Ustawaz dnia 9 listopada 2000 r.o zmianie ustawy o rachunkowości
Spis treści
- Treść ustawy
- Załącznik nr 1 - Zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, o którym mowa w art. 45 ustawy, dla innych jednostek niż banki i zakłady ubezpieczeń
- Załącznik nr 2 - Zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, o którym mowa w art. 45 ustawy, dla banków
- Załącznik nr 3 - Zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, o którym mowa w art. 45 ustawy, dla zakładów ubezpieczeń
Treść ustawy
Art. 1.1 orzeczenie
W ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2:
a)
w ust. 1:
-
-pkt 1 otrzymuje brzmienie:„
1)
spółek handlowych (osobowych i kapitałowych, w tym również w organizacji) oraz spółek cywilnych, z zastrzeżeniem pkt 2, a także innych osób prawnych, z wyjątkiem Skarbu Państwa i Narodowego Banku Polskiego,” -
-pkt 2 otrzymuje brzmienie:„
2)
osób fizycznych oraz spółek cywilnych osób fizycznych, jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość w walucie polskiej 800 000 EURO,”
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Osoby fizyczne oraz spółki cywilne osób fizycznych mogą stosować zasady rachunkowości
określone ustawą również od początku następnego roku obrotowego, jeżeli ich przychody
netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy
są niższe niż równowartość w walucie polskiej 800 000 EURO. W tym przypadku osoby
te lub wspólnicy przed rozpoczęciem roku obrotowego są obowiązani do zawiadomienia
o tym urzędu skarbowego, właściwego w sprawach opodatkowania podatkiem dochodowym.
”
;
2)
w art. 3:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
jednostce - rozumie się przez to podmioty i osoby określone w art. 2 ust. 1,
2)
banku - rozumie się przez to jednostkę działającą na podstawie przepisów Prawa bankowego,
3)
zakładzie ubezpieczeń - rozumie się przez to jednostkę prowadzącą działalność ubezpieczeniową
na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej,
4)
udziałach lub udziałowcach - rozumie się przez to również odpowiednio akcje lub akcjonariuszy,
5)
krajowych środkach płatniczych, walutach obcych i dewizach - rozumie się przez to
krajowe środki płatnicze, waluty obce i dewizy, o których mowa w przepisach Prawa
dewizowego,
6)
kierowniku jednostki - rozumie się przez to osobę lub organ jedno- lub wieloosobowy
(zarząd), który - zgodnie z obowiązującymi jednostkę przepisami prawa, statutem, umową
lub na mocy prawa własności - uprawniony jest do zarządzania jednostką, z wyłączeniem
pełnomocników ustanowionych przez jednostkę. W przypadku spółki jawnej i spółki cywilnej
za kierownika jednostki uważa się wspólników prowadzących sprawy spółki, w przypadku
spółki partnerskiej - wspólników prowadzących sprawy spółki albo zarząd, a w odniesieniu
do spółki komandytowej i spółki komdandytowo-akcyjnej - komplementariuszy prowadzących
sprawy spółki. W przypadku osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą za
kierownika jednostki uważa się tę osobę; przepis ten stosuje się odpowiednio do osób
wykonujących wolne zawody. Za kierownika jednostki uważa się również likwidatora lub
syndyka,
7)
organie zatwierdzającym - rozumie się przez to organ, który zgodnie z obowiązującymi
jednostkę przepisami prawa, statutem, umową lub na mocy prawa własności jest uprawniony
do zatwierdzania sprawozdania finansowego jednostki. W przypadku spółki osobowej,
z wyjątkiem spółki komandytowo-akcyjnej, oraz spółki cywilnej przez organ zatwierdzający
rozumie się jej wspólników,
8)
okresie sprawozdawczym - rozumie się przez to okres, za który sporządza się sprawozdanie
finansowe w trybie przewidzianym ustawą lub inne sprawozdania sporządzone na podstawie
ksiąg rachunkowych,
9)
roku obrotowym - rozumie się przez to rok kalendarzowy lub inny okres trwający 12
kolejnych pełnych miesięcy kalendarzowych, stosowany również do celów podatkowych.
Rok obrotowy lub jego zmiany określa statut lub umowa, na podstawie której utworzono
jednostkę. Jeżeli jednostka rozpoczęła działalność w drugiej połowie przyjętego roku
obrotowego, to można księgi rachunkowe i sprawozdanie finansowe za ten okres połączyć
z księgami rachunkowymi i sprawozdaniem finansowym za rok następny. W przypadku zmiany
roku obrotowego pierwszy po zmianie rok obrotowy powinien być dłuższy niż 12 kolejnych
miesięcy,
10)
dniu bilansowym - rozumie się przez to dzień, na który jednostka sporządza sprawozdanie
finansowe,
11)
przyjętych zasadach (polityce) rachunkowości - rozumie się przez to wybrane i stosowane
przez jednostkę, odpowiednie do jej działalności, rozwiązania dopuszczone przepisami
ustawy i zapewniające wymaganą jakość sprawozdań finansowych,
12)
aktywach - rozumie się przez to kontrolowane przez jednostkę zasoby majątkowe o wiarygodnie
określonej wartości, powstałe w wyniku przeszłych zdarzeń, które spowodują w przyszłości
wpływ do jednostki korzyści ekonomicznych,
13)
aktywach trwałych - rozumie się przez to aktywa jednostki, które nie są zaliczane
do aktywów obrotowych, o których mowa w pkt 18,
14)
wartościach niematerialnych i prawnych - rozumie się przez to, z zastrzeżeniem pkt
17, nabyte przez jednostkę, zaliczane do aktywów trwałych, prawa majątkowe nadające
się do gospodarczego wykorzystania, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności
dłuższym niż rok, przeznaczone do używania na potrzeby jednostki, a w szczególności:
a)
autorskie prawa majątkowe, prawa pokrewne, licencje, koncesje,
b)
prawa do wynalazków, patentów, znaków towarowych, wzorów użytkowych oraz zdobniczych,
c)
know-how.
W przypadku wartości niematerialnych i prawnych oddanych do używania na podstawie
umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, wartości niematerialne
i prawne zalicza się do aktywów trwałych jednej ze stron umowy, zgodnie z warunkami
określonymi w ust. 4. Do wartości niematerialnych i prawnych zalicza się również nabytą
wartość firmy oraz koszty zakończonych prac rozwojowych,
15)
środkach trwałych - rozumie się przez to, z zastrzeżeniem pkt 17, rzeczowe aktywa
trwałe i zrównane z nimi, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym
niż rok, kompletne, zdatne do użytku i przeznaczone na potrzeby jednostki. Zalicza
się do nich w szczególności:
a)
nieruchomości - w tym grunty, prawo użytkowania wieczystego gruntu, budowle i budynki,
a także będące odrębną własnością lokale, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu
mieszkalnego oraz spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego,
b)
maszyny, urządzenia, środki transportu i inne rzeczy,
c)
ulepszenia w obcych środkach trwałych,
d)
inwentarz żywy.
Środki trwałe oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy
o podobnym charakterze zalicza się do aktywów trwałych jednej ze stron umowy, zgodnie
z warunkami określonymi w ust. 4,
16)
środkach trwałych w budowie - rozumie się przez to zaliczane do aktywów trwałych środki
trwałe w okresie ich budowy, montażu lub ulepszenia już istniejącego środka trwałego,
17)
inwestycjach - rozumie się przez to aktywa nabyte w celu osiągnięcia korzyści ekonomicznych
wynikających z przyrostu wartości tych aktywów, uzyskania z nich przychodów w formie
odsetek, dywidend (udziałów w zyskach) lub innych pożytków, w tym również z transakcji
handlowej, a w szczególności aktywa finansowe oraz te nieruchomości i wartości niematerialne
i prawne, które nie są użytkowane przez jednostkę, lecz zostały nabyte w celu osiągnięcia
tych korzyści. W przypadku zakładów ubezpieczeń przez inwestycje rozumie się lokaty,
18)
aktywach obrotowych - rozumie się przez to tę część aktywów jednostki, które w przypadku:
a)
aktywów rzeczowych, o których mowa w pkt 19 - są przeznaczone do zbycia lub zużycia
w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego lub w ciągu normalnego cyklu operacyjnego
właściwego dla danej działalności, jeżeli trwa on dłużej niż 12 miesięcy,
b)
aktywów finansowych, o których mowa w pkt 24 - są płatne i wymagalne lub przeznaczone
do zbycia w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego lub od daty ich założenia, wystawienia
lub nabycia, albo stanowią aktywa pieniężne,
c)
należności krótkoterminowych - obejmują ogół należności z tytułu dostaw i usług oraz
całość lub część należności z innych tytułów nie zaliczonych do aktywów finansowych,
a które stają się wymagalne w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego,
d)
rozliczeń międzyokresowych - trwają nie dłużej niż 12 miesięcy od dnia bilansowego,
19)
rzeczowych aktywach obrotowych - rozumie się przez to materiały nabyte w celu zużycia
na własne potrzeby, wytworzone lub przetworzone przez jednostkę produkty gotowe (wyroby
i usługi) zdatne do sprzedaży lub w toku produkcji, półprodukty oraz towary nabyte
w celu odprzedaży w stanie nieprzetworzonym,
20)
zobowiązaniach - rozumie się przez to wynikający z przeszłych zdarzeń obowiązek wykonania
świadczeń o wiarygodnie określonej wartości, które spowodują wykorzystanie już posiadanych
lub przyszłych aktywów jednostki,
21)
rezerwach - rozumie się przez to zobowiązania, których termin wymagalności lub kwota
nie są pewne,
22)
zobowiązaniach krótkoterminowych - rozumie się przez to ogół zobowiązań z tytułu dostaw
i usług, a także całość lub tę część pozostałych zobowiązań, które stają się wymagalne
w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego,
23)
instrumentach finansowych - rozumie się przez to kontrakt, który powoduje powstanie
aktywów finansowych u jednej ze stron i zobowiązania finansowego albo instrumentu
kapitałowego u drugiej ze stron pod warunkiem, że z kontraktu zawartego między dwiema
lub więcej stronami jednoznacznie wynikają skutki gospodarcze, bez względu na to,
czy wykonanie praw lub zobowiązań wynikających z kontraktu ma charakter bezwarunkowy
albo warunkowy. Do instrumentów finansowych nie zalicza się w szczególności:
a)
rezerw i aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego,
b)
umów o gwarancje finansowe, które ustalają wykonanie obowiązków z tytułu udzielonej
gwarancji, w formie zapłacenia kwot odpowiadających stratom poniesionym przez beneficjenta
na skutek niespłacenia wierzytelności przez dłużnika w wymaganym terminie,
c)
umów o przeniesienie praw z papierów wartościowych w okresie pomiędzy terminem zawarcia
i rozliczenia transakcji, gdy wykonanie tych umów wymaga wydania papierów wartościowych
w określonym terminie, również wtedy, gdy przeniesienie tych praw następuje w formie
zapisu na rachunku papierów wartościowych, prowadzonym przez podmiot upoważniony na
podstawie odrębnych przepisów,
d)
aktywów i zobowiązań z tytułu programów, z których wynikają udziały pracowników oraz
innych osób związanych z jednostką w jej kapitałach,
e)
umów połączenia spółek, z których wynikają obowiązki określone w art. 44b ust. 9,
24)
aktywach finansowych - rozumie się przez to aktywa pieniężne, instrumenty kapitałowe
wyemitowane przez inne jednostki, a także wynikające z kontraktu prawo do otrzymania
aktywów pieniężnych lub prawo do wymiany instrumentów finansowych z inną jednostką
na korzystnych warunkach,
25)
aktywach pieniężnych - rozumie się przez to aktywa w formie krajowych środków płatniczych,
walut obcych i dewiz. Do aktywów pieniężnych zalicza się również inne aktywa finansowe,
w tym w szczególności naliczone odsetki od aktywów finansowych. Jeżeli aktywa te są
płatne lub wymagalne w ciągu 3 miesięcy od dnia ich otrzymania, wystawienia, nabycia
lub założenia (lokaty), to na potrzeby rachunku przepływów pieniężnych zalicza się
je do środków pieniężnych, chyba że ujmuje się je w przepływach z działalności inwestycyjnej
(lokacyjnej),
26)
instrumentach kapitałowych - rozumie się przez to kontrakty, z których wynika prawo
do majątku jednostki, pozostałego po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wszystkich wierzycieli,
a także zobowiązanie się jednostki do wyemitowania lub dostarczenia własnych instrumentów
kapitałowych, a w szczególności udziały, opcje na akcje własne lub warranty,
27)
zobowiązaniach finansowych - rozumie się przez to zobowiązanie jednostki do wydania
aktywów finansowych albo do wymiany instrumentu finansowego z inną jednostką, na niekorzystnych
warunkach,
28)
zobowiązaniach warunkowych - rozumie się przez to obowiązek wykonania świadczeń, których
powstanie jest uzależnione od zaistnienia określonych zdarzeń,
29)
aktywach netto - rozumie się przez to aktywa jednostki pomniejszone o zobowiązania,
odpowiadające wartościowo kapitałowi (funduszowi) własnemu,
30)
przychodach i zyskach - rozumie się przez to uprawdopodobnione powstanie w okresie
sprawozdawczym korzyści ekonomicznych, o wiarygodnie określonej wartości, w formie
zwiększenia wartości aktywów, albo zmniejszenia wartości zobowiązań, które doprowadzą
do wzrostu kapitału własnego lub zmniejszenia jego niedoboru w inny sposób niż wniesienie
środków przez udziałowców lub właścicieli,
31)
kosztach i stratach - rozumie się przez to uprawdopodobnione zmniejszenia w okresie
sprawozdawczym korzyści ekonomicznych, o wiarygodnie określonej wartości, w formie
zmniejszenia wartości aktywów, albo zwiększenia wartości zobowiązań i rezerw, które
doprowadzą do zmniejszenia kapitału własnego lub zwiększenia jego niedoboru w inny
sposób niż wycofanie środków przez udziałowców lub właścicieli,
32)
pozostałych kosztach i przychodach operacyjnych - rozumie się przez to koszty i przychody
związane pośrednio z działalnością operacyjną jednostki, a w szczególności koszty
i przychody związane:
a)
z działalnością socjalną,
b)
ze zbyciem środków trwałych, środków trwałych w budowie, wartości niematerialnych
i prawnych,
c)
z odpisaniem należności i zobowiązań przedawnionych, umorzonych, nieściągalnych, z
wyjątkiem należności i zobowiązań o charakterze publicznoprawnym nie obciążających
kosztów,
d)
z utworzeniem i rozwiązaniem rezerw, z wyjątkiem rezerw związanych z operacjami finansowymi,
e)
z odpisami aktualizującymi wartość aktywów i ich korektami, z wyjątkiem odpisów obciążających
koszty wytworzenia sprzedanych produktów lub sprzedanych towarów, koszty sprzedaży
lub koszty finansowe,
f)
z odszkodowaniami, karami i grzywnami,
g)
z przekazaniem lub otrzymaniem nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny aktywów, w tym
także środków pieniężnych na inne cele niż nabycie lub wytworzenie środków trwałych,
środków trwałych w budowie albo wartości niematerialnych i prawnych,
33)
stratach i zyskach nadzwyczajnych - rozumie się przez to straty i zyski powstające
na skutek zdarzeń trudnych do przewidzenia, poza działalnością operacyjną jednostki
i nie związane z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia,
34)
sprawowaniu kontroli nad inną jednostką - rozumie się przez to zdolność jednostki
do kierowania polityką finansową i operacyjną innej jednostki, w celu osiągania korzyści
ekonomicznych z jej działalności,
35)
sprawowaniu współkontroli nad inną jednostką - rozumie się przez to zdolność jednostki
na równi z innymi udziałowcami lub wspólnikami do kierowania polityką finansową i
operacyjną innej jednostki, w celu osiągania wspólnych ekonomicznych korzyści z jej
działalności,
36)
znaczącym wpływie na inną jednostkę - rozumie się przez to nie mającą znamion sprawowania
kontroli lub współkontroli zdolność jednostki do wpływania na politykę finansową i
operacyjną, w tym również dotyczącą podziału lub pokrycia wyniku finansowego innej
jednostki,
37)
jednostce dominującej - rozumie się przez to spółkę handlową, sprawującą kontrolę
lub współkontrolę nad inną jednostką, a w szczególności:
a)
posiadającą bezpośrednio lub pośrednio przez udziały większość ogólnej liczby głosów
w organie stanowiącym innej jednostki (zależnej), także na podstawie porozumień z
innymi uprawnionymi do głosu, wykonującymi swe prawa głosu zgodnie z wolą jednostki
dominującej, lub
b)
uprawnioną do kierowania polityką finansową i operacyjną innej jednostki (zależnej)
w sposób samodzielny lub przez wyznaczone przez siebie osoby lub jednostki na podstawie
umowy zawartej z innymi uprawnionymi do głosu, posiadającymi, na podstawie statutu
lub umowy spółki, łącznie z jednostką dominującą, większość ogólnej liczby głosów
w organie stanowiącym, lub
c)
uprawnioną jako udziałowiec do powoływania albo odwoływania większości członków organów
zarządzających lub nadzorczych innej jednostki (zależnej), lub
d)
będącą udziałowcem jednostki, której członkowie zarządu w poprzednim roku obrotowym,
w ciągu bieżącego roku obrotowego i do czasu sporządzenia sprawozdania finansowego
za bieżący rok obrotowy, stanowią jednocześnie więcej niż połowę składu zarządu tej
jednostki (zależnej) lub osoby, które zostały powołane do pełnienia tych funkcji w
rezultacie wykonywania przez jednostkę dominującą prawa głosu w organach tej jednostki
(zależnej), lub
e)
będącą udziałowcem lub wspólnikiem innej jednostki współzależnej nie będącej spółką
handlową i sprawującą współkontrolę nad tą jednostką wspólnie z innymi uprawnionymi
do głosu,
38)
znaczącym inwestorze - rozumie się przez to spółkę handlową, posiadającą w innej jednostce
- nie będącej jednostką zależną - nie mniej niż 20% głosów w organie stanowiącym tej
jednostki i wywierającą znaczący wpływ lub sprawującą współkontrolę nad tą jednostką,
przy czym liczbę głosów ustala się z zachowaniem zasady określonej w pkt 37 lit. a).
Udział w ogólnej liczbie głosów może być mniejszy niż 20%, jeżeli inne okoliczności
wskazują na wywieranie znaczącego wpływu lub sprawowanie współkontroli,
39)
jednostce zależnej - rozumie się przez to spółkę handlową, która kontrolowana jest
przez jednostkę dominującą,
40)
jednostce współzależnej - rozumie się przez to spółkę handlową lub inną jednostkę,
która jest współkontrolowana przez jednostkę dominującą lub znaczącego inwestora i
innych udziałowców lub wspólników na podstawie statutu, umowy spółki lub umowy zawartej
na okres dłuższy niż rok,
41)
jednostce stowarzyszonej - rozumie się przez to spółkę handlową, na którą znaczący
inwestor wywiera znaczący wpływ,
42)
jednostkach podporządkowanych - rozumie się przez to jednostki zależne, współzależne
od jednostki dominującej oraz jednostki stowarzyszone ze znaczącym inwestorem,
43)
jednostkach powiązanych - rozumie się przez to grupę jednostek obejmującą jednostkę
dominującą lub znaczącego inwestora, jednostki zależne, współzależne i stowarzyszone,
44)
grupie kapitałowej - rozumie się przez to jednostkę dominującą wraz z jednostkami
zależnymi i nie będącymi spółkami handlowymi jednostkami współzależnymi,
45)
konsolidacji - rozumie się przez to łączenie sprawozdań finansowych jednostek tworzących
grupę kapitałową przez sumowanie odpowiednich pozycji sprawozdań finansowych jednostki
dominującej, jednostek zależnych i nie będących spółkami handlowymi jednostek współzależnych,
z uwzględnieniem niezbędnych wyłączeń i korekt,
46)
kapitałach mniejszości - rozumie się przez to tę część aktywów netto jednostki zależnej,
która należy do udziałowców spoza grupy kapitałowej,
47)
metodzie praw własności - rozumie się przez to przyjętą przez jednostkę dominującą
lub znaczącego inwestora metodę wyceny udziałów w aktywach netto jednostki podporządkowanej,
z uwzględnieniem wartości firmy lub ujemnej wartości firmy, ustalonych na dzień objęcia
kontroli, współkontroli lub wywierania znaczącego wpływu. Wartość początkową udziału
aktualizuje się na dzień bilansowy, na który sporządza się sprawozdanie finansowe,
o zmiany wartości aktywów netto jednostki podporządkowanej, jakie nastąpiły w okresie
sprawozdawczym, wynikające zarówno z osiągniętego wyniku finansowego, skorygowanego
o odpis raty wartości firmy lub ujemnej wartości firmy przypadający na dany okres
sprawozdawczy, jak i wszelkie inne zmiany, w tym wynikające z rozliczeń z jednostką
dominującą lub znaczącym inwestorem.
”
,
b)
w ust. 2 wyrazy „Prezesa Narodowego Banku Polskiego, obowiązującym” zastępuje się wyrazami „ Narodowy Bank Polski”,
c)
w ust. 3 wyraz „ogłaszanym” zastępuje się wyrazem „ustalonym” oraz skreśla się wyraz „obowiązującym”,
d)
dodaje się ust. 4 i 5 w brzmieniu:
„
4.
Jeżeli jednostka przyjęła do używania obce środki trwałe lub wartości niematerialne
i prawne na mocy umowy, zgodnie z którą jedna ze stron, zwana dalej «finansującym»,
oddaje drugiej stronie, zwanej dalej «korzystającym», środki trwałe lub wartości niematerialne
i prawne do odpłatnego używania lub również pobierania pożytków na czas oznaczony,
środki te i wartości zalicza się do aktywów trwałych korzystającego, jeżeli umowa
spełnia co najmniej jeden z następujących warunków:
1)
przenosi własność jej przedmiotu na korzystającego po zakończeniu okresu, na który
została zawarta,
2)
zawiera prawo do nabycia jej przedmiotu przez korzystającego, po zakończeniu okresu,
na jaki została zawarta, po cenie niższej od wartości rynkowej z dnia nabycia,
3)
okres, na jaki została zawarta, odpowiada w przeważającej części przewidywanemu okresowi
ekonomicznej użyteczności środka trwałego lub prawa majątkowego, przy czym nie może
być on krótszy niż 3/4 tego okresu. Prawo własności przedmiotu umowy może być, po
okresie, na jaki umowa została zawarta, przeniesione na korzystającego,
4)
suma opłat, pomniejszonych o dyskonto, ustalona w dniu zawarcia umowy i przypadająca
do zapłaty w okresie jej obowiązywania, przekracza 90% wartości rynkowej przedmiotu
umowy na ten dzień. W sumie opłat uwzględnia się wartość końcową przedmiotu umowy,
którą korzystający zobowiązuje się zapłacić za przeniesienie na niego własności tego
przedmiotu. Do sumy opłat nie zalicza się płatności na rzecz korzystającego za świadczenia
dodatkowe, podatków oraz składek na ubezpieczenie tego przedmiotu, jeżeli korzystający
pokrywa je niezależnie od opłat za używanie,
5)
zawiera przyrzeczenie finansującego do zawarcia z korzystającym kolejnej umowy o oddanie
w odpłatne używanie tego samego przedmiotu lub przedłużenia umowy dotychczasowej,
na warunkach korzystniejszych od przewidzianych w dotychczasowej umowie,
6)
przewiduje możliwość jej wypowiedzenia, z zastrzeżeniem, że wszelkie powstałe z tego
tytułu koszty i straty poniesione przez finansującego pokrywa korzystający,
7)
przedmiot umowy został dostosowany do indywidualnych potrzeb korzystającego. Może
on być używany wyłącznie przez korzystającego, bez wprowadzania w nim istotnych zmian.
5.
W przypadku spełnienia co najmniej jednego z warunków określonych w ust. 4, oddane
do używania korzystającemu środki trwałe lub wartości niematerialne i prawne zalicza
się u finansującego do aktywów trwałych jako należności.
”
;
3)
art. 4 i 5 otrzymują brzmienie:
„
Art. 4.
1.
Jednostki obowiązane są stosować określone ustawą zasady rachunkowości, rzetelnie
i jasno przedstawiając sytuację majątkową i finansową oraz wynik finansowy.
2.
Zdarzenia, w tym operacje gospodarcze, ujmuje się w księgach rachunkowych i wykazuje
w sprawozdaniu finansowym zgodnie z ich treścią ekonomiczną.
3.
Rachunkowość jednostki obejmuje:
1)
przyjęte zasady (politykę) rachunkowości,
2)
prowadzenie, na podstawie dowodów księgowych, ksiąg rachunkowych, ujmujących zapisy
zdarzeń w porządku chronologicznym i systematycznym,
3)
okresowe ustalanie lub sprawdzanie drogą inwentaryzacji rzeczywistego stanu aktywów
i pasywów,
4)
wycenę aktywów i pasywów oraz ustalanie wyniku finansowego,
5)
sporządzanie sprawozdań finansowych,
6)
gromadzenie i przechowywanie dowodów księgowych oraz pozostałej dokumentacji przewidzianej
ustawą,
7)
poddanie badaniu i ogłoszenie sprawozdań finansowych w przypadkach przewidzianych
ustawą.
4.
Jednostka może w ramach przyjętych zasad (polityki) rachunkowości stosować uproszczenia,
jeżeli nie wywiera to istotnie ujemnego wpływu na realizację obowiązku określonego
w ust. 1.
5.
Kierownik jednostki ponosi odpowiedzialność za wykonywanie obowiązków w zakresie rachunkowości
określonych ustawą, w tym z tytułu nadzoru, również w przypadku, gdy określone obowiązki
w zakresie rachunkowości - z wyłączeniem odpowiedzialności za przeprowadzenie inwentaryzacji
w formie spisu z natury - zostaną powierzone innej osobie za jej zgodą. Przyjęcie
odpowiedzialności przez inną osobę powinno być stwierdzone w formie pisemnej. W przypadku
gdy kierownikiem jednostki jest organ wieloosobowy, a nie została wskazana osoba odpowiedzialna,
odpowiedzialność ponoszą wszyscy członkowie tego organu.
Art. 5.
1.
Przyjęte zasady (politykę) rachunkowości należy stosować w sposób ciągły, dokonując
w kolejnych latach obrotowych jednakowego grupowania operacji gospodarczych, wyceny
aktywów i pasywów, w tym także dokonywania odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych,
ustalania wyniku finansowego i sporządzania sprawozdań finansowych tak, aby za kolejne
lata informacje z nich wynikające były porównywalne. Wykazane w księgach rachunkowych
na dzień ich zamknięcia stany aktywów i pasywów należy ująć w tej samej wysokości,
w otwartych na następny rok obrotowy księgach rachunkowych.
2.
Przy stosowaniu przyjętych zasad (polityki) rachunkowości przyjmuje się założenie,
że jednostka będzie kontynuowała w dającej się przewidzieć przyszłości działalność
w nie zmniejszonym istotnie zakresie, bez postawienia jej w stan likwidacji lub upadłości,
chyba że jest to niezgodne ze stanem faktycznym lub prawnym. Ustalając zdolność jednostki
do kontynuowania działalności, kierownik jednostki uwzględnia wszystkie informacje
dostępne na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego, dotyczące dającej się przewidzieć
przyszłości, obejmującej okres nie krótszy niż jeden rok od dnia bilansowego.
”
;
4)
w art. 6:
a)
w ust. 1 skreśla się wyrazy „i wyniku finansowym”,
b)
w ust. 2 wyraz „miesiąca” zastępuje się wyrazami „okresu sprawozdawczego” oraz wyraz „miesiąc” zastępuje się wyrazami „okres sprawozdawczy”;
5)
w art. 7 w ust. 1:
a)
wyrazy „ostrożnej wyceny” zastępuje się wyrazem „ostrożności” oraz w zdaniu drugim po wyrazach „W szczególności należy” dodaje się wyrazy „w tym celu”,
b)
pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„
1)
zmniejszenia wartości użytkowej lub handlowej składników aktywów, w tym również dokonywane
w postaci odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych,
”
c)
skreśla się pkt 2;
6)
w art. 8:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Dokonując wyboru rozwiązań dopuszczonych ustawą i dostosowując je do potrzeb jednostki,
należy zapewnić wyodrębnienie w rachunkowości wszystkich zdarzeń istotnych do oceny
sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego jednostki, przy zachowaniu
zasady ostrożności, o której mowa w art. 7.
”
,
b)
w ust. 2:
-
-zdanie pierwsze otrzymuje brzmienie:„W celu rzetelnego i jasnego przedstawienia sytuacji jednostka może, ze skutkiem od pierwszego dnia roku obrotowego, bez względu na datę podjęcia decyzji, zmienić dotychczas stosowane rozwiązania na inne, przewidziane ustawą. Zmiana dotychczas stosowanych rozwiązań wymaga również określenia w informacji dodatkowej wpływu tych zmian na sprawozdania finansowe wymagane innymi przepisami prawa, jeżeli zostały one sporządzone za okres, w którym powyższe rozwiązania uległy zmianie.”,
-
-w zdaniu drugim wyrazy „informacji dodatkowej” zastępuje się wyrazami „sprawozdaniu finansowym”;
7)
po art. 8 dodaje się wyrazy w brzmieniu:
„
Rozdział 2.
8)
art. 9 i 10 otrzymują brzmienie:
„
Art. 9.
Księgi rachunkowe prowadzi się w języku polskim i w walucie polskiej.
Art. 10.
1.
Jednostka powinna posiadać dokumentację opisującą w języku polskim przyjęte przez
nią zasady (politykę) rachunkowości, a w szczególności dotyczące:
1)
określenia roku obrotowego i wchodzących w jego skład okresów sprawozdawczych,
2)
metod wyceny aktywów i pasywów oraz ustalania wyniku finansowego w zakresie, w jakim
ustawa pozostawia jednostce prawo wyboru,
3)
sposobu prowadzenia ksiąg rachunkowych, w tym co najmniej:
a)
zakładowego planu kont, ustalającego wykaz kont księgi głównej, przyjęte zasady klasyfikacji
zdarzeń, zasady prowadzenia kont ksiąg pomocniczych oraz ich powiązania z kontami
księgi głównej,
b)
wykazu ksiąg rachunkowych, a przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera
- wykazu zbiorów danych tworzących księgi rachunkowe na komputerowych nośnikach danych
z określeniem ich struktury, wzajemnych powiązań oraz ich funkcji w organizacji całości
ksiąg rachunkowych i w procesach przetwarzania danych,
c)
opisu systemu przetwarzania danych, a przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu
komputera - opisu systemu informatycznego, zawierającego wykaz programów, procedur
lub funkcji, w zależności od struktury oprogramowania, wraz z opisem algorytmów i
parametrów oraz programowych zasad ochrony danych, w tym w szczególności metod zabezpieczenia
dostępu do danych i systemu ich przetwarzania, a ponadto określenie wersji oprogramowania
i daty rozpoczęcia jego eksploatacji,
4)
systemu służącego ochronie danych i ich zbiorów, w tym dowodów księgowych, ksiąg rachunkowych
i innych dokumentów stanowiących podstawę dokonanych w nich zapisów.
2.
Kierownik jednostki ustala w formie pisemnej i aktualizuje dokumentację, o której
mowa w ust. 1.
3.
W sprawach nieuregulowanych przepisami ustawy, przyjmując zasadę (politykę) rachunkowości,
jednostka może stosować krajowe standardy rachunkowości wydane przez uprawniony w
myśl ustawy Komitet Standardów Rachunkowości. W przypadku braku odpowiedniego standardu
krajowego może stosować Międzynarodowe Standardy Rachunkowości.
”
;
9)
po art. 10 skreśla się wyrazy „Rozdział 2 Prowadzenie ksiąg rachunkowych”;
10)
art. 11 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 11.
1.
Księgi rachunkowe prowadzi się w siedzibie jednostki (przedstawicielstwa lub oddziału
zagranicznej osoby prawnej).
2.
Jednostki posiadające oddziały (zakłady) mogą prowadzić księgi rachunkowe oddziałów
(zakładów) w siedzibie jednostki albo oddziałów (zakładów).
3.
Księgi rachunkowe mogą być prowadzone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poza
siedzibą jednostki (oddziału, zakładu), w przypadku określonym w art. 13 ust. 2 i
3 oraz w razie powierzenia ich prowadzenia osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce
nie posiadającej osobowości prawnej, uprawnionej do świadczenia takich usług.
4.
W przypadku nieprowadzenia ksiąg rachunkowych w siedzibie jednostki (oddziału, zakładu)
kierownik jednostki obowiązany jest:
1)
powiadomić właściwy urząd skarbowy o miejscu prowadzenia ksiąg w terminie 15 dni od
dnia wydania ksiąg poza siedzibę jednostki (oddziału, zakładu),
2)
zapewnić dostępność ksiąg rachunkowych do badania przez upoważnione organy kontroli
zewnętrznej w siedzibie jednostki (oddziału, zakładu).
”
;
11)
w art. 12:
a)
ust. 1-3 otrzymują brzmienie:
„
1.
Księgi rachunkowe otwiera się:
1)
na dzień rozpoczęcia działalności, którym jest dzień pierwszego zdarzenia wywołującego
skutki o charakterze majątkowym lub finansowym,
2)
na początek każdego następnego roku obrotowego,
3)
na dzień zmiany formy prawnej, z zastrzeżeniem ust. 3,
4)
na dzień wpisu do rejestru połączenia jednostek lub podziału jednostki, powodujących
powstanie nowej jednostki (jednostek),
5)
na dzień rozpoczęcia likwidacji lub wszczęcia postępowania upadłościowego
- w ciągu 15 dni od dnia zaistnienia tych zdarzeń.
2.
Księgi rachunkowe zamyka się:
1)
na dzień kończący rok obrotowy,
2)
na dzień zakończenia działalności jednostki, w tym również jej sprzedaży i zakończenia
likwidacji lub postępowania upadłościowego,
3)
na dzień poprzedzający zmianę formy prawnej, z zastrzeżeniem ust. 3,
4)
w jednostce przejmowanej na dzień przejęcia jednostki przez inną jednostkę,
5)
na dzień poprzedzający dzień podziału lub połączenia jednostek, jeżeli w wyniku połączenia
powstaje nowa jednostka,
6)
na dzień poprzedzający dzień postawienia jednostki w stan likwidacji lub upadłości,
7)
na inny dzień bilansowy określony odrębnymi przepisami
- nie później niż w ciągu 3 miesięcy od dnia zaistnienia tych zdarzeń.
3.
Można nie zamykać i nie otwierać ksiąg rachunkowych w przypadku przekształcenia spółek
kapitałowych, jak też wtedy, gdy w myśl ustawy rozliczenie przejęcia jednostki następuje
metodą łączenia udziałów i nie powoduje powstania nowej jednostki.
”
,
b)
po ust. 4 dodaje się ust. 5 w brzmieniu:
„
5.
Zamknięcie ksiąg rachunkowych polega na nieodwracalnym wyłączeniu możliwości dokonywania
zapisów księgowych w zbiorach tworzących zamknięte księgi rachunkowe, z uwzględnieniem
art. 13 ust. 2 i 3.
”
;
12)
art. 13-15 otrzymują brzmienie:
„
Art. 13.
1.
Księgi rachunkowe obejmują zbiory zapisów księgowych, obrotów (sum zapisów) i sald,
które tworzą:
1)
dziennik,
2)
księgę główną,
3)
księgi pomocnicze,
4)
zestawienia: obrotów i sald kont księgi głównej oraz sald kont ksiąg pomocniczych,
5)
wykaz składników aktywów i pasywów (inwentarz).
2.
Przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera za równoważne z nimi uważa
się odpowiednio zasoby informacyjne rachunkowości, zorganizowane w formie oddzielnych
komputerowych zbiorów danych, bazy danych lub wyodrębnionych jej części, bez względu
na miejsce ich powstania i przechowywania.
3.
Warunkiem utrzymywania zasobów informacyjnych systemu rachunkowości w formie określonej
w ust. 2 jest posiadanie przez jednostkę oprogramowania umożliwiającego uzyskiwanie
czytelnych informacji w odniesieniu do zapisów dokonanych w księgach rachunkowych,
poprzez ich wydrukowanie lub przeniesienie na inny komputerowy nośnik danych.
4.
Księgi rachunkowe, z uwzględnieniem techniki ich prowadzenia, powinny być:
1)
trwale oznaczone nazwą (pełną lub skróconą) jednostki, której dotyczą (każda księga
wiązana, każda luźna karta kontowa, także jeżeli mają one postać wydruku komputerowego
lub zestawienia wyświetlanego na ekranie monitora komputera), nazwą danego rodzaju
księgi rachunkowej oraz nazwą programu przetwarzania,
2)
wyraźnie oznaczone co do roku obrotowego, okresu sprawozdawczego i daty sporządzenia,
3)
przechowywane starannie w ustalonej kolejności.
5.
Przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera należy zapewnić automatyczną
kontrolę ciągłości zapisów, przenoszenia obrotów lub sald. Wydruki komputerowe ksiąg
rachunkowych powinny składać się z automatycznie numerowanych stron, z oznaczeniem
pierwszej i ostatniej, oraz być sumowane na kolejnych stronach w sposób ciągły w roku
obrotowym.
6.
Księgi rachunkowe należy wydrukować nie później niż na koniec roku obrotowego. Za
równoważne z wydrukiem uznaje się przeniesienie treści ksiąg rachunkowych na inny
komputerowy nośnik danych, zapewniający trwałość zapisu informacji, przez czas nie
krótszy od wymaganego dla przechowywania ksiąg rachunkowych.
Art. 14.
1.
Dziennik zawiera chronologiczne ujęcie zdarzeń, jakie nastąpiły w danym okresie sprawozdawczym.
Bez względu na technikę prowadzenia ksiąg rachunkowych dziennik powinien umożliwiać
uzgodnienie jego obrotów z obrotami zestawienia obrotów i sald kont księgi głównej.
2.
Zapisy w dzienniku muszą być kolejno numerowane, a sumy zapisów (obroty) liczone w
sposób ciągły. Sposób dokonywania zapisów w dzienniku powinien umożliwiać ich jednoznaczne
powiązanie ze sprawdzonymi i zatwierdzonymi dowodami księgowymi.
3.
Jeżeli stosuje się dzienniki częściowe, grupujące zdarzenia według ich rodzajów, to
należy sporządzić zestawienie obrotów tych dzienników za dany okres sprawozdawczy.
4.
Przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera zapis księgowy powinien
posiadać automatycznie nadany numer pozycji, pod którą został wprowadzony do dziennika,
a także dane pozwalające na ustalenie osoby odpowiedzialnej za treść zapisu.
Art. 15.
1.
Konta księgi głównej zawierają zapisy o zdarzeniach w ujęciu systematycznym. Na kontach
księgi głównej obowiązuje ujęcie zarejestrowanych uprzednio lub równocześnie w dzienniku
zdarzeń, zgodnie z zasadą podwójnego zapisu.
2.
Zapisów na określonym koncie księgi głównej dokonuje się w kolejności chronologicznej.
”
;
13)
w art. 16:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Konta ksiąg pomocniczych zawierają zapisy będące uszczegółowieniem i uzupełnieniem
zapisów kont księgi głównej. Prowadzi się je w ujęciu systematycznym jako wyodrębniony
system ksiąg, kartotek (zbiorów kont), komputerowych zbiorów danych, uzgodniony z
saldami i zapisami na kontach księgi głównej.
”
,
b)
w ust. 2 użyty dwukrotnie wyraz „miesiąca” zastępuje się wyrazami „okresu sprawozdawczego”,
c)
skreśla się ust. 3;
14)
art. 17 i 18 otrzymują brzmienie:
„
Art. 17.
1.
Konta ksiąg pomocniczych prowadzi się w szczególności dla:
1)
środków trwałych, w tym także środków trwałych w budowie, wartości niematerialnych
i prawnych oraz dokonywanych od nich odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych,
2)
rozrachunków z kontrahentami,
3)
rozrachunków z pracownikami, a w szczególności jako imienną ewidencję wynagrodzeń
pracowników zapewniającą uzyskanie informacji, z całego okresu zatrudnienia,
4)
operacji sprzedaży (kolejno numerowane własne faktury i inne dowody, ze szczegółowością
niezbędną do celów podatkowych),
5)
operacji zakupu (obce faktury i inne dowody, ze szczegółowością niezbędną do wyceny
składników aktywów i do celów podatkowych),
6)
kosztów i istotnych dla jednostki składników aktywów,
7)
operacji gotówkowych w przypadku prowadzenia kasy.
2.
Kierownik jednostki, uwzględniając rodzaj i wartość poszczególnych grup rzeczowych
składników aktywów obrotowych posiadanych przez jednostkę, podejmuje decyzję o stosowaniu
jednej z następujących metod prowadzenia kont ksiąg pomocniczych dla tych grup składników:
1)
ewidencję ilościowo-wartościową, w której dla każdego składnika ujmuje się obroty
i stany w jednostkach naturalnych i pieniężnych,
2)
ewidencję ilościową obrotów i stanów, prowadzoną dla poszczególnych składników lub
ich jednorodnych grup wyłącznie w jednostkach naturalnych. Wartość stanu wycenia się
przynajmniej na koniec okresu sprawozdawczego, za który następują rozliczenia z budżetem
z tytułu podatku dochodowego, dokonane na podstawie danych rzeczywistych,
3)
ewidencję wartościową obrotów i stanów towarów oraz opakowań, prowadzoną dla punktów
obrotu detalicznego lub miejsc składowania, której przedmiotem zapisów są tylko przychody,
rozchody i stany całego zapasu,
4)
odpisywania w koszty wartości materiałów i towarów na dzień ich zakupu lub produktów
gotowych w momencie ich wytworzenia, połączone z ustalaniem stanu tych składników
aktywów i jego wyceny oraz korekty kosztów o wartość tego stanu, nie później niż na
dzień bilansowy.
Art. 18.
1.
Na podstawie zapisów na kontach księgi głównej sporządza się na koniec każdego okresu
sprawozdawczego, nie rzadziej niż na koniec miesiąca, zestawienie obrotów i sald,
zawierające:
1)
symbole lub nazwy kont,
2)
salda kont na dzień otwarcia ksiąg rachunkowych, obroty za okres sprawozdawczy i narastająco
od początku roku obrotowego oraz salda na koniec okresu sprawozdawczego,
3)
sumę sald na dzień otwarcia ksiąg rachunkowych, obrotów za okres sprawozdawczy i narastająco
od początku roku obrotowego oraz sald na koniec okresu sprawozdawczego.
Obroty tego zestawienia powinny być zgodne z obrotami dziennika lub obrotami zestawienia
obrotów dzienników częściowych.
2.
Co najmniej na dzień zamknięcia ksiąg rachunkowych sporządza się zestawienia sald
wszystkich kont ksiąg pomocniczych, a na dzień inwentaryzacji - zestawienia sald inwentaryzowanej
grupy składników aktywów.
”
;
15)
w art. 20:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Do ksiąg rachunkowych okresu sprawozdawczego należy wprowadzić, w postaci zapisu,
każde zdarzenie, które nastąpiło w tym okresie sprawozdawczym.
”
,
b)
ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„
5.
Przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera za równoważne z dowodami
źródłowymi uważa się zapisy w księgach rachunkowych, wprowadzane automatycznie za
pośrednictwem urządzeń łączności, komputerowych nośników danych lub tworzone według
algorytmu (programu) na podstawie informacji zawartych już w księgach, przy zapewnieniu,
że podczas rejestrowania tych zapisów zostaną spełnione co najmniej następujące warunki:
1)
uzyskają one trwale czytelną postać zgodną z treścią odpowiednich dowodów księgowych,
2)
możliwe jest stwierdzenie źródła ich pochodzenia oraz ustalenie osoby odpowiedzialnej
za ich wprowadzenie,
3)
stosowana procedura zapewnia sprawdzenie poprawności przetworzenia odnośnych danych
oraz kompletności i identyczności zapisów,
4)
dane źródłowe w miejscu ich powstania są odpowiednio chronione, w sposób zapewniający
ich niezmienność, przez okres wymagany do przechowywania danego rodzaju dowodów księgowych.
”
;
16)
w art. 21:
a)
w ust. 1:
-
-w pkt 1 po wyrazie „dowodu” dodaje się wyrazy „i jego numeru identyfikacyjnego”,
-
-w pkt 5 wyraz „majątkowe” zastępuje się wyrazem „aktywów”,
-
-pkt 6 otrzymuje brzmienie:„
6)
stwierdzenie sprawdzenia i zakwalifikowania dowodu do ujęcia w księgach rachunkowych przez wskazanie miesiąca oraz sposobu ujęcia dowodu w księgach rachunkowych (dekretacja), podpis osoby odpowiedzialnej za te wskazania.”, -
-skreśla się pkt 7,
b)
dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„
1a.
Można zaniechać zamieszczania na dowodzie danych, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i
6, jeżeli wynikają one z techniki dokumentowania zapisów księgowych.
”
,
c)
w ust. 4 wyraz „majątkowego” zastępuje się wyrazem „aktywów”;
17)
w art. 22 w ust. 3 w zdaniu pierwszym kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się
wyrazy „o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej.”;
18)
w art. 23:
a)
ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„
1.
Zapisów w księgach rachunkowych dokonuje się w sposób trwały, bez pozostawiania miejsc
pozwalających na późniejsze dopiski lub zmiany. Przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych
przy użyciu komputera należy stosować właściwe procedury i środki chroniące przed
zniszczeniem, modyfikacją lub ukryciem zapisu.
2.
Zapis księgowy powinien zawierać co najmniej:
1)
datę dokonania operacji gospodarczej,
2)
określenie rodzaju i numer identyfikacyjny dowodu księgowego stanowiącego podstawę
zapisu oraz jego datę, jeżeli różni się ona od daty dokonania operacji,
3)
zrozumiały tekst, skrót lub kod opisu operacji, z tym że należy posiadać pisemne objaśnienia
treści skrótów lub kodów,
4)
kwotę i datę zapisu,
5)
oznaczenie kont, których dotyczy.
”
,
b)
ust. 4 i 5 otrzymują brzmienie:
„
4.
Zapisy w dzienniku i na kontach księgi głównej powinny być powiązane ze sobą w sposób
umożliwiający ich sprawdzenie.
5.
Zapisy w księgach rachunkowych powinny być dokonane w sposób zapewniający ich trwałość,
przez czas nie krótszy od wymaganego do przechowywania ksiąg rachunkowych.
”
;
19)
w art. 24:
a)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Księgi rachunkowe uznaje się za prowadzone bezbłędnie, jeżeli wprowadzono do nich
kompletnie i poprawnie wszystkie zakwalifikowane do zaksięgowania w danym miesiącu
dowody księgowe, zapewniono ciągłość zapisów oraz bezbłędność działania stosowanych
procedur obliczeniowych.
”
,
b)
w ust. 4:
-
-w pkt 2 po wyrazach „i innych,” dodaje się wyrazy „sprawozdań, w tym”,
-
-pkt 3 otrzymuje brzmienie:„
3)
w przypadku prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera zapewniona jest kontrola kompletności zbiorów systemu rachunkowości oraz parametrów przetwarzania danych,” -
-w pkt 4 po wyrazie „okres” dodaje się wyraz „sprawozdawczy”,
c)
w ust. 5:
-
-w pkt 1 po wyrazach „i innych,” dodaje się wyrazy „sprawozdań, w tym”,
-
-pkt 2 i 3 otrzymują brzmienie:„
2)
zestawienia obrotów i sald kont księgi głównej są sporządzane przynajmniej za poszczególne okresy sprawozdawcze, nie rzadziej niż na koniec miesiąca, w terminie, o którym mowa w pkt 1, a za rok obrotowy - nie później niż do 85 dnia po dniu bilansowym,3)
ujęcie wpłat i wypłat gotówką, czekami i wekslami obcymi oraz obrotu detalicznego i gastronomii następuje w tym samym dniu, w którym zostały dokonane.”;
20)
art. 26 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 26.
1.
Jednostki przeprowadzają na ostatni dzień każdego roku obrotowego inwentaryzację:
1)
aktywów pieniężnych (z wyjątkiem zgromadzonych na rachunkach bankowych), papierów
wartościowych, rzeczowych składników aktywów obrotowych, środków trwałych, z zastrzeżeniem
pkt 3, oraz maszyn i urządzeń wchodzących w skład środków trwałych w budowie - drogą
spisu ich ilości z natury, wyceny tych ilości, porównania wartości z danymi ksiąg
rachunkowych oraz wyjaśnienia i rozliczenia ewentualnych różnic,
2)
aktywów finansowych zgromadzonych na rachunkach bankowych lub przechowywanych przez
inne jednostki, należności, w tym udzielonych pożyczek, z zastrzeżeniem pkt 3, oraz
powierzonych kontrahentom własnych składników aktywów - drogą otrzymania od banków
i uzyskania od kontrahentów potwierdzeń prawidłowości wykazanego w księgach rachunkowych
jednostki stanu tych aktywów oraz wyjaśnienia i rozliczenia ewentualnych różnic,
3)
środków trwałych, do których dostęp jest znacznie utrudniony, gruntów, należności
spornych i wątpliwych, a w bankach również należności zagrożonych, należności i zobowiązań
wobec osób nie prowadzących ksiąg rachunkowych, z tytułów publicznoprawnych, a także
aktywów i pasywów nie wymienionych w pkt 1 i 2 oraz wymienionych w pkt 1 i 2, jeżeli
przeprowadzenie ich spisu z natury lub uzgodnienie z przyczyn uzasadnionych nie było
możliwe - drogą porównania danych ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami i
weryfikacji realnej wartości tych składników.
2.
Inwentaryzacją drogą spisu z natury obejmuje się również znajdujące się w jednostce
składniki aktywów, będące własnością innych jednostek, powierzone jej do sprzedaży,
przechowania, przetwarzania lub używania, powiadamiając te jednostki o wynikach spisu.
Obowiązek ten nie dotyczy jednostek świadczących usługi pocztowe, transportowe, spedycyjne
i składowania.
3.
Termin i częstotliwość inwentaryzacji, określone w ust. 1, uważa się za dotrzymane,
jeżeli inwentaryzację:
1)
składników aktywów - z wyłączeniem aktywów pieniężnych, papierów wartościowych, produktów
w toku produkcji oraz materiałów, towarów i produktów gotowych, określonych w art.
17 ust. 2 pkt 4 - rozpoczęto nie wcześniej niż 3 miesiące przed końcem roku obrotowego,
a zakończono do 15 dnia następnego roku, ustalenie zaś stanu nastąpiło przez dopisanie
lub odpisanie od stanu stwierdzonego drogą spisu z natury lub potwierdzenia salda
- przychodów i rozchodów (zwiększeń i zmniejszeń), jakie nastąpiły między datą spisu
lub potwierdzenia a dniem ustalenia stanu wynikającego z ksiąg rachunkowych, przy
czym stan wynikający z ksiąg rachunkowych nie może być ustalony po dniu bilansowym,
2)
zapasów materiałów, towarów, produktów gotowych i półproduktów znajdujących się w
strzeżonych składowiskach i objętych ewidencją ilościowo-wartościową - przeprowadzono
raz w ciągu 2 lat,
3)
środków trwałych oraz maszyn i urządzeń wchodzących w skład środków trwałych w budowie,
znajdujących się na terenie strzeżonym - przeprowadzono raz w ciągu 4 lat.
4.
Inwentaryzację, o której mowa w ust. 1, przeprowadza się również na dzień zakończenia
działalności przez jednostkę oraz na dzień poprzedzający postawienie jej w stan likwidacji
lub upadłości. W przypadku połączenia lub podziału jednostek, z wyjątkiem spółek kapitałowych,
strony mogą w drodze umowy pisemnej odstąpić od inwentaryzacji.
”
;
21)
art. 28 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 28.
1.
Aktywa i pasywa wycenia się nie rzadziej niż na dzień bilansowy w sposób następujący:
1)
środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne - według cen nabycia lub kosztów
wytworzenia, lub wartości przeszacowanej (po aktualizacji wyceny środków trwałych),
pomniejszonych o odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe, a także o odpisy z tytułu trwałej
utraty wartości,
2)
środki trwałe w budowie - w wysokości ogółu kosztów pozostających w bezpośrednim związku
z ich nabyciem lub wytworzeniem, pomniejszonych o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości,
3)
udziały w innych jednostkach oraz inne inwestycje zaliczone do aktywów trwałych -
według ceny nabycia pomniejszonej o odpisy z tytułu trwałej utraty wartości lub według
wartości godziwej; wartość w cenie nabycia można przeszacować do wartości w cenie
rynkowej, a różnicę z przeszacowania rozliczyć zgodnie z art. 35 ust. 4,
4)
udziały w jednostkach podporządkowanych - według zasad określonych w pkt 3, z tym
że udziały zaliczane do aktywów trwałych mogą być wycenione metodą praw własności,
z uwzględnieniem zasad wyceny określonych w art. 63,
5)
inwestycje krótkoterminowe - według ceny (wartości) rynkowej albo według ceny nabycia
lub ceny (wartości) rynkowej, zależnie od tego, która z nich jest niższa, a krótkoterminowe
inwestycje, dla których nie istnieje aktywny rynek w inny sposób określonej wartości
godziwej,
6)
rzeczowe składniki aktywów obrotowych - według cen nabycia lub kosztów wytworzenia
nie wyższych od cen ich sprzedaży netto na dzień bilansowy,
7)
należności i udzielone pożyczki - w kwocie wymaganej zapłaty, z zachowaniem ostrożności,
8)
zobowiązania - w kwocie wymagającej zapłaty, przy czym zobowiązania finansowe, których
uregulowanie zgodnie z umową następuje drogą wydania aktywów finansowych innych niż
środki pieniężne lub wymiany na instrumenty finansowe - według wartości godziwej,
9)
rezerwy - w uzasadnionej, wiarygodnie oszacowanej wartości,
10)
kapitały (fundusze) własne oraz pozostałe aktywa i pasywa - w wartości nominalnej.
2.
Cena nabycia, o której mowa w ust. 1, to cena zakupu składnika aktywów, obejmująca
kwotę należną sprzedającemu, bez podlegających odliczeniu podatku od towarów i usług
oraz podatku akcyzowego, a w przypadku importu powiększona o obciążenia o charakterze
publicznoprawnym oraz powiększona o koszty bezpośrednio związane z zakupem i przystosowaniem
składnika aktywów do stanu zdatnego do używania lub wprowadzenia do obrotu, łącznie
z kosztami transportu, jak też załadunku, wyładunku, składowania lub wprowadzenia
do obrotu, a obniżona o rabaty, opusty, inne podobne zmniejszenia i odzyski. Jeżeli
nie jest możliwe ustalenie ceny nabycia składnika aktywów, a w szczególności przyjętego
nieodpłatnie, w tym w drodze darowizny - jego wyceny dokonuje się według ceny sprzedaży
takiego samego lub podobnego przedmiotu.
3.
Koszt wytworzenia produktu obejmuje koszty pozostające w bezpośrednim związku z danym
produktem oraz uzasadnioną część kosztów pośrednio związanych z wytworzeniem tego
produktu. Koszty bezpośrednie obejmują wartość zużytych materiałów bezpośrednich,
koszty pozyskania i przetworzenia związane bezpośrednio z produkcją i inne koszty
poniesione w związku z doprowadzeniem produktu do postaci i miejsca, w jakich się
znajduje w dniu wyceny. Do uzasadnionej, odpowiedniej do okresu wytwarzania produktu,
części kosztów pośrednich zalicza się zmienne pośrednie koszty produkcji oraz tę część
stałych, pośrednich kosztów produkcji, które odpowiadają poziomowi tych kosztów przy
normalnym wykorzystaniu zdolności produkcyjnych. Za normalny poziom wykorzystania
zdolności produkcyjnych uznaje się przeciętną, zgodną z oczekiwaniami w typowych warunkach,
wielkość produkcji za daną liczbę okresów lub sezonów, przy uwzględnieniu planowych
remontów. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie kosztu wytworzenia produktu, jego wyceny
dokonuje się według ceny sprzedaży netto takiego samego lub podobnego produktu, pomniejszonej
o przeciętnie osiągany przy sprzedaży produktów zysk brutto ze sprzedaży, a w przypadku
produktu w toku - także z uwzględnieniem stopnia jego przetworzenia.
Do kosztów wytworzenia produktu nie zalicza się kosztów:
1)
będących konsekwencją nie wykorzystanych zdolności produkcyjnych i strat produkcyjnych,
2)
ogólnego zarządu, które nie są związane z doprowadzaniem produktu do postaci i miejsca,
w jakich się znajduje na dzień wyceny,
3)
magazynowania wyrobów gotowych i półproduktów, chyba że poniesienie tych kosztów jest
niezbędne w procesie produkcji,
4)
kosztów sprzedaży produktów.
Koszty te wpływają na wynik finansowy okresu sprawozdawczego, w którym zostały poniesione.
4.
W przypadkach uzasadnionych niezbędnym, długotrwałym przygotowaniem towaru lub produktu
do sprzedaży bądź długim okresem wytwarzania produktu, cenę nabycia lub koszt wytworzenia
można zwiększyć o koszty obsługi zobowiązań zaciągniętych w celu finansowania zapasu
towarów lub produktów w okresie ich przygotowania do sprzedaży bądź wytworzenia i
związanych z nimi różnic kursowych, pomniejszone o przychody z tego tytułu.
5.
Za cenę (wartość) sprzedaży netto składnika aktywów przyjmuje się możliwą do uzyskania
na dzień bilansowy cenę jego sprzedaży, bez podatku od towarów i usług i podatku akcyzowego,
pomniejszoną o rabaty, opusty i inne podobne zmniejszenia oraz koszty związane z przystosowaniem
składnika aktywów do sprzedaży i dokonaniem tej sprzedaży, a powiększoną o należną
dotację przedmiotową. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie ceny sprzedaży netto danego
składnika aktywów, należy w inny sposób określić jego wartość godziwą na dzień bilansowy.
6.
Za wartość godziwą przyjmuje się kwotę, za jaką dany składnik aktywów mógłby zostać
wymieniony, a zobowiązanie uregulowane na warunkach transakcji rynkowej, pomiędzy
zainteresowanymi i dobrze poinformowanymi, niepowiązanymi ze sobą stronami. Wartość
godziwą instrumentów finansowych znajdujących się w obrocie na aktywnym rynku stanowi
cena rynkowa pomniejszona o koszty związane z przeprowadzeniem transakcji, gdyby ich
wysokość była znacząca. Cenę rynkową aktywów finansowych posiadanych przez jednostkę
oraz zobowiązań finansowych, które jednostka zamierza zaciągnąć, stanowi zgłoszona
na rynku bieżąca oferta kupna, natomiast cenę rynkową aktywów finansowych, które jednostka
zamierza nabyć, oraz zaciągniętych zobowiązań finansowych stanowi zgłoszona na rynek
bieżąca oferta sprzedaży.
7.
Trwała utrata wartości zachodzi wtedy, gdy istnieje duże prawdopodobieństwo, że kontrolowany
przez jednostkę składnik aktywów nie przyniesie w przyszłości w znaczącej części lub
w całości przewidywanych korzyści ekonomicznych. Uzasadnia to dokonanie odpisu aktualizującego
doprowadzającego wartość składnika aktywów wynikającą z ksiąg rachunkowych do ceny
sprzedaży netto, a w przypadku jej braku - do ustalonej w inny sposób wartości godziwej.
8.
Cena nabycia i koszt wytworzenia środków trwałych w budowie, środków trwałych oraz
wartości niematerialnych i prawnych obejmuje ogół ich kosztów poniesionych przez jednostkę
za okres budowy, montażu, przystosowania i ulepszenia, do dnia bilansowego lub przyjęcia
do używania, w tym również:
1)
nie podlegający odliczeniu podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy,
2)
koszt obsługi zobowiązań zaciągniętych w celu ich finansowania i związane z nimi różnice
kursowe, pomniejszony o przychody z tego tytułu.
9.
Lokaty, których ryzyko ponosi ubezpieczający, są wyceniane przez zakład ubezpieczeń
na życie według wartości godziwych ustalonych na dzień bilansowy. Różnice między wartością
godziwą a wartością według cen nabycia albo kosztu wytworzenia tych lokat odpowiednio
zwiększają lub zmniejszają rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe na życie, których ryzyko
lokaty ponosi ubezpieczający. Wartość godziwą nieruchomości określa rzeczoznawca majątkowy
co najmniej raz na 5 lat. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie wartości godziwej innych
lokat niż nieruchomości, to ich wycena następuje po cenach nabycia albo kosztach wytworzenia.
Wartość godziwą nieruchomości położonych za granicą oraz zagranicznych instrumentów
finansowych ustala się według zasad obowiązujących w kraju ich pochodzenia.
10.
W ubezpieczeniach majątkowych i osobowych dopuszcza się stosowanie dyskonta lub odpisów
wyłącznie przy ustalaniu rezerw na skapitalizowaną wartość rent, rezerw w dziale ubezpieczeń
na życie, rezerw w dziale ubezpieczeń na życie, gdy ryzyko lokaty (inwestycyjne) ponosi
ubezpieczający, oraz rezerw na premie i rabaty (bonifikaty) dla ubezpieczonych w związku
z osiąganymi dochodami z lokat stanowiących pokrycie tych rezerw. Szczegółowe warunki
stosowania dyskonta określa rozporządzenie ministra właściwego do spraw instytucji
finansowych.
11.
Na dzień nabycia lub powstania ujmuje się w księgach rachunkowych nabyte lub powstałe:
1)
zapasy rzeczowych składników aktywów obrotowych - według cen nabycia lub kosztów wytworzenia,
2)
należności i zobowiązania, w tym również z tytułu pożyczek - według wartości nominalnej.
12.
Przepis ust. 11 pkt 2 nie dotyczy banków.
”
;
22)
w art. 29:
a)
ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„
1.
Jeżeli założenie kontynuacji działalności, o którym mowa w art. 5 ust. 2, nie jest
zasadne, to wycena aktywów jednostki następuje po cenach sprzedaży netto możliwych
do uzyskania, nie wyższych od cen ich nabycia albo kosztów wytworzenia, pomniejszonych
o dotychczasowe odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe, a także odpisy z tytułu trwałej
utraty wartości. W takim przypadku jednostka jest również obowiązana utworzyć rezerwę
na przewidywane dodatkowe koszty i straty spowodowane zaniechaniem lub utratą zdolności
do kontynuowania działalności.
2.
Wycena po cenach sprzedaży netto i utworzenie rezerwy następują w szczególności w
przeddzień postawienia jednostki w stan likwidacji (jeżeli nie jest ona spowodowana
prywatyzacją przedsiębiorstwa państwowego) lub w stan upadłości, na koniec roku obrotowego,
jeżeli na dzień zatwierdzenia sprawozdania finansowego za dany rok obrotowy jednostka
nie będzie kontynuowała działalności, na koniec roku obrotowego przypadającego w czasie
trwania postępowania likwidacyjnego lub upadłościowego, a także w przeddzień przekazania,
podziału lub sprzedaży jednostki, jeżeli odpowiednia umowa nie przewiduje przyjęcia
za podstawę rozliczeń wartości majątku ustalonej przy założeniu, że działalność gospodarcza
będzie przez jednostkę kontynuowana.
”
,
b)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:
„
2a.
Różnica powstała w wyniku wyceny oraz utworzenia rezerwy, o których mowa w ust. 1,
wpływa na kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny.
”
,
c)
w ust. 3 po wyrazie „działalność” skreśla się wyraz „gospodarcza”;
23)
art. 30-34 otrzymują brzmienie:
„
Art. 30.
1.
Nie rzadziej niż na dzień bilansowy wycenia się wyrażone w walutach obcych:
1)
składniki aktywów (z wyłączeniem udziałów w jednostkach podporządkowanych wycenionych
metodą praw własności) - po kursie kupna stosowanym w tym dniu przez bank, z którego
usług korzysta jednostka, nie wyższym jednak od kursu średniego ustalonego dla danej
waluty przez Narodowy Bank Polski na ten dzień, z zastrzeżeniem pkt 3,
2)
składniki pasywów - po kursie sprzedaży stosowanym w tym dniu przez bank, z którego
usług korzysta jednostka, nie niższym jednak od kursu średniego ustalonego dla danej
waluty przez Narodowy Bank Polski na ten dzień,
3)
gotówkę znajdującą się w jednostkach prowadzących kupno i sprzedaż walut obcych -
po kursie, po którym nastąpił jej zakup, jednak w wysokości nie wyższej od średniego
kursu ustalonego na dzień wyceny, dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski.
2.
Wyrażone w walutach obcych operacje gospodarcze ujmuje się w księgach rachunkowych
na dzień ich przeprowadzenia odpowiednio po kursie:
1)
kupna lub sprzedaży walut stosowanym przez bank, z którego usług korzysta jednostka
- w przypadku operacji sprzedaży lub kupna walut oraz operacji zapłaty należności
lub zobowiązań,
2)
średnim ustalonym dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski na ten dzień, chyba
że w zgłoszeniu celnym lub innym wiążącym jednostkę dokumencie ustalony został inny
kurs - w przypadku pozostałych operacji.
3.
Jeżeli aktywa i pasywa są wyrażone w walutach, dla których bank, z którego usług korzysta
jednostka, lub Narodowy Bank Polski nie ustalają kursu, to kurs tych walut określa
się w relacji do wskazanej przez jednostkę waluty odniesienia, której kurs jest ustalany
przez Narodowy Bank Polski.
4.
Różnice kursowe dotyczące inwestycji długoterminowych wyrażonych w walutach obcych,
powstałe na dzień ich wyceny, rozlicza się w sposób określony w art. 35 ust. 2 i 4.
Różnice kursowe, z zastrzeżeniem ust. 5-7, dotyczące pozostałych aktywów i pasywów
wyrażonych w walutach obcych, powstałe na dzień ich wyceny oraz przy zapłacie należności
i zobowiązań w walutach obcych, jak również sprzedaży walut, zalicza się odpowiednio
do przychodów lub kosztów finansowych, a w uzasadnionych przypadkach - do kosztu wytworzenia
produktów lub ceny nabycia towarów, a także ceny nabycia lub kosztu wytworzenia środków
trwałych, środków trwałych w budowie lub wartości niematerialnych i prawnych.
5.
Powstałe na dzień wyceny różnice kursowe od inwestycji stanowiących pokrycie rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych zakłady ubezpieczeń na życie zaliczają do przychodów
lub kosztów działalności lokacyjnej i wykazują w technicznym rachunku ubezpieczeń
na życie.
6.
Powstałe na dzień wyceny różnice kursowe od inwestycji stanowiących pokrycie rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych w części dotyczącej lokat środków skapitalizowanej wartości
rent i rezerwy na premie oraz rabaty dla ubezpieczonych zakłady ubezpieczeń majątkowych
i osobowych zaliczają do przychodów lub kosztów działalności lokacyjnej i wykazują
w technicznym rachunku ubezpieczeń majątkowych i osobowych.
7.
Powstałe na dzień wyceny różnice kursowe od należności i zobowiązań z tytułu ubezpieczeń
i reasekuracji zalicza się do pozostałych przychodów lub kosztów technicznych na udziale
własnym.
Art. 31.
1.
Wartość początkową stanowiącą cenę nabycia lub koszt wytworzenia środka trwałego powiększają
koszty jego ulepszenia, polegającego na przebudowie, rozbudowie, modernizacji lub
rekonstrukcji i powodującego, że wartość użytkowa tego środka po zakończeniu ulepszenia
przewyższa posiadaną przy przyjęciu do używania wartość użytkową, mierzoną okresem
używania, zdolnością wytwórczą, jakością produktów uzyskiwanych przy pomocy ulepszonego
środka trwałego, kosztami eksploatacji lub innymi miarami.
2.
Wartość początkową środków trwałych - z wyjątkiem gruntów nie służących wydobyciu
kopalin metodą odkrywkową - zmniejszają odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe dokonywane
w celu uwzględnienia utraty ich wartości, na skutek używania lub upływu czasu.
3.
Wartość początkowa i dotychczas dokonane od środków trwałych odpisy amortyzacyjne
lub umorzeniowe mogą, na podstawie odrębnych przepisów, ulegać aktualizacji wyceny.
Ustalona w wyniku aktualizacji wyceny wartość księgowa netto środka trwałego nie powinna
być wyższa od jego wartości godziwej, której odpisanie w przewidywanym okresie jego
dalszego używania jest ekonomicznie uzasadnione.
4.
Powstałą na skutek aktualizacji wyceny różnicę wartości netto środków trwałych, o
której mowa w ust. 3, odnosi się na kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny i nie
może ona być przeznaczona do podziału. Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny podlega,
z zastrzeżeniem art. 32 ust. 5, zmniejszeniu o różnicę z aktualizacji wyceny uprzednio
zaktualizowanych zbywanych lub zlikwidowanych środków trwałych. Różnica ta wpływa
na kapitał (fundusz) zapasowy lub inny o podobnym charakterze, o ile odrębne przepisy
nie stanowią inaczej.
Art. 32.
1.
Odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych od środka trwałego dokonuje się drogą systematycznego,
planowego rozłożenia jego wartości początkowej na ustalony okres amortyzacji. Rozpoczęcie
amortyzacji następuje nie wcześniej niż po przyjęciu środka trwałego do używania,
a jej zakończenie - nie później niż z chwilą zrównania wartości odpisów amortyzacyjnych
lub umorzeniowych z wartością początkową środka trwałego lub przeznaczenia go do likwidacji,
sprzedaży lub stwierdzenia jego niedoboru, z ewentualnym uwzględnieniem przewidywanej
przy likwidacji ceny sprzedaży netto pozostałości środka trwałego.
2.
Przy ustalaniu okresu amortyzacji i rocznej stawki amortyzacyjnej uwzględnia się okres
ekonomicznej użyteczności środka trwałego, na określenie którego wpływają w szczególności:
1)
liczba zmian, na których pracuje środek trwały,
2)
tempo postępu techniczno-ekonomicznego,
3)
wydajność środka trwałego mierzona liczbą godzin jego pracy lub liczbą wytworzonych
produktów albo innym właściwym miernikiem,
4)
prawne lub inne ograniczenia czasu używania środka trwałego,
5)
przewidywana przy likwidacji cena sprzedaży netto istotnej pozostałości środka trwałego.
3.
Na dzień przyjęcia środka trwałego do używania należy ustalić okres lub stawkę i metodę
jego amortyzacji. Poprawność stosowanych okresów i stawek amortyzacji środków trwałych
powinna być przez jednostkę okresowo weryfikowana, powodując odpowiednią korektę dokonywanych
w następnych latach obrotowych odpisów amortyzacyjnych.
4.
W przypadku zmiany technologii produkcji, przeznaczenia do likwidacji, wycofania z
używania lub innych przyczyn powodujących trwałą utratę wartości środka trwałego,
dokonuje się - w ciężar pozostałych kosztów operacyjnych - odpowiedniego odpisu aktualizującego
jego wartość.
5.
Odpisy, o których mowa w ust. 4, dotyczące środków trwałych, których wycena została
zaktualizowana na podstawie odrębnych przepisów, zmniejszają odniesione na kapitał
(fundusz) z aktualizacji wyceny różnice spowodowane aktualizacją wyceny. Ewentualną
nadwyżkę odpisu, o którym mowa w ust. 4, nad różnicami z aktualizacji wyceny zalicza
się do pozostałych kosztów operacyjnych.
6.
Dla środków trwałych o niskiej jednostkowej wartości początkowej można ustalać odpisy
amortyzacyjne lub umorzeniowe w sposób uproszczony, przez dokonywanie zbiorczych odpisów
dla grup środków zbliżonych rodzajem i przeznaczeniem lub jednorazowo odpisując wartość
tego rodzaju środków trwałych.
Art. 33.
1.
Do wyceny wartości niematerialnych i prawnych oraz sposobów dokonywania od nich odpisów
amortyzacyjnych lub umorzeniowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 31 ust. 2
i art. 32 ust. 1-4 i ust. 6.
2.
Koszty zakończonych prac rozwojowych prowadzonych przez jednostkę na własne potrzeby,
poniesione przed podjęciem produkcji lub zastosowaniem technologii, zalicza się do
wartości niematerialnych i prawnych, jeżeli:
1)
produkt lub technologia wytwarzania są ściśle ustalone, a dotyczące ich koszty prac
rozwojowych wiarygodnie określone,
2)
techniczna przydatność produktu lub technologii została stwierdzona i odpowiednio
udokumentowana i na tej podstawie jednostka podjęła decyzję o wytwarzaniu tych produktów
lub stosowaniu technologii,
3)
koszty prac rozwojowych zostaną pokryte, według przewidywań, przychodami ze sprzedaży
tych produktów lub zastosowania technologii.
3.
Okres dokonywania odpisów kosztów prac rozwojowych nie może przekraczać 5 lat.
4.
Wartość firmy stanowi różnicę między ceną nabycia określonej jednostki lub zorganizowanej
jej części a niższą od niej wartością godziwą przejętych aktywów netto. Jeżeli cena
nabycia jednostki lub zorganizowanej jej części jest niższa od wartości godziwej przejętych
aktywów netto, to różnica stanowi ujemną wartość firmy. Zasady rozliczania i odpisywania
wartości firmy lub ujemnej wartości firmy określa art. 44b ust. 10-12.
Art. 34.
1.
Jednostki mogą wyceniać:
1)
materiały i towary - w cenach zakupu,
2)
produkty w toku produkcji - w wysokości bezpośrednich kosztów wytworzenia lub tylko
materiałów bezpośrednich bądź nie wyceniać ich w ogóle
- jeżeli nie zniekształca to stanu aktywów oraz wyniku finansowego jednostki. Zasady,
o których mowa w pkt 2, nie mogą być stosowane do produkcji o przewidywanym czasie
wykonania dłuższym niż 3 miesiące, przeznaczonej do sprzedaży lub na rzecz środków
trwałych w budowie jednostki. Nie dotyczy to jednak produkcji rolnej.
2.
Składniki rzeczowych aktywów obrotowych mogą być na dzień nabycia lub wytworzenia
ujmowane w księgach rachunkowych w cenach przyjętych do ewidencji, z uwzględnieniem
różnic między tymi cenami a rzeczywistymi cenami ich nabycia albo zakupu, albo kosztami
wytworzenia. Na dzień bilansowy wartość składników rzeczowych aktywów obrotowych,
wyrażoną w cenach ewidencyjnych, doprowadza się do poziomu określonego w ust. 1 lub
w art. 28 ust. 1 pkt 6. Nie dotyczy to produktów gotowych, produktów w toku i półproduktów,
jeżeli do ich ewidencji stosuje się koszty planowane, w tym normatywne, różnice zaś
między planowanymi a rzeczywistymi kosztami wytworzenia są nieznaczne. Stosowane do
wyceny na dzień bilansowy ceny nabycia albo zakupu, albo planowane koszty wytworzenia
nie mogą być wyższe od cen sprzedaży netto tych składników.
3.
Wytworzone przez jednostkę filmy, oprogramowanie komputerów, projekty typowe i inne
produkty o podobnym charakterze, przeznaczone do sprzedaży, wycenia się w okresie
przynoszenia przez nie korzyści ekonomicznych, nie dłuższym niż 5 lat, w wysokości
nadwyżki kosztów ich wytworzenia nad przychodami według cen sprzedaży netto, uzyskanymi
ze sprzedaży tych produktów w ciągu tego okresu. Nie odpisane po upływie tego okresu
koszty wytworzenia zwiększają pozostałe koszty operacyjne.
4.
W przypadku gdy ceny nabycia albo zakupu, albo koszty wytworzenia jednakowych albo
uznanych za jednakowe, ze względu na podobieństwo ich rodzaju i przeznaczenie, są
różne, wartość stanu końcowego rzeczowych składników aktywów obrotowych wycenia się
w zależności od przyjętej przez jednostkę metody ustalania wartości ich rozchodu,
w tym zużycia, sprzedaży:
1)
według cen przeciętnych, to jest ustalonych w wysokości średniej ważonej cen (kosztów)
danego składnika aktywów,
2)
przyjmując, że rozchód składnika aktywów wycenia się kolejno po cenach (kosztach)
tych składników aktywów, które jednostka najwcześniej nabyła (wytworzyła),
3)
przyjmując, że rozchód składników aktywów wycenia się kolejno po cenach (kosztach)
tych składników aktywów, które jednostka najpóźniej nabyła (wytworzyła),
4)
w drodze szczegółowej identyfikacji rzeczywistych cen (kosztów) tych składników aktywów,
które dotyczą ściśle określonych przedsięwzięć, niezależnie od daty ich zakupu lub
wytworzenia.
5.
Odpisy aktualizujące wartość rzeczowych składników aktywów obrotowych dokonane w związku
z utratą ich wartości oraz wynikające z wyceny według cen sprzedaży netto zamiast
według cen nabycia, albo zakupu, albo kosztów wytworzenia - zalicza się odpowiednio
do pozostałych kosztów operacyjnych, kosztów wytworzenia sprzedanych produktów lub
kosztów sprzedaży.
”
;
24)
po art. 34 dodaje się art. 34a-34d w brzmieniu:
„
Art. 34a.
1.
Przychody z wykonania nie zakończonej usługi, w tym budowlanej, objętej umową, w okresie
realizacji dłuższym niż 6 miesięcy, wykonanej na dzień bilansowy w istotnym stopniu,
ustala się na dzień bilansowy proporcjonalnie do stopnia zaawansowania usługi, jeżeli
stopień ten można ustalić w sposób wiarygodny.
2.
Przychody z wykonania nie zakończonej usługi, w tym budowlanej, w okresie od dnia
zawarcia umowy do dnia bilansowego - po odliczeniu przychodów, które wpłynęły na wynik
finansowy w ubiegłych okresach sprawozdawczych - ustala się proporcjonalnie do stopnia
jej zaawansowania. Stopień zaawansowania usługi mierzy się w zależności od przyjętej
przez jednostkę metody:
1)
udziałem kosztów poniesionych od dnia zawarcia umowy do dnia ustalenia przychodu w
całkowitych kosztach wykonania usługi,
2)
liczbą przepracowanych godzin bezpośrednich wykonania usługi,
3)
na podstawie obmiaru wykonanych prac,
4)
inną metodą
- jeżeli wyrażają w sposób wiarygodny stopień zaawansowania usługi.
3.
W przypadku gdy umowa o usługę, w tym budowlaną, przewiduje, że cenę za tę usługę
ustala się:
1)
w wysokości kosztów powiększonych o narzut zysku - to przychód z wykonania nie zakończonej
usługi ustala się w wysokości kosztów odpowiadających wykonanej części usługi, powiększonych
o narzut zysku,
2)
w wysokości ryczałtu - to przychód z wykonania nie zakończonej usługi ustala się proporcjonalnie
do stopnia zaawansowania wykonania usługi, o ile stopień zaawansowania usługi na dzień
bilansowy może zostać ustalony w sposób wiarygodny.
4.
Jeżeli stopień zaawansowania nie zakończonej usługi, w tym budowlanej, nie może być
na dzień bilansowy ustalony w sposób wiarygodny, to przychód ustala się w wysokości
poniesionych w danym okresie sprawozdawczym kosztów, nie wyższych jednak od kosztów,
których pokrycie w przyszłości przez zamawiającego jest prawdopodobne.
5.
Bez względu na zastosowany sposób ustalania przychodów na wynik finansowy jednostki
wpływają przewidywane straty związane z wykonaniem usługi objętej umową.
Art. 34b.
1.
Koszty wytworzenia, które można bezpośrednio przyporządkować przychodom osiągniętym
przez jednostkę, wpływają na wynik finansowy jednostki za ten okres sprawozdawczy,
w którym przychody te wystąpiły.
2.
Koszty wytworzenia, które można jedynie w sposób pośredni przyporządkować przychodom
lub innym korzyściom osiąganym przez jednostkę, wpływają na wynik finansowy jednostki
w części, w której dotyczą danego okresu sprawozdawczego, zapewniając ich współmierność
do przychodów lub innych korzyści ekonomicznych.
Art. 34c.
1.
Koszty wytworzenia nie zakończonej usługi, w tym budowlanej, obejmują koszty poniesione
od dnia zawarcia odpowiedniej umowy do dnia bilansowego. Koszty poniesione przed zawarciem
umowy, związane z realizacją jej przedmiotu, zaliczane są do aktywów, jeżeli pokrycie
w przyszłości tych kosztów przychodami uzyskanymi od zamawiającego jest prawdopodobne.
2.
Jeżeli przychody są ustalane odpowiednio do stopnia zaawansowania nie zakończonej
usługi w inny sposób niż określony w art. 34a ust. 2 pkt 1, to koszty wpływające na
wynik finansowy jednostki ustala się w takiej części całkowitych kosztów umowy, jaka
odpowiada stopniowi zaawansowania usługi, po odliczeniu kosztów, które wpłynęły na
wynik finansowy w ubiegłych okresach sprawozdawczych, po uwzględnieniu straty, o której
mowa w art. 34a ust. 5. Różnicę pomiędzy kosztami faktycznie poniesionymi a kosztami
wpływającymi na wynik finansowy jednostki zalicza się do rozliczeń międzyokresowych.
3.
Poprawność przyjętych metod ustalania stopnia zaawansowania usługi, a także przewidywanych
całkowitych kosztów i przychodów z wykonania usługi, powinna być przez jednostkę,
nie później niż na dzień bilansowy, zweryfikowana. Spowodowane weryfikacją korekty
wpływają na wynik finansowy jednostki tego okresu sprawozdawczego, w którym przeprowadzono
weryfikację.
Art. 34d.
Przepisów art. 34a i 34c można nie stosować, jeżeli udział przychodów z nie zakończonych
usług na dzień bilansowy nie jest istotny w całości przychodów operacyjnych okresu
sprawozdawczego.
”
;
25)
art. 35 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 35.
1.
Nabyte lub powstałe aktywa finansowe oraz inne inwestycje ujmuje się w księgach rachunkowych
na dzień ich nabycia albo powstania, według ceny nabycia albo ceny zakupu, jeżeli
koszty przeprowadzenia i rozliczenia transakcji nie są istotne.
2.
Odpisu wyrażającego trwałą utratę wartości inwestycji zaliczonych do aktywów trwałych
dokonuje się nie później niż na koniec okresu sprawozdawczego.
3.
Skutki wzrostu lub obniżenia wartości inwestycji krótkoterminowych wycenionych według
cen (wartości) rynkowych zalicza się odpowiednio do przychodów lub kosztów finansowych.
W przypadku stosowania innych niż określone w art. 28 ust. 1 pkt 5 zasad wyceny krótkoterminowych
inwestycji, skutki obniżenia ich wartości zalicza się do kosztów finansowych w pełnej
wysokości, natomiast skutki wzrostu ich wartości zalicza się do przychodów finansowych
w wysokości nie wyższej niż kwota różnic uprzednio odpisanych w koszty finansowe.
4.
Skutki przeszacowania inwestycji zaliczonych do aktywów trwałych, powodujące wzrost
ich wartości do poziomu cen rynkowych, zwiększają kapitał (fundusz) z aktualizacji
wyceny. Obniżenie wartości inwestycji uprzednio przeszacowanej do wysokości kwoty,
o którą podwyższono z tego tytułu kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny, jeżeli
kwota różnicy z przeszacowania nie była do dnia wyceny rozliczona, zmniejsza ten kapitał
(fundusz). W pozostałych przypadkach skutki obniżenia wartości inwestycji zalicza
się do kosztów finansowych. Wzrost wartości danej inwestycji bezpośrednio wiążący
się z uprzednim obniżeniem jej wartości, zaliczonym do kosztów finansowych, ujmuje
się do wysokości tych kosztów jako przychody finansowe.
5.
Jeżeli wartość zbytej inwestycji zaliczonej do aktywów trwałych była uprzednio przeszacowana
albo wyceniana w cenie (wartości) rynkowej, lub w cenie nabycia, w zależności od tego,
która z nich była niższa, zaś skutki takiej wyceny ujęto w sposób określony w ust.
4, to nadwyżkę z tytułu przeszacowania ustala się i rozlicza z kapitałem (funduszem)
z aktualizacji wyceny.
6.
Inwestycje zaliczone do aktywów trwałych na dzień ich przekwalifikowania do inwestycji
krótkoterminowych wycenia się:
1)
w wartości księgowej albo cenie nabycia, w zależności od tego, która z nich jest niższa
- jeżeli inwestycje krótkoterminowe wycenia się w wartości rynkowej lub cenie nabycia,
zależnie od tego, która z nich jest niższa,
2)
według wartości księgowej - jeżeli inwestycje krótkoterminowe wycenia się w wartości
rynkowej.
Jeżeli przekwalifikowana inwestycja długoterminowa była uprzednio przeszacowana, a
skutki przeszacowania ujęte są w kapitale (funduszu) z aktualizacji wyceny, to nie
rozliczoną na dzień przekwalifikowania nadwyżkę z tytułu przeszacowania inwestycji
długoterminowej zalicza się do kosztów lub przychodów finansowych.
7.
Inwestycje krótkoterminowe na dzień ich przekwalifikowania do inwestycji długoterminowych
wycenia się według zasad określonych w ust. 6, z tym że jeżeli inwestycja krótkoterminowa
była wyceniona w wartości rynkowej, to pomimo jej przekwalifikowania wycena pozostaje
bez zmiany.
8.
Jeżeli ceny nabycia jednakowych albo uznanych za jednakowe, ze względu na podobieństwo
rodzaju i przeznaczenie, składników inwestycji są różne, to ich rozchód wycenia się
według metody wybranej przez jednostkę spośród metod, o których mowa w art. 34 ust.
4 pkt 1-3.
”
;
26)
po art. 35 dodaje się art. 35a-35d w brzmieniu:
„
Art. 35a.
1.
Na dzień zawarcia kontraktu emitent lub wystawca instrumentu finansowego wprowadza
do ksiąg rachunkowych wyemitowany lub wystawiony przez siebie instrument, a także
składniki tego instrumentu, odpowiednio zakwalifikowane do kapitałów (funduszy) własnych
jako instrumenty kapitałowe bądź do zobowiązań krótkoterminowych lub długoterminowych
również wtedy, gdy składnik mający charakter zobowiązania nie jest zobowiązaniem finansowym.
2.
Różnice z przeszacowania wartości instrumentu finansowego, a także osiągnięte przychody
lub poniesione koszty stosownie do kwalifikacji instrumentu finansowego, o której
mowa w ust. 1, wpływają odpowiednio na wynik finansowy lub kapitał (fundusz) z aktualizacji
wyceny.
3.
Kontrakty dotyczące instrumentów finansowych uznaje się za służące ograniczeniu ryzyka
związanego z aktywami lub pasywami jednostki, tj. zabezpieczeniu tych aktywów lub
pasywów, jeżeli co najmniej:
1)
przed zawarciem kontraktu ustalono jego cel oraz określono, które aktywa lub pasywa
mają zostać za pomocą tego kontraktu zabezpieczone,
2)
zabezpieczający instrument finansowy będący przedmiotem kontraktu i zabezpieczane
za jego pomocą aktywa lub pasywa charakteryzują się podobnymi cechami, a w szczególności
wartością nominalną, datą zapadalności, wpływem zmian stopy procentowej albo kursu
waluty,
3)
stopień pewności oczekiwań dotyczących przewidywanych w wyniku kontraktu przepływów
środków pieniężnych jest znaczny.
4.
Jeżeli warunki, o których mowa w ust. 3, zostały spełnione, to przy wycenie zabezpieczanych
aktywów lub pasywów uwzględnia się wartość nabytych dla ich zabezpieczenia instrumentów
finansowych oraz zmiany ich wartości.
Art. 35b.
1.
Wartość należności aktualizuje się uwzględniając stopień prawdopodobieństwa ich zapłaty
poprzez dokonanie odpisu aktualizującego, w odniesieniu do:
1)
należności od dłużników postawionych w stan likwidacji lub w stan upadłości - do wysokości
należności nie objętej gwarancją lub innym zabezpieczeniem należności, zgłoszonej
likwidatorowi lub sędziemu komisarzowi w postępowaniu upadłościowym,
2)
należności od dłużników w przypadku oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości, jeżeli
majątek dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania upadłościowego
- w pełnej wysokości należności,
3)
należności kwestionowanych przez dłużników oraz z których zapłatą dłużnik zalega,
a według oceny sytuacji majątkowej i finansowej dłużnika spłata należności w umownej
kwocie nie jest prawdopodobna - do wysokości nie pokrytej gwarancją lub innym zabezpieczeniem
należności,
4)
należności stanowiących równowartość kwot podwyższających należności, w stosunku do
których uprzednio dokonano odpisu aktualizującego - w wysokości tych kwot, do czasu
ich otrzymania lub odpisania,
5)
należności przeterminowanych lub nie przeterminowanych o znacznym stopniu prawdopodobieństwa
nieściągalności, w przypadkach uzasadnionych rodzajem prowadzonej działalności lub
strukturą odbiorców - w wysokości wiarygodnie oszacowanej kwoty odpisu, w tym także
ogólnego, na nieściągalne należności.
2.
Odpisy aktualizujące wartość należności zalicza się odpowiednio do pozostałych kosztów
operacyjnych lub do kosztów finansowych - zależnie od rodzaju należności, której dotyczy
odpis aktualizacji.
3.
Należności umorzone, przedawnione lub nieściągalne zmniejszają dokonane uprzednio
odpisy aktualizujące ich wartość.
4.
Należności, o których mowa w ust. 3, od których nie dokonano odpisów aktualizujących
ich wartość lub dokonano odpisów w niepełnej wysokości, zalicza się odpowiednio do
pozostałych kosztów operacyjnych lub kosztów finansowych.
Art. 35c.
W przypadku ustania przyczyny, dla której dokonano odpisu aktualizującego wartość
aktywów, w tym również odpisu z tytułu trwałej utraty wartości, równowartość całości
lub odpowiedniej części uprzednio dokonanego odpisu aktualizującego zwiększa wartość
danego składnika aktywów i podlega zaliczeniu odpowiednio do pozostałych przychodów
operacyjnych lub przychodów finansowych.
Art. 35d.
1.
Rezerwy tworzy się na:
1)
pewne lub o dużym stopniu prawdopodobieństwa przyszłe zobowiązania, których kwotę
można w sposób wiarygodny oszacować, a w szczególności na straty z transakcji gospodarczych
w toku, w tym z tytułu udzielonych gwarancji, poręczeń, operacji kredytowych, skutków
toczącego się postępowania sądowego,
2)
przyszłe zobowiązania spowodowane restrukturyzacją, jeżeli na podstawie odrębnych
przepisów jednostka jest zobowiązana do jej przeprowadzenia lub zawarto w tej sprawie
wiążące umowy, a plany restrukturyzacji pozwalają w sposób wiarygodny oszacować wartość
tych przyszłych zobowiązań.
2.
Rezerwy, o których mowa w ust. 1, zalicza się odpowiednio do pozostałych kosztów operacyjnych,
kosztów finansowych lub strat nadzwyczajnych, zależnie od okoliczności, z którymi
przyszłe zobowiązania się wiążą.
3.
Powstanie zobowiązania, na które uprzednio utworzono rezerwę, zmniejsza rezerwę.
4.
Nie wykorzystane rezerwy, wobec zmniejszenia lub ustania ryzyka uzasadniającego ich
utworzenie, zwiększają na dzień, na który okazały się zbędne, odpowiednio pozostałe
przychody operacyjne, przychody finansowe lub zyski nadzwyczajne.
”
;
27)
w art. 36:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Kapitał zakładowy spółek kapitałowych, towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, fundusz
udziałowy spółdzielni wykazuje się w wysokości określonej w umowie lub statucie i
wpisanej w rejestrze sądowym. Zadeklarowane, lecz nie wniesione wkłady kapitałowe
ujmuje się jako należne wkłady na poczet kapitału.
”
,
b)
dodaje się ust. 2b-2d w brzmieniu:
„
2b.
Koszty emisji akcji poniesione przy powstaniu spółki akcyjnej lub podwyższeniu kapitału
zakładowego zmniejszają kapitał zapasowy spółki do wysokości nadwyżki wartości emisji
nad wartością nominalną akcji, a pozostałą ich część zalicza się do kosztów finansowych.
2c.
Kapitały (fundusze) własne powstałe z zamiany dłużnych papierów wartościowych, zobowiązań
i pożyczek na udziały wykazuje się w wartości nominalnej tych papierów wartościowych,
zobowiązań i pożyczek, po uwzględnieniu nie zamortyzowanego dyskonta lub premii, odsetek
naliczonych i nie zapłaconych do dnia zamiany, które nie będą wypłacone, nie zrealizowanych
różnic kursowych oraz skapitalizowanych kosztów emisji. Jeżeli dłużne papiery wartościowe,
zobowiązania i pożyczki są wyrażone w walucie obcej, to na dzień zamiany stosuje się
do nich przepisy art. 30.
2d.
Przepis ust. 2c stosuje się odpowiednio do zobowiązań bezwarunkowo umorzonych w wyniku
postępowania naprawczego lub układowego.
”
,
c)
w ust. 3 skreśla się pkt 1;
28)
art. 37 i 38 otrzymują brzmienie:
„
Art. 37.
1.
W związku z przejściowymi różnicami między wykazywaną w księgach rachunkowych wartością
aktywów i pasywów a ich wartością podatkową oraz stratą podatkową możliwą do odliczenia
w przyszłości, jednostka tworzy rezerwę i ustala aktywa z tytułu odroczonego podatku
dochodowego, którego jest podatnikiem.
2.
Wartość podatkowa aktywów jest to kwota wpływająca na pomniejszenie podstawy obliczenia
podatku dochodowego w przypadku uzyskania z nich, w sposób pośredni lub bezpośredni,
korzyści ekonomicznych. Jeżeli uzyskanie korzyści ekonomicznych z tytułu określonych
aktywów nie powoduje pomniejszenia podstawy obliczenia podatku dochodowego, to wartość
podatkowa aktywów jest ich wartością księgową.
3.
Wartością podatkową pasywów jest ich wartość księgowa pomniejszona o kwoty, które
w przyszłości pomniejszą podstawę podatku dochodowego.
4.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ustala się w wysokości kwoty przewidzianej
w przyszłości do odliczenia od podatku dochodowego, w związku z ujemnymi różnicami
przejściowymi, które spowodują w przyszłości zmniejszenie podstawy obliczenia podatku
dochodowego oraz straty podatkowej możliwej do odliczenia, ustalonej przy uwzględnieniu
zasady ostrożności.
5.
Rezerwę z tytułu odroczonego podatku dochodowego tworzy się w wysokości kwoty podatku
dochodowego, wymagającej w przyszłości zapłaty, w związku z występowaniem dodatnich
różnic przejściowych, to jest różnic, które spowodują zwiększenie podstawy obliczenia
podatku dochodowego w przyszłości.
6.
Wysokość rezerwy i aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego ustala się przy
uwzględnieniu stawek podatku dochodowego obowiązujących w roku powstania obowiązku
podatkowego.
7.
Rezerwa i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego wykazywane są w bilansie
oddzielnie. Rezerwę i aktywa można kompensować, jeżeli jednostka ma tytuł uprawniający
ją do ich jednoczesnego uwzględnienia przy obliczaniu kwoty zobowiązania podatkowego.
8.
Wpływający na wynik finansowy podatek dochodowy za dany okres sprawozdawczy obejmuje:
1)
część bieżącą,
2)
część odroczoną.
Wykazywana w rachunku zysków i strat część odroczona stanowi różnicę pomiędzy stanem
rezerw i aktywów z tytułu podatku odroczonego na koniec i początek okresu sprawozdawczego,
z uwzględnieniem przepisów ust. 9.
9.
Rezerwy i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego, dotyczące operacji rozliczanych
z kapitałem (funduszem) własnym, odnosi się również na kapitał (fundusz) własny.
Art. 38.
1.
Zakłady ubezpieczeń zaliczają do kosztów operacyjnych zmiany stanu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,
które powinny zapewnić pełne pokrycie bieżących i przyszłych zobowiązań, jakie mogą
wynikać z umów ubezpieczeniowych.
2.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe, z wyjątkiem rezerw na wyrównanie szkodowości,
ustala się nie później niż na dzień bilansowy. Rezerwę na wyrównanie szkodowości ustala
się nie później niż na dzień kończący rok obrotowy.
”
;
29)
w art. 39:
a)
w ust. 1 wyrazy „wydatki lub zużycie składników majątkowych dotyczą miesięcy następujących po miesiącu,
w którym je poniesiono” zastępuje się wyrazami „dotyczą one przyszłych okresów sprawozdawczych”,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Jednostki dokonują biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów w wysokości prawdopodobnych
zobowiązań przypadających na bieżący okres sprawozdawczy, wynikających w szczególności:
1)
ze świadczeń wykonanych na rzecz jednostki przez kontrahentów jednostki, a kwotę zobowiązania
można oszacować w sposób wiarygodny,
2)
z obowiązku wykonania, związanych z bieżącą działalnością, przyszłych świadczeń wobec
nieznanych osób, których kwotę można oszacować, mimo że data powstania zobowiązania
nie jest jeszcze znana, w tym z tytułu napraw gwarancyjnych i rękojmi za sprzedane
produkty długotrwałego użytku.
Zobowiązania ujęte jako bierne rozliczenia międzyokresowe i zasady ustalania ich wysokości
powinny wynikać z uznanych zwyczajów handlowych.
”
,
c)
w ust. 3 wyrazy „ostrożnej wyceny” zastępuje się wyrazem „ostrożności”,
d)
w ust. 4 wyraz „majątkowych” zastępuje się wyrazem „aktywów” oraz wyrazy „operacji finansowych” zastępuje się wyrazem „finansowe”,
e)
ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„
5.
Zobowiązania ujęte jako bierne rozliczenia międzyokresowe zmniejszają koszty okresu
sprawozdawczego, w którym stwierdzono, że zobowiązania te nie powstały.
”
;
30)
skreśla się art. 40;
31)
art. 41-44 otrzymują brzmienie:
„
Art. 41.
1.
Rozliczenia międzyokresowe przychodów, dokonywane z zachowaniem zasady ostrożności,
obejmują w szczególności:
1)
równowartość otrzymanych lub należnych od kontrahentów środków z tytułu świadczeń,
których wykonanie nastąpi w następnych okresach sprawozdawczych,
2)
środki pieniężne otrzymane na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia środków trwałych,
w tym także środków trwałych w budowie oraz prac rozwojowych, jeżeli stosownie do
innych ustaw nie zwiększają one kapitałów (funduszy) własnych. Zaliczone do rozliczeń
międzyokresowych przychodów kwoty zwiększają stopniowo pozostałe przychody operacyjne,
równolegle do odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych od środków trwałych lub kosztów
prac rozwojowych sfinansowanych z tych źródeł,
3)
ujemną wartość firmy, o której mowa w art. 33 ust. 4 i art. 44b ust. 11.
2.
Przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do przyjętych nieodpłatnie, w tym także
w drodze darowizny, środków trwałych w budowie, środków trwałych oraz wartości niematerialnych
i prawnych.
3.
Banki wykazują jako rozliczenia międzyokresowe przychodów również należne im odsetki
od należności zagrożonych i należności pod obserwacją - do czasu ich otrzymania lub
odpisania.
Art. 42.
1.
W jednostkach innych niż banki i zakłady ubezpieczeń na wynik finansowy netto składają
się:
1)
wynik działalności operacyjnej, w tym z tytułu pozostałych przychodów i kosztów operacyjnych,
2)
wynik operacji finansowych,
3)
wynik operacji nadzwyczajnych,
4)
obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego z tytułu podatku dochodowego, którego podatnikiem
jest jednostka, i płatności z nim zrównanych, na podstawie odrębnych przepisów.
2.
Wynik działalności operacyjnej stanowi różnicę między przychodami netto ze sprzedaży
produktów, towarów i materiałów, z uwzględnieniem dotacji, opustów, rabatów i innych
zwiększeń lub zmniejszeń, bez podatku od towarów i usług, oraz pozostałymi przychodami
operacyjnymi a wartością sprzedanych produktów, towarów i materiałów wycenionych w
kosztach wytworzenia albo cenach nabycia, albo zakupu, powiększoną o całość poniesionych
od początku roku obrotowego kosztów ogólnych zarządu, sprzedaży produktów, towarów
i materiałów oraz pozostałych kosztów operacyjnych.
3.
Wynik operacji finansowych stanowi różnicę między przychodami finansowymi, w szczególności
z tytułu dywidend (udziałów w zyskach), odsetek, zysków ze zbycia inwestycji, aktualizacji
wartości inwestycji, nadwyżki dodatnich różnic kursowych nad ujemnymi, a kosztami
finansowymi, w szczególności z tytułu odsetek, strat ze zbycia inwestycji, aktualizacji
wartości inwestycji, nadwyżki ujemnych różnic kursowych nad dodatnimi, z wyjątkiem
odsetek, prowizji, dodatnich i ujemnych różnic kursowych, o których mowa w art. 28
ust. 4 i ust. 8 pkt 2.
4.
Wynik zdarzeń nadzwyczajnych stanowi różnicę między zyskami nadzwyczajnymi a stratami
nadzwyczajnymi.
Art. 43.
1.
W bankach na wynik finansowy netto składają się:
1)
wynik działalności operacyjnej (w tym na działalności bankowej),
2)
wynik operacji nadzwyczajnych,
3)
obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego z tytułu podatku dochodowego, którego podatnikiem
jest jednostka, i płatności z nim zrównanych, na podstawie odrębnych przepisów.
2.
Wynik działalności bankowej obejmuje: wynik z tytułu odsetek, prowizji, przychody
z akcji, udziałów i innych papierów wartościowych, wynik operacji finansowych, wynik
z pozycji wymiany.
3.
Wynik działalności operacyjnej obejmuje wynik działalności bankowej, skorygowany o
różnicę między pozostałymi przychodami operacyjnymi a pozostałymi kosztami operacyjnymi,
koszty działania banku, amortyzację środków trwałych oraz wartości niematerialnych
i prawnych, wynik na wartości rezerw z aktualizacji.
4.
Do wyniku operacji nadzwyczajnych stosuje się przepis art. 42 ust. 4.
Art. 44.
1.
W zakładach ubezpieczeń na wynik finansowy netto składają się:
1)
wynik techniczny ubezpieczeń,
2)
różnica między przychodami a kosztami z działalności lokacyjnej nie zaliczana do wyniku
technicznego ubezpieczeń,
3)
różnica między pozostałymi przychodami a pozostałymi kosztami,
4)
wynik operacji nadzwyczajnych,
5)
obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego z tytułu podatku dochodowego, którego podatnikiem
jest jednostka, i płatności z nim zrównanych na podstawie odrębnych przepisów.
2.
Wynik techniczny ubezpieczeń stanowi różnicę między przychodami ze składek, pozostałymi
przychodami technicznymi a wypłaconymi odszkodowaniami, świadczeniami i zmianami rezerw
techniczno-ubezpieczeniowych, z uwzględnieniem udziału reasekuratorów w składce, odszkodowaniach
i zmianach stanu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, oraz kosztami działalności ubezpieczeniowej
i pozostałymi kosztami technicznymi. W przypadku gdy:
1)
przychody z lokat przeznaczone są zgodnie z odrębnymi przepisami na zwiększenie rezerw,
2)
zakład ubezpieczeń prowadzący działalność w dziale ubezpieczeń na życie inwestuje
łącznie środki własne i środki stanowiące pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
- to przychody i koszty działalności lokacyjnej wykazuje się w technicznym rachunku
ubezpieczeń.
3.
Na różnicę między pozostałymi przychodami a pozostałymi kosztami składa się w szczególności
różnica między:
1)
pozostałymi przychodami finansowymi a pozostałymi kosztami finansowymi,
2)
pozostałymi przychodami operacyjnymi a pozostałymi kosztami operacyjnymi,
3)
przychodami a kosztami z tytułu pełnienia czynności komisarza awaryjnego.
4.
Do wyniku operacji nadzwyczajnych stosuje się przepis art. 42 ust. 4.
”
;
32)
po rozdziale 4 dodaje się rozdział 4a w brzmieniu:
„
Rozdział 4a
Łączenie się spółek
Art. 44a.
1.
Łączenie się spółek handlowych, zwanych dalej «spółkami», rozlicza się i ujmuje na
dzień połączenia, z zastrzeżeniem art. 44b ust. 7, w księgach rachunkowych spółki,
na którą przechodzi majątek łączących się spółek (spółki przejmującej) albo nowej
spółki powstałej w wyniku połączenia (spółki nowo zawiązanej) - metodą nabycia, a
w przypadkach określonych w art. 44c - metodą łączenia udziałów.
2.
Za dzień połączenia spółek przyjmuje się dzień wpisania połączenia do rejestru właściwego
dla siedziby odpowiednio spółki przejmującej albo spółki nowo zawiązanej.
Art. 44b.
1.
Rozliczenie połączenia metodą nabycia polega na sumowaniu poszczególnych pozycji aktywów
i pasywów spółki przejmującej, według ich wartości księgowej, z odpowiednimi pozycjami
aktywów i pasywów spółki przejętej, według ich wartości godziwej ustalonej na dzień
ich połączenia.
2.
Aktywa i zobowiązania spółki przejętej na dzień połączenia obejmują także aktywa lub
zobowiązania nie wykazywane dotychczas w księgach rachunkowych i sprawozdaniu finansowym
spółki przejętej, jeżeli w wyniku połączenia następuje ich ujawnienie i odpowiadają
one definicji aktywów i zobowiązań.
3.
Kapitał (fundusz) własny spółki przejętej ustalony na dzień połączenia jako aktywa
netto według wartości godziwej podlega wyłączeniu.
4.
Za wartość godziwą określonych aktywów lub zobowiązań przyjmuje się w szczególności
w przypadku:
1)
notowanych papierów wartościowych - aktualny kurs notowań pomniejszony o koszty sprzedaży,
2)
nie notowanych papierów wartościowych - wartość oszacowaną, uwzględniającą takie czynniki,
jak współczynnik cena do zysku i stopa dywidendy porównywalnych papierów wartościowych
wyemitowanych przez spółki o podobnych charakterystykach,
3)
należności - wartość bieżącą (zdyskontowaną) kwot wymagających zapłaty, wyznaczoną
przy odpowiednich bieżących stopach procentowych, pomniejszoną o odpisy na należności
zagrożone i nieściągalne oraz ewentualne koszty windykacji. Wyznaczanie wartości bieżących
(zdyskontowanych) w odniesieniu do należności krótkoterminowych nie jest konieczne,
jeżeli różnica pomiędzy wartością należności według kwot wymagających zapłaty a według
ich wartością zdyskontowaną nie jest istotna,
4)
zapasów produktów gotowych i towarów - cenę sprzedaży netto pomniejszoną o opust marży
zysku wynikający z kosztów doprowadzenia przez spółkę przejmującą do sprzedaży zapasu
lub znalezienia nabywcy,
5)
zapasów produktów w toku - cenę sprzedaży netto produktów gotowych pomniejszoną o
koszty zakończenia produkcji i opust marży zysku wynikający z kosztów doprowadzenia
przez spółkę przejmującą zapasów do sprzedaży lub znalezienia nabywcy,
6)
zapasów materiałów - aktualną cenę nabycia,
7)
środków trwałych - wartość rynkową lub ich wartość według niezależnej wyceny. W przypadku
gdy nie jest możliwe uzyskanie niezależnej wyceny środków trwałych - aktualną cenę
nabycia albo koszt wytworzenia, z uwzględnieniem aktualnego stopnia ich zużycia,
8)
wartości niematerialnych i prawnych - wartość oszacowaną, wyznaczoną w oparciu o ceny
rynkowe takich samych lub podobnych wartości niematerialnych i prawnych, a w odniesieniu
do wartości firmy lub ujemnej wartości firmy zawartej w bilansie spółki przejętej
- wartość zerową. W przypadku gdy wartość oszacowana nie może zostać wyznaczona w
oparciu o ceny rynkowe, to przyjmuje się taką wartość, która nie spowoduje powstania
lub zwiększenia ujemnej wartości firmy w wyniku połączenia,
9)
zobowiązań - wartość bieżącą (zdyskontowaną) kwot wymagających zapłaty, wyznaczoną
przy odpowiednich bieżących stopach procentowych. Wyznaczanie wartości bieżących (zdyskontowanych)
w odniesieniu do zobowiązań krótkoterminowych nie jest konieczne, jeżeli różnica pomiędzy
wartością zobowiązań według kwot wymagających zapłaty a według ich wartością zdyskontowaną
nie jest istotna,
10)
rezerwy lub aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego - wartość możliwą do
realizacji przez połączone spółki, po uwzględnieniu zmiany wartości podatkowej i księgowej
aktywów netto spółki przejmowanej.
5.
Przez cenę przejęcia rozumie się w przypadku:
1)
gdy w celu połączenia spółka wydaje (emituje) udziały - cenę rynkową tych udziałów
lub inaczej ustaloną ich wartość godziwą, jeżeli nie jest znana ich cena rynkowa.
W takim przypadku nadwyżkę wartości rynkowej udziałów lub inaczej ustalonej ich wartości
godziwej zalicza się do kapitału zapasowego. Cenę rynkową wydanych (wyemitowanych)
udziałów przyjmuje się z dnia, w którym wszystkie istotne warunki połączenia, w tym
relacja wymienna udziałów, zostały ogłoszone. Jeżeli cena rynkowa w tym okresie podlegała
istotnym zmianom, wówczas za cenę rynkową można przyjąć średnią cen rynkowych z miesiąca
poprzedzającego i miesiąca następującego po dniu ogłoszenia wszystkich istotnych warunków
połączenia,
2)
nabycia własnych udziałów w celu połączenia - cenę nabycia własnych udziałów,
3)
nabycia udziałów spółki przejmowanej - cenę nabycia tych udziałów,
4)
gdy w celu połączenia spółka dokonuje zapłaty w innej formie niż określona w pkt 1-3
- wartość godziwą przedmiotu zapłaty,
5)
gdy w celu połączenia spółka dokonuje zapłaty w różnych formach - sumę odpowiednich
wartości, o których mowa w pkt 1-4.
6.
Nadwyżka ceny przejęcia, o której mowa w ust. 5, nad wartością godziwą aktywów netto
spółki przejętej wykazywana jest w aktywach spółki, na którą przeszedł majątek połączonych
spółek lub spółki powstałej w wyniku połączenia, jako wartość firmy.
7.
W przypadku gdy połączenie jest wynikiem kilku następujących po sobie transakcji,
cena przejęcia, wartość godziwa aktywów netto spółki przejętej w procencie odzwierciedlającym
procent nabytych praw do aktywów netto oraz różnica ceny przejęcia wartości godziwej
aktywów netto spółki przejętej ustalane są osobno na dzień każdej istotnej transakcji,
przyjmując, iż pierwsza istotna transakcja została przeprowadzona nie później niż
na dzień powstania stosunku podporządkowania pomiędzy spółką przejmującą a spółką
przejmowaną. Ostateczna cena przejęcia, wartość godziwa aktywów netto spółki przejętej
oraz różnica ceny przejęcia nad wartością godziwą aktywów netto spółki przejętej na
dzień połączenia stanowi sumę odpowiednich wielkości z dnia poszczególnych istotnych
transakcji.
8.
Wartość bilansową aktywów i zobowiązań ustalonych na dzień połączenia koryguje się
w kolejnych okresach sprawozdawczych, jeżeli w wyniku zaistniałych zdarzeń lub uzyskanych
informacji ustalenie wartości godziwej na dzień połączenia było niewłaściwe. W takich
przypadkach należy dokonać odpowiedniej korekty wartości firmy lub ujemnej wartości
firmy, pod warunkiem że jednostka przewiduje odzyskanie wartości wynikającej z korekty
z przyszłych korzyści ekonomicznych i korekta taka dokonywana jest w ciągu tego roku
obrotowego, w którym nastąpiło połączenie. W przeciwnym przypadku korektę taką zalicza
się odpowiednio do pozostałych przychodów lub kosztów operacyjnych.
9.
W przypadku gdy warunki połączenia zakładają możliwość korekty ceny przejęcia w wyniku
zaistnienia w przyszłości określonych zdarzeń, wówczas korektę taką uwzględnia się
przy określaniu ceny przejęcia na dzień połączenia, jeżeli wystąpienie w przyszłości
zdarzeń powodujących korektę ceny jest prawdopodobne, a kwota korekty ceny może być
określona w sposób wiarygodny. W przypadku gdy w kolejnych okresach sprawozdawczych
nie wystąpią zdarzenia warunkujące zmianę ceny przejęcia lub faktyczna zmiana ceny
będzie różniła się od wartości oszacowanej, wówczas należy dokonać odpowiedniej korekty
ceny przejęcia i wartości firmy lub ujemnej wartości firmy.
10.
Od wartości firmy jednostka dokonuje odpisów amortyzacyjnych w okresie nie dłuższym
niż 5 lat. W uzasadnionych przypadkach kierownik jednostki może wydłużyć ten okres
do lat 20. Wydłużenie okresu amortyzacji należy podać w informacji dodatkowej wraz
z jego uzasadnieniem. Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się metodą liniową i zalicza
się je do pozostałych kosztów operacyjnych.
11.
Z zastrzeżeniem ust. 12, nadwyżkę wartości godziwej aktywów netto spółki przejętej
nad ceną przejęcia, czyli ujemną wartość firmy, do wysokości nie przekraczającej wartości
godziwej nabytych aktywów trwałych, z wyłączeniem długoterminowych aktywów finansowych
notowanych na regulowanych rynkach, jednostka zalicza do rozliczeń międzyokresowych
przychodów przez okres będący średnią ważoną okresu ekonomicznej użyteczności nabytych
i podlegających amortyzacji aktywów. Ujemna wartość firmy w wysokości przekraczającej
wartość godziwą aktywów trwałych, z wyłączeniem długoterminowych aktywów finansowych
notowanych na regulowanych rynkach, zaliczana jest do przychodów na dzień połączenia.
12.
Ujemną wartość firmy odpisuje się w pozostałe przychody operacyjne do wysokości, w
jakiej dotyczy oszacowanych w sposób wiarygodny przyszłych strat i kosztów, ustalonych
przez spółkę przejmującą na dzień połączenia, nie stanowiących jednak zobowiązania,
o którym mowa w ust. 2. Odpis ten następuje w tym okresie sprawozdawczym, w którym
straty i koszty wpływają na wynik finansowy. Jeżeli straty i koszty te nie zostały
poniesione w uprzednio przewidywanych okresach sprawozdawczych, to dotyczącą ich ujemną
wartość firmy odpisuje się w sposób określony w ust. 11.
13.
W bilansie połączonych spółek wyłączeniu podlegają wzajemne należności i zobowiązania
oraz inne rozrachunki o podobnym charakterze.
14.
W przypadku gdy w wyniku połączenia powstała nowa spółka, włączeniu do rachunku zysków
i strat za rok obrotowy, w którym nastąpiło połączenie, podlegają przychody i koszty
oraz zyski i straty spółki przejętej i spółki przejmującej od dnia połączenia. W przypadku
gdy w wyniku połączenia na spółkę przejmującą przeszedł majątek spółki przejmowanej,
włączeniu do rachunku zysków i strat za rok obrotowy, w którym nastąpiło połączenie,
podlegają przychody i koszty oraz zyski i straty spółki przejętej od dnia połączenia
oraz spółki przejmującej od początku roku obrotowego. W przypadku gdy przed dniem
połączenia łączące się spółki pozostawały w stosunku podporządkowania, wówczas zyski
lub straty netto spółki przejmowanej, osiągnięte przed dniem połączenia, wpływają
w odpowiednim procencie, ustalonym jako procent kontrolowanych przez spółkę przejmującą
w danym okresie przed dniem połączenia aktywów netto spółki przejmowanej, na odpowiednie
pozycje kapitałów własnych spółki przejmującej, spółki powstałej w wyniku połączenia,
z uwzględnieniem odpisów wartości firmy albo ujemnej wartości firmy, za okres od dnia
powstania stosunku podporządkowania do dnia połączenia.
15.
Koszty poniesione bezpośrednio w związku z połączeniem powiększają cenę przejęcia.
Koszty organizacji poniesione przy założeniu nowej spółki akcyjnej lub koszty podwyższenia
kapitału zakładowego w celu połączenia zmniejszają kapitał zapasowy spółki przejmującej
lub spółki powstałej w wyniku połączenia, do wysokości nadwyżki wartości emisyjnej
nad wartością nominalną akcji, a pozostałą część zalicza się do kosztów finansowych.
16.
Sprawozdanie finansowe sporządzone na koniec okresu sprawozdawczego, w ciągu którego
nastąpiło połączenie, powinno zawierać dane porównawcze za poprzedni rok obrotowy.
Dane porównawcze za poprzedni rok obrotowy stanowią dane ze sprawozdania finansowego
spółki przejmującej.
Art. 44c.
1.
Łączenie się spółek rozlicza się i ujmuje w księgach rachunkowych spółki, na którą
przechodzi majątek łączących się spółek, w tym również nowej spółki powstałej w wyniku
połączenia metodą łączenia udziałów, jeżeli żadna z łączących się spółek nie może
być uznana za spółkę przejmującą. W szczególności żadna z łączących się spółek nie
jest uznawana za spółkę przejmującą, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:
1)
udziałowcy którejkolwiek z łączących się spółek nie uzyskują więcej niż 60% ogólnej
liczby głosów na walnym zgromadzeniu udziałowców spółki powstałej w wyniku połączenia,
2)
wartość godziwa aktywów netto jednej z łączących się spółek nie różni się o więcej
niż 10% od wartości godziwej aktywów netto drugiej łączącej się spółki,
3)
dotychczasowi członkowie zarządu lub organów nadzoru albo wspólnicy prowadzący sprawy
spółki którejkolwiek łączącej się spółki nie stanowią większości członków zarządu
lub organów nadzoru spółki, na którą przechodzi majątek łączących się spółek lub nowej
spółki powstałej w wyniku połączenia,
4)
w ciągu ostatnich 2 lat przed połączeniem żadna z łączących się spółek nie była spółką
zależną lub współzależną od innej łączącej się spółki lub od spółki dominującej wobec
innej łączącej się spółki,
5)
na dzień połączenia wszystkie łączące się spółki oraz spółki wobec nich dominujące,
spółki od nich zależne, współzależne oraz z nimi stowarzyszone nie posiadają łącznie
udziałów uprawniających do więcej niż 10% ogólnej liczby głosów na walnym zgromadzeniu
udziałowców którejkolwiek z łączących się spółek,
6)
łączenie następuje w drodze pojedynczej transakcji lub kilku transakcji, zgodnie z
przyjętym planem, w ciągu 12 miesięcy od daty ogłoszenia wszystkich istotnych warunków
połączenia,
7)
w procesie łączenia spółek następuje podwyższenie kapitału jednej z łączących się
spółek w ten sposób, że spółka podwyższająca swój kapitał wydaje (emituje) tylko udziały,
do których przypisane są takie same prawa, jak do większości udziałów tworzących jej
dotychczasowy kapitał,
8)
połączenie spółek zostało dokonane bez możliwości nabycia w celu realizacji połączenia
swoich własnych udziałów przez którąkolwiek z łączących się spółek,
9)
połączenie spółek zostało dokonane bez możliwości dopłat do udziałów wydawanych przez
jedną z łączących się spółek,
10)
prawa głosu, które uzyskał udziałowiec z udziałów otrzymanych w wyniku łączenia, nie
są umownie ani faktycznie ograniczone,
11)
w okresie 2 lat od dnia połączenia spółka, na którą przechodzi majątek łączących się
spółek, lub nowa spółka powstała w wyniku połączenia nie zamierza sprzedać lub zlikwidować
znaczącej części aktywów, z wyjątkiem przypadku, gdy taka sprzedaż lub likwidacja
wynikałaby z faktu, iż w wyniku połączenia wystąpiły nadmierne zasoby.
2.
Łączenie się spółek rozlicza się i ujmuje w księgach rachunkowych spółki, na którą
przechodzi majątek łączących się spółek, w tym także nowej spółki powstałej w wyniku
połączenia, metodą łączenia udziałów, również w przypadku:
1)
połączenia spółek będących jednostkami zależnymi od tej samej jednostki dominującej,
jeżeli na dzień połączenia jednostka dominująca lub jednostki od niej zależne posiadają
100% udziałów łączących się spółek,
2)
połączenia spółek będących wobec siebie jednostką dominującą i jednostką zależną,
jeżeli na dzień połączenia łącząca się jednostka dominująca lub jednostki od niej
zależne posiadają 100% udziałów w łączącej się jednostce zależnej i jest jednocześnie
jednostką zależną od jednostki dominującej wyższego szczebla, która to jednostka dominująca
wyższego szczebla posiada samodzielnie lub wraz z jednostkami od siebie zależnymi
100% udziałów w łączącej się jednostce dominującej niższego szczebla.
3.
Łączenie metodą łączenia udziałów polega na sumowaniu poszczególnych pozycji odpowiednich
aktywów i pasywów oraz przychodów i kosztów połączonych spółek, według stanu na dzień
połączenia, po uprzednim doprowadzeniu ich wartości do jednolitych metod wyceny i
dokonaniu wyłączeń, o których mowa w ust. 4 i 5.
4.
Wyłączeniu podlega wartość kapitału zakładowego spółki, której majątek został przeniesiony
na inną spółkę, lub spółek, które w wyniku połączenia zostały wykreślone z rejestru.
Po dokonaniu tego wyłączenia odpowiednie pozycje kapitału własnego spółki, na którą
przechodzi majątek połączonych spółek lub nowo powstałej spółki koryguje się o różnicę
pomiędzy sumą aktywów i pasywów.
5.
Wyłączeniu podlegają również:
1)
wzajemne należności i zobowiązania oraz inne rozrachunki o podobnym charakterze łączących
się spółek,
2)
przychody i koszty operacji gospodarczych dokonywanych w danym roku obrotowym przed
połączeniem między łączącymi się spółkami,
3)
zyski lub straty operacji gospodarczych dokonanych przed połączeniem między łączącymi
się spółkami, zawarte w wartościach podlegających łączeniu aktywów i pasywów.
6.
Można nie dokonywać wyłączeń, o których mowa w ust. 5 pkt 2 i 3, jeżeli nie wpłynie
to na rzetelność i jasność sprawozdania finansowego spółki, na którą przechodzi majątek
połączonych spółek lub nowo powstałej spółki.
7.
Koszty poniesione w związku z połączeniem, w tym również koszty organizacji poniesione
przy założeniu nowej spółki lub koszty podwyższenia kapitału spółki, na którą przechodzi
majątek łączących się spółek, zalicza się do kosztów finansowych.
8.
Sprawozdanie finansowe spółki, na którą przechodzi majątek połączonych spółek lub
nowo powstałej spółki, sporządzone na koniec okresu sprawozdawczego, w ciągu którego
nastąpiło połączenie, zawiera dane porównawcze za poprzedni rok obrotowy, określone
w taki sposób, jakby połączenie miało miejsce na koniec poprzedniego roku obrotowego.
Art. 44d.
Metodę nabycia stosuje się odpowiednio w przypadku nabycia przez jednostkę zorganizowanej
części innej jednostki, z wyjątkiem transakcji pomiędzy jednostkami, co do których
istnieje obowiązek rozliczenia metodą łączenia udziałów.
”
;
33)
art. 45 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 45.
1.
Sprawozdanie finansowe sporządza się na dzień zamknięcia ksiąg rachunkowych, o którym
mowa w art. 12 ust. 2, oraz na inny dzień bilansowy, stosując odpowiednio zasady wyceny
aktywów i pasywów oraz ustalania wyniku finansowego, określone w rozdziale 4.
2.
Sprawozdanie finansowe składa się z:
1)
bilansu,
2)
rachunku zysków i strat,
3)
informacji dodatkowej, obejmującej wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe
informacje i objaśnienia.
3.
Sprawozdanie finansowe jednostek określonych w art. 64 ust. 1, podlegające corocznemu
badaniu, obejmuje ponadto zestawienie zmian w kapitale (funduszu) własnym oraz rachunek
przepływów pieniężnych.
4.
Do rocznego sprawozdania finansowego dołącza się sprawozdanie z działalności jednostki,
jeżeli obowiązek jego sporządzania wynika z ustawy lub odrębnych przepisów.
5.
Sprawozdanie finansowe oraz sprawozdanie z działalności jednostki sporządza się w
języku polskim i w walucie polskiej. Dane liczbowe można wykazywać w zaokrągleniu
do tysięcy złotych, jeżeli nie zniekształca to obrazu jednostki zawartego w sprawozdaniu
finansowym oraz w sprawozdaniu z działalności.
6.
Sprawozdania finansowe oraz sprawozdania z działalności emitentów papierów wartościowych,
dopuszczonych do publicznego obrotu lub ubiegających się o ich dopuszczenie, sporządza
się na podstawie przepisów ustawy, z uwzględnieniem przepisów o publicznym obrocie
papierami wartościowymi.
”
;
34)
w art. 46:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
W bilansie wykazuje się stany aktywów i pasywów na dzień kończący bieżący i poprzedni
rok obrotowy.
”
,
b)
po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„
1a.
W przypadku sporządzania bilansu na inny dzień bilansowy niż określony w ust. 1, w
bilansie wykazuje się stany aktywów i pasywów na ten dzień oraz na dzień kończący
rok obrotowy bezpośrednio poprzedzający ten dzień bilansowy.
”
,
c)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Wykazana w aktywach bilansu, z zastrzeżeniem ust. 2a, wartość poszczególnych grup
składników aktywów wynika z ich wartości księgowej, skorygowanej o:
1)
dotychczas dokonane odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe oraz odpisy aktualizujące,
w tym również z tytułu trwałej utraty wartości składników aktywów trwałych,
2)
odpisy aktualizujące wartość rzeczowych składników aktywów obrotowych,
3)
odpisy aktualizujące wartość należności.
”
,
d)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu:
„
2a.
Aktywa finansowe i zobowiązania finansowe wykazuje się w bilansie w kwocie netto po
kompensacie, jeżeli jednostka ma bezwarunkowe prawo do kompensaty aktywów i zobowiązań
danego rodzaju i zamierza je rozliczyć w kwocie netto albo jednocześnie wydać składnik
aktywów finansowych i rozliczyć zobowiązanie finansowe.
”
,
e)
w ust. 3 wyrazy „pod pozycją «Wynik finansowy netto roku obrotowego»” zastępuje się wyrazami „w pozycji «Odpisy z zysku netto w ciągu roku obrotowego (wielkość ujemna)»”,
f)
ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„
5.
Bilans powinien zawierać informacje w zakresie ustalonym:
1)
dla jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeń - w załączniku nr 1 do ustawy,
2)
dla banków - w załączniku nr 2 do ustawy,
3)
dla zakładów ubezpieczeń - w załączniku nr 3 do ustawy.
”
;
35)
art. 47 i 48 otrzymują brzmienie:
„
Art. 47.
1.
W rachunku zysków i strat wykazuje się oddzielnie przychody, koszty, zyski i straty
oraz obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego za bieżący i poprzedni rok obrotowy.
2.
W przypadku sporządzania rachunku zysków i strat za inny okres sprawozdawczy niż określony
w ust. 1, w rachunku zysków i strat wykazuje się oddzielnie przychody, koszty, zyski
i straty oraz obowiązkowe obciążenia wyniku finansowego za bieżący okres sprawozdawczy
oraz analogiczny okres sprawozdawczy poprzedniego roku obrotowego.
3.
W przypadku gdy jednostka przewiduje zaprzestanie określonego zakresu działalności
mającego wpływ na przychody i koszty przyszłych okresów sprawozdawczych, przy zachowaniu
zasady kontynuacji - odpowiednie przychody i koszty z tym związane należy wykazać
odrębnie od przychodów i kosztów działalności kontynuowanej.
4.
Rachunek zysków i strat powinien zawierać informacje w zakresie ustalonym:
1)
dla jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeń - w załączniku nr 1 do ustawy,
w wariancie kalkulacyjnym albo porównawczym, zależnie od wyboru dokonanego przez kierownika
jednostki,
2)
dla banków - w załączniku nr 2 do ustawy,
3)
dla zakładów ubezpieczeń - w załączniku nr 3 do ustawy.
Art. 48.
1.
Informacja dodatkowa powinna zawierać istotne dane i objaśnienia niezbędne do tego,
aby sprawozdanie finansowe odpowiadało warunkom określonym w art. 4 ust. 1, a w szczególności
obejmować:
1)
wprowadzenie do sprawozdania finansowego, zawierające opis przyjętych zasad (polityki)
rachunkowości, w tym metod wyceny i sporządzenia sprawozdania finansowego w zakresie,
w jakim ustawa pozostawia jednostce prawo wyboru, oraz przedstawienie przyczyn i skutków
ich ewentualnych zmian w stosunku do roku poprzedzającego,
2)
dodatkowe informacje i objaśnienia:
a)
do pozycji bilansu, rachunku zysków i strat, zestawienia zmian w kapitale (funduszu)
własnym oraz rachunku przepływów pieniężnych za okresy sprawozdawcze objęte sprawozdaniem
finansowym,
b)
proponowany podział zysku lub pokrycia straty,
c)
podstawowe informacje dotyczące pracowników i organów jednostki,
d)
inne istotne informacje dla zrozumienia sprawozdania finansowego.
2.
Zakres informacji dodatkowej, sporządzanej przez jednostki inne niż banki i zakłady
ubezpieczeń, określa załącznik nr 1 do ustawy.
”
;
36)
po art. 48 dodaje się art. 48a i 48b w brzmieniu:
„
Art. 48a.
1.
Zestawienie zmian w kapitale (funduszu) własnym obejmuje informacje o zmianach poszczególnych
składników kapitału (funduszu) własnego za bieżący i poprzedni rok obrotowy określone:
1)
dla jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeń - w załączniku nr 1 do ustawy,
2)
dla banków - w załączniku nr 2 do ustawy,
3)
dla zakładów ubezpieczeń - w załączniku nr 3 do ustawy.
2.
W przypadku sporządzania zestawienia zmian w kapitale (funduszu) własnym za inny okres
sprawozdawczy niż określony w ust. 1, w zestawieniu zmian w kapitale (funduszu) własnym
wykazuje się zmiany poszczególnych pozycji kapitału (funduszu) własnego za bieżący
okres sprawozdawczy i poprzedni rok obrotowy.
Art. 48b.
1.
Rachunek przepływów pieniężnych sporządzony metodą bezpośrednią albo pośrednią, zależnie
od wyboru dokonanego przez kierownika jednostki, wykazuje dane za bieżący i poprzedni
rok obrotowy, obejmując informacje w zakresie ustalonym:
1)
dla jednostek innych niż banki i zakłady ubezpieczeń - w załączniku nr 1 do ustawy,
2)
dla banków - w załączniku nr 2 do ustawy,
3)
dla zakładów ubezpieczeń - w załączniku nr 3 do ustawy.
2.
W przypadku sporządzania rachunku przepływów pieniężnych za inny okres sprawozdawczy
niż określony w ust. 1, rachunek przepływów pieniężnych sporządza się za bieżący okres
sprawozdawczy i analogiczny okres sprawozdawczy poprzedniego roku obrotowego.
3.
W rachunku przepływów pieniężnych należy uwzględnić wszystkie wpływy i wydatki z działalności
operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej jednostki, z wyjątkiem wpływów i wydatków
będących rezultatem zakupu lub sprzedaży środków pieniężnych, przy czym dla właściwego
określenia wartości przepływów pieniężnych:
1)
przez działalność operacyjną rozumie się podstawowy rodzaj działalności jednostki
oraz inne rodzaje działalności, nie zaliczone do działalności inwestycyjnej (lokacyjnej)
lub finansowej,
2)
przez działalność inwestycyjną (lokacyjną) rozumie się nabywanie lub zbywanie składników
aktywów trwałych i krótkoterminowych aktywów finansowych oraz wszystkie z nimi związane
pieniężne koszty i korzyści,
3)
przez działalność finansową rozumie się pozyskiwanie lub utratę źródeł finansowania
[zmiany w rozmiarach i relacjach kapitału (funduszu) własnego i obcego w jednostce]
oraz wszystkie z nimi związane pieniężne koszty i korzyści.
”
;
37)
art. 49-51 otrzymują brzmienie:
„
Art. 49.
1.
W przypadku spółek kapitałowych, towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, spółdzielni, przedsiębiorstw
państwowych, kierownik jednostki sporządza, wraz z rocznym sprawozdaniem finansowym,
sprawozdanie z działalności jednostki.
2.
Sprawozdanie z działalności jednostki powinno obejmować istotne informacje o stanie
majątkowym i sytuacji finansowej, w tym ocenę uzyskiwanych efektów oraz wskazanie
czynników ryzyka i opis zagrożeń, a w szczególności informacje o:
1)
zdarzeniach istotnie wpływających na działalność jednostki, jakie nastąpiły w roku
obrotowym, a także po jego zakończeniu, do dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego,
2)
przewidywanym rozwoju jednostki,
3)
ważniejszych osiągnięciach w dziedzinie badań i rozwoju,
4)
aktualnej i przewidywanej sytuacji finansowej.
Art. 50.
1.
Informacje zawarte w sprawozdaniu finansowym mogą być wykazywane ze szczegółowością
większą niż określona w załącznikach do ustawy, jeżeli wynika to z potrzeb lub specyfiki
jednostki.
2.
Jednostka, która w roku obrotowym, za który sporządza sprawozdanie finansowe, nie
osiągnęła dwóch z następujących trzech wielkości:
1)
średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło nie więcej niż 50
osób,
2)
suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego w walucie polskiej nie przekroczyła
równowartości 2 000 000 EURO,
3)
przychody netto ze sprzedaży produktów i towarów oraz operacji finansowych w walucie
polskiej nie przekroczyły równowartości 4 000 000 EURO
- może sporządzić sprawozdanie finansowe w formie uproszczonej, wykazując informacje
w zakresie ustalonym w załączniku nr 1 literami i cyframi rzymskimi. Informację dodatkową
sporządza się w odpowiednio uproszczonej formie.
3.
W przypadku gdy informacje dotyczące poszczególnych pozycji sprawozdania finansowego
nie wystąpiły w jednostce zarówno w roku obrotowym, jak i za rok poprzedzający rok
obrotowy, to przy sporządzaniu sprawozdania finansowego pozycje te pomija się.
4.
Przepisów ust. 2 nie stosuje się do banków i zakładów ubezpieczeń.
Art. 51.
1.
Jednostka, w skład której wchodzą jednostki organizacyjne sporządzające samodzielne
sprawozdania finansowe, sporządza łączne sprawozdanie finansowe, będące sumą sprawozdania
finansowego jednostki i wszystkich jej oddziałów (zakładów), wyłączając odpowiednio:
1)
aktywa i fundusze wydzielone,
2)
wzajemne należności i zobowiązania oraz inne rozrachunki o podobnym charakterze,
3)
przychody i koszty z tytułu operacji dokonywanych między jednostką a jej oddziałami
(zakładami) lub między jej oddziałami (zakładami),
4)
wynik finansowy operacji gospodarczych dokonywanych wewnątrz jednostki, zawarty w
aktywach jednostki lub jej oddziałów (zakładów).
Można nie dokonywać wyłączeń, o których mowa w pkt 2-4, jeżeli nie wpływa to ujemnie
na spełnienie obowiązków określonych w art. 4 ust. 1.
2.
Do sprawozdania finansowego jednostki, w której skład wchodzą oddziały (zakłady) znajdujące
się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i tam sporządzające sprawozdania finansowe,
włącza się odpowiednie dane wynikające z bilansów tych oddziałów (zakładów), wyrażone
w walutach obcych, przeliczone na walutę polską po obowiązującym na dzień bilansowy
średnim kursie ustalonym dla danej waluty przez Narodowy Bank Polski, natomiast z
rachunku zysków i strat - po kursie stanowiącym średnią arytmetyczną średnich kursów
na dzień kończący każdy miesiąc roku obrotowego, a w uzasadnionych przypadkach - po
kursie będącym średnią arytmetyczną średnich kursów na dzień kończący poprzedni rok
obrotowy i dzień kończący bieżący rok obrotowy, ustalonych dla danej waluty przez
Narodowy Bank Polski. Powstałe na skutek tych przeliczeń różnice wykazuje się w łącznym
sprawozdaniu finansowym jednostki, w pozycji «Różnice kursowe z przeliczenia», jako
składnik kapitału (funduszu) z aktualizacji wyceny.
”
;
38)
w art. 52 w ust. 3 pkt 1 otrzymuje brzmienie:
„
1)
sprawozdania finansowego sporządzonego na dzień określony w art. 12 ust. 2 lub na
inny dzień bilansowy,
”
;
39)
w art. 53:
a)
skreśla się ust. 2,
b)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Podział lub pokrycie wyniku finansowego netto jednostek zobowiązanych, zgodnie z art.
64 ust. 1, do poddania badaniu rocznego sprawozdania finansowego może nastąpić po
zatwierdzeniu sprawozdania finansowego przez organ zatwierdzający, poprzedzonego wyrażeniem
przez biegłego rewidenta opinii o tym sprawozdaniu bez zastrzeżeń lub z zastrzeżeniami.
Podział lub pokrycie wyniku finansowego netto, dokonany bez spełnienia tego warunku,
jest nieważny z mocy prawa.
”
,
c)
dodaje się ust. 4 w brzmieniu:
„
4.
Podział lub pokrycie wyniku finansowego netto jednostek nie zobowiązanych do poddania
badaniu rocznego sprawozdania finansowego może nastąpić po zatwierdzeniu sprawozdania
finansowego przez organ zatwierdzający.
”
;
40)
art. 54 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 54.
1.
Jeżeli po sporządzeniu rocznego sprawozdania finansowego, a przed jego zatwierdzeniem,
jednostka otrzymała informacje o zdarzeniach, które mają istotny wpływ na to sprawozdanie
finansowe, lub powodujących, że założenie kontynuowania działalności przez jednostkę
nie jest uzasadnione, powinna ona odpowiednio zmienić to sprawozdanie, dokonując jednocześnie
odpowiednich zapisów w księgach rachunkowych roku obrotowego, którego sprawozdanie
finansowe dotyczy, oraz powiadomić biegłego rewidenta, który sprawozdanie to bada
lub zbadał. Jeżeli zdarzenia, które nastąpiły po dniu bilansowym, nie powodują zmiany
stanu istniejącego na dzień bilansowy, to odpowiednie wyjaśnienia zamieszcza się w
informacji dodatkowej.
2.
Jeżeli jednostka otrzymała informacje o zdarzeniach, o których mowa w ust. 1, po zatwierdzeniu
rocznego sprawozdania finansowego, to ich skutki ujmuje w księgach rachunkowych roku
obrotowego, w którym informacje te otrzymała.
3.
Jeżeli w danym roku obrotowym lub przed zatwierdzeniem sprawozdania finansowego za
ten rok obrotowy jednostka stwierdziła popełnienie w poprzednich latach obrotowych
błędu podstawowego, w następstwie którego nie można uznać sprawozdania finansowego
za rok lub lata poprzednie za spełniające wymagania określone w art. 4 ust. 1, to
kwotę korekty spowodowanej usunięciem tego błędu odnosi się na kapitał (fundusz) własny
i wykazuje jako «zysk (strata) z lat ubiegłych».
”
;
41)
rozdział 6 otrzymuje brzmienie:
„
Rozdział 6
Sprawozdania finansowe jednostek powiązanych
Art. 55.
1.
Jednostka dominująca, mająca siedzibę lub miejsce sprawowania zarządu na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, sporządza roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe
grupy kapitałowej, obejmujące dane jednostki dominującej i jednostek od niej zależnych
wszystkich szczebli, bez względu na to, w jakim państwie znajduje się ich siedziba,
zestawione w taki sposób, jakby grupa kapitałowa stanowiła jedną jednostkę.
2.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe składa się z:
1)
skonsolidowanego bilansu,
2)
skonsolidowanego rachunku zysków i strat,
3)
skonsolidowanego rachunku przepływów pieniężnych,
4)
zestawienia zmian w skonsolidowanym kapitale własnym,
5)
informacji dodatkowej, obejmującej wprowadzenie do skonsolidowanego sprawozdania finansowego
oraz dodatkowe informacje i objaśnienia.
Do rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej dołącza się
sprawozdanie z jej działalności sporządzone odpowiednio według zasad, o których mowa
w art. 49 ust. 2.
3.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządza się również na inny dzień bilansowy,
jeżeli obowiązek taki wynika z odrębnych przepisów.
4.
Jeżeli jednostki grupy kapitałowej są także znaczącymi inwestorami, to w odrębnych
pozycjach skonsolidowanego sprawozdania finansowego wykazuje się udziały w jednostkach
stowarzyszonych, zgodnie z zasadami określonymi w niniejszym rozdziale.
5.
Jeżeli jednostki grupy kapitałowej, objęte konsolidacją, posiadają udziały w jednostkach
współzależnych, to dane tych jednostek będących spółkami handlowymi wykazuje się w
skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym według zasad określonych w art. 62, o ile
dane te nie są już zawarte w sprawozdaniach finansowych jednostek grupy kapitałowej,
zaś dane pozostałych jednostek współzależnych - według zasad określonych w art. 61.
6.
Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, to do sporządzania skonsolidowanego
sprawozdania finansowego stosuje się odpowiednio przepisy rozdziałów 4 i 5.
7.
Jeżeli znaczący inwestor, nie będący jednostką dominującą, wycenia i wykazuje w sprawozdaniu
finansowym udziały w jednostkach stowarzyszonych metodą praw własności, to stosuje
zasady określone w art. 62 ust. 1. W przypadku niestosowania wyceny metodą praw własności,
skutki, jakie spowodowałoby jej stosowanie, oraz wpływ na wynik finansowy podaje się
w informacji dodatkowej sprawozdania finansowego.
Art. 56.
1.
Jednostka dominująca może nie sporządzać skonsolidowanego sprawozdania finansowego,
jeżeli na dzień bilansowy łączne dane jednostki dominującej oraz wszystkich jednostek
zależnych każdego szczebla, bez dokonywania wyłączeń konsolidacyjnych, o których mowa
w art. 60 ust. 2 i 3, z uwzględnieniem danych jednostek współzależnych nie będących
spółkami handlowymi, spełniają co najmniej dwa z następujących warunków:
1)
łączne średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło nie więcej
niż 250 osób,
2)
łączna suma bilansowa w walucie polskiej nie przekroczyła równowartości 7 500 000
EURO,
3)
łączne przychody netto ze sprzedaży produktów i towarów oraz operacji finansowych
w walucie polskiej nie przekroczyły równowartości 15 000 000 EURO.
2.
Jednostka dominująca, zależna od innej jednostki, może nie sporządzać skonsolidowanego
sprawozdania finansowego, jeżeli jednostka dominująca wyższego szczebla posiada co
najmniej 90% udziałów tej jednostki, a wszyscy pozostali udziałowcy nie zgłosili zasadnego
sprzeciwu w terminie 6 miesięcy przed dniem bilansowym. W takim przypadku jednostka
dominująca wyższego szczebla jest zobowiązana do objęcia konsolidacją zarówno zależnej
od niej jednostki dominującej, jak i wszystkich jednostek zależnych od jednostki dominującej
zwolnionej ze sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
3.
Jednostka dominująca może nie sporządzać skonsolidowanego sprawozdania finansowego
także wtedy, gdy wszystkie jednostki od niej zależne wyłącza się z obowiązku objęcia
ich konsolidacją na podstawie art. 57 lub art. 58.
4.
Jeżeli jednostka dominująca lub jednostka jej podporządkowana jest emitentem papierów
wartościowych dopuszczonych do publicznego obrotu lub ubiega się o ich dopuszczenie,
lub emitowane przez nią papiery wartościowe są notowane na jednym z rynków regulowanych
w krajach Unii Europejskiej, nie stosuje się zwolnień, o których mowa w ust. 1 i 2.
Art. 57.
1.
Konsolidacją nie obejmuje się jednostki zależnej oraz nie będącej spółką handlową
jednostki współzależnej, jeżeli:
1)
udziały tej jednostki zostały nabyte, zakupione lub pozyskane w innej formie, z wyłącznym
ich przeznaczeniem do późniejszej odprzedaży, w terminie jednego roku od dnia ich
nabycia, zakupu lub pozyskania w innej formie,
2)
sprawowanie kontroli lub współkontroli nad jednostką według przewidywań kierownika
jednostki dominującej będzie trwać krócej niż rok, licząc od dnia bilansowego, na
który sporządzane jest sprawozdanie jednostki dominującej, a jednostka ta nie była
wcześniej objęta konsolidacją,
3)
występują ograniczenia w sprawowaniu kontroli lub współkontroli nad jednostką, które
wyłączają swobodne dysponowanie jej aktywami, w tym wypracowanym przez tę jednostkę
zyskiem netto, lub które wyłączają sprawowanie kontroli nad organami kierującymi tą
jednostką.
2.
Konsolidacją nie obejmuje się jednostki zależnej oraz nie będącej spółką handlową
jednostki współzależnej, jeżeli prowadzi ona całkowicie odmienny rodzaj działalności,
na skutek czego włączenie danych tej jednostki do skonsolidowanego sprawozdania finansowego
byłoby sprzeczne z realizacją obowiązku określonego w art. 4 ust. 1, z zastrzeżeniem
art. 59 ust. 2.
Art. 58.
1.
Konsolidacją można nie obejmować jednostki zależnej lub współzależnej nie będącej
spółką handlową, jeżeli:
1)
dane finansowe tej jednostki są nieistotne dla realizacji obowiązku określonego w
art. 4 ust. 1,
2)
jednostka rozpoczęła działalność w drugiej połowie roku obrotowego, będącego również
rokiem obrotowym jednostki dominującej, i łączy swoje księgi rachunkowe i sprawozdanie
finansowe za ten okres z księgami rachunkowymi i sprawozdaniem finansowym za rok następny,
3)
pozyskanie informacji, niezbędnych do prawidłowego i rzetelnego objęcia jednostki
konsolidacją, wiązać się może z poniesieniem niewspółmiernie wysokich kosztów, uniemożliwiających
spełnienie wymaganych ustawą obowiązków, związanych ze sporządzeniem, zbadaniem, zatwierdzeniem
i opublikowaniem skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Przepis ten ma zastosowanie
wyłącznie do jednostek, których siedziba lub miejsce sprawowania zarządu znajduje
się poza obszarem Rzeczypospolitej Polskiej lub Unii Europejskiej.
2.
Jeżeli dwie lub więcej jednostek zależnych lub współzależnych spełnia kryterium, o
którym mowa w ust. 1, ale ich łączne dane są istotne z punktu widzenia realizacji
obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1, to jednostki te należy objąć konsolidacją.
Art. 59.
1.
Dane jednostki zależnej konsoliduje się metodą konsolidacji pełnej, o której mowa
w art. 60 ust. 1, zaś dane jednostek współzależnych nie będących spółkami handlowymi
konsoliduje się metodą konsolidacji proporcjonalnej, o której mowa w art. 61 ust.
1, z zastrzeżeniem art. 55 ust. 5.
2.
Dane jednostki zależnej lub współzależnej, o których mowa w art. 57 ust. 2, wykazuje
się w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym metodą praw własności. Jeżeli zostały
spełnione warunki, o których mowa w art. 57 ust. 1 pkt 2 lub 3, a jednostka zależna
lub współzależna była wcześniej objęta konsolidacją lub jednostka dominująca wstąpiła
w prawa znaczącego inwestora, to dane tych jednostek wykazuje się metodą praw własności,
o której mowa w art. 62 ust. 1.
3.
Udziały w jednostce stowarzyszonej oraz udziały w jednostkach współzależnych będących
spółkami handlowymi wykazuje się w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym grupy kapitałowej
metodą praw własności, o której mowa w art. 62 ust. 1.
Art. 60.
1.
Metoda konsolidacji pełnej polega na sumowaniu, w pełnej wartości, poszczególnych
pozycji odpowiednich sprawozdań finansowych jednostki dominującej i jednostek zależnych,
dokonaniu wyłączeń, o których mowa w ust. 2 i 6, oraz innych korekt, o których mowa
w ust. 8-9.
2.
Wyłączeniu podlega wyrażona w cenie nabycia wartość udziałów posiadanych przez jednostkę
dominującą i inne jednostki objęte konsolidacją w jednostkach zależnych z tą częścią,
wycenionych według wartości godziwej aktywów netto jednostek zależnych, która odpowiada
udziałowi jednostki dominującej i innych jednostek grupy kapitałowej objętych konsolidacją
w jednostkach zależnych, na dzień rozpoczęcia sprawowania nad nimi kontroli. Jeżeli
wartość posiadanych udziałów i odpowiadająca im część aktywów netto jednostek zależnych,
wycenionych według ich wartości godziwych, różnią się, to, z zastrzeżeniem ust. 3
i 4:
1)
nadwyżkę wartości udziałów nad odpowiadającą im częścią aktywów netto wycenionych
według ich wartości godziwych - wartość firmy, wykazuje się w aktywach skonsolidowanego
bilansu w odrębnej pozycji aktywów trwałych jako «Wartość firmy jednostek podporządkowanych»,
2)
nadwyżkę odpowiedniej części aktywów netto wycenionych według ich wartości godziwych
nad wartością udziałów - ujemną wartość firmy, wykazuje się w pasywach skonsolidowanego
bilansu w odrębnej pozycji jako «Ujemna wartość firmy jednostek podporządkowanych».
3.
Jeżeli sprawowanie kontroli nad jednostką zależną powstaje lub zostaje wzmocnione
w wyniku kilku znaczących transakcji lub transakcje te następują w znacznych odstępach
czasu, to różnice, o których mowa w ust. 2, ustala się na każdy dzień nabycia poszczególnych
części udziałów, przy czym po raz pierwszy ustala się je na dzień powstania stosunku
podporządkowania.
4.
W przypadku zmian procentowego udziału jednostki dominującej lub grupy kapitałowej
w aktywach netto jednostki zależnej w wyniku wydania (emisji) udziałów, powstałą z
tego tytułu różnicę, o której mowa w ust. 2, zalicza się w całości do przychodów lub
kosztów finansowych.
5.
Dla ustalania podstaw wyceny aktywów netto w wartościach godziwych oraz rozliczania
wartości firmy lub ujemnej wartości firmy stosuje się odpowiednio zasady określone
w art. 28 ust. 5 i w art. 44b ust. 4, 11 i 12.
6.
Wyłączeniu podlegają również w całości:
1)
wzajemne należności i zobowiązania oraz inne rozrachunki o podobnym charakterze jednostek
objętych konsolidacją,
2)
przychody i koszty operacji gospodarczych dokonanych między jednostkami objętymi konsolidacją,
3)
zyski lub straty powstałe w wyniku operacji gospodarczych dokonanych między jednostkami
objętymi konsolidacją, zawarte w wartości aktywów podlegających konsolidacji,
4)
dywidendy naliczone lub wypłacone przez jednostki zależne jednostce dominującej i
innym jednostkom, objętym konsolidacją.
7.
Można nie dokonywać wyłączeń, o których mowa w ust. 6, jeżeli nie są one istotne dla
realizacji obowiązku określonego w art. 4 ust. 1.
8.
Jeżeli w ciągu roku obrotowego zbyto udziały w jednostce zależnej, to w skonsolidowanym
rachunku zysków i strat wykazuje się:
1)
wyniki działalności osiągnięte przez tę jednostkę zależną do dnia zbycia udziałów
przez jednostkę dominującą lub inną jednostkę objętą konsolidacją,
2)
wynik ze zbycia udziałów jednostki zależnej, ustalony jako różnica między przychodem
ze zbycia udziałów a odpowiadającą im częścią aktywów netto jednostki zależnej, skorygowana
o nie odpisaną część wartości firmy lub ujemnej wartości firmy, dotyczącą zbytych
udziałów.
9.
Udziały w kapitale własnym jednostek zależnych, należące do osób lub jednostek innych
niż objęte konsolidacją, wykazuje się w odrębnej pozycji pasywów skonsolidowanego
bilansu, po kapitałach własnych jako «Kapitały mniejszości». Wartość początkową tych
kapitałów ustala się w wysokości odpowiadającej im wartości godziwej aktywów netto,
ustalonej na dzień rozpoczęcia sprawowania kontroli. Wartość tę zwiększa się lub zmniejsza
odpowiednio o zmiany w aktywach netto jednostek zależnych. Przypadające na inne osoby
lub jednostki nie objęte konsolidacją zyski lub straty wykazuje się w skonsolidowanym
rachunku zysków i strat po pozycji «Wynik finansowy netto» jako «Zyski (straty) mniejszości»,
z uwzględnieniem korekty wyniku z tytułu określonego w ust. 6 pkt 4. Jeżeli straty
jednostek zależnych przypadające na kapitały mniejszości przekraczają kwoty gwarantujące
ich pokrycie, to ich nadwyżka podlega rozliczeniu z kapitałem własnym grupy kapitałowej.
Art. 61.
1.
Metoda konsolidacji proporcjonalnej polega na sumowaniu poszczególnych pozycji sprawozdań
finansowych jednostki dominującej, w pełnej wartości, z częścią wartości poszczególnych
pozycji sprawozdań finansowych, jednostek współzależnych nie będących spółkami handlowymi,
proporcjonalną do posiadanych przez jednostki grupy kapitałowej objęte konsolidacją
udziałów oraz dokonaniu wyłączeń.
2.
Wyłączeniu podlega wyrażona w cenie nabycia wartość udziałów posiadanych przez jednostkę
dominującą i inne jednostki objęte konsolidacją w jednostkach współzależnych z tą
częścią, wycenionych według wartości godziwej aktywów netto jednostek współzależnych,
która odpowiada udziałowi jednostki dominującej i innych jednostek grupy kapitałowej,
objętych konsolidacją w jednostkach współzależnych na dzień rozpoczęcia współkontroli.
Jeżeli wartość posiadanych udziałów i odpowiadająca im część wycenionych, według ich
wartości godziwych, aktywów netto jednostek współzależnych różnią się, to, z zastrzeżeniem
ust. 3 i 4:
1)
wartość firmy wykazuje się w aktywach skonsolidowanego bilansu, w odrębnej pozycji
aktywów trwałych, jako «Wartość firmy jednostek podporządkowanych»,
2)
ujemną wartość firmy wykazuje się w pasywach skonsolidowanego bilansu, w odrębnej
pozycji, jako «Rezerwa kapitałowa jednostek podporządkowanych».
3.
Jeżeli sprawowanie współkontroli nad jednostką współzależną powstaje lub zostaje wzmocnione
w wyniku kilku znaczących transakcji lub transakcje te następują w znacznych odstępach
czasu, to różnice, o których mowa w ust. 2, ustala się na każdy dzień nabycia poszczególnych
części udziałów, przy czym po raz pierwszy ustala się je na dzień powstania stosunku
podporządkowania.
4.
W przypadku zmian procentowego udziału jednostki dominującej lub grupy kapitałowej
w aktywach netto jednostki współzależnej, w wyniku wydania (emisji) udziałów, powstałą
z tego tytułu różnicę, o której mowa w ust. 2, zalicza się w całości do przychodów
lub kosztów finansowych.
5.
Dla ustalania podstaw wyceny aktywów netto w wartościach godziwych oraz rozliczania
wartości firmy lub ujemnej wartości firmy stosuje się odpowiednio zasady określone
w art. 28 ust. 5 i w art. 44b ust. 4, 11 i 12.
6.
Wyłączeniu, przed zsumowaniem odpowiednich pozycji sprawozdań finansowych, podlegają
również:
1)
wzajemne należności i zobowiązania oraz inne rozrachunki o podobnym charakterze jednostek
objętych konsolidacją - w pełnych kwotach,
2)
przychody i koszty operacji gospodarczych dokonanych między jednostkami objętymi konsolidacją
- w pełnych kwotach,
3)
zyski lub straty powstałe w wyniku operacji dokonanych między jednostkami objętymi
konsolidacją, zawarte w wartości aktywów podlegających konsolidacji - w proporcji
do posiadanych udziałów,
4)
dywidendy naliczone lub wypłacone przez jednostki współzależne jednostce dominującej
i innym jednostkom objętym konsolidacją - w pełnych kwotach.
7.
Można nie dokonywać wyłączeń, o których mowa w ust. 6, jeżeli nie są one istotne dla
realizacji obowiązku określonego w art. 4 ust. 1.
8.
Jeżeli w ciągu roku obrotowego zbyto udziały w jednostce współzależnej, to w skonsolidowanym
rachunku zysków i strat wykazuje się:
1)
wynik działalności osiągnięty przez tę jednostkę współzależną do dnia zbycia udziałów
przez jednostkę dominującą lub inną jednostkę objętą skonsolidowanym sprawozdaniem
finansowym, o ile jednostka ta dalej objęta jest konsolidacją,
2)
wynik ze zbycia udziałów jednostki współzależnej, ustalony jako różnica między przychodem
ze zbycia udziałów a odpowiadającą im częścią aktywów netto jednostki współzależnej,
skorygowana o nie odpisaną część wartości firmy lub ujemnej wartości firmy, dotyczącą
zbytych udziałów.
9.
Nie wykazuje się udziałów w kapitale własnym jednostek współzależnych, w tym zysków
(strat) netto, należących do osób lub jednostek innych niż wchodzące w skład grupy
kapitałowej i objęte konsolidacją.
Art. 62.
1.
Przy stosowaniu metody praw własności w aktywach trwałych skonsolidowanego bilansu
wyodrębnia się pozycję «Udziały w jednostkach podporządkowanych wyceniane metodą praw
własności», wykazując udziały w cenach ich nabycia skorygowanych o różnicę między
cenami nabycia udziałów a wartością udziałów w kapitale własnym tych jednostek. Różnicę
tę ustala się i wykazuje w odrębnej pozycji skonsolidowanego bilansu oraz odnosi się
na skonsolidowany rachunek zysków i strat, stosując zasady, o których mowa w art.
60 ust. 2 i 5.
2.
Skorygowaną cenę nabycia, o której mowa w ust. 1, ustaloną na dzień uzyskania znaczącego
wpływu albo na dzień rozpoczęcia kontroli lub współkontroli, powiększa się lub pomniejsza
o przypadające na rzecz jednostki dominującej lub innej jednostki grupy kapitałowej
objętej konsolidacją zwiększenia lub zmniejszenia kapitału własnego tej jednostki
podporządkowanej, jakie nastąpiły od dnia uzyskania znaczącego wpływu albo od dnia
rozpoczęcia kontroli lub współkontroli do dnia bilansowego, w tym zmniejszenia z tytułu
rozliczeń z jej właścicielami.
3.
Przy stosowaniu metody praw własności w skonsolidowanym rachunku zysków i strat wykazuje
się, w oddzielnej pozycji, udział znaczącego inwestora lub jednostki dominującej,
lub innej jednostki grupy kapitałowej objętej konsolidacją w wyniku finansowym jednostki
podporządkowanej. Z wyniku jednostki podporządkowanej wyłącza się zawarte w aktywach
zyski lub straty z tytułu transakcji dokonanych między jednostkami objętymi skonsolidowanym
sprawozdaniem finansowym a daną jednostką podporządkowaną.
4.
Jeżeli jednostka podporządkowana zobowiązana jest sporządzić skonsolidowane sprawozdanie
finansowe, to dane tej jednostki włącza się do skonsolidowanego sprawozdania finansowego
grupy kapitałowej na podstawie danych finansowych, uwzględniających dane finansowe
jej grupy kapitałowej. Dotyczy to także sposobu ustalania różnicy, o której mowa w
ust. 1.
5.
W przypadku trwałego ograniczenia wywierania znaczącego wpływu na jednostkę stowarzyszoną,
wartość udziałów w tej jednostce wykazuje się metodą praw własności, w wysokości określonej
na dzień tego ograniczenia. Zasada ta dotyczy także innych jednostek podporządkowanych,
o których mowa w art. 58 ust. 1 pkt 3.
6.
W przypadku trwałej utraty wartości udziałów w jednostkach podporządkowanych, ustalona
na dzień nabycia udziałów wartość firmy lub ujemna wartość firmy podlega odpisaniu
na wynik finansowy w kwocie równej różnicy pomiędzy dotychczasową wartością udziałów
a ich wartością skorygowaną.
Art. 63.
1.
Jeżeli jednostka dominująca lub znaczący inwestor wycenia zaliczane do aktywów trwałych
posiadane przez nią udziały w jednostce podporządkowanej metodą praw własności - zgodnie
z art. 28 ust. 1 pkt 4, to wartość aktywów netto oraz wartość firmy lub ujemną wartość
firmy ustala się, stosując zasady określone w art. 60 ust. 2 i 5.
2.
Cenę nabycia udziałów powiększa się lub pomniejsza o, przypadające na rzecz jednostki
dominującej lub znaczącego inwestora, zwiększenia lub zmniejszenia kapitału własnego
jednostki podporządkowanej, jakie nastąpiły od dnia uzyskania znaczącego wpływu lub
od dnia objęcia kontroli lub współkontroli do dnia bilansowego, w tym zmniejszenia
z tytułu rozliczeń z jej właścicielami, z tym że udział w zysku (stracie) netto jednostki
podporządkowanej koryguje się o odpis wartości firmy lub ujemnej wartości firmy, z
zachowaniem zasad, o których mowa w art. 44b ust. 11 i 12, oraz odpis różnicy w wycenie
aktywów netto według ich wartości godziwych i wartości księgowych, przypadający na
dany okres sprawozdawczy.
3.
Zasady określone w art. 62 ust. 3-6 stosuje się odpowiednio.
Art. 63a.
Metody praw własności, o której mowa w art. 62 i 63, nie stosuje się odpowiednio w
przypadkach określonych w art. 57 ust. 1 oraz można nie stosować odpowiednio w przypadkach
określonych w art. 58.
Art. 63b.
1.
Jednostki, których dane objęte są skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, a w szczególności
jednostki zależne i współzależne, powinny stosować jednakowe metody wyceny aktywów
i pasywów oraz sporządzania sprawozdań finansowych, zgodne z przyjętymi zasadami (polityką)
rachunkowości jednostki dominującej. Jeżeli z ważnych przyczyn stosowanie jednakowych
metod wyceny i sporządzania sprawozdań finansowych nie jest możliwe, należy dokonać
odpowiednich przekształceń sprawozdań finansowych tych jednostek, których dane finansowe
są istotne dla realizacji obowiązku określonego w art. 4 ust. 1.
2.
Zasady określone w art. 51 ust. 2 stosuje się odpowiednio.
Art. 63c.
1.
Sprawozdanie finansowe, o którym mowa w art. 55 ust. 1 i 7, sporządza się na ten sam
dzień bilansowy i za ten sam rok obrotowy, co sprawozdanie finansowe jednostki dominującej.
Jeżeli ten sam dzień bilansowy nie może być przyjęty przez poszczególne jednostki
grupy kapitałowej, to konsolidacją można objąć sprawozdanie finansowe sporządzone
za inny okres roczny niż rok obrotowy, pod warunkiem że dzień bilansowy tych sprawozdań
finansowych przypada nie wcześniej niż na 3 miesiące przed dniem bilansowym przyjętym
dla grupy kapitałowej. Dotyczy to również sprawozdań finansowych jednostek, dla których
stosuje się metodę praw własności.
2.
Jednostka dominująca sporządza skonsolidowane sprawozdanie finansowe, nie później
niż w ciągu 2 miesięcy od daty obowiązującej dla sporządzenia sprawozdania finansowego
jednostki dominującej. Jeżeli konsolidacja następuje także na szczeblu jednostek podporządkowanych,
termin ten przedłuża się o kolejny miesiąc.
3.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe podpisuje kierownik jednostki dominującej oraz
inne osoby odpowiedzialne za sporządzenie tego sprawozdania. Przepis art. 52 ust.
2 stosuje się odpowiednio.
4.
Roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe podlega zatwierdzeniu przez organ zatwierdzający
jednostki dominującej, nie później niż 8 miesięcy od dnia bilansowego, na który należy
sporządzić roczne sprawozdanie finansowe jednostki dominującej.
Art. 63d.
Sprawozdania finansowe jednostek powiązanych oraz sprawozdania z ich działalności,
w przypadku gdy jednostkami dominującymi lub znaczącymi inwestorami są emitenci papierów
wartościowych dopuszczonych do publicznego obrotu lub ubiegający się o ich dopuszczenie,
sporządza się na podstawie przepisów ustawy, z uwzględnieniem przepisów o publicznym
obrocie papierami wartościowymi.
”
;
42)
w art. 64:
a)
w ust. 1:
-
-w pkt 1 wyraz „ubezpieczycieli” zastępuje się wyrazami „zakładów ubezpieczeń”,
-
-w pkt 2 wyraz „Prawa” zastępuje się wyrazem „przepisów”,
-
-pkt 4 otrzymuje brzmienie:„
4)
pozostałych jednostek, które w poprzedzającym roku obrotowym, za który sporządzono sprawozdania finansowe, spełniły co najmniej dwa z następujących warunków:a)
średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło co najmniej 50 osób,b)
suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego stanowiła równowartość w walucie polskiej co najmniej 2 500 000 EURO,c)
przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów oraz operacji finansowych za rok obrotowy stanowiły równowartość w walucie polskiej co najmniej 5 000 000 EURO.”,
b)
ust. 2 i 3 otrzymują brzmienie:
„
2.
W jednostkach sporządzających łączne sprawozdania finansowe, o których mowa w art.
51 ust. 1, warunki określone w ust. 1 stosuje się do łącznego rocznego sprawozdania
finansowego.
3.
Badaniu podlegają sprawozdania finansowe spółek przejmujących i spółek nowo zawiązanych,
sporządzone za rok obrotowy, w którym nastąpiło połączenie według zasad, o których
mowa w rozdziale 4a.
”
,
c)
skreśla się ust. 5;
43)
art. 65-67 otrzymują brzmienie:
„
Art. 65.
1.
Celem badania sprawozdania finansowego jest wyrażenie przez biegłego rewidenta pisemnej
opinii wraz z raportem o tym, czy sprawozdanie finansowe jest prawidłowe oraz rzetelnie
i jasno przedstawia sytuację majątkową i finansową, jak też wynik finansowy badanej
jednostki.
2.
Opinia, o której mowa w ust. 1, powinna w szczególności stwierdzać, czy badane sprawozdanie
finansowe:
1)
zostało sporządzone na podstawie prawidłowo prowadzonych ksiąg rachunkowych,
2)
zostało sporządzone zgodnie z określonymi ustawą zasadami rachunkowości,
3)
jest zgodne co do formy i treści z obowiązującymi jednostkę przepisami prawa, statutem
lub umową,
4)
przedstawia rzetelnie i jasno wszystkie istotne dla oceny jednostki informacje, a
w odniesieniu do sprawozdania z działalności jednostki, czy informacje zawarte w tym
sprawozdaniu uwzględniają postanowienia art. 49 ust. 2 i zgodne są z informacjami
zawartymi w rocznym sprawozdaniu finansowym.
3.
W opinii należy również:
1)
poinformować o niedopełnieniu, do dnia wyrażenia opinii, określonych w art. 69 i 70
obowiązków złożenia we właściwym rejestrze sądowym oraz do ogłoszenia sprawozdania
finansowego za rok lub lata poprzedzające rok obrotowy,
2)
wskazać na stwierdzone podczas badania poważne zagrożenia dla kontynuacji działalności
przez jednostkę.
4.
Opinia powinna w sposób jednoznaczny wskazywać powody wyrażenia zastrzeżeń do sprawozdania
finansowego, wyrażenia opinii negatywnej lub odmowy wyrażenia opinii, z uwagi na zaistnienie
okoliczności uniemożliwiających jej sformułowanie. Zastrzeżenia należy wyrazić w sposób
wskazujący na ich zasięg.
5.
Raport, o którym mowa w ust. 1, powinien przedstawiać w szczególności:
1)
ogólną charakterystykę jednostki (dane identyfikujące jednostkę),
2)
stwierdzenie uzyskania od jednostki żądanych informacji, wyjaśnień i oświadczeń,
3)
ocenę prawidłowości stosowanego systemu rachunkowości i działania powiązanej z nim
kontroli wewnętrznej,
4)
charakterystykę pozycji lub grupy pozycji sprawozdania finansowego, jeżeli zdaniem
biegłego rewidenta wymagają one omówienia,
5)
stwierdzenie stosowania się przez bank do obowiązujących zasad w zakresie ostrożności,
określonych w odrębnych przepisach, oraz stwierdzenie prawidłowości ustalenia współczynnika
wypłacalności,
6)
stwierdzenie utworzenia przez zakład ubezpieczeń rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
w wysokości zapewniającej pełne wywiązanie się z bieżących i przyszłych zobowiązań,
wynikających z zawartych umów ubezpieczenia, oraz zabezpieczenie tych rezerw lokatami,
zgodnie z przepisami o działalności ubezpieczeniowej, a także prawidłowości wyliczenia
marginesu wypłacalności i posiadania finansowego pokrycia tego marginesu,
7)
przedstawienie sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego jednostki,
ze wskazaniem na zjawiska, które w porównaniu z poprzednimi okresami sprawozdawczymi
w istotny sposób wpływają negatywnie na tę sytuację, a zwłaszcza zagrażają kontynuowaniu
działalności przez jednostkę. Jeżeli w toku badania jednostki biegły rewident stwierdzi
istotne, mające wpływ na sprawozdanie finansowe, naruszenie prawa, statutu lub umowy
spółki, to powinien o tym poinformować w raporcie, a w razie potrzeby również w opinii.
6.
Opinia i raport powinny wynikać z zebranej i opracowanej w toku badania dokumentacji
rewizyjnej. Powinny one umożliwić biegłemu rewidentowi, nie biorącemu udziału w badaniu,
prześledzenie jego przebiegu i znalezienie uzasadnienia dla opinii wyrażonej o badanym
sprawozdaniu finansowym.
Art. 66.
1.
Badanie sprawozdania finansowego przeprowadza biegły rewident spełniający warunki
do wyrażenia bezstronnej i niezależnej opinii o tym sprawozdaniu.
2.
Bezstronność i niezależność nie jest zachowana, jeżeli biegły rewident:
1)
posiada udziały, akcje lub inne tytuły własności w jednostce lub w jednostce z nią
stowarzyszonej, dominującej, zależnej lub współzależnej, z wyłączeniem udziału w spółdzielni
mieszkaniowej,
2)
jest lub był w ostatnich 3 latach przedstawicielem prawnym (pełnomocnikiem), członkiem
organów nadzorczych bądź zarządzających lub pracownikiem jednostki albo jednostki
z nią stowarzyszonej, dominującej, zależnej lub współzależnej,
3)
w ostatnich 3 latach uczestniczył w prowadzeniu ksiąg rachunkowych, sporządzaniu sprawozdania
finansowego, stanowiącego przedmiot badania,
4)
osiągnął chociażby w jednym roku w ciągu ostatnich 5 lat co najmniej 50% przychodu
rocznego z tytułu świadczenia usług na rzecz danej jednostki, jednostki wobec niej
dominującej lub jednostek z nią stowarzyszonych, jednostek od niej zależnych lub współzależnych.
Nie dotyczy to pierwszego roku działalności biegłego rewidenta,
5)
jest małżonkiem, krewnym lub powinowatym w linii prostej do drugiego stopnia lub jest
związany z tytułu opieki, przysposobienia lub kurateli z osobą zarządzającą lub będącą
w organach nadzorczych jednostki albo zatrudnia przy prowadzeniu badania takie osoby,
6)
z innych powodów nie może sporządzić bezstronnej i niezależnej opinii.
3.
Zasady bezstronności i niezależności określone w ust. 2 stosuje się odpowiednio do
podmiotów, o których mowa w art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1994 r.
o biegłych rewidentach i ich samorządzie (Dz. U. Nr 121, poz. 592, z 1996 r. Nr 102,
poz. 475 oraz z 2000 r. Nr 89, poz. 992 i Nr 94, poz. 1037) oraz do członków zarządu
i organów nadzorczych tych podmiotów lub innych osób uczestniczących w badaniu tych
sprawozdań.
4.
Wyboru podmiotu, o którym mowa w ust. 3, dokonuje organ zatwierdzający sprawozdanie
finansowe jednostki, chyba że statut, umowa lub inne wiążące jednostkę przepisy prawa
stanowią inaczej.
5.
Kierownik jednostki zawiera z podmiotem, o którym mowa w ust. 3, umowę o badanie w
terminie umożliwiającym mu udział w inwentaryzacji znaczących składników majątkowych.
Koszty badania sprawozdania finansowego ponosi badana jednostka.
6.
Badanie przeprowadzone z naruszeniem przepisów ust. 1-4 jest nieważne z mocy prawa.
Art. 67.
1.
Kierownik badanej jednostki zapewnia udostępnienie biegłemu rewidentowi, przeprowadzającemu
badanie sprawozdania finansowego, ksiąg rachunkowych oraz dokumentów stanowiących
podstawę dokonanych w nich zapisów oraz wszelkich innych dokumentów, jak również udziela
wyczerpujących informacji, wyjaśnień i oświadczeń - niezbędnych do wydania opinii
biegłego rewidenta o badanym sprawozdaniu finansowym jednostki.
2.
Biegły rewident jest uprawniony do uzyskania informacji związanych z przebiegiem badania
od kontrahentów badanej jednostki, w tym także od banków i jej doradców prawnych -
z upoważnienia kierownika badanej jednostki.
3.
Jeżeli przedmiotem badania jest sprawozdanie finansowe jednostki dominującej, to uprawnienia
biegłego rewidenta, o których mowa w ust. 1 i 2, przysługują także wobec jednostek
zależnych, współzależnych i stowarzyszonych.
4.
Biegli rewidenci, którzy przeprowadzili badanie sprawozdania finansowego:
1)
jednostki, jednostek zależnych, współzależnych lub stowarzyszonych - za okresy sprawozdawcze
poprzedzające rok obrotowy,
2)
jednostek zależnych, współzależnych lub stowarzyszonych - za rok obrotowy
- są obowiązani do udzielenia odpowiednich informacji i wyjaśnień biegłemu rewidentowi,
badającemu za rok obrotowy sprawozdanie finansowe jednostki, w tym jednostki dominującej.
”
;
44)
po art. 67 dodaje się art. 67a w brzmieniu:
„
Art. 67a.
Przepisy art. 65, art. 66 ust. 1, 2, 4 i 5 oraz art. 67 stosuje się odpowiednio do
badania sprawozdań finansowych innych niż określone w art. 64.
”
;
45)
w art. 69:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Kierownik jednostki składa we właściwym rejestrze sądowym roczne sprawozdanie finansowe,
opinię biegłego rewidenta, jeżeli podlegało ono badaniu zgodnie z przepisami art.
64 ust. 1, odpis uchwały bądź postanowienia organu zatwierdzającego o zatwierdzeniu
rocznego sprawozdania finansowego i podziale zysku lub pokryciu straty, a w przypadku
spółek kapitałowych, towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, spółdzielni oraz przedsiębiorstw
państwowych - także sprawozdanie z działalności jednostki - w ciągu 15 dni od dnia
zatwierdzenia rocznego sprawozdania finansowego.
”
,
b)
w ust. 2 wyrazy „9 miesięcy” zastępuje się wyrazami „określonym w art. 53 ust. 1”,
c)
po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu:
„
3.
Przepis ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do jednostki dominującej sporządzającej
roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe grupy kapitałowej.
”
;
46)
art. 70 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 70.
1.
Kierownik jednostki, o której mowa w art. 64 ust. 1, obowiązany jest złożyć wprowadzenie
do sprawozdania finansowego stanowiące część informacji dodatkowej, bilans, rachunek
zysków i strat, zestawienie zmian w kapitale własnym oraz rachunek przepływów pieniężnych
za rok obrotowy do ogłoszenia w ciągu 15 dni od dnia ich zatwierdzenia, wraz z opinią
biegłego rewidenta oraz odpisem uchwały bądź postanowienia organu zatwierdzającego
o zatwierdzeniu sprawozdania finansowego i podziale zysku lub pokryciu straty. Zakres
rocznego i półrocznego sprawozdania finansowego funduszy inwestycyjnych oraz termin
ich złożenia do ogłoszenia określają odrębne przepisy.
2.
Ogłoszenie, o którym mowa w ust. 1 i art. 64 ust. 4, następuje w Dzienniku Urzędowym
Rzeczypospolitej Polskiej «Monitor Polski B», a w odniesieniu do spółdzielni - w Monitorze
Spółdzielczym.
3.
Przepis ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do jednostki dominującej sporządzającej
roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe grupy kapitałowej.
”
;
47)
w art. 71:
a)
w ust. 1 skreśla się wyrazy „przyjętych zasad rachunkowości”,
b)
w ust. 2 wyrazy „magnetycznych oraz na zapewnieniu ochrony przed nieupoważnionym dostępem do programów
komputerowych” zastępuje się wyrazami „komputerowych, pod warunkiem zapewnienia trwałości zapisu informacji systemu rachunkowości,
przez czas nie krótszy od wymaganego do przechowywania ksiąg rachunkowych, oraz na
zapewnieniu ochrony programów komputerowych i danych systemu informatycznego rachunkowości,
poprzez stosowanie odpowiednich rozwiązań programowych i organizacyjnych, chroniących
przed nieupoważnionym dostępem lub zniszczeniem”;
48)
art. 72 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 72.
1.
Księgi rachunkowe mogą mieć formę, z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 i 3, zbiorów utrwalonych
na nośnikach komputerowych, pod warunkiem stosowania rozwiązań wymienionych w art.
71 ust. 2.
2.
Jeżeli system ochrony zbiorów danych rachunkowości, utrwalonych na nośnikach komputerowych,
nie spełnia wymagań określonych w art. 71 ust. 2, zapisy te powinny być wydrukowane
w terminach przewidzianych w art. 13 ust. 6.
3.
Przechowywanie ksiąg rachunkowych na innym nośniku niż wymieniony w ust. 2 jest dopuszczalne
pod warunkiem zapewnienia odtworzenia ksiąg w formie wydruków.
”
;
49)
w art. 73:
a)
w ust. 1 wyraz „miesiące” zastępuje się wyrazami „okresy sprawozdawcze”,
b)
w ust. 2 wyrazy „składniki majątkowe” zastępuje się wyrazami „składniki aktywów” i wyrazy „optyczne (laserowe) oraz odpowiednie do tego mikrofilmy” zastępuje się wyrazem „danych” oraz po wyrazie „wydruku” kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się wyrazy „o ile inne przepisy nie stanowią inaczej.”;
50)
w art. 74 w ust. 2:
a)
w pkt 3 wyrazy „składniki majątku” zastępuje się wyrazami „składniki aktywów”,
b)
w pkt 5 wyrazy „przez okres jej ważności i dodatkowo przez 3 lata po tym okresie” zastępuje się wyrazami „przez okres nie krótszy od 5 lat od upływu jej ważności”;
51)
art. 77 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 77.
Kto wbrew przepisom ustawy dopuszcza do:
1)
nieprowadzenia ksiąg rachunkowych, prowadzenia ich wbrew przepisom ustawy lub podawania
w tych księgach nierzetelnych danych,
2)
niesporządzenia sprawozdania finansowego, sporządzenia go niezgodnie z przepisami
ustawy lub zawarcia w tym sprawozdaniu nierzetelnych danych
- podlega grzywnie lub karze pozbawienia wolności do lat 2, albo obu tym karom łącznie.
”
;
52)
w art. 79 pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„
4)
nie składa rocznego sprawozdania finansowego lub sprawozdania z działalności jednostki
we właściwym rejestrze sądowym,
”
;
53)
w art. 80 ust. 2 i 3 otrzymują brzmienie:
„
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, wprowadzić
obowiązek badania sprawozdań finansowych jednostek, o których mowa w art. 2 ust. 1
pkt 4.
3.
Jednostki nie będące spółkami handlowymi, jeżeli nie prowadzą działalności gospodarczej,
nie stosują rozdziału 6 i 7 ustawy.
”
;
54)
art. 81 i 82 otrzymują brzmienie:
„
Art. 81.
1.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, szczegółowe kryteria wyłączeń
z obowiązku objęcia jednostki sprawozdaniem finansowym jednostek powiązanych przez
emitentów papierów wartościowych dopuszczonych do publicznego obrotu lub ubiegających
się o ich dopuszczenie.
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi w drodze rozporządzenia:
1)
po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd, szczególne
zasady rachunkowości funduszy inwestycyjnych, w tym zakres informacji wykazywanych
w sprawozdaniu finansowym, terminy sporządzenia i złożenia do ogłoszenia rocznego
i półrocznego sprawozdania finansowego oraz termin zatwierdzenia rocznego sprawozdania
finansowego,
2)
po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd, a
w przypadku jednostek organizacyjnych banków, w ramach których prowadzona jest działalność
maklerska, dodatkowo po zasięgnięciu opinii Komisji Nadzoru Bankowego, szczególne
zasady rachunkowości domów maklerskich i jednostek organizacyjnych banków, w ramach
których prowadzona jest działalność maklerska, w tym zakres informacji wykazywanych
w sprawozdaniu finansowym oraz odpowiednio w sprawozdaniu finansowym jednostek powiązanych
oraz w sprawozdaniach z działalności,
3)
szczegółowe zasady sporządzania przez jednostki inne niż banki i zakłady ubezpieczeń
sprawozdania finansowego jednostek powiązanych, w tym zakres informacji wykazywanych
w sprawozdaniu finansowym jednostek powiązanych oraz w sprawozdaniu z działalności,
4)
szczegółowe zasady uznawania, metody wyceny, zakres ujawniania i sposób prezentacji
instrumentów finansowych,
5)
kwalifikacje i inne wymagania, których spełnienie przez osoby fizyczne, osoby prawne
lub jednostki nie posiadające osobowości prawnej uprawnia do usługowego prowadzenia
ksiąg rachunkowych, o których mowa w art. 11 ust. 3, organizację i tryb działania
Komisji Egzaminacyjnej powoływanej przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych
dla sprawdzenia kwalifikacji tych osób, wzór świadectwa stwierdzającego ich kwalifikacje
i wymagania oraz wysokość opłat egzaminacyjnych,
6)
po zasięgnięciu opinii Prezesa Państwowego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń szczególne zasady
rachunkowości zakładów ubezpieczeń, w tym również tworzenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
oraz zakres informacji wykazywanych w informacji dodatkowej, zasady sporządzania sprawozdania
finansowego jednostek powiązanych, w tym zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu
finansowym jednostek powiązanych oraz w sprawozdaniach z działalności,
7)
po zasięgnięciu opinii Prezesa Urzędu Nadzoru nad Funduszami Emerytalnymi szczególne
zasady rachunkowości funduszy emerytalnych, w tym zakres informacji wykazywanych w
sprawozdaniu finansowym, terminy sporządzenia i złożenia do ogłoszenia rocznego sprawozdania
finansowego, zakres ogłaszania rocznego sprawozdania finansowego oraz termin zatwierdzenia
rocznego sprawozdania finansowego,
8)
po zasięgnięciu opinii Komisji Nadzoru Bankowego:
a)
szczególne zasady rachunkowości banków, w tym zakres informacji wykazywanych w informacji
dodatkowej sprawozdania finansowego, zasady sporządzania sprawozdania finansowego
jednostek powiązanych, w tym zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym
jednostek powiązanych oraz sprawozdaniach z działalności, zasady sporządzania skonsolidowanych
sprawozdań finansowych dla potrzeb wykonywania nadzoru skonsolidowanego, zasady wyłączania
z konsolidacji podmiotów zależnych działających w holdingu finansowym oraz podmiotów
posiadających bliskie powiązania z bankiem,
b)
zasady tworzenia rezerw na ryzyko związane z działalnością banków i sporządzania innych
sprawozdań,
9)
zakres działania, liczbę członków i podmioty uprawnione do ich zgłoszenia oraz sposób
organizacji Komitetu Standardów Rachunkowości, o którym mowa w art. 10 ust. 3,
10)
po zasięgnięciu opinii Krajowej Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej, szczególne
zasady rachunkowości spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, w tym zakres
informacji wykazywanych w informacji dodatkowej sprawozdania finansowego.
Art. 82.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych może w drodze rozporządzenia:
1)
określić dla niektórych jednostek, o których mowa w art. 80 ust. 3, szczególne zasady
rachunkowości,
2)
po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd, określić
szczególne zasady rachunkowości Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych oraz funduszu
rozliczeniowego, o którym mowa w przepisach o publicznym obrocie papierami wartościowymi,
w tym zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym oraz odpowiednio w
sprawozdaniu finansowym jednostek powiązanych, a także w sprawozdaniach z działalności,
3)
po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd, określić
szczególne zasady rachunkowości funduszu gwarancyjnego, o którym mowa w przepisach
o publicznym obrocie papierami wartościowymi, w tym zakres informacji wykazywanych
w sprawozdaniu finansowym,
4)
po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd, określić
szczególne zasady rachunkowości spółek prowadzących giełdy oraz rynek pozagiełdowy,
w tym zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, odpowiednio w sprawozdaniu
finansowym jednostek powiązanych oraz sprawozdaniach z działalności.
”
;
55)
w art. 83 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia,
wzorcowe plany kont:
1)
po zasięgnięciu opinii Komisji Nadzoru Bankowego - dla banków,
2)
po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd - dla
jednostek działających na podstawie przepisów o publicznym obrocie papierami wartościowymi,
3)
po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd - dla
funduszy inwestycyjnych,
4)
po zasięgnięciu opinii Prezesa Państwowego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń - dla zakładów
ubezpieczeń,
5)
po zasięgnięciu opinii Prezesa Urzędu Nadzoru nad Funduszami Emerytalnymi - dla funduszy
emerytalnych,
6)
dla pozostałych jednostek,
7)
po zasięgnięciu opinii Krajowej Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej - dla
spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych.
”
;
56)
załączniki nr 1-10 otrzymują brzmienie załączników nr 1-3 do niniejszej ustawy.
Art. 2.
Jednostki, które przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy zaliczyły do wartości
niematerialnych i prawnych koszty organizacji poniesione przy założeniu lub późniejszym
rozszerzeniu spółki akcyjnej, w tym opłatę ewidencyjną oraz wynagrodzenia dla subemitentów
inwestycyjnych i usługowych, a które nie dokonały w całości odpisów amortyzacyjnych
lub umorzeniowych od tych wartości, pozostałą kwotę zaliczają do rozliczeń międzyokresowych
i rozliczają według dotychczasowych zasad.
Art. 3.
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej ogłosi w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej
Polskiej jednolity tekst ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania jednolitego
tekstu.
Art. 4.
1.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. i ma zastosowanie po raz pierwszy
do sprawozdań finansowych sporządzonych za rok obrotowy rozpoczynający się w 2002 r.,
z zastrzeżeniem ust. 2-5.
2.
Przepisy art. 1 pkt 42 wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2001 r. i mają zastosowanie
do sprawozdań finansowych sporządzonych za rok obrotowy rozpoczynający się w 2000 r.
3.
Dla spełnienia obowiązku określonego w art. 4 ust. 1 ustawy o rachunkowości można
stosować przepisy art. 3 ust. 4 i art. 34a-34d tej ustawy do umów zawartych przed
dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.
4.
Skutki finansowe zastosowania przepisów, o których mowa w ust. 3, dotyczące roku lub
lat poprzednich odnosi się na kapitał (fundusz) własny i wykazuje jako „zysk (strata)
z lat ubiegłych”.
5.
Przepisy art. 50 ust. 2, art. 56 ust. 1 oraz - w odniesieniu do spółdzielni - art.
70 ust. 2 ustawy o rachunkowości mają zastosowanie do sprawozdań finansowych sporządzonych
za rok obrotowy rozpoczynający się w 2001 r.
Załącznik nr 1 - Zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, o którym mowa w art. 45 ustawy, dla innych jednostek niż banki i zakłady ubezpieczeń
Wprowadzenie do sprawozdania finansowego
obejmuje w szczególności:
1)
nazwę (firmę) i siedzibę, podstawowy przedmiot działalności jednostki oraz wskazanie
właściwego sądu lub innego organu prowadzącego rejestr,
2)
wskazanie czasu trwania działalności jednostki, jeżeli jest ograniczony,
3)
wskazanie okresu objętego sprawozdaniem finansowym,
4)
wskazanie, że sprawozdanie finansowe zawiera dane łączne, jeżeli w skład jednostki
wchodzą wewnętrzne jednostki organizacyjne sporządzające samodzielne sprawozdania
finansowe,
5)
wskazanie, czy sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania
działalności gospodarczej przez jednostkę w dającej się przewidzieć przyszłości oraz
czy nie istnieją okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuowania przez nią działalności,
6)
w przypadku sprawozdania finansowego sporządzonego za okres, w ciągu którego nastąpiło
połączenie, wskazanie, że jest to sprawozdanie finansowe sporządzone po połączeniu
spółek, oraz wskazanie zastosowanej metody rozliczenia połączenia (nabycia, łączenia
udziałów),
7)
omówienie przyjętych zasad (polityki) rachunkowości, w tym metod wyceny aktywów i
pasywów (także amortyzacji), pomiaru wyniku finansowego oraz sposobu sporządzenia
sprawozdania finansowego w zakresie, w jakim ustawa pozostawia jednostce prawo wyboru.
Bilans
Aktywa
A.
Aktywa trwałe
I.
Wartości niematerialne i prawne
1.
Koszty zakończonych prac rozwojowych
2.
Wartość firmy
3.
Inne wartości niematerialne i prawne
4.
Zaliczki na wartości niematerialne i prawne
II.
Rzeczowe aktywa trwałe
1.
Środki trwałe
a)
grunty (w tym prawo użytkowania wieczystego gruntu)
b)
budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej
c)
urządzenia techniczne i maszyny
d)
środki transportu
e)
inne środki trwałe
2.
Środki trwałe w budowie
3.
Zaliczki na środki trwałe w budowie
III.
Należności długoterminowe
1.
Od jednostek powiązanych
2.
Od pozostałych jednostek
IV.
Inwestycje długoterminowe
1.
Nieruchomości
2.
Wartości niematerialne i prawne
3.
Długoterminowe aktywa finansowe
a)
w jednostkach powiązanych
-
-udziały lub akcje
-
-inne papiery wartościowe
-
-udzielone pożyczki
-
-inne długoterminowe aktywa finansowe
b)
w pozostałych jednostkach
-
-udziały lub akcje
-
-inne papiery wartościowe
-
-udzielone pożyczki
-
-inne długoterminowe aktywa finansowe
4.
Inne inwestycje długoterminowe
V.
Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe
1.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
2.
Inne rozliczenia międzyokresowe
B.
Aktywa obrotowe
I.
Zapasy
1.
Materiały
2.
Półprodukty i produkty w toku
3.
Produkty gotowe
4.
Towary
5.
Zaliczki na dostawy
II.
Należności krótkoterminowe
1.
Należności od jednostek powiązanych
a)
z tytułu dostaw i usług, o okresie spłaty:
-
-do 12 miesięcy
-
-powyżej 12 miesięcy
b)
inne
2.
Należności od pozostałych jednostek
a)
z tytułu dostaw i usług, o okresie spłaty:
-
-do 12 miesięcy
-
-powyżej 12 miesięcy
b)
z tytułu podatków, dotacji, ceł, ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych oraz innych
świadczeń
c)
inne
d)
dochodzone na drodze sądowej
III.
Inwestycje krótkoterminowe
1.
Krótkoterminowe aktywa finansowe
a)
w jednostkach powiązanych
-
-udziały lub akcje
-
-inne papiery wartościowe
-
-udzielone pożyczki
-
-inne krótkoterminowe aktywa finansowe
b)
w pozostałych jednostkach
-
-udziały lub akcje
-
-inne papiery wartościowe
-
-udzielone pożyczki
-
-inne krótkoterminowe aktywa finansowe
c)
środki pieniężne i inne aktywa pieniężne
-
-środki pieniężne w kasie i na rachunkach
-
-inne środki pieniężne
-
-inne aktywa pieniężne
2.
Inne inwestycje krótkoterminowe
IV.
Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe
Aktywa razem
Pasywa
A.
Kapitał (fundusz) własny
I.
Kapitał (fundusz) podstawowy
II.
Należne wpłaty na kapitał podstawowy (wielkość ujemna)
III.
Udziały (akcje) własne (wielkość ujemna)
IV.
Kapitał (fundusz) zapasowy
V.
Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny
VI.
Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe
VII.
Zysk (strata) z lat ubiegłych
VIII.
Zysk (strata) netto
IX.
Odpisy z zysku netto w ciągu roku obrotowego (wielkość ujemna)
B.
Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania
I.
Rezerwy na zobowiązania
1.
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
2.
Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne
-
-długoterminowa
-
-krótkoterminowa
3.
Pozostałe rezerwy
-
-długoterminowe
-
-krótkoterminowe
II.
Zobowiązania długoterminowe
1.
Wobec jednostek powiązanych
2.
Wobec pozostałych jednostek
a)
kredyty i pożyczki
b)
z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
c)
inne zobowiązania finansowe
d)
inne
III.
Zobowiązania krótkoterminowe
1.
Wobec jednostek powiązanych
a)
z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności:
-
-do 12 miesięcy
-
-powyżej 12 miesięcy
b)
inne
2.
Wobec pozostałych jednostek
a)
kredyty i pożyczki
b)
z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
c)
inne zobowiązania finansowe
d)
z tytułu dostaw i usług, o okresie wymagalności:
-
-do 12 miesięcy
-
-powyżej 12 miesięcy
e)
zaliczki otrzymane na dostawy
f)
zobowiązania wekslowe
g)
z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń
h)
z tytułu wynagrodzeń
i)
inne
3.
Fundusze specjalne
IV.
Rozliczenia międzyokresowe
1.
Ujemna wartość firmy
2.
Inne rozliczenia międzyokresowe
-
-długoterminowe
-
-krótkoterminowe
Pasywa razem
Rachunek zysków i strat
(wariant kalkulacyjny)
A.
Przychody netto ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów, w tym:
-
-od jednostek powiązanych
I.
Przychody netto ze sprzedaży produktówII.
Przychody netto ze sprzedaży towarów i materiałów
B.
Koszty sprzedanych produktów, towarów i materiałów, w tym:
-
-jednostkom powiązanym
I.
Koszt wytworzenia sprzedanych produktówII.
Wartość sprzedanych towarów i materiałów
C.
Zysk (strata) brutto ze sprzedaży (A-B)
D.
Koszty sprzedaży
E.
Koszty ogólnego zarządu
F.
Zysk (strata) ze sprzedaży (C-D-E)
G.
Pozostałe przychody operacyjne
I.
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych
II.
Dotacje
III.
Inne przychody operacyjne
H.
Pozostałe koszty operacyjne
I.
Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych
II.
Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych
III.
Inne koszty operacyjne
I.
Zysk (strata) z działalności operacyjnej (F+G-H)
J.
Przychody finansowe
I.
Dywidendy i udziały w zyskach, w tym:
- od jednostek powiązanych
II.
Odsetki, w tym:
- od jednostek powiązanych
III.
Zysk ze zbycia inwestycji
IV.
Aktualizacja wartości inwestycji
V.
Inne
K.
Koszty finansowe
I.
Odsetki, w tym:
- dla jednostek powiązanych
II.
Strata ze zbycia inwestycji
III.
Aktualizacja wartości inwestycji
IV.
Inne
L.
Zysk (strata) z działalności gospodarczej (I+J-K)
M.
Wynik zdarzeń nadzwyczajnych (M.I.-M.II.)
I.
Zyski nadzwyczajne
II.
Straty nadzwyczajne
N.
Zysk (strata) brutto (L±M)
O.
Podatek dochodowy
P.
Pozostałe obowiązkowe zmniejszenia zysku (zwiększenia straty)
R.
Zysk (strata) netto (N-O-P)
(wariant porównawczy)
A.
Przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi, w tym:
-
-od jednostek powiązanych
I.
Przychody netto ze sprzedaży produktówII.
Zmiana stanu produktów (zwiększenie - wartość dodatnia, zmniejszenie - wartość ujemna)III.
Koszt wytworzenia produktów na własne potrzeby jednostkiIV.
Przychody netto ze sprzedaży towarów i materiałów
B.
Koszty działalności operacyjnej
I.
Amortyzacja
II.
Zużycie materiałów i energii
III.
Usługi obce
IV.
Podatki i opłaty, w tym:
- podatek akcyzowy
V.
Wynagrodzenia
VI.
Ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia
VII.
Pozostałe koszty rodzajowe
VIII.
Wartość sprzedanych towarów i materiałów
C.
Zysk (strata) ze sprzedaży (A-B)
D.
Pozostałe przychody operacyjne
I.
Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych
II.
Dotacje
III.
Inne przychody operacyjne
E.
Pozostałe koszty operacyjne
I.
Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych
II.
Aktualizacja wartości aktywów niefinansowych
III.
Inne koszty operacyjne
F.
Zysk (strata) z działalności operacyjnej (C+D-E)
G.
Przychody finansowe
I.
Dywidendy i udziały w zyskach, w tym:
- od jednostek powiązanych
II.
Odsetki, w tym:
- od jednostek powiązanych
III.
Zysk ze zbycia inwestycji
IV.
Aktualizacja wartości inwestycji
V.
Inne
H.
Koszty finansowe
I.
Odsetki, w tym:
- dla jednostek powiązanych
II.
Strata ze zbycia inwestycji
III.
Aktualizacja wartości inwestycji
IV.
Inne
I.
Zysk (strata) z działalności gospodarczej (F+G-H)
J.
Wynik zdarzeń nadzwyczajnych (J.I.-J.II.)
I.
Zyski nadzwyczajne
II.
Straty nadzwyczajne
K.
Zysk (strata) brutto (I±J)
L.
Podatek dochodowy
M.
Pozostałe obowiązkowe zmniejszenia zysku (zwiększenia straty)
N.
Zysk (strata) netto (K-L-M)
Zestawienie zmian w kapitale (funduszu) własnym
I.
Kapitał (fundusz) własny na początek okresu (BO)
- korekty błędów podstawowych
I.
a.
Kapitał (fundusz) własny na początek okresu (BO), po korektach
1.
Kapitał (fundusz) podstawowy na początek okresu
1.1.
Zmiany kapitału (funduszu) podstawowego
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-wydania udziałów (emisji akcji)...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-umorzenia udziałów (akcji)...
1.2.
Kapitał (fundusz) podstawowy na koniec okresu
2.
Należne wpłaty na kapitał podstawowy na początek okresu
2.1.
Zmiana należnych wpłat na kapitał podstawowy
a)
zwiększenie (z tytułu)
...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
2.2.
Należne wpłaty na kapitał podstawowy na koniec okresu
3.
Udziały (akcje) własne na początek okresu
a)
zwiększenie
b)
zmniejszenie
3.1.
Udziały (akcje) własne na koniec okresu
4.
Kapitał (fundusz) zapasowy na początek okresu
4.1.
Zmiany kapitału (funduszu) zapasowego
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-emisji akcji powyżej wartości nominalnej
-
-z podziału zysku (ustawowo)
-
-z podziału zysku (ponad wymaganą ustawowo minimalną wartość)...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-pokrycia straty...
4.2.
Stan kapitału (funduszu) zapasowego na koniec okresu
5.
Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny na początek okresu
5.1.
Zmiany kapitału (funduszu) z aktualizacji wyceny
a)
zwiększenie (z tytułu)
...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-zbycia środków trwałych...
5.2.
Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny na koniec okresu
6.
Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe na początek okresu
6.1.
Zmiany pozostałych kapitałów (funduszy) rezerwowych
a)
zwiększenie (z tytułu)
...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
6.2.
Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe na koniec okresu
7.
Zysk (strata) z lat ubiegłych na początek okresu
7.1.
Zysk z lat ubiegłych na początek okresu
-
-korekty błędów podstawowych
7.2.
Zysk z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-podziału zysku z lat ubiegłych...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
7.3.
Zysk z lat ubiegłych na koniec okresu
7.4.
Strata z lat ubiegłych na początek okresu,
-
-korekty błędów podstawowych
7.5.
Strata z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-przeniesienia straty z lat ubiegłych do pokrycia...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
7.6.
Strata z lat ubiegłych na koniec okresu
7.7.
Zysk (strata) z lat ubiegłych na koniec okresu
8.
Wynik netto
a)
zysk netto
b)
strata netto
c)
odpisy z zysku
II.
Kapitał (fundusz) własny na koniec okresu (BZ)
III.
Kapitał (fundusz) własny, po uwzględnieniu proponowanego podziału zysku (pokrycia
straty)
Rachunek przepływów pieniężnych
(metoda bezpośrednia)
A.
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I.
Wpływy
1.
Sprzedaż
2.
Inne wpływy z działalności operacyjnej
II.
Wydatki
1.
Dostawy i usługi
2.
Wynagrodzenia netto
3.
Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz inne świadczenia
4.
Podatki i opłaty o charakterze publicznoprawnym
5.
Inne wydatki operacyjne
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I-II)
B.
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
I.
Wpływy
1.
Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
2.
Zbycie inwestycji w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3.
Z aktywów finansowych, w tym:
a)
w jednostkach powiązanych
b)
w pozostałych jednostkach
-
-zbycie aktywów finansowych,
-
-dywidendy i udziały w zyskach
-
-spłata udzielonych pożyczek długoterminowych
-
-odsetki
-
-inne wpływy z aktywów finansowych
4.
Inne wpływy inwestycyjne
II.
Wydatki
1.
Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
2.
Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3.
Na aktywa finansowe, w tym:
a)
w jednostkach powiązanych
b)
w pozostałych jednostkach
-
-nabycie aktywów finansowych
-
-udzielone pożyczki długoterminowe
4.
Inne wydatki inwestycyjne
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I-II)
C.
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
I.
Wpływy
1.
Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych
oraz dopłat do kapitału
2.
Kredyty i pożyczki
3.
Emisja dłużnych papierów wartościowych
4.
Inne wpływy finansowe
II.
Wydatki
1.
Nabycie udziałów (akcji) własnych
2.
Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli
3.
Inne, niż wypłaty na rzecz właścicieli, wydatki z tytułu podziału zysku
4.
Spłaty kredytów i pożyczek
5.
Wykup dłużnych papierów wartościowych
6.
Z tytułu innych zobowiązań finansowych
7.
Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego
8.
Odsetki
9.
Inne wydatki finansowe
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II)
D.
Przepływy pieniężne netto, razem (A.III±B.III±C.III)
E.
Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych, w tym:
- zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
F.
Środki pieniężne na początek okresu
G.
Środki pieniężne na koniec okresu (F±D), w tym:
- o ograniczonej możliwości dysponowania
(metoda pośrednia)
A.
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I.
Zysk (strata) netto
II.
Korekty razem
1.
Amortyzacja
2.
Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych
3.
Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy)
4.
Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej
5.
Zmiana stanu rezerw
6.
Zmiana stanu zapasów
7.
Zmiana stanu należności
8.
Zmiana stanu zobowiązań krótkoterminowych, z wyjątkiem pożyczek i kredytów
9.
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych
10.
Inne korekty
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I±II)
B.
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
I.
Wpływy
1.
Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
2.
Zbycie inwestycji w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3.
Z aktywów finansowych, w tym:
a)
w jednostkach powiązanych
b)
w pozostałych jednostkach
-
-zbycie aktywów finansowych,
-
-dywidendy i udziały w zyskach
-
-spłata udzielonych pożyczek długoterminowych
-
-odsetki
-
-inne wpływy z aktywów finansowych
4.
Inne wpływy inwestycyjne
II.
Wydatki
1.
Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
2.
Inwestycje w nieruchomości oraz wartości niematerialne i prawne
3.
Na aktywa finansowe, w tym:
a)
w jednostkach powiązanych
b)
w pozostałych jednostkach
-
-nabycie aktywów finansowych
-
-udzielone pożyczki długoterminowe
4.
Inne wydatki inwestycyjne
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I-II)
C.
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
I.
Wpływy
1.
Wpływy netto z wydania udziałów (emisji akcji) i innych instrumentów kapitałowych
oraz dopłat do kapitału
2.
Kredyty i pożyczki
3.
Emisja dłużnych papierów wartościowych
4.
Inne wpływy finansowe
II.
Wydatki
1.
Nabycie udziałów (akcji) własnych
2.
Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli
3.
Inne, niż wypłaty na rzecz właścicieli, wydatki z tytułu podziału zysku
4.
Spłaty kredytów i pożyczek
5.
Wykup dłużnych papierów wartościowych
6.
Z tytułu innych zobowiązań finansowych
7.
Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego
8.
Odsetki
9.
Inne wydatki finansowe
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II)
D.
Przepływy pieniężne netto razem (A.III±B.III±C.III)
E.
Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych, w tym
- zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
F.
Środki pieniężne na początek okresu
G.
Środki pieniężne na koniec okresu (F±D), w tym
- o ograniczonej możliwości dysponowania
Dodatkowe informacje i objaśnienia
obejmują w szczególności:
1.
1)
szczegółowy zakres zmian wartości grup rodzajowych środków trwałych, wartości niematerialnych
i prawnych oraz inwestycji długoterminowych, zawierający stan tych aktywów na początek
roku obrotowego, zwiększenia i zmniejszenia z tytułu: aktualizacji wartości, nabycia,
przemieszczenia wewnętrznego oraz stan końcowy, a dla majątku amortyzowanego - podobne
przedstawienie stanów i tytułów zmian dotychczasowej amortyzacji lub umorzenia,
2)
wartość gruntów użytkowanych wieczyście,
3)
wartość nie amortyzowanych lub nie umarzanych przez jednostkę środków trwałych, używanych
na podstawie umów najmu, dzierżawy i innych umów, w tym z tytułu umów leasingu,
4)
zobowiązania wobec budżetu państwa lub jednostek samorządu terytorialnego z tytułu
uzyskania prawa własności budynków i budowli,
5)
dane o strukturze własności kapitału podstawowego oraz liczbie i wartości nominalnej
subskrybowanych akcji, w tym uprzywilejowanych,
6)
stan na początek roku obrotowego, zwiększenia i wykorzystanie oraz stan końcowy kapitałów
(funduszy) zapasowych i rezerwowych, o ile jednostka nie sporządza zestawienia zmian
w kapitale (funduszu) własnym,
7)
propozycje co do sposobu podziału zysku lub pokrycia straty za rok obrotowy,
8)
dane o stanie rezerw według celu ich utworzenia na początek roku obrotowego, zwiększeniach,
wykorzystaniu, rozwiązaniu i stanie końcowym,
9)
dane o odpisach aktualizujących wartość należności, ze wskazaniem stanu na początek
roku obrotowego, zwiększeniach, wykorzystaniu, rozwiązaniu i stanie na koniec roku
obrotowego,
10)
podział zobowiązań długoterminowych według pozycji bilansu o pozostałym od dnia bilansowego,
przewidywanym umową, okresie spłaty:
a)
do 1 roku,
b)
powyżej 1 roku do 3 lat,
c)
powyżej 3 lat do 5 lat,
d)
powyżej 5 lat,
11)
wykaz istotnych pozycji czynnych i biernych rozliczeń międzyokresowych,
12)
wykaz grup zobowiązań zabezpieczonych na majątku jednostki (ze wskazaniem jego rodzaju),
13)
zobowiązania warunkowe, w tym również udzielone przez jednostkę gwarancje i poręczenia,
także wekslowe;
2.
1)
strukturę rzeczową (rodzaje działalności) i terytorialną (kraj, eksport) przychodów
netto ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów,
2)
wysokość i wyjaśnienie przyczyn odpisów aktualizujących środki trwałe,
3)
wysokość odpisów aktualizujących wartość zapasów,
4)
informacje o przychodach, kosztach i wynikach działalności zaniechanej w roku obrotowym
lub przewidzianej do zaniechania w roku następnym,
5)
rozliczenie głównych pozycji różniących podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym
od wyniku finansowego (zysku, straty) brutto,
6)
w przypadku jednostek, które sporządzają rachunek zysków i strat w wariancie kalkulacyjnym,
dane o kosztach wytworzenia produktów na własne potrzeby oraz o kosztach rodzajowych:
a)
amortyzacji,
b)
zużycia materiałów i energii,
c)
usług obcych,
d)
podatków i opłat,
e)
wynagrodzeń,
f)
ubezpieczeń i innych świadczeń,
g)
pozostałych kosztów rodzajowych,
7)
koszt wytworzenia środków trwałych w budowie, środków trwałych na własne potrzeby,
8)
poniesione w ostatnim roku i planowane na następny rok nakłady na niefinansowe aktywa
trwałe; odrębnie należy wykazać poniesione i planowane nakłady na ochronę środowiska,
9)
informacje o zyskach i stratach nadzwyczajnych, z podziałem na losowe i pozostałe,
10)
podatek dochodowy od wyniku na operacjach nadzwyczajnych;
3.
Objaśnienie struktury środków pieniężnych przyjętych do rachunku przepływów pieniężnych,
a w przypadku gdy rachunek przepływów pieniężnych sporządzony jest metodą bezpośrednią,
dodatkowo należy przedstawić uzgodnienie przepływów pieniężnych netto z działalności
operacyjnej, sporządzone metodą pośrednią; w przypadku różnic pomiędzy zmianami stanu
niektórych pozycji w bilansie oraz zmianami tych samych pozycji wykazanymi w rachunku
przepływów pieniężnych należy wyjaśnić ich przyczyny;
4.
Informacje o:
1)
przeciętnym w roku obrotowym zatrudnieniu, z podziałem na grupy zawodowe,
2)
wynagrodzeniach, łącznie z wynagrodzeniem z zysku, wypłaconych lub należnych osobom
wchodzącym w skład organów zarządzających i nadzorujących spółek handlowych (dla każdej
grupy osobno),
3)
pożyczkach i świadczeniach o podobnym charakterze udzielonych osobom wchodzącym w
skład organów zarządzających i nadzorujących spółek handlowych (dla każdej grupy osobno),
ze wskazaniem warunków oprocentowania i terminów spłaty;
5.
1)
informacje o znaczących zdarzeniach dotyczących lat ubiegłych ujętych w sprawozdaniu
finansowym roku obrotowego,
2)
informacje o znaczących zdarzeniach, jakie nastąpiły po dniu bilansowym, a nie uwzględnionych
w sprawozdaniu finansowym,
3)
przedstawienie dokonanych w roku obrotowym zmian zasad (polityki) rachunkowości, w
tym metod wyceny oraz zmian sposobu sporządzania sprawozdania finansowego, jeżeli
wywierają one istotny wpływ na sytuację majątkową, finansową i wynik finansowy jednostki,
ich przyczyny i spowodowaną zmianami kwotę wyniku finansowego oraz zmian w kapitale
(funduszu) własnym,
4)
informacje liczbowe zapewniające porównywalność danych sprawozdania finansowego za
rok poprzedzający ze sprawozdaniem za rok obrotowy;
6.
1)
informacje o wspólnych przedsięwzięciach, które nie podlegają konsolidacji, w tym:
a)
nazwie, zakresie działalności wspólnego przedsięwzięcia,
b)
procentowym udziale,
c)
części wspólnie kontrolowanych rzeczowych składników aktywów trwałych oraz wartości
niematerialnych i prawnych,
d)
zobowiązaniach zaciągniętych na potrzeby przedsięwzięcia lub zakupu używanych rzeczowych
składników aktywów trwałych,
e)
części zobowiązań wspólnie zaciągniętych,
f)
przychodach uzyskanych ze wspólnego przedsięwzięcia i kosztach z nimi związanych,
g)
zobowiązaniach warunkowych i inwestycyjnych dotyczących wspólnego przedsięwzięcia,
2)
informacje o transakcjach z jednostkami powiązanymi,
3)
wykaz spółek (nazwa, siedziba), w których jednostka posiada co najmniej 20% udziałów
w kapitale lub ogólnej liczbie głosów w organie stanowiącym spółki; wykaz ten powinien
zawierać także informacje o procencie udziałów i stopniu udziału w zarządzaniu oraz
o zysku lub stracie netto tych spółek za ostatni rok obrotowy,
4)
jeżeli jednostka nie sporządza skonsolidowanego sprawozdania finansowego, korzystając
ze zwolnienia lub wyłączeń, informacje o:
a)
podstawie prawnej wraz z danymi uzasadniającymi odstąpienie od konsolidacji,
b)
nazwie i siedzibie jednostki sporządzającej skonsolidowane sprawozdanie finansowe
na wyższym szczeblu grupy kapitałowej oraz miejscu jego publikacji,
c)
podstawowych wskaźnikach ekonomiczno-finansowych, charakteryzujących działalność jednostek
powiązanych w danym i ubiegłym roku obrotowym, takich jak:
-
-wartość przychodów netto ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów oraz przychodów finansowych,
-
-wynik finansowy netto oraz wartość kapitału własnego, z podziałem na grupy,
-
-wartość aktywów trwałych,
-
-przeciętne roczne zatrudnienie;
7.
W przypadku sprawozdania finansowego sporządzonego za okres, w ciągu którego nastąpiło
połączenie:
1)
jeżeli połączenie zostało rozliczone metodą nabycia:
a)
nazwę (firmę) i opis przedmiotu działalności spółki przejętej,
b)
liczbę, wartość nominalną i rodzaj udziałów (akcji) wyemitowanych w celu połączenia,
c)
cenę przejęcia, wartość aktywów netto według wartości godziwej spółki przejętej na
dzień połączenia, wartość firmy lub ujemnej wartości firmy i opis zasad jej amortyzacji,
2)
jeżeli połączenie zostało rozliczone metodą łączenia udziałów:
a)
nazwy (firmy) i opis przedmiotu działalności spółek, które w wyniku połączenia zostały
wykreślone z rejestru,
b)
liczbę, wartość nominalną i rodzaj udziałów (akcji) wyemitowanych w celu połączenia,
c)
przychody i koszty, zyski i straty oraz zmiany w kapitałach własnych połączonych spółek
za okres od początku roku obrotowego, w ciągu którego nastąpiło połączenie, do dnia
połączenia;
8.
W przypadku występowania niepewności co do możliwości kontynuowania działalności,
opis tych niepewności oraz stwierdzenie, że taka niepewność występuje, oraz wskazanie,
czy sprawozdanie finansowe zawiera korekty z tym związane; informacja powinna zawierać
również opis podejmowanych bądź planowanych przez jednostkę działań mających na celu
eliminację niepewności;
9.
W przypadku gdy inne informacje niż wymienione powyżej mogłyby w istotny sposób wpłynąć
na ocenę sytuacji majątkowej, finansowej oraz wynik finansowy jednostki, należy ujawnić
te informacje.
Załącznik nr 2 - Zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, o którym mowa w art. 45 ustawy, dla banków
Wprowadzenie do sprawozdania finansowego
obejmuje zakres informacji określony w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust.
2 pkt 8 lit. a) ustawy
Bilans
Aktywa
I.
Kasa, operacje z Bankiem Centralnym
1.
W rachunku bieżącym
2.
Rezerwa obowiązkowa
3.
Inne środki
II.
Dłużne papiery wartościowe uprawnione do redyskontowania w Banku Centralnym
III.
Należności od sektora finansowego
1.
W rachunku bieżącym
2.
Terminowe
IV.
Należności od sektora niefinansowego
1.
W rachunku bieżącym
2.
Terminowe
V.
Należności od sektora budżetowego
1.
W rachunku bieżącym
2.
Terminowe
VI.
Należności z tytułu zakupionych papierów wartościowych z otrzymanym przyrzeczeniem
odkupu
VII.
Dłużne papiery wartościowe
1.
Banków
2.
Budżetu Państwa i budżetów terenowych
3.
Pozostałe
VIII.
Udziały lub akcje w jednostkach zależnych
1.
W instytucjach finansowych
2.
W pozostałych jednostkach
IX.
Udziały lub akcje w jednostkach współzależnych
1.
W instytucjach finansowych
2.
W pozostałych jednostkach
X.
Udziały lub akcje w jednostkach stowarzyszonych
1.
W instytucjach finansowych
2.
W pozostałych jednostkach
XI.
Udziały lub akcje w innych jednostkach
1.
W instytucjach finansowych
2.
W pozostałych jednostkach
XII.
Pozostałe papiery wartościowe i inne aktywa finansowe
XIII.
Wartości niematerialne i prawne, w tym:
- wartość firmy
XIV.
Rzeczowe aktywa trwałe
XV.
Inne aktywa
1.
Przejęte aktywa - do zbycia
2.
Pozostałe
XVI.
Rozliczenia międzyokresowe
1.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
2.
Pozostałe rozliczenia międzyokresowe
Aktywa razem
Pasywa
I.
Zobowiązania wobec Banku Centralnego
II.
Zobowiązania wobec sektora finansowego
1.
W rachunku bieżącym
2.
Terminowe
III.
Zobowiązania wobec sektora niefinansowego
1.
Rachunki oszczędnościowe, w tym:
a)
bieżące
b)
terminowe
2.
Pozostałe, w tym:
a)
bieżące
b)
terminowe
IV.
Zobowiązania wobec sektora budżetowego
1.
Bieżące
2.
Terminowe
V.
Zobowiązania z tytułu sprzedanych papierów wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem
odkupu
VI.
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
VII.
Inne zobowiązania z tytułu instrumentów finansowych
VIII.
Fundusze specjalne i inne zobowiązania
IX.
Koszty i przychody rozliczane w czasie oraz zastrzeżone
1.
Rozliczenia międzyokresowe kosztów
2.
Ujemna wartość firmy
3.
Pozostałe przychody przyszłych okresów oraz zastrzeżone
X.
Rezerwy
1.
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
2.
Pozostałe rezerwy
XI.
Zobowiązania podporządkowane
XII.
Kapitał (fundusz) podstawowy
XIII.
Należne wpłaty na kapitał podstawowy (wielkość ujemna)
XIV.
Akcje własne (wielkość ujemna)
XV.
Kapitał (fundusz) zapasowy,
XVI.
Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny
XVII.
Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe
1.
Fundusz ogólnego ryzyka bankowego
2.
Pozostałe
XVIII.
Zysk (strata) z lat ubiegłych
XIX.
Zysk (strata) netto
Pasywa razem
Współczynnik wypłacalności
Pozycje pozabilansowe
I.
Zobowiązania warunkowe udzielone i otrzymane
1.
Zobowiązania udzielone:
a)
finansowe
b)
gwarancyjne
2.
Zobowiązania otrzymane:
a)
finansowe
b)
gwarancyjne
II.
Zobowiązania związane z realizacją operacji kupna/sprzedaży
III.
Pozostałe
Rachunek zysków i strat
I.
Przychody z tytułu odsetek
1.
Od sektora finansowego
2.
Od sektora niefinansowego
3.
Od sektora budżetowego
4.
Z papierów wartościowych o stałej kwocie dochodu
II.
Koszty odsetek
1.
Od sektora finansowego
2.
Od sektora niefinansowego
3.
Od sektora budżetowego
III.
Wynik z tytułu odsetek (I-II)
IV.
Przychody z tytułu prowizji
V.
Koszty prowizji
VI.
Wynik z tytułu prowizji (IV-V)
VII.
Przychody z udziałów lub akcji, pozostałych papierów wartościowych i innych instrumentów
finansowych, o zmiennej kwocie dochodu
1.
Od jednostek zależnych
2.
Od jednostek współzależnych
3.
Od jednostek stowarzyszonych
4.
Od pozostałych jednostek
VIII.
Wynik operacji finansowych
1.
Papierami wartościowymi i innymi instrumentami finansowymi
2.
Pozostałych
IX.
Wynik z pozycji wymiany
X.
Wynik działalności bankowej
XI.
Pozostałe przychody operacyjne
XII.
Pozostałe koszty operacyjne
XIII.
Koszty działania banku
1.
Wynagrodzenia
2.
Ubezpieczenia i inne świadczenia
3.
Inne
XIV.
Amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych
XV.
Odpisy na rezerwy i aktualizacja wartości
1.
Odpisy na rezerwy celowe i na ogólne ryzyko bankowe
2.
Aktualizacja wartości aktywów finansowych
XVI.
Rozwiązanie rezerw i aktualizacja wartości
1.
Rozwiązanie rezerw celowych i rezerw na ogólne ryzyko bankowe
2.
Aktualizacja wartości aktywów finansowych
XVII.
Różnica wartości rezerw i aktualizacji (XV-XVI)
XVIII.
Wynik działalności operacyjnej
XIX.
Wynik operacji nadzwyczajnych
1.
Zyski nadzwyczajne
2.
Straty nadzwyczajne
XX.
Zysk (strata) brutto
XXI.
Podatek dochodowy
XXII.
Pozostałe obowiązkowe zmniejszenie zysku (zwiększenie straty)
XXIII.
Zysk (strata) netto
Zestawienie zmian w kapitale własnym
I.
Kapitał własny na początek okresu (BO)
- korekty błędów podstawowych
I.
a.
Kapitał własny na początek okresu (BO), po korektach
1.
Kapitał (fundusz) podstawowy na początek okresu
1.1.
Zmiany kapitału (funduszu) podstawowego
a)
zwiększenia (z tytułu)
-
-emisji akcji...
b)
zmniejszenia (z tytułu)
-
-umorzenia akcji...
1.2.
Kapitał (fundusz) podstawowy na koniec okresu
2.
Należne wpłaty na poczet kapitału podstawowego na początek okresu
2.1.
Zmiana należnych wpłat na poczet kapitału podstawowego
a)
zwiększenie (z tytułu)
...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
2.2.
Należne wpłaty na poczet kapitału podstawowego na koniec okresu
3.
Akcje własne na początek okresu
a)
zwiększenie
b)
zmniejszenie
3.1.
Akcje własne na koniec okresu
4.
Kapitał (fundusz) zapasowy na początek okresu
4.1.
Zmiany kapitału (funduszu) zapasowego
a)
zwiększenia (z tytułu)
-
-emisji akcji powyżej wartości nominalnej
-
-podziału zysku (ustawowo)
-
-podziału zysku (ponad wymaganą ustawowo minimalną wartość)...
b)
zmniejszenia (z tytułu)
-
-pokrycia straty...
4.2.
Kapitał (fundusz) zapasowy na koniec okresu
5.
Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny na początek okresu
5.1.
Zmiany kapitału (funduszu) z aktualizacji wyceny
a)
zwiększenie (z tytułu)
...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-zbycia lub likwidacji środków trwałych...
5.2.
Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny na koniec okresu
6.
Fundusz ogólnego ryzyka bankowego na początek okresu
6.1.
Zmiany funduszu ogólnego ryzyka bankowego
a)
zwiększenie (z tytułu)
...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
6.2.
Fundusz ogólnego ryzyka bankowego na koniec okresu
7.
Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe na początek okresu
7.1.
Zmiany pozostałych kapitałów (funduszy) rezerwowych
a)
zwiększenia (z tytułu)
...
b)
zmniejszenia (z tytułu)
...
7.2.
Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe na koniec okresu
8.
Zysk (strata) z lat ubiegłych na początek okresu
8.1.
Zysk z lat ubiegłych na początek okresu
-
-korekty błędów podstawowych
8.2.
Zysk z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach
8.3.
Zmiana zysku z lat ubiegłych
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-podziału zysku z lat ubiegłych...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
8.4.
Zysk z lat ubiegłych na koniec okresu
8.5.
Strata z lat ubiegłych na początek okresu
-
-korekty błędów podstawowych
8.6.
Strata z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach
8.7.
Zmiana straty z lat ubiegłych
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-przeniesienia straty z lat ubiegłych do pokrycia...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
...
8.8.
Strata z lat ubiegłych na koniec okresu
8.9.
Zysk (strata) z lat ubiegłych na koniec okresu
9.
Wynik netto
a)
zysk netto
b)
strata netto
II.
Kapitał własny na koniec okresu (BZ)
III.
Kapitał własny po uwzględnieniu proponowanego podziału zysku (pokrycia straty)
Rachunek przepływów pieniężnych
(metoda bezpośrednia)
A.
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I.
Wpływy
1.
Odsetki
2.
Prowizje
3.
Inne wpływy operacyjne
II.
Wydatki
1.
Odsetki
2.
Prowizje
3.
Wynagrodzenia
4.
Ubezpieczenia i inne świadczenia
5.
Inne koszty działania banku
6.
Podatki i opłaty o charakterze publicznoprawnym
7.
Inne wydatki operacyjne
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I-II)
B.
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
I.
Wpływy
1.
Zbycie udziałów lub akcji w jednostkach zależnych
2.
Zbycie udziałów lub akcji w jednostkach współzależnych
3.
Zbycie udziałów lub akcji w jednostkach stowarzyszonych
4.
Zbycie udziałów lub akcji w innych jednostkach, pozostałych papierów wartościowych
(w tym również handlowych) i innych aktywów finansowych
5.
Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
6.
Inne wpływy inwestycyjne
II.
Wydatki
1.
Nabycie udziałów lub akcji w jednostkach zależnych
2.
Nabycie udziałów lub akcji w jednostkach współzależnych
3.
Nabycie udziałów lub akcji w jednostkach stowarzyszonych
4.
Nabycie udziałów lub akcji w innych jednostkach, pozostałych papierów wartościowych
i innych aktywów finansowych (lokacyjnych)
5.
Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
6.
Inne wydatki inwestycyjne
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I-II)
C.
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
I.
Wpływy
1.
Zaciągnięcie długoterminowych kredytów od innych banków
2.
Zaciągnięcie długoterminowych pożyczek od innych niż banki instytucji finansowych
3.
Emisja dłużnych papierów wartościowych dla innych instytucji finansowych
4.
Zwiększenie stanu zobowiązań podporządkowanych
5.
Wpływy netto z emisji akcji i dopłat do kapitału
6.
Inne wpływy finansowe
II.
Wydatki
1.
Spłaty długoterminowych kredytów na rzecz innych banków
2.
Spłaty długoterminowych pożyczek na rzecz innych niż banki instytucji finansowych
3.
Wykup dłużnych papierów wartościowych od innych instytucji finansowych
4.
Z tytułu innych zobowiązań finansowych
5.
Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego
6.
Zmniejszenie stanu zobowiązań podporządkowanych
7.
Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli
8.
Inne, niż wypłaty na rzecz właścicieli, wydatki z tytułu podziału zysku
9.
Nabycie akcji własnych
10.
Inne wydatki finansowe
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II)
D.
Przepływy pieniężne netto, razem (A.III±B.III±C.III)
E.
Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych, w tym
- zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
F.
Środki pieniężne na początek okresu
G.
Środki pieniężne na koniec okresu (F±D), w tym
- o ograniczonej możliwości dysponowania
(metoda pośrednia)
A.
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I.
Zysk (strata) netto
II.
Korekty razem:
1.
Amortyzacja
2.
Zyski (straty) z tytułu różnic kursowych
3.
Odsetki i udziały w zyskach (dywidendy)
4.
Zysk (strata) z działalności inwestycyjnej
5.
Zmiana stanu rezerw
6.
Zmiana stanu dłużnych papierów wartościowych
7.
Zmiana stanu należności od sektora finansowego
8.
Zmiana stanu należności od sektora niefinansowego i sektora budżetowego
9.
Zmiana stanu należności z tytułu zakupionych papierów wartościowych z otrzymanym przyrzeczeniem
odkupu
10.
Zmiana stanu udziałów lub akcji, pozostałych papierów wartościowych i innych aktywów
finansowych (handlowych)
11.
Zmiana stanu zobowiązań wobec sektora finansowego
12.
Zmiana stanu zobowiązań wobec sektora niefinansowego i sektora budżetowego
13.
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu sprzedanych papierów wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem
odkupu
14.
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu papierów wartościowych
15.
Zmiana stanu innych zobowiązań
16.
Zmiana stanu rozliczeń międzyokresowych
17.
Zmiana stanu przychodów przyszłych okresów i zastrzeżonych
18.
Inne korekty
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I±II)
B.
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
I.
Wpływy
1.
Zbycie udziałów lub akcji w jednostkach zależnych
2.
Zbycie udziałów lub akcji w jednostkach współzależnych
3.
Zbycie udziałów lub akcji w jednostkach stowarzyszonych
4.
Zbycie udziałów lub akcji w innych jednostkach, pozostałych papierów wartościowych
i innych aktywów finansowych (lokacyjnych)
5.
Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
6.
Inne wpływy inwestycyjne
II.
Wydatki
1.
Nabycie udziałów lub akcji w jednostkach zależnych
2.
Nabycie udziałów lub akcji w jednostkach współzależnych
3.
Nabycie udziałów lub akcji w jednostkach stowarzyszonych
4.
Nabycie udziałów lub akcji w innych jednostkach, pozostałych papierów wartościowych
i innych aktywów finansowych (lokacyjnych)
5.
Nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
6.
Inne wydatki inwestycyjne
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej (I-II)
C.
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
I.
Wpływy
1.
Zaciągnięcie długoterminowych kredytów od innych banków
2.
Zaciągnięcie długoterminowych pożyczek od innych niż banki instytucji finansowych
3.
Emisja dłużnych papierów wartościowych dla innych instytucji finansowych
4.
Zwiększenie stanu zobowiązań podporządkowanych
5.
Wpływy netto z emisji akcji i dopłat do kapitału
6.
Inne wpływy finansowe
II.
Wydatki
1.
Spłaty długoterminowych kredytów na rzecz innych banków
2.
Spłaty długoterminowych pożyczek na rzecz innych niż banki instytucji finansowych
3.
Wykup dłużnych papierów wartościowych od innych instytucji finansowych
4.
Z tytułu innych zobowiązań finansowych
5.
Płatności zobowiązań z tytułu umów leasingu finansowego
6.
Zmniejszenie stanu zobowiązań podporządkowanych
7.
Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli
8.
Inne, niż wypłaty na rzecz właścicieli, wydatki z tytułu podziału zysku
9.
Nabycie akcji własnych
10.
Inne wydatki finansowe
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II)
D.
Przepływy pieniężne netto, razem (A.III±B.III±C.III)
E.
Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych, w tym
- zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
F.
Środki pieniężne na początek okresu
G.
Środki pieniężne na koniec okresu (F±D), w tym
- o ograniczonej możliwości dysponowania
Dodatkowe informacje i objaśnienia
obejmują zakres informacji określony w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust.
2 pkt 8 lit. a) ustawy.
Załącznik nr 3 - Zakres informacji wykazywanych w sprawozdaniu finansowym, o którym mowa w art. 45 ustawy, dla zakładów ubezpieczeń
Wstęp
obejmuje zakres informacji określony w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust.
2 pkt 6 ustawy
Bilans
Aktywa
A.
Wartości niematerialne i prawne
1.
Wartość firmy
2.
Inne wartości niematerialne i prawne i zaliczki na poczet wartości niematerialnych
i prawnych
B.
Lokaty
I.
Nieruchomości
1.
Grunty własne oraz prawo wieczystego użytkowania gruntu
2.
Budynki, budowle oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu
3.
Inwestycje budowlane i zaliczki na poczet tych inwestycji
II.
Lokaty w jednostkach powiązanych
1.
Udziały lub akcje w jednostkach powiązanych
2.
Pożyczki udzielone jednostkom powiązanym oraz dłużne papiery wartościowe emitowane
przez te jednostki
3.
Pozostałe lokaty
III.
Inne lokaty finansowe
1.
Udziały, akcje oraz inne papiery wartościowe o zmiennej kwocie dochodu oraz jednostki
uczestnictwa i certyfikaty inwestycyjne w funduszach inwestycyjnych
2.
Dłużne papiery wartościowe i inne papiery wartościowe o stałej kwocie dochodu
3.
Udziały we wspólnych przedsięwzięciach lokacyjnych
4.
Pożyczki zabezpieczone hipotecznie
5.
Pozostałe pożyczki
6.
Lokaty terminowe w instytucjach kredytowych
7.
Pozostałe lokaty
IV.
Depozyty u cedentów
C.
Lokaty środków z tytułu ubezpieczeń na życie, gdzie ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający
D.
Należności
I.
Należności z tytułu ubezpieczeń bezpośrednich
1.
Należności od ubezpieczających, w tym:
1.1.
Od jednostek powiązanych
1.2.
Od pozostałych jednostek
2.
Należności od pośredników ubezpieczeniowych, w tym:
2.1.
Od jednostek powiązanych
2.2.
Od pozostałych jednostek
3.
Inne należności
3.1.
Od jednostek powiązanych
3.2.
Od pozostałych jednostek
II.
Należności z tytułu reasekuracji, w tym:
1.
Od jednostek powiązanych
2.
Od pozostałych jednostek
III.
Inne należności
1.
Należności od budżetu
2.
Pozostałe należności, w tym:
2.1.
Od jednostek powiązanych
2.2.
Od pozostałych jednostek
E.
Inne składniki aktywów
I.
Rzeczowe składniki aktywów
II.
Środki pieniężne
III.
Pozostałe składniki aktywów
F.
Rozliczenia międzyokresowe
I.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
II.
Aktywowane koszty akwizycji
III.
Zarachowane odsetki i czynsze
IV.
Inne rozliczenia międzyokresowe
Aktywa razem
Pasywa
A.
Kapitał własny
I.
Kapitał podstawowy
II.
Należne wpłaty na kapitał podstawowy (wielkość ujemna)
III.
Akcje własne (wielkość ujemna)
IV.
Kapitał (fundusz) zapasowy
V.
Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny
VI.
Pozostałe kapitały rezerwowe
VII.
Zysk (strata) z lat ubiegłych
VIII.
Zysk (strata) netto
B.
Zobowiązania podporządkowane
C.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
I.
Rezerwa składek i rezerwa na pokrycie ryzyka niewygasłego
II.
Rezerwa ubezpieczeń na życie
III.
Rezerwy na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia
IV.
Rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych
V.
Rezerwy na wyrównanie szkodowości (ryzyka)
VI.
Pozostałe rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe
VII.
Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla ubezpieczeń na życie, jeżeli ryzyko lokaty
ponosi ubezpieczający
D.
Udział reasekuratorów w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych (wartość ujemna)
I.
Udział reasekuratorów w rezerwie składek i w rezerwie na pokrycie ryzyka niewygasłego
II.
Udział reasekuratorów w rezerwie ubezpieczeń na życie
III.
Udział reasekuratorów w rezerwie na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia
IV.
Udział reasekuratorów w rezerwie na premie i rabaty dla ubezpieczonych
V.
Udział reasekuratorów w pozostałych rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych
VI.
Udział reasekuratorów w rezerwach techniczno-ubezpieczeniowych dla ubezpieczeń na
życie, jeżeli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający
F.
Pozostałe rezerwy
I.
Rezerwy na świadczenia emerytalne oraz inne obowiązkowe świadczenia pracowników
II.
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
III.
Inne rezerwy
G.
Zobowiązania z tytułu depozytów reasekuratorów
H.
Pozostałe zobowiązania i fundusze specjalne
I.
Zobowiązania z tytułu ubezpieczeń bezpośrednich
1.
Zobowiązania wobec ubezpieczających, w tym:
1.1.
wobec jednostek powiązanych
1.2.
wobec pozostałych jednostek
2.
Zobowiązania wobec pośredników ubezpieczeniowych, w tym:
2.1.
wobec jednostek powiązanych
2.2.
wobec pozostałych jednostek
3.
Inne zobowiązania z tytułu ubezpieczeń, w tym:
3.1.
wobec jednostek powiązanych
3.2.
wobec pozostałych jednostek
II.
Zobowiązania z tytułu reasekuracji, w tym:
1.
wobec jednostek powiązanych
2.
wobec pozostałych jednostek
III.
Zobowiązania z tytułu emisji własnych dłużnych papierów wartościowych oraz pobranych
pożyczek, w tym:
1.
Zobowiązania zamienne na akcje zakładu ubezpieczeń
2.
Pozostałe
IV.
Zobowiązania wobec instytucji kredytowych
V.
Inne zobowiązania
1.
Zobowiązania wobec budżetu
2.
Pozostałe zobowiązania
2.1.
wobec jednostek powiązanych
2.2.
wobec pozostałych jednostek
VI.
Fundusze specjalne
I.
Rozliczenia międzyokresowe
1.
Rozliczenia międzyokresowe kosztów
2.
Ujemna wartość firmy
3.
Przychody przyszłych okresów
Pasywa razem
Pozycje pozabilansowe
1.
Należności warunkowe, w tym:
1.1.
otrzymane gwarancje i poręczenia
1.2.
pozostałe
2.
Zobowiązania warunkowe, w tym:
2.1.
udzielone poręczenia i gwarancje
2.2.
weksle akceptowane i indosowane
2.3.
aktywa z zobowiązaniem odsprzedaży
2.4.
inne zobowiązania zabezpieczone na aktywach lub na przychodach
3.
Zabezpieczenia z tytułu reasekuracji ustanowione na rzecz zakładu ubezpieczeń
4.
Zabezpieczenia z tytułu reasekuracji ustanowione przez zakład ubezpieczeń na rzecz
cedentów
5.
Obce składniki aktywów nie ujęte w aktywach
Wysokość środków własnych
Wysokość marginesu wypłacalności
Nadwyżka (niedobór) środków własnych na pokrycie marginesu wypłacalności
Wysokość rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
Wysokość aktywów stanowiących pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
Nadwyżka (niedobór) aktywów na pokrycie rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
Techniczny rachunek ubezpieczeń majątkowych i osobowych
I.
Składki (1-2-3+4)
1.
Składki przypisane brutto
2.
Udział reasekuratorów w składce przypisanej
3.
Zmiana stanu rezerw składek i rezerwy na ryzyko niewygasłe brutto
4.
Udział reasekuratorów w zmianie stanu rezerw składek
II.
Przychody z lokat netto po uwzględnieniu kosztów, przeniesione z ogólnego rachunku
zysków i strat
III.
Pozostałe przychody techniczne na udziale własnym
IV.
Odszkodowania i świadczenia (1+2)
1.
Odszkodowania i świadczenia wypłacone na udziale własnym
1.1.
Odszkodowania i świadczenia wypłacone brutto
1.2.
Udział reasekuratorów w odszkodowaniach i świadczeniach wypłaconych
2.
Zmiana stanu rezerwy na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia na udziale własnym
2.1.
Zmiana stanu rezerw na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia brutto
2.2.
Udział reasekuratorów w zmianie stanu rezerw na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia
V.
Zmiany stanu pozostałych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych na udziale własnym
1.
Zmiany stanu pozostałych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych brutto
2.
Udział reasekuratorów w zmianie stanu pozostałych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych
VI.
Premie i rabaty na udziale własnym łącznie ze zmianą stanu rezerw
VII.
Koszty działalności ubezpieczeniowej
1.
Koszty akwizycji
1.1.
W tym zmiana stanu aktywowanych kosztów akwizycji
2.
Koszty administracyjne
3.
Prowizje reasekuracyjne i udział w zyskach reasekuratorów
VIII.
Pozostałe koszty techniczne na udziale własnym
IX.
Zmiany stanu rezerw na wyrównanie szkodowości (ryzyka)
X.
Wynik techniczny ubezpieczeń majątkowych i osobowych
Techniczny rachunek ubezpieczeń na życie
I.
Składki
1.
Składki przypisane brutto
2.
Udział reasekuratorów w składce przypisanej brutto
3.
Zmiana stanu rezerw składek i na ryzyko niewygasłe brutto
4.
Udział reasekuratorów w zmianie stanu rezerw składek
II.
Przychody z lokat
1.
Przychody z lokat w nieruchomości
2.
Przychody z lokat w jednostkach powiązanych
2.1.
z udziałów lub akcji
2.2.
z pożyczek i dłużnych papierów wartościowych
2.3.
z pozostałych lokat
3.
Przychody z innych lokat finansowych
3.1.
z udziałów, akcji, innych papierów wartościowych o zmiennej kwocie dochodu oraz jednostek
uczestnictwa i certyfikatów inwestycyjnych w funduszach inwestycyjnych
3.2.
z dłużnych papierów wartościowych oraz innych papierów wartościowych o stałej kwocie
dochodu
3.3.
z lokat terminowych w instytucjach kredytowych
3.4.
z pozostałych lokat
4.
Wynik dodatni z rewaloryzacji lokat
5.
Wynik dodatni z realizacji lokat
III.
Nie zrealizowane zyski z lokat
IV.
Pozostałe przychody techniczne na udziale własnym
V.
Odszkodowania i świadczenia
1.
Odszkodowania i świadczenia wypłacone na udziale własnym
1.1.
Odszkodowania i świadczenia wypłacone brutto
1.2.
Udział reasekuratorów w odszkodowaniach i świadczeniach wypłaconych
2.
Zmiana stanu rezerw na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia na udziale własnym
2.1.
Rezerwy brutto
2.2.
Udział reasekuratorów
VI.
Zmiany stanu innych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych na udziale własnym
1.
Zmiana stanu rezerw w ubezpieczeniach na życie na udziale własnym
1.1.
rezerw brutto
1.2.
na udziale reasekuratorów
2.
Zmiana stanu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych na udziale własnym dla ubezpieczeń
na życie, jeżeli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający
2.1.
rezerw brutto
2.2.
na udziale reasekuratorów
3.
Zmiana stanu pozostałych rezerw techniczno-ubezpieczeniowych przewidzianych w statucie
na udziale własnym
3.1.
rezerw brutto
3.2.
na udziale reasekuratorów
VII.
Premie i rabaty łącznie ze zmianą stanu rezerw na udziale własnym
VIII.
Koszty działalności ubezpieczeniowej
1.
Koszty akwizycji
1.1.
W tym zmiana stanu aktywowanych kosztów akwizycji
2.
Koszty administracyjne
3.
Prowizje reasekuracyjne i udziały w zyskach
IX.
Koszty działalności lokacyjnej
1.
Koszty utrzymania nieruchomości
2.
Pozostałe koszty działalności lokacyjnej
3.
Wynik ujemny z rewaloryzacji lokat
4.
Wynik ujemny z realizacji lokat
X.
Nie zrealizowane straty na lokatach
XI.
Pozostałe koszty techniczne na udziale własnym
XII.
Przychody z lokat netto po uwzględnieniu kosztów, przeniesione do ogólnego rachunku
zysków i strat
XIII.
Wynik techniczny ubezpieczeń na życie
Ogólny rachunek zysków i strat
I.
Wynik techniczny ubezpieczeń majątkowych i osobowych lub ubezpieczeń na życie
II.
Przychody z lokat
1.
Przychody z lokat w nieruchomości
2.
Przychody z lokat w jednostkach powiązanych
2.1.
z udziałów i akcji
2.2.
z pożyczek i dłużnych papierów wartościowych
2.3.
z pozostałych lokat
3.
Przychody z innych lokat finansowych
3.1.
z udziałów, akcji, innych papierów wartościowych o zmiennej kwocie dochodu oraz jednostek
uczestnictwa i certyfikatów inwestycyjnych w funduszach inwestycyjnych,
3.2.
z dłużnych papierów wartościowych oraz innych papierów wartościowych o stałej kwocie
dochodu
3.3.
z lokat terminowych w instytucjach kredytowych
3.4.
z pozostałych lokat
4.
Wynik dodatni z rewaloryzacji lokat
5.
Wynik dodatni z realizacji lokat
III.
Nie zrealizowane zyski z lokat
IV.
Przychody z lokat netto po uwzględnieniu kosztów, przeniesione z technicznego rachunku
ubezpieczeń na życie
V.
Koszty działalności lokacyjnej
1.
Koszty utrzymania nieruchomości
2.
Pozostałe koszty działalności lokacyjnej
3.
Wynik ujemny z rewaloryzacji lokat
4.
Wynik ujemny z realizacji lokat
VI.
Nie zrealizowane straty na lokatach
VII.
Przychody z lokat netto po uwzględnieniu kosztów, przeniesione do technicznego rachunku
ubezpieczeń majątkowych i osobowych
VIII.
Pozostałe przychody operacyjne
IX.
Pozostałe koszty operacyjne
X.
Zysk (strata) z działalności operacyjnej
XI.
Zyski nadzwyczajne
XII.
Straty nadzwyczajne
XIII.
Zysk (strata) brutto
XIV.
Podatek dochodowy
XV.
Pozostałe obowiązkowe zmniejszenia zysku (zwiększenia straty)
XVI.
Zysk (strata) netto
Zestawienie zmian w kapitale własnym
I.
Kapitał własny na początek okresu (BO)
- Korekty błędów podstawowych
I.
a.
Kapitał własny na początek okresu (BO), po korektach
1.
Kapitał podstawowy na początek okresu
1.1.
Zmiany kapitału podstawowego
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-emisji akcji
-
-...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-umorzenia akcji
-
-...
1.2.
Kapitał podstawowy na koniec okresu
2.
Należne wpłaty na kapitał podstawowy na początek okresu
2.1.
Zmiany należnych wpłat na kapitał podstawowy
a)
zwiększenie
b)
zmniejszenie
2.2.
Należne wpłaty na kapitał podstawowy na koniec okresu
3.
Akcje własne na początek okresu
3.1.
Zmiany akcji własnych
a)
zwiększenie
b)
zmniejszenie
3.2.
Akcje własne na koniec okresu
4.
Kapitał zapasowy na początek okresu
4.1.
Zmiany kapitału zapasowego
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-emisji akcji powyżej wartości nominalnej
-
-podziału zysku (ustawowo)
-
-podziału zysku (ponad wymaganą ustawowo minimalną wartość)
-
-...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-pokrycia straty
-
-...
4.2.
Kapitał zapasowy na koniec okresu
5.
Kapitał z aktualizacji wyceny na początek okresu
5.1.
Zmiany kapitału z aktualizacji wyceny
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-zbycia środków trwałych
-
-...
5.2.
Kapitał z aktualizacji wyceny na koniec okresu
6.
Pozostałe kapitały rezerwowe na początek okresu
6.1.
Zmiany pozostałych kapitałów rezerwowych
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-...
6.2.
Pozostałe kapitały rezerwowe na koniec okresu
7.
Zysk (strata) z lat ubiegłych na początek okresu
7.1.
Zysk z lat ubiegłych na początek okresu
-
-Korekty błędów podstawowych
7.2.
Zysk z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-podziału zysku z lat ubiegłych
-
-...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
-
-...
7.3.
Zysk z lat ubiegłych na koniec okresu
7.4.
Strata z lat ubiegłych na początek okresu
-
-Korekty błędów podstawowych
7.5.
Strata z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach
a)
zwiększenie (z tytułu)
-
-przeniesienia straty z lat ubiegłych do pokrycia
-
-...
b)
zmniejszenie (z tytułu)
7.6.
Strata z lat ubiegłych na koniec okresu
7.7.
Zysk (strata) z lat ubiegłych na koniec okresu
8.
Wynik netto
a)
zysk netto
b)
strata netto
II.
Kapitał własny na koniec okresu (BZ)
III.
Kapitał własny po uwzględnieniu proponowanego podziału zysku (pokrycia straty)
Rachunek przepływów pieniężnych
(metoda bezpośrednia)
A.
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
I.
Wpływy
1.
Wpływy z działalności bezpośredniej oraz reasekuracji czynnej
1.1.
Wpływy z tytułu składek brutto
1.2.
Wpływy z tytułu regresów i zwrotów odszkodowań brutto
1.3.
Pozostałe wpływy z działalności bezpośredniej
2.
Wpływy z reasekuracji biernej
2.1.
Wpłaty reasekuratorów z tytułu udziału w odszkodowaniach
2.2.
Wpływy z tytułu prowizji reasekuracyjnych i udziałów w zyskach reasekuratorów
2.3.
Pozostałe wpływy z reasekuracji biernej
3.
Wpływy z pozostałej działalności operacyjnej
3.1.
Wpływy z tytułu czynności komisarza awaryjnego
3.2.
Zbycie wartości niematerialnych i prawnych oraz rzeczowych składników aktywów trwałych
innych niż lokaty
3.3.
Pozostałe wpływy
II.
Wydatki
1.
Wydatki z tytułu działalności bezpośredniej i reasekuracji czynnej
1.1.
Zwroty składek brutto
1.2.
Odszkodowania i świadczenia wypłacone brutto
1.3.
Wydatki z tytułu akwizycji
1.4.
Wydatki o charakterze administracyjnym
1.5.
Wypłacone prowizje i udziały w zyskach z tytułu reasekuracji czynnej
1.6.
Pozostałe wydatki z działalności bezpośredniej oraz reasekuracji czynnej
2.
Wydatki z tytułu reasekuracji biernej
2.1.
Składki zapłacone z tytułu reasekuracji
2.2.
Pozostałe wydatki z tytułu reasekuracji biernej
3.
Wydatki z pozostałej działalności operacyjnej
3.1.
Wydatki z tytułu czynności komisarza awaryjnego
3.2.
Nabycie wartości niematerialnych i prawnych i rzeczowych składników aktywów trwałych
innych niż lokaty
3.3.
Pozostałe wydatki operacyjne
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej (I-II)
B.
Przepływy z działalności lokacyjnej
I.
Wpływy
1.
Zbycie nieruchomości
2.
Zbycie udziałów, akcji, w jednostkach powiązanych
3.
Zbycie udziałów, akcji, w pozostałych jednostkach oraz jednostek uczestnictwa i certyfikatów
inwestycyjnych w funduszach inwestycyjnych
4.
Realizacja dłużnych papierów wartościowych emitowanych przez jednostki powiązane oraz
spłata pożyczek udzielonych tym jednostkom
5.
Realizacja dłużnych papierów wartościowych emitowanych przez pozostałe jednostki
6.
Likwidacja lokat terminowych w instytucjach kredytowych
7.
Realizacja pozostałych lokat
8.
Wpływy z nieruchomości
9.
Odsetki otrzymane
10.
Dywidendy otrzymane
11.
Pozostałe wpływy z lokat
II.
Wydatki
1.
Nabycie nieruchomości
2.
Nabycie udziałów, akcji w jednostkach powiązanych
3.
Nabycie udziałów, akcji w pozostałych jednostkach oraz jednostek uczestnictwa, i certyfikatów
inwestycyjnych w funduszach inwestycyjnych
4.
Nabycie dłużnych papierów wartościowych emitowanych przez jednostki powiązane oraz
udzielenie pożyczek tym jednostkom
5.
Nabycie dłużnych papierów wartościowych emitowanych przez pozostałe jednostki
6.
Nabycie lokat terminowych w instytucjach kredytowych
7.
Nabycie pozostałych lokat
8.
Wydatki na utrzymanie nieruchomości
9.
Pozostałe wydatki na lokaty
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności lokacyjnej (I-II)
C.
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
I.
Wpływy
1.
Wpływy netto z emisji akcji oraz dopłat do kapitału
2.
Kredyty, pożyczki oraz emisja dłużnych papierów wartościowych
3.
Pozostałe wpływy finansowe
II.
Wydatki
1.
Dywidendy
2.
Inne niż, wypłata dywidend, wydatki z tytułu podziału zysku
3.
Nabycie akcji własnych
4.
Spłata kredytów, pożyczek oraz wykup własnych dłużnych papierów wartościowych
5.
Odsetki od kredytów, pożyczek oraz wyemitowanych dłużnych papierów wartościowych
6.
Pozostałe wydatki finansowe
III.
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej (I-II)
D.
Przepływy pieniężne netto, razem (A.III±B.III±C.III)
E.
Bilansowa zmiana środków pieniężnych, w tym:
- zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
F.
Środki pieniężne na początek okresu
G.
Środki pieniężne na koniec okresu (F±D), w tym:
- o ograniczonej możliwości dysponowania
Dodatkowe informacje i objaśnienia
obejmują zakres informacji określony w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust.
2 pkt 6 ustawy.