Obwieszczenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnejz dnia 28 listopada 1996 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wspólnej
odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie
Spis treści
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. zmieniającego rozporządzenie
w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 października 1974 r. w sprawie wspólnej odpowiedzialności
materialnej pracowników za powierzone mienie , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. zmieniającym rozporządzenie
w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania jednolitego tekstu.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia nie
obejmuje przepisów § 2 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. zmieniającego rozporządzenie
w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie , które stanowią:
„
§ 2.
Pracodawcy są obowiązani, w ciągu 3 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia,
dostosować zawarte z pracownikami przed tym dniem umowy o wspólnej odpowiedzialności
materialnej do przepisów niniejszego rozporządzenia.
”
„
§ 4.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 2 czerwca 1996 r.
”
Załącznik - Tekst jednolity rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 października 1974 r. w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie
Na podstawie art. 126 Kodeksu pracy zarządza się, co następuje:
§ 11)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej pracowników za powierzone mienie (Dz. U. Nr 60, poz. 275), które weszło w życie z dniem 2 czerwca 1996 r..
Przepisy rozporządzenia stosuje się w przypadkach łącznego powierzenia pracownikom
mienia, z obowiązkiem wyliczenia się, w zakładzie pracy lub w wydzielonej jego części,
w której odbywa się sprzedaż, produkcja lub świadczenie usług albo przechowuje się
mienie stanowiące przedmiot powierzenia i oddzielnego rozliczania, zwanym dalej „miejscem
powierzenia mienia”.
§ 2.
12)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Pracownicy, o których mowa w § 1, mogą przyjąć na podstawie pisemnej umowy zawartej
z pracodawcą wspólną odpowiedzialność materialną za szkody spowodowane powstaniem
niedoboru w powierzonym im łącznie mieniu, jeżeli liczba pracowników w miejscu powierzenia
mienia, poza wymienionymi w § 4 ust. 1, nie przekracza:
-
-przy pracy na jedną zmianę - 8 osób,
-
-przy pracy na dwie zmiany - 12 osób,
-
-przy pracy na trzy zmiany - 16 osób.
2.
W zakładach usługowych, w zakładach żywienia zbiorowego oraz w sklepach samoobsługowych
i preselekcyjnych pracownicy, poza wymienionymi w § 4 ust. 1, mogą przyjąć wspólną
odpowiedzialność materialną, jeżeli ich liczba w miejscu powierzenia mienia nie przekracza
24 osób na jedną zmianę.
33)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej może być zawarta, jeżeli na przyjęcie
wspólnej odpowiedzialności materialnej wyrażą zgodę wszyscy pracownicy zatrudnieni
w miejscu powierzenia mienia, z zastrzeżeniem § 4.
§ 3.
§ 45)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 4 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
1.
Za pisemną zgodą pracowników, którzy przyjęli wspólną odpowiedzialność materialną,
mogą wykonywać pracę lub określone czynności w miejscu powierzenia mienia:
1)
osoby wykonujące czynności nie związane z dysponowaniem mieniem,
2)
osoby wykonujące pracę dorywczo lub przez czas określony,
3)
osoby nowo przyjęte do pracy obejmującej czynności związane z dysponowaniem mieniem
- do czasu przeprowadzenia najbliższej inwentaryzacji,
4)
pracownicy młodociani w okresie odbywania przygotowania zawodowego, a po zakończeniu
tego przygotowania - do czasu przeprowadzenia najbliższej inwentaryzacji,
5)
osoby odbywające praktykę zawodową.
2.
Pracodawca jest obowiązany zapewnić osobom objętym wspólną odpowiedzialnością materialną
możliwość sprawowania nadzoru nad powierzonym mieniem, przez swobodny do niego dostęp,
w czasie wykonywania przez osoby wymienione w ust. 1 pracy lub określonych czynności
w miejscu powierzenia mienia.
§ 56)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 5 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Każda zmiana w składzie pracowników objętych wspólną odpowiedzialnością materialną
wymaga zawarcia nowej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej.
§ 6.
Pracownicy ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną odpowiadają w częściach określonych
w umowie. Jednakże w razie stwierdzenia, że niedobór w całości lub w części został
spowodowany przez niektórych pracowników, za całość niedoboru lub określoną jego część
odpowiadają tylko sprawcy szkody, co nie wyłącza ich odpowiedzialności za resztę niedoboru
wraz z pozostałymi pracownikami na zasadach odpowiedzialności wspólnej.
§ 7.
Wspólna odpowiedzialność materialna nie wyklucza odpowiedzialności indywidualnej za
inne mienie powierzone danej osobie.
§ 87)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 6 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
1.
Warunkiem ustanowienia wspólnej odpowiedzialności materialnej jest powierzenie mienia
łącznie wszystkim pracownikom, którzy mają być objęci taką odpowiedzialnością - na
podstawie inwentaryzacji przeprowadzonej z ich udziałem lub z udziałem osób przez
nich wskazanych, zgodnie z § 22 ust. 2, oraz zapewnienie im możliwości zgłaszania
uwag w związku z przebiegiem i wynikami inwentaryzacji.
2.
Pracownikowi objętemu umową o wspólnej odpowiedzialności materialnej przysługują uprawnienia
określone w ust. 1, a także prawo wglądu w księgi rachunkowe pracodawcy - w zakresie
dotyczącym rozliczania powierzonego mienia, oraz uczestniczenia w przyjmowaniu i wydawaniu
mienia.
§ 9.
§ 109)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 8 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Pracownik może wypowiedzieć umowę o wspólnej odpowiedzialności materialnej na piśmie
na czternaście dni naprzód. W takim przypadku do przeprowadzenia inwentaryzacji należy
przystąpić przed upływem okresu wypowiedzenia tej umowy.
§ 11.
110)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 9 lit. a) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Jeżeli rozliczenie mienia wykaże niedobór, każdy z pracowników ponoszących wspólną
odpowiedzialność materialną może, w ciągu 3 dni od powzięcia wiadomości o stwierdzonym
niedoborze, odstąpić na piśmie, ze skutkiem na przyszłość, od umowy ustanawiającej
taką odpowiedzialność. W takim przypadku do przeprowadzenia inwentaryzacji należy
przystąpić w ciągu 7 dni od dnia odstąpienia pierwszego pracownika od umowy o wspólnej
odpowiedzialności materialnej.
211)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 9 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Pracodawca może odstąpić od umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej w każdym
czasie. W takim przypadku do przeprowadzenia inwentaryzacji należy przystąpić niezwłocznie,
nie później niż w ciągu 3 dni od dnia odstąpienia pracodawcy od umowy o wspólnej odpowiedzialności
materialnej.
§ 1212)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 10 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
W umowie o wspólnej odpowiedzialności materialnej strony ustalają okres, w ciągu którego
nieobecność pracownika w pracy nie ma wpływu na zakres odpowiedzialności zarówno tego
pracownika, jak i pozostałych pracowników ponoszących wspólną odpowiedzialność materialną,
zwany dalej „okresem ustalonym w umowie”. W razie przedłużenia się nieobecności pracownika
ponad okres ustalony w umowie, należy niezwłocznie, nie później niż w ciągu 7 dni
od dnia upływu tego okresu, przystąpić do przeprowadzenia inwentaryzacji.
§ 1313)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 11 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Pracownik ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną, który po nieobecności w pracy,
trwającej dłużej niż okres ustalony w umowie, powróci do pracy:
1)
przed rozpoczęciem albo zakończeniem inwentaryzacji przeprowadzonej w terminie określonym
w § 12 w związku z jego nieobecnością w pracy lub z innych przyczyn - jest nadal związany
umową o wspólnej odpowiedzialności materialnej,
2)
po zakończeniu inwentaryzacji przeprowadzonej w terminie określonym w § 12 w związku
z jego nieobecnością w pracy lub z innych przyczyn - jest związany umową o wspólnej
odpowiedzialności materialnej do dnia zakończenia tej inwentaryzacji.
§ 14.
§ 15.
§ 1615)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 13 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
1.
Pracownik ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną może zgłosić pracodawcy żądanie
przeprowadzenia inwentaryzacji w razie stwierdzenia nieprawidłowego wykonywania obowiązków
związanych z pieczą nad powierzonym mieniem przez innego pracownika objętego taką
odpowiedzialnością.
2.
Pracownik, o którym mowa w ust. 1, może odstąpić od umowy o wspólnej odpowiedzialności
materialnej, ze skutkiem na przyszłość, jeżeli w terminie nie przekraczającym 7 dni
od dnia zgłoszenia żądania przeprowadzenia inwentaryzacji nie zostanie ona rozpoczęta
lub nie nastąpi odsunięcie pracownika, którego dotyczą zarzuty, od wykonywania pracy
w miejscu powierzenia mienia.
§ 1716)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 14 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Pracownik ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną, który zgłosił na piśmie zarzuty
uzasadniające utratę zaufania w stosunku do osoby określonej w § 4 ust. 1 pkt 1-5,
może cofnąć zgodę na dalsze wykonywanie przez tę osobę pracy lub określonych czynności
w miejscu powierzenia mienia, a w razie nieuwzględnienia przez pracodawcę skutków
cofnięcia takiej zgody - może odstąpić od umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej,
ze skutkiem na przyszłość. W takim przypadku do przeprowadzenia inwentaryzacji należy
przystąpić niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 7 dni od dnia zgłoszenia zarzutów.
§ 18.
§ 19.
1.
W razie wypowiedzenia przez jedną ze stron umowy o pracę z pracownikiem ponoszącym
wspólną odpowiedzialność materialną zakończenie inwentaryzacji powinno nastąpić najpóźniej
w dniu rozwiązania umowy o pracę.
218)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 16 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
W razie rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia lub w razie wygaśnięcia umowy
o pracę do przeprowadzenia inwentaryzacji należy przystąpić niezwłocznie, nie później
jednak niż w ciągu 7 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia umowy o pracę.
§ 2019)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 17 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
1.
W razie wypowiedzenia przez pracownika umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej
albo odstąpienia od takiej umowy przez pracownika lub pracodawcę, pracownik ponosi
wspólną odpowiedzialność materialną za szkodę w mieniu, której powstanie stwierdzono
do dnia zakończenia inwentaryzacji, jeżeli zostanie ona rozpoczęta w wymaganym terminie;
w razie bezskutecznego upływu terminu rozpoczęcia inwentaryzacji pracownik jest wolny
od odpowiedzialności od dnia, w którym przestała go wiązać umowa o wspólnej odpowiedzialności
materialnej.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w razie ustania stosunku pracy pracownika objętego
wspólną odpowiedzialnością materialną.
3.
Do dnia zawarcia nowej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej, w sytuacjach
określonych w ust. 1 i 2, pracownicy objęci wspólną odpowiedzialnością materialną
nie ponoszą odpowiedzialności za część szkody w mieniu powstałą w czasie obowiązywania
poprzednio zawartej umowy, za którą odpowiadałby pracownik, którego ta umowa przestała
wiązać; ta część szkody obciąża pracodawcę.
§ 21.
§ 22.
222)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 19 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
W razie niemożności wzięcia udziału w inwentaryzacji z powodu choroby lub innej ważnej
przyczyny, pracownik ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną może wskazać na
piśmie inną osobę, która za zgodą pracodawcy weźmie za niego udział w przeprowadzeniu
inwentaryzacji.
323)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 19 lit. c) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Jeżeli pracownik nie bierze udziału w przeprowadzaniu inwentaryzacji ani też nie wskaże
innej osoby (ust. 2), pracodawca przeprowadzi inwentaryzację przez komisję złożoną
co najmniej z 3 osób.
§ 23.
124)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 20 lit. a) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Pracownikowi ponoszącemu wspólną odpowiedzialność materialną, którego stosunek pracy
ustał, należy umożliwić udział w przeprowadzanej inwentaryzacji. Pracownik taki może
wskazać na piśmie inną osobę, która za zgodą pracodawcy weźmie za niego udział w inwentaryzacji.
225)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 20 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
W razie nieskorzystania przez pracownika z uprawnień określonych w ust. 1 pracodawca
przeprowadzi inwentaryzację w trybie określonym w § 22 ust. 3.
§ 2426)W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 21 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1..
Pracownikowi ponoszącemu wspólną odpowiedzialność materialną, który po ustaniu stosunku
pracy bierze udział w przeprowadzeniu inwentaryzacji, przysługuje wynagrodzenie obliczone
według przeciętnej stawki dziennej z ostatniego miesiąca jego pracy. Takie samo wynagrodzenie
przysługuje osobie, która zastępuje pracownika w czynnościach inwentaryzacyjnych w
myśl przepisów § 22 ust. 2 i § 23 ust. 1.
§ 25.
§ 26.
§ 27.
§ 28.
§ 29.
§ 30.
§ 31.
§ 32.
Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do pracowników, którzy odpowiadają materialnie
za powierzone mienie na zasadach ograniczonej odpowiedzialności materialnej pracowników
za powierzone mienie na podstawie odrębnych przepisów.
§ 33.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1975 r.
1)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja
1996 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wspólnej odpowiedzialności materialnej
pracowników za powierzone mienie (Dz. U. Nr 60, poz. 275), które weszło w życie z
dniem 2 czerwca 1996 r.
2)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
3)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
4)
Przez § 1 pkt 3 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
5)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 4 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
6)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 5 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
7)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 6 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
8)
Przez § 1 pkt 7 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
9)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 8 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
10)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 9 lit. a) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
11)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 9 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
12)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 10 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
13)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 11 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
14)
Przez § 1 pkt 12 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
15)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 13 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
16)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 14 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
17)
Przez § 1 pkt 15 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
18)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 16 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
19)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 17 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
20)
Przez § 1 pkt 18 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
21)
Przez § 1 pkt 19 lit. a) rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
22)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 19 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
23)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 19 lit. c) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
24)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 20 lit. a) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
25)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 20 lit. b) rozporządzenia wymienionego w przypisie
1.
26)
W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 21 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.
27)
Przez § 1 pkt 22 rozporządzenia wymienionego w przypisie 1.