ubojowi w gospodarstwie, których mięso będzie przeznaczone
na potrzeby własne gospodarstwa lub przeznaczone do sprzedaży bezpośredniej;
2)
po uboju - mięso i narządy zwierząt rzeźnych, z wyjątkiem mięsa królików i drobiu
oraz ich narządów, przeznaczonych na potrzeby własne gospodarstwa lub do sprzedaży
bezpośredniej;
3)
po odstrzeleniu - mięso i narządy zwierząt łownych, z wyjątkiem drobnej zwierzyny
łownej, niepoddanej patroszeniu lub skórowaniu, przeznaczonej na potrzeby własne myśliwego
lub do sprzedaży bezpośredniej;
4)
przed umieszczeniem na rynku - ryby, skorupiaki i mięczaki.
2.
Jeżeli odstrzelone zwierzę łowne przed dostarczeniem do zakładu przetwórstwa mięsa
zwierząt łownych poddano patroszeniu, myśliwy jest obowiązany dokonać oględzin przewodu
pokarmowego odstrzelonego zwierzęcia oraz sporządzić pisemne oświadczenie o wynikach
tych oględzin oraz zachowaniu się zwierzęcia przed odstrzałem, które dołącza się do
tuszy zwierzęcia transportowanej do tego zakładu.
3.
W zależności od wyniku badania przedubojowego urzędowy lekarz weterynarii:
1)
dopuszcza zwierzę lub grupę zwierząt do uboju albo
2)
wydaje decyzję:
a)
zezwalającą na ubój zwierzęcia lub grupy zwierząt, z zachowaniem określonych warunków,
b)
zezwalającą na ubój zwierzęcia lub grupy zwierząt pod warunkiem, że wszystkie produkty
uzyskane z tego zwierzęcia zostaną uznane za niezdatne do spożycia przez ludzi,
c)
zakazującą uboju zwierzęcia lub grupy zwierząt.
4.
Urzędowy lekarz weterynarii, który na podstawie wyników badania przedubojowego lub
innego badania, lub innych informacji powziął podejrzenie, że w tkankach zwierząt
lub w produktach pochodzenia zwierzęcego znajdują się substancje niedozwolone lub
zostały przekroczone najwyższe dopuszczalne stężenia pozostałości produktów leczniczych,
przeprowadza badania w tym zakresie.
5.
W przypadku potwierdzenia w wyniku badań obecności substancji lub pozostałości, o
których mowa w ust. 4, powiatowy lekarz weterynarii:
1)
przeprowadza niezwłocznie w celu wykrycia tych substancji lub pozostałości badania
środków żywienia zwierząt lub wody używanej do pojenia tych zwierząt, a także pozostałych
zwierząt utrzymywanych w tych samych warunkach w gospodarstwie pochodzenia;
2)
zwiększa liczbę i częstość badań zwierząt, środków żywienia zwierząt lub wody używanej
do pojenia zwierząt w gospodarstwie pochodzenia;
3)
zakazuje, w drodze decyzji, umieszczania na rynku albo wprowadzania do sprzedaży bezpośredniej
tych produktów;
4)
nakazuje, w drodze decyzji, podmiotowi prowadzącemu zakład natychmiastowe wycofanie
tych produktów z rynku w przypadku ich umieszczenia na rynku;
5)
nakazuje, w drodze decyzji:
a)
zniszczenie środków żywienia zwierząt lub produktów leczniczych zawierających substancje
niedozwolone lub pozostałości, lub
b)
zniszczenie produktów pochodzenia zwierzęcego lub zabicie zwierząt, u których stwierdzono
obecność takich substancji lub pozostałości.
6.
Urzędowy lekarz weterynarii powiadamia powiatowego lekarza weterynarii o każdej decyzji
zakazującej dokonania uboju, podając przyczynę jej podjęcia oraz miejsce przebywania
zwierząt objętych taką decyzją.
7.
Minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, zakres i sposób
dokonywania czynności oraz wzór oświadczenia, o których mowa w ust. 2, mając na względzie
ochronę zdrowia publicznego.
Art. 24.
1.
Urzędowy lekarz weterynarii, w zależności od wyniku badania mięsa, dokonuje jego oceny,
jako:
1)
zdatne do spożycia przez ludzi;
2)
warunkowo zdatne do spożycia przez ludzi;
3)
niezdatne do spożycia przez ludzi.
2.
Mięso, o którym mowa w ust. 1, znakuje się odpowiednio do dokonanej oceny.
3.
Oceny mięsa, o której mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, dokonuje się w drodze decyzji urzędowego
lekarza weterynarii, wydanej z upoważnienia powiatowego lekarza weterynarii.
4.
Od decyzji, o których mowa w ust. 3 oraz w art. 23 ust. 3, przysługuje wniosek o ponowne
rozpatrzenie sprawy, złożony na piśmie przed upływem 24 godzin od wydania decyzji,
za pośrednictwem urzędowego lekarza weterynarii, do powiatowego lekarza weterynarii.
Decyzja powiatowego lekarza weterynarii jest ostateczna.
5.
Jeżeli wynik badania wykonanego w związku z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy,
o którym mowa w ust. 4, potwierdzi uprzednio wydaną ocenę mięsa, to koszty tego badania
wraz z kosztami dojazdu powiatowego lekarza weterynarii ponosi posiadacz mięsa.
6.
Posiadacz mięsa zabezpiecza je do czasu dokonania badania, o którym mowa w ust. 5.
Art. 25.
1.
Wprowadza się odrębne sposoby znakowania:
1)
produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych:
a)
na rynek krajowy,
b)
na rynek innych państw;
2)
produktów pochodzenia zwierzęcego, z wyjątkiem mleka surowego, pochodzących z zakładów
wymienionych w załączniku nr 12 do Traktatu Akcesyjnego do czasu uzyskania zatwierdzenia.
2.
Produkty przeznaczone do sprzedaży bezpośredniej znakuje się przez umieszczenie imienia
i nazwiska lub nazwy producenta oraz adresu miejsca produkcji.
3.
Przepis ust. 2 nie dotyczy mięsa oznakowanego weterynaryjnym znakiem identyfikacyjnym
rzeźni, w której zostało pozyskane, oraz ryb, mięczaków, skorupiaków, miodu, mleka
surowego i jaj.
Art. 26.
1.
Mięso niepoddane rozbiorowi przeznaczone do umieszczenia na rynku zaopatruje się w
świadectwo zdrowia wystawione przez powiatowego lekarza weterynarii.
2.
Obowiązkowy system etykietowania wołowiny określają przepisy Unii Europejskiej dotyczące
systemu identyfikacji i rejestracji bydła rzeźnego oraz w sprawie znakowania mięsa
wołowego i produktów z mięsa wołowego.
Art. 27.
1.
Mięso poddane rozbiorowi oraz inne produkty pochodzenia zwierzęcego przeznaczone do
umieszczania na rynku zaopatruje się w handlowy dokument identyfikacyjny.
2.
Handlowy dokument identyfikacyjny wystawia podmiot umieszczający produkty pochodzenia
zwierzęcego na rynku.
3.
Handlowy dokument identyfikacyjny zawiera:
1)
kolejny numer i datę wystawienia;
2)
nazwę i adres albo weterynaryjny numer identyfikacyjny podmiotu wystawiającego dokument;
3)
nazwę i adres albo weterynaryjny numer identyfikacyjny zakładu, dla którego przeznaczona
jest partia wysyłkowa;
4)
opis i znak identyfikacyjny partii wysyłkowej;
5)
nazwę i adres albo weterynaryjny numer identyfikacyjny zakładu, jeżeli zakład, z którego
bezpośrednio otrzymano produkty wchodzące w skład partii wysyłkowej, jest jednocześnie
miejscem ich produkcji, albo
6)
datę otrzymania produktów, nazwę, adres albo weterynaryjny numer identyfikacyjny zakładu,
jeżeli zakład, z którego otrzymano produkty wchodzące w skład partii wysyłkowej, nie
jest miejscem ich produkcji.
4.
Handlowy dokument identyfikacyjny może być zastąpiony fakturą, dokumentem dostawy
lub innym dokumentem towarzyszącym przesyłce, jeżeli zawiera wszystkie informacje,
o których mowa w ust. 3, oraz adnotację, że stanowi równocześnie handlowy dokument
identyfikacyjny.
Art. 28.2 orzeczenia
1.
Kto, prowadząc produkcję produktów pochodzenia zwierzęcego, nie zapewnia wymagań weterynaryjnych
w zakresie prowadzonej działalności, podlega grzywnie.
2.
Kto:
1)
prowadząc produkcję produktów pochodzenia zwierzęcego, nie zapewnia wymagań weterynaryjnych
w zakresie prowadzonej działalności, powodując zagrożenie dla zdrowia publicznego,
2)
podaje zwierzętom substancje niedozwolone lub wykorzystuje zwierzęta, którym podawano
substancje niedozwolone do produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego, z wyjątkiem
zwierząt, którym podawano substancje o działaniu beta-agonistycznym oraz hormonalnym,
w tym tyreostatycznym w celu leczniczym lub zootechnicznym, po upływie okresu karencji,
3)
w celu umieszczania na rynku albo sprzedaży bezpośredniej produktów pochodzenia zwierzęcego
rozpoczął działalność w zakresie ich produkcji bez uprzedniego zgłoszenia tej działalności
powiatowemu lekarzowi weterynarii,
4)
nie zgłasza do badania zwierząt rzeźnych i ich mięsa, mięsa zwierząt łownych lub produktów
pochodzenia zwierzęcego,
5)
umieszczając na rynku produkty pochodzenia zwierzęcego, nie zaopatruje ich w handlowy
dokument identyfikacyjny lub nieprawidłowo je znakuje,
6)
będąc podmiotem prowadzącym zakład, wprowadza produkty pochodzenia zwierzęcego niezgodnie
z kwalifikacją uzyskaną przez ten zakład
- podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Art. 29.
W ustawie z dnia 24 kwietnia 1997 r. o zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, badaniu
zwierząt rzeźnych i mięsa oraz o Inspekcji Weterynaryjnej wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 27 w ust. 6:
a)
pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„
2)
ubój świń, owiec i kóz na terenie gospodarstwa, pod warunkiem wykorzystania uzyskanego
mięsa wyłącznie na potrzeby własne,
”
,
b)
uchyla się pkt 4;
2)
w załączniku nr 1 do ustawy w pkt 25 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się
pkt 26-28 w brzmieniu:
„
26)
wirusowa posocznica krwotoczna ryb łososiowatych (Infectious haematopoietic necrosis
- IHN),
27)
zakaźna anemia łososia (Infectious salmon anemia - ISA),
28)
choroba krwotoczna zwierzyny płowej (Epizootic Haemorrhagic Dieease of Deer).
”
;
3)
w załączniku nr 2 do ustawy uchyla się pkt 36.
Art. 30.
W ustawie z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia w art. 40 ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„
5.
Organy Inspekcji Weterynaryjnej sprawują nadzór nad:
1)
zakładami produkującymi produkty pochodzenia zwierzęcego, w rozumieniu przepisów o
wymaganiach weterynaryjnych dla produktów pochodzenia zwierzęcego w zakresie spełniania
tych wymagań,
2)
badaniem zwierząt rzeźnych i ich mięsa, mięsa zwierząt łownych oraz produktów pochodzenia
zwierzęcego przeznaczonych na potrzeby własne gospodarstwa,
3)
produkcją lodów zawierających w swoim składzie mleko w zakładach objętych nadzorem
organów Inspekcji Weterynaryjnej,
4)
sprzedażą produktów pochodzenia zwierzęcego w handlu obwoźnym ze specjalnych środków
transportu,
5)
przywożonymi z państw trzecich produktami pochodzenia zwierzęcego,
6)
produkcją i sprzedażą bezpośrednią produktów pochodzenia zwierzęcego,
7)
prawidłowością prowadzenia systemu HACCP i kontroli wewnętrznej w zakładach,
8)
zaopatrywaniem środków transportu morskiego w komunikacji międzynarodowej w produkty
pochodzenia zwierzęcego, które nie spełniają wymagań weterynaryjnych i są przeznaczone
do spożycia przez załogę i pasażerów.
”
.
Art. 31.
1.
Zakłady, które w dniu wejścia w życie ustawy posiadały kwalifikacje do prowadzenia
sprzedaży, o których mowa w art. 31 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy wymienionej w art. 29:
1)
stają się zakładami zatwierdzonymi w rozumieniu niniejszej ustawy - w przypadku zakładów
zakwalifikowanych do prowadzenia sprzedaży na rynek Unii Europejskiej;
2)
stają się zakładami zakwalifikowanymi na rynek krajowy - w przypadku zakładów zakwalifikowanych
do prowadzenia sprzedaży na rynek krajowy.
2.
Zakłady, które w dniu wejścia w życie ustawy posiadały kwalifikacje do prowadzenia
sprzedaży bezpośredniej, o której mowa w art. 31 ust. 3 pkt 3 ustawy wymienionej w
art. 29, tracą tę kwalifikację, jeżeli w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie ustawy
podmioty prowadzące działalność w zakresie sprzedaży bezpośredniej nie zgłoszą rozpoczęcia
produkcji zgodnie z art. 10 niniejszej ustawy.
3.
Do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje
się przepisy niniejszej ustawy.
Art. 32.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 31a ust. 2, art. 32 oraz
art. 43a ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 29 niniejszej ustawy, zachowują moc do
dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 5 ust. 2, art.
6 ust. 3 pkt 1, art. 8 ust. 4, art. 14 ust. 4, art. 18 ust. 2 oraz art. 21 ust. 6
pkt 1 niniejszej ustawy.
Art. 33.
Ustawa wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w
Unii Europejskiej, z wyjątkiem art. 29, który wchodzi w życie po upływie 14 dni od
dnia ogłoszenia.
2)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2001 r.
Nr 29, poz. 320, Nr 123, poz. 1350 i Nr 129, poz. 1438, z 2002 r. Nr 112, poz. 976
oraz z 2003 r. Nr 52, poz. 450, Nr 122, poz. 1144, Nr 165, poz. 1590 i Nr 208, poz.
2020.
3)
Zmiany ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 128, poz. 1408, z 2002 r. Nr
135, poz. 1145 i Nr 166, poz. 1362 oraz z 2003 r. Nr 52, poz. 450, Nr 122, poz. 1144,
Nr 130, poz. 1187, Nr 199, poz. 1938 i Nr 208, poz. 2020.