Ustawaz dnia 27 czerwca 1997 r.o zmianie ustawy o zasiłkach rodzinnych i pielęgnacyjnych oraz o zmianie innych ustaw
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych i pielęgnacyjnych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 1 w ust. 2 po wyrazach „stałego pobytu” dodaje się wyrazy „lub status uchodźcy, jeżeli umowy międzynarodowe nie stanowią inaczej”;
2)
w art. 2:
a)
ust. 1-3 otrzymują brzmienie:
„
1.
Zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli przeciętny miesięczny dochód na osobę w rodzinie
uprawnionego, uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, nie przekracza
kwoty odpowiadającej 50% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego przez
Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego dla celów emerytalnych za ten sam rok kalendarzowy,
z zastrzeżeniem ust. 4.
2.
Prawo do zasiłku rodzinnego ustala się na okres dwunastomiesięczny - od dnia 1 czerwca
do dnia 31 maja następnego roku kalendarzowego - zwany dalej okresem zasiłkowym. W
razie zgłoszenia wniosku w trakcie okresu zasiłkowego, prawo do zasiłku rodzinnego
ustala się od miesiąca, w którym powstało prawo, do końca okresu zasiłkowego, z zastrzeżeniem
art. 28.
3.
W przypadku utraty stałego źródła dochodu przed terminem ustalenia prawa do zasiłku
rodzinnego, przeciętny miesięczny dochód na osobę w rodzinie oblicza się z wyłączeniem
utraconego źródła dochodu.
”
,
b)
po ust. 5 dodaje się ust. 6 i 7 w brzmieniu:
„
6.
Na użytek ustawy przyjmuje się, że miesięczny dochód z 2 ha przeliczeniowych jest
równy kwocie odpowiadającej 50% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, o którym
mowa w ust. 1.
7.
Dochody rodzin utrzymujących się z gospodarstwa rolnego oraz innych pozarolniczych
źródeł sumuje się.
”
;
3)
art. 3 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 3.
1.
Przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego uwzględnia się dochody członków rodziny:
uprawnionego, jego małżonka i dzieci, pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym.
2.
Za dochody, o których mowa w ust. 1, uważa się:
1)
dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, z wyłączeniem
kwot świadczonych alimentów ustalonych wyrokiem lub ugodą sądową,
2)
renty inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, renty kombatanckie i renty
osób represjonowanych oraz członków ich rodzin - przyznane na zasadach określonych
w przepisach o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin,
3)
dodatki kombatanckie, świadczenia pieniężne przysługujące osobom deportowanym do pracy
przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę Niemiecką lub ZSRR, dodatek
do emerytur i rent przyznany żołnierzom-górnikom na podstawie przepisów o dodatku
i uprawnieniach przysługujących żołnierzom zastępczej służby wojskowej przymusowo
zatrudnionym w kopalniach węgla, kamieniołomach i zakładach wydobywania rud uranu,
dochody z tytułu emerytur i rent otrzymywanych przez osoby, które utraciły wzrok w
wyniku działań wojennych w latach 1939-1945 lub eksplozji pozostałych po tej wojnie
niewypałów i niewybuchów,
4)
ryczałt energetyczny przysługujący kombatantom i innym osobom uprawnionym,
5)
otrzymywane z zagranicy: renty z tytułu inwalidztwa wojennego, kwoty zaopatrzenia
przyznane ofiarom wojny oraz członkom ich rodzin, renty wypadkowe osób, których inwalidztwo
powstało w związku z przymusowym pobytem na robotach w III Rzeszy Niemieckiej w latach
1939-1945,
6)
zasiłki wychowawcze,
7)
rentę socjalną, stały zasiłek, stały zasiłek wyrównawczy i gwarantowany zasiłek okresowy,
8)
zasiłki chorobowe wypłacane na podstawie odrębnych przepisów o ubezpieczeniu społecznym
rolników oraz ubezpieczeniu członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych, spółdzielni
kółek rolniczych oraz ich rodzin,
9)
dochody pochodzące z międzypaństwowych instytucji finansowych lub ze środków przyznanych
przez rządy obcych państw na podstawie umów zawartych z tymi instytucjami lub państwami
przez Radę Ministrów, właściwego ministra lub agencje rządowe oraz odsetki od tych
dochodów lub środków lokowanych na bankowych rachunkach terminowych,
10)
część dochodów osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, a przebywających czasowo za granicą i uzyskujących dochody ze stosunku pracy
lub stypendiów - w wysokości odpowiadającej równowartości diet określonych w odrębnych
przepisach obowiązujących w przedsiębiorstwach państwowych w sprawie pokrywania kosztów
podróży służbowych poza granicami kraju - obliczonych za okres, w którym była wykonywana
praca lub było otrzymywane stypendium,
11)
część dochodów osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, przebywających czasowo za granicą i uzyskujących tam dochody z innych tytułów
niż stosunek pracy lub stypendium - w wysokości odpowiadającej równowartości diet,
określonych w odrębnych ustawach lub przepisach wydanych przez właściwego ministra
w sprawie diet i innych należności z tytułu podróży służbowych poza granicami kraju,
obliczonych za okres, w którym osoby te uzyskiwały dochód,
12)
należności pieniężne wypłacane żołnierzom i pracownikom skierowanym do polskich kontyngentów
w misjach międzynarodowych,
13)
przychody ze stosunku służbowego otrzymywane w czasie służby kandydackiej przez funkcjonariuszy
Policji, Państwowej Straży Pożarnej i Straży Granicznej,
14)
wynagrodzenie otrzymywane przez członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych z tytułu
użytkowania przez spółdzielnię wniesionych wkładów gruntowych,
15)
alimenty otrzymywane na rzecz dzieci na podstawie wyroku lub ugody sądowej,
16)
stypendia.
3.
Dochody z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej i współpracy przy prowadzeniu
tej działalności przyjmuje się w wysokości nie niższej, niż zadeklarowane przez osoby
osiągające te dochody kwoty stanowiące podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne,
a jeżeli z tytułu tej działalności lub współpracy nie istnieje obowiązek ubezpieczenia
społecznego - kwoty nie niższe od najniższej podstawy wymiaru składek obowiązujących
osoby ubezpieczone.
4.
Przeciętny miesięczny dochód rodziny ustala się dzieląc łączną kwotę dochodów uzyskanych
przez członków rodziny, o których mowa w ust. 1, w roku kalendarzowym poprzedzającym
okres zasiłkowy przez liczbę dwanaście.
”
;
4)
w art. 4:
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Przez osobę samotnie wychowującą dziecko rozumie się osobę stanu wolnego: pannę, kawalera,
rozwiedzioną, rozwiedzionego, wdowę lub wdowca.
”
,
b)
w ust. 4 w pkt 2 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się pkt 3 w brzmieniu:
„
3)
małżonka oraz dzieci, o których mowa w ust. 3, nie zamieszkujących wspólnie z uprawnionym,
na których ustala się prawo do zasiłku rodzinnego.
”
;
5)
art. 5 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 5.
1.
W przypadku zwiększenia się liczby członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie
domowym, na wniosek uprawnionego, przeciętny miesięczny dochód przypadający na jedną
osobę w rodzinie ustala się ponownie. Prawo do zasiłku ustala się od miesiąca, w którym
powstało prawo, do końca okresu zasiłkowego, z zastrzeżeniem art. 28.
2.
W przypadku zmniejszenia się liczby członków rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie
domowym, przeciętny miesięczny dochód przypadający na jedną osobę w rodzinie ustala
się ponownie. Prawo do zasiłku ustala się od miesiąca następującego po miesiącu, w
którym wystąpiła ta okoliczność.
3.
O zmniejszeniu się liczby członków rodziny uprawniony powinien niezwłocznie powiadomić
organ wypłacający zasiłek.
”
;
6)
art. 6 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 6.
1.
W razie utraty źródła dochodu, o którym mowa w art. 3 ust. 2, przez uprawnionego lub
członka jego rodziny, pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym, prawo do zasiłku,
na wniosek uprawnionego, ustala się ponownie na podstawie przeciętnego miesięcznego
dochodu przypadającego na osobę w rodzinie, z wyłączeniem utraconego źródła dochodu.
Prawo do zasiłku ustala się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła
utrata źródła dochodu, z zastrzeżeniem art. 28. Przepisy art. 3 i 4 stosuje się odpowiednio.
2.
W razie uzyskania nowego źródła dochodu, o którym mowa w art. 3 ust. 2, przez uprawnionego
lub członka jego rodziny, pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym, prawo do
zasiłku rodzinnego ustala się ponownie od miesiąca następującego po upływie pełnego
miesiąca kalendarzowego od uzyskania dochodu z tego źródła. Prawo to ustala się na
podstawie przeciętnego miesięcznego dochodu przypadającego na osobę w rodzinie, z
okresu, o którym mowa w art. 2 ust. 1, z doliczeniem dochodu na osobę w rodzinie z
nowego źródła z miesiąca kalendarzowego, w którym został uzyskany.
3.
O uzyskaniu nowego źródła dochodu, o którym mowa w art. 3 ust. 2, uprawniony powinien
niezwłocznie powiadomić organ wypłacający zasiłek.
”
;
7)
w art. 9:
a)
w ust. 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie:
„
3)
jest niepełnosprawny w stopniu znacznym lub umiarkowanym.
”
,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Zasiłek rodzinny przysługuje na osobę wymienioną w art. 4 ust. 3 bez względu na wiek,
gdy jest ona niepełnosprawna w stopniu znacznym lub umiarkowanym, jeżeli niepełnosprawność
w stopniu umiarkowanym powstała w wieku uprawniającym do zasiłku.
”
;
8)
w art. 13:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Zasiłek rodzinny przysługuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w wysokości:
1)
29,10 złotych miesięcznie na małżonka oraz na pierwsze i drugie dziecko,
2)
36 złotych miesięcznie na trzecie dziecko,
3)
45 złotych na każde kolejne dziecko.
”
,
b)
po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„
1a.
Osobie samotnie wychowującej dziecko zasiłek rodzinny na to dziecko przysługuje w
podwójnej wysokości, o ile dziecku przysługuje zasiłek pielęgnacyjny.
”
,
c)
w ust. 2 i 4 wyrazy „1000 złotych” zastępuje się wyrazami „10 groszy”,
d)
w ust. 3 wyrazy „od dnia 1 marca” zastępuje się wyrazami „od dnia 1 czerwca”;
9)
w art. 14:
a)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:
1)
dziecku w wieku do lat 16 w przypadku stwierdzenia przez publiczny zakład opieki zdrowotnej,
że ze względu na stan zdrowia wymaga ono ze strony innej osoby stałej opieki polegającej
na pielęgnacji lub na systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym lub
rehabilitacyjnym; stwierdzenie to jest równoznaczne z uznaniem dziecka za niepełnosprawne,
2)
osobie w wieku powyżej 16 lat, jeżeli jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym,
a niepełnosprawność ta powstała w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego,
3)
osobie, która ukończyła 75 lat,
4)
osobie, która jest niepełnosprawna w stopniu znacznym.
”
,
b)
w ust. 4:
-
-skreśla się wyrazy „przez komisję lekarską do spraw inwalidztwa i zatrudnienia”,
-
-wyrazy „20 lat” zastępuje się wyrazami „24 lat”,
c)
ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„
5.
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej określi w drodze rozporządzenia:
1)
stany zdrowia, o których mowa w ust. 3 pkt 1,
2)
szczegółowe zasady, warunki oraz tryb wydawania zaświadczeń będących podstawą uzyskania
zasiłku pielęgnacyjnego.
”
;
10)
po art. 14 dodaje się art. 14a w brzmieniu:
„
Art. 14a.
1.
Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie przebywającej w domu pomocy społecznej,
w domu dziecka lub innej placówce opiekuńczo-wychowawczej, z wyjątkiem osób, za których
pobyt rodzina ponosi odpłatność.
2.
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje za miesiące, w których osoba uprawniona do zasiłku
nie przebywała w placówce, o której mowa w ust. 1, co najmniej przez dwa tygodnie.
”
;
11)
w art. 17 skreśla się ust. 3;
12)
w art. 18:
a)
w pkt 1 na końcu zdania dodaje się wyrazy „o których mowa w art. 14 ust. 3 pkt 1,”
b)
pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„
2)
orzeczenie o niepełnosprawności wydane na podstawie odrębnych przepisów,
”
;
13)
art. 19 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 19.
1.
Niepełnosprawność, o której mowa w ustawie, ustala się na zasadach i w trybie określonych
w przepisach o zatrudnieniu i rehabilitacji osób niepełnosprawnych.
2.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)
niepełnosprawności w stopniu znacznym - należy przez to rozumieć również całkowitą
niezdolność do pracy oraz do samodzielnej egzystencji, orzeczoną na podstawie przepisów
o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, lub stałą albo długotrwałą niezdolność
do pracy w gospodarstwie rolnym i do samodzielnej egzystencji, orzeczoną na podstawie
przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, w celu uzyskania świadczeń określonych
w tych przepisach,
2)
niepełnosprawności w stopniu umiarkowanym - należy przez to rozumieć również całkowitą
niezdolność do pracy, orzeczoną na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym
pracowników i ich rodzin, lub stałą albo długotrwałą niezdolność do pracy w gospodarstwie
rolnym, orzeczoną na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników w celu
uzyskania świadczeń określonych w tych przepisach.
”
;
14)
w art. 20:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Uprawnienia do zasiłków rodzinnych i pielęgnacyjnych ustalają oraz zasiłki te wypłacają:
1)
pracodawcy zatrudniający co najmniej 5 pracowników - swoim pracownikom w czasie trwania
ich zatrudnienia, a po rozwiązaniu stosunku pracy - za miesiące kalendarzowe, w których
pracodawca wypłacił zasiłek z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa,
2)
właściwe jednostki organizacyjne podległe Ministrowi Obrony Narodowej, Ministrowi
Spraw Wewnętrznych i Administracji, Szefowi Urzędu Ochrony Państwa oraz Ministrowi
Sprawiedliwości - żołnierzom lub funkcjonariuszom tych służb,
3)
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego - osobom podlegającym ubezpieczeniu
społecznemu rolników,
4)
jednostki, które zawarły umowę agencyjną lub umowę zlecenia - osobom ubezpieczonym
z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia,
5)
rolnicze spółdzielnie produkcyjne - swoim członkom,
6)
zespoły adwokackie - adwokatom, członkom zespołów adwokackich,
7)
rejonowe urzędy pracy - bezrobotnym oraz osobom pobierającym zasiłki przedemerytalne
i świadczenia przedemerytalne,
8)
oddziały Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - ubezpieczonym innym niż wymienieni w pkt
1 i 3-7,
9)
właściwe organy rentowe - osobom, którym wypłacają świadczenia emerytalno-rentowe,
10)
właściwe jednostki organizacyjne gminy - ośrodki pomocy społecznej - w pozostałych
przypadkach
”
,
b)
w ust. 2 wyraz „wypłacają” zastępuje się wyrazem „realizują” oraz wyrazy „pkt 6” zastępuje się wyrazami „pkt 10”,
c)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Ustalenie uprawnień do zasiłków rodzinnych i pielęgnacyjnych w przypadkach, o których
mowa w ust. 1 pkt 2, 3, 8, 9 i 10, następuje w formie decyzji.
”
;
15)
art. 21 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 21.
Pracodawcy, właściwe jednostki organizacyjne podległe Ministrowi Obrony Narodowej,
Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, Szefowi Urzędu Ochrony Państwa, Ministrowi
Sprawiedliwości, jednostki, które zawarły umowę agencyjną lub umowę zlecenia, rolnicze
spółdzielnie produkcyjne, zespoły adwokackie, właściwe organy finansowe oraz urzędy
administracji rządowej i samorządowej są obowiązane wydawać zaświadczenia potrzebne
do ustalenia uprawnień do zasiłku rodzinnego i pielęgnacyjnego. Zaświadczenia takie
są wolne od opłat.
”
;
16)
art. 23 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 23.
Wypłacone przez pracodawców, jednostki, które zawarły umowę agencyjną lub umowę zlecenia,
rolnicze spółdzielnie produkcyjne, zespoły adwokackie i rejonowe urzędy pracy zasiłki
rodzinne i pielęgnacyjne zalicza się na poczet należnych składek na ubezpieczenie
społeczne, z wyjątkiem zasiłków, których wypłata uznana została za bezpodstawną na
podstawie decyzji oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
”
;
17)
w art. 24 ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„
1.
Uprawniony, któremu zasiłek rodzinny lub pielęgnacyjny wypłaca pracodawca, jednostka,
która zawarła umowę agencyjną lub umowę zlecenia, rolnicza spółdzielnia produkcyjna,
zespół adwokacki lub rejonowy urząd pracy, może wystąpić z wnioskiem do oddziału Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych o ustalenie uprawnień do tych zasiłków i o wydanie decyzji.
2.
Z wnioskiem o ustalenie uprawnień do zasiłku rodzinnego oraz pielęgnacyjnego przysługującego
uprawnionemu i o wydanie decyzji może wystąpić do oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
także pracodawca, jednostka, która zawarła umowę agencyjną lub umowę zlecenia, rolnicza
spółdzielnia produkcyjna, zespół adwokacki lub rejonowy urząd pracy.
”
;
18)
po art. 24 dodaje się art. 24a w brzmieniu:
„
Art. 24a.
1.
Kontrola prawidłowości wypłacania zasiłków rodzinnych należy do organu uprawnionego
do wydania decyzji w sprawach zasiłków.
2.
W razie powzięcia wątpliwości przez organ uprawniony do wydania decyzji może on poddać
weryfikacji oświadczenia, o których mowa w art. 17 ust. 1. W tym celu organ ten może
w szczególności wezwać osobę, której przyznano zasiłek, do złożenia dodatkowych wyjaśnień
lub do udokumentowania dochodów.
”
;
19)
w art. 25 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Odwołanie od decyzji jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej,
Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, Szefowi Urzędu Ochrony Państwa, Ministrowi
Sprawiedliwości oraz od decyzji ośrodków pomocy społecznej następuje w trybie przepisów
Kodeksu postępowania administracyjnego.
”
;
20)
w art. 26 ust. 6 otrzymuje brzmienie:
„
6.
Kwoty nienależnie pobranych zasiłków rodzinnych lub pielęgnacyjnych, ustalone prawomocną
decyzją wydaną zgodnie z przepisami art. 20 ust. 3 i art. 24, podlegają potrąceniu
z wypłacanych zasiłków rodzinnych lub pielęgnacyjnych, a jeżeli prawo do pobierania
zasiłków nie istnieje, podlegają:
1)
potrąceniu przez organ rentowy z wypłacanych emerytur i rent, jeżeli organ ten wypłacał
je wraz z emeryturą lub rentą,
2)
ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - w pozostałych
przypadkach.
”
;
21)
w art. 27 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
W przypadku nabycia prawa do zasiłków po raz pierwszy lub ponownego ustalenia uprawnień
zasiłki rodzinne i pielęgnacyjne wypłaca się nie później niż do 15. dnia miesiąca
następującego po miesiącu, w którym przedstawione zostały dowody niezbędne do wypłaty
zasiłków.
”
;
22)
w art. 28 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Zasiłek rodzinny i pielęgnacyjny wypłaca się, poczynając od miesiąca kalendarzowego,
w którym powstało prawo do zasiłku, jednak za okres nie dłuższy niż jeden miesiąc
wstecz od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek.
”
;
23)
w art. 29 ust. 4 otrzymuje brzmienie:
„
4.
W razie zbiegu prawa do zasiłku rodzinnego z prawem do walutowego dodatku rodzinnego,
przysługującego pracownikom polskich placówek dyplomatycznych i urzędów konsularnych,
wypłaca się świadczenie wybrane przez zainteresowanego.
”
;
24)
art. 30 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 30.
1.
Uprawnionemu wypłaca się tylko jeden zasiłek pielęgnacyjny.
2.
W przypadku zbiegu prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z prawem do dodatku pielęgnacyjnego
do emerytury lub renty wypłaca się dodatek pielęgnacyjny, z zastrzeżeniem ust. 3.
3.
Dodatek pielęgnacyjny wypłaca się od miesiąca, od którego przyznano emeryturę lub
rentę, bądź od miesiąca następnego po zaprzestaniu wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego.
”
;
25)
po art. 33 dodaje się art. 33a w brzmieniu:
„
Art. 33a.
Osobom indywidualnie opłacającym składki na ubezpieczenie społeczne zasiłki rodzinne
i pielęgnacyjne mogą być, na ich wniosek, wypłacane przez pomniejszenie należności
z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne o kwoty przysługujących zasiłków.
”
.
Art. 2.
W ustawie z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin w art. 107 w ust. 1 w pkt 3 po wyrazach „funduszu alimentacyjnego,” dodaje się wyrazy „a także nienależnie pobranych zasiłków rodzinnych lub pielęgnacyjnych w razie braku
możliwości potrącenia z wypłaconych zasiłków rodzinnych lub pielęgnacyjnych,”.
Art. 3.
W ustawie z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2a w ust. 1:
a)
po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu:
„
1a)
osobie samotnie wychowującej dziecko - oznacza to osobę gospodarującą z dzieckiem
pozostającym pod jej opieką i na jej wyłącznym utrzymaniu, nawet jeśli otrzymuje alimenty,
”
b)
w pkt 2 po wyrazach „świadczeń w naturze” dodaje się wyrazy „a także różnice między kwotą zasiłku rodzinnego przyznaną na trzecie i dalsze dzieci
a kwotą tego zasiłku przyznaną na pierwsze i drugie dziecko”,
c)
pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„
4)
całkowitej niezdolności do pracy - oznacza to całkowitą niezdolność do pracy w rozumieniu
przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin oraz stopień znaczny
lub umiarkowany niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i rehabilitacji
zawodowej osób niepełnosprawnych,
”
d)
po pkt 4 dodaje się pkt 4a w brzmieniu:
„
4a)
niezdolność do pracy z tytułu wieku - oznacza to ukończone 60 lat przez kobietę i
65 lat przez mężczyznę,
”
e)
w pkt 7 po wyrazach „domy pomocy społecznej” dodaje się wyrazy „w tym specjalistyczne”,
f)
w pkt 9 po wyrazach „dom pomocy społecznej” dodaje się wyrazy „w tym specjalistyczny”,
g)
w pkt 9 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się pkt 10 w brzmieniu:
„
10)
specjalistycznym domu pomocy społecznej - oznacza to ośrodek o zasięgu krajowym dla
osób wymagających rehabilitacji zdrowotnej lub społecznej, świadczący usługi okresowo.
”
;
2)
w art. 12:
a)
w pkt 5 po wyrazach „wymagających opieki” przecinek zastępuje się średnikiem i dodaje się wyrazy „wojewoda może prowadzić specjalistyczne domy pomocy społecznej,”
b)
w pkt 6 po wyrazie „społecznej” dodaje się wyrazy „, w tym specjalistycznych,”
c)
w pkt 7 wyrazy „stacjonarnych placówkach pomocy społecznej” zastępuje się wyrazami „jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej”,
d)
w pkt 9:
-
-po wyrazach „na prowadzenie domów pomocy społecznej” dodaje się wyrazy „, w tym specjalistycznych”,
-
-po wyrazach „prowadzenie rejestru domów pomocy społecznej” dodaje się wyrazy „w tym specjalistycznych,”;
3)
w art. 19:
a)
w ust. 2 po dwukrotnie użytym wyrazie „społecznej” dodaje się dwukrotnie wyrazy „, w tym specjalistycznych,”,
b)
w ust. 3 po trzykrotnie użytym wyrazie „społecznej” dodaje się trzykrotnie w odpowiednim przypadku wyrazy „, w tym specjalistyczny,”;
4)
w art. 20:
a)
w ust. 1, 4, 5, 6 i 7 w pkt 1, 2 i 3 po wyrazie „społecznej” dodaje się w odpowiednim przypadku i liczbie wyrazy „, w tym specjalistyczne,”,
b)
w ust. 2, 3 i 7 w pkt 4 oraz w ust. 8 po wyrazie „społecznej” dodaje się w odpowiednim przypadku i liczbie wyrazy „, w tym specjalistyczne”;
5)
w art. 27 w ust. 1 wyrazy „dochodu określonego w” zastępuje się wyrazami „kryterium dochodowego na osobę określonego zgodnie z”;
6)
w art. 27a w ust. 1 po wyrazie „osobie” dodaje się wyraz „pełnoletniej”;
7)
w art. 29:
a)
w ust. 1 po wyrazie „stały” dodaje się wyrazy „, stały wyrównawczy”,
b)
ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Osobie uprawnionej do zasiłku stałego, stałego wyrównawczego lub renty socjalnej może
zostać przyznany dodatek, o którym mowa w ust. 1, z powodu długotrwałej choroby na
okres tej choroby.
”
,
c)
ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„
3.
Dodatek, o którym mowa w ust. 1 i 2, nie przysługuje, jeżeli osoba jest uprawniona
do zasiłku pielęgnacyjnego lub dodatku pielęgnacyjnego,
”
;
8)
art. 30 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 30.
1.
Osobie uprawnionej do zasiłku stałego i stałego wyrównawczego, a także gwarantowanego
zasiłku okresowego lub renty socjalnej przysługują świadczenia zdrowotne na zasadach
określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin; przysługują
one również osobom pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu.
2.
Świadczeń zdrowotnych w publicznych zakładach opieki zdrowotnej udziela się na podstawie
wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej lub na podstawie decyzji administracyjnej przyznającej
świadczenie.
”
;
9)
w art. 31 w ust. 4a dodaje się na końcu wyrazy:
„
Zasiłek przysługuje, jeżeli osoba uprawniona wystąpiła z wnioskiem o jego wypłatę
nie później niż w terminie 30 dni od dnia ustania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
”
;
10)
w art. 31a po wyrazie „przyznany” dodaje się wyraz „bezzwrotny”;
11)
w art. 31b:
a)
ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Za osobę, o której mowa w art. 27 ust. 1 oraz w art. 31 ust. 4a, legitymującą się
co najmniej pięcioletnim okresem składkowym lub nieskładkowym w rozumieniu przepisów
o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent, opłaca się
składkę na ubezpieczenie społeczne od kwoty najniższego wynagrodzenia, chyba że osoba
podlega ubezpieczeniu społecznemu lub zaopatrzeniu emerytalnemu na podstawie odrębnych
przepisów.
”
,
b)
po ust. 2 dodaje się ust. 2a i 2b w brzmieniu:
„
2a.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych obejmuje ubezpieczeniem osobę, za którą ośrodek pomocy
społecznej opłaca składkę na ubezpieczenie społeczne.
2b.
Minister Pracy i Polityki Socjalnej określi, w drodze rozporządzenia, tryb obejmowania
ubezpieczeniem, opłacania i rozliczania składek oraz tryb wydawania legitymacji ubezpieczeniowej.
”
;
12)
w art. 35:
a)
po ust. 4 dodaje się ust. 4a w brzmieniu:
„
4a.
Pobyt w specjalistycznym domu pomocy społecznej jest odpłatny. Wysokość opłaty ustala
organ kierujący w porozumieniu z osobą ubiegającą się o przyjęcie do tego domu, uwzględniając
jej sytuację materialną i zakres usług świadczonych przez dom.
”
,
b)
w ust. 5 po dwukrotnie użytym wyrazie „społecznej,” dodaje się dwukrotnie w odpowiednim przypadku i liczbie wyrazy „w tym specjalistyczne”;
13)
w art. 43:
a)
ust. 2a otrzymuje brzmienie:
„
2a.
Właściwy organ może zmienić lub uchylić decyzję administracyjną na niekorzyść strony
bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa lub jeżeli nastąpiły zmiany z sytuacji
dochodowej lub osobistej osób otrzymujących świadczenie, a także, jeżeli wystąpiły
przesłanki, o których mowa w ust. 4 i 5 oraz w art. 6 i art. 34 ust. 4a. Zmiana decyzji
na korzyść strony nie wymaga jej zgody.
”
,
b)
ust. 6 otrzymuje brzmienie:
„
6.
Świadczenia pieniężne pomocy społecznej wypłaca się w okresach miesięcznych, od miesiąca
kalendarzowego, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Wysokość
gwarantowanego zasiłku okresowego oraz składki na ubezpieczenie społeczne w miesiącu
złożenia wniosku ustala się dzieląc kwotę przysługującego zasiłku i wysokość składki
przez 30 dni i mnożąc przez liczbę dni kalendarzowych następujących od dnia złożenia
wniosku.
”
.
Art. 4.
W ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2 w ust. 1 w pkt 2:
a)
lit. d) i e) otrzymują brzmienie:
„
d)
nie jest właścicielem lub posiadaczem (samoistnym lub zależnym) nieruchomości rolnej
w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe, lub nie podlega
ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu z tytułu stałej pracy jako domownik w gospodarstwie
rolnym o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe,
e)
nie jest właścicielem lub posiadaczem (samoistnym lub zależnym) gospodarstwa stanowiącego
dział specjalny produkcji rolnej w rozumieniu przepisów podatkowych, chyba że dochód
z działów specjalnych produkcji rolnej, obliczony dla ustalenia podatku dochodowego
od osób fizycznych, nie przekracza wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych
gospodarstwach rolnych z 2,6 ha, ustalonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego,
na podstawie przepisów o podatku rolnym, lub nie podlega ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu
z tytułu stałej pracy jako domownik w takim gospodarstwie,
”
b)
po lit. i) dodaje się lit. j) w brzmieniu:
„
j)
nie pobiera, na podstawie przepisów o pomocy społecznej, zasiłku stałego, stałego
wyrównawczego, gwarantowanego zasiłku okresowego lub renty socjalnej.
”
;
2)
w art. 24 w ust. 4 po wyrazach „zalicza się również” dodaje się wyrazy „okresy pobierania, na podstawie przepisów o pomocy społecznej, gwarantowanego zasiłku
okresowego oraz”;
3)
w art. 37m dodaje się ust. 3 w brzmieniu:
„
3.
Okresy pobierania zasiłku przedemerytalnego oraz świadczenia przedemerytalnego są
okresami nieskładkowymi w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników
i ich rodzin.
”
;
4)
w art. 53 w ust. 1 w pkt 3 po wyrazach „osób duchownych” dodaje się wyrazy „, osób pobierających, na podstawie przepisów o pomocy społecznej, zasiłek stały lub
gwarantowany zasiłek okresowy”.
Art. 5.
1.
Przepisy ustawy, o której mowa w art. 3, mają zastosowanie do osób, które przed jej
wejściem w życie spełniały warunki określone w niniejszej ustawie, chociażby uzyskały
w tej sprawie decyzję odmowną, jeżeli wystąpiły z wnioskiem o przyznanie świadczenia
lub o opłacenie składki na ubezpieczenie społeczne w terminie 30 dni od dnia wejścia
w życie ustawy.
2.
Termin 30 dni, o którym mowa w art. 31 ust. 4a ustawy, o której mowa w art. 3 w brzmieniu
nadanym niniejszą ustawą, nie dotyczy osób, o których mowa w ust. 1.
3.
W przypadku gdy w okresie od 1 stycznia 1997 r. do dnia wejścia w życie niniejszej
ustawy osobom, o których mowa w ust. 1, przyznany został zasiłek okresowy na podstawie
art. 31 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 3, kwoty przyznanego zasiłku zalicza się
na poczet gwarantowanego zasiłku okresowego i nie dokonuje wyrównania.
Art. 6.
1.
Prawo do zasiłku rodzinnego ustala się po raz pierwszy na okres od dnia 1 września
1997 r. do dnia 31 maja 1998 r.
2.
Urzędy pracy wypłacają do 31 grudnia 1997 r. zasiłki rodzinne i pielęgnacyjne osobom
pobierającym gwarantowany zasiłek okresowy, jeżeli osobom tym w dniu wejścia w życie
niniejszej ustawy urząd pracy wypłacał zasiłek rodzinny lub pielęgnacyjny albo nabędą
prawo do gwarantowanego zasiłku okresowego od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 7.2 orzeczenia
Zasiłki pielęgnacyjne wypłacane emerytom i rencistom z tytułu ukończenia wieku 75
lat życia lub zaliczenia do I grupy inwalidów stają się z mocy prawa od dnia wejścia
w życie ustawy dodatkami pielęgnacyjnymi w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym
pracowników i ich rodzin lub o ubezpieczeniu społecznym bez konieczności wydawania
decyzji.
Art. 8.
Minister Pracy i Polityki Socjalnej ogłosi w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej
jednolity tekst ustawy o zasiłkach rodzinnych i pielęgnacyjnych, z uwzględnieniem
zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania jednolitego tekstu.
Art. 9.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 1997 r., z wyjątkiem art. 13 ust. 1 pkt
1, 2 i 3 oraz ust. 1a ustawy, o której mowa w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą
ustawą, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r., oraz z wyjątkiem art. 3,
art. 4, art. 5 i art. 6 ust. 2, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia ustawy.