Ustawaz dnia 23 grudnia 1994 r.o kształtowaniu środków na wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej oraz o zmianie
niektórych ustaw
Treść ustawy
Art. 1.
Ustawa określa zasady i tryb kształtowania środków oraz limitów na wynagrodzenia w
państwowej sferze budżetowej.
Art. 2.2 orzeczenia
1.
Przez użyte w ustawie określenie „państwowa sfera budżetowa” rozumie się państwowe
jednostki organizacyjne, które prowadzą gospodarkę finansową na zasadach określonych
w ustawie z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe , oraz szkoły wyższe i inne jednostki prowadzące gospodarkę finansową na zasadach
określonych w art. 30 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym , z wyłączeniem placówek zagranicznych.
2.
Przepisów ustawy nie stosuje się do pracowników zatrudnionych w Kancelarii Sejmu,
Kancelarii Senatu, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Trybunale Konstytucyjnym,
Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich, Sądzie Najwyższym, Naczelnym Sądzie Administracyjnym,
Najwyższej Izbie Kontroli, Państwowej Inspekcji Pracy, Krajowej Radzie Radiofonii
i Telewizji oraz Krajowym Biurze Wyborczym.
3.
Przez użyte w ustawie określenia „pracownicy” oraz „wynagrodzenia” rozumie się również
żołnierzy i funkcjonariuszy oraz uposażenia należne żołnierzom i funkcjonariuszom.
Art. 3.2 orzeczenia
1.
Podstawę do określenia środków i limitów na wynagrodzenia w danym roku budżetowym
stanowią:
1)
w państwowej sferze budżetowej, z zastrzeżeniem pkt 2:
a)
prognozowane przeciętne wynagrodzenie w państwowej sferze budżetowej, ustalone w trybie
określonym w art. 4, zwane dalej „prognozowanym przeciętnym wynagrodzeniem”,
b)
kalkulacyjna liczba etatów, określana co roku w ustawie budżetowej dla poszczególnych
części i działów klasyfikacji budżetowej,
c)
międzydziałowe relacje prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, ustalone w trybie
określonym w art. 4,
d)
prognozowana wysokość najniższego wynagrodzenia ustalonego na podstawie odrębnych
przepisów,
2)
dla grup osób wymienionych w art. 11, 12 oraz 14-20 zasady określone w pkt 1 lit.
a) i b) oraz ustalone wielokrotności prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w państwowej
sferze budżetowej.
2.
Przez prognozowane przeciętne wynagrodzenie rozumie się średniomiesięczną wielkość
wynagrodzeń osobowych, nagród z zakładowego funduszu nagród oraz honorariów wypłaconych
niektórym grupom pracowników za pracę wynikającą ze stosunku pracy - w przeliczeniu
na 1 etat kalkulacyjny.
Art. 4.4 orzeczenia
1.
Prognozowane przeciętne wynagrodzenie oraz międzydziałowe relacje tego wynagrodzenia
w państwowej sferze budżetowej są corocznie, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2, przedmiotem
negocjacji w ramach Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych, powołanej
na podstawie odrębnych przepisów, zwanej dalej „Trójstronną Komisją”, z udziałem przedstawicieli
organizacji związków zawodowych pracowników sfery budżetowej o zasięgu ogólnokrajowym.
2.
Rada Ministrów, w terminie do dnia 20 lipca każdego roku, przedkłada ogólnokrajowym
organizacjom związków zawodowych zrzeszających pracowników państwowej sfery budżetowej,
w celu wyrażenia opinii, propozycję prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia i międzydziałowych
relacji tego wynagrodzenia na rok następny. Wraz z tą propozycją przedkłada informację
o:
1)
przewidywanych zmianach cen towarów i usług konsumpcyjnych,
2)
przewidywanym wzroście wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw,
3)
innych założeniach makroekonomicznych, w tym zmiany realnej wartości przeciętnego
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej na okresy wieloletnie.
Nieprzedstawienie opinii w terminie 20 dni od przedłożenia propozycji uważa się za
rezygnację z prawa jej wyrażenia.
3.
Rada Ministrów przedstawia Trójstronnej Komisji w terminie do dnia 15 sierpnia każdego
roku propozycję prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia i międzydziałowych relacji
tego wynagrodzenia na rok następny. Wraz z tą propozycją przedkłada informację, o
której mowa w ust. 2, oraz prognozowaną kalkulacyjną liczbę etatów w państwowej sferze
budżetowej.
4.
Jeżeli Trójstronna Komisja uzgodni wysokość prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia
oraz międzydziałowe relacje tego wynagrodzenia, Rada Ministrów jest zobowiązana do
uwzględnienia w projekcie ustawy budżetowej środków na wynagrodzenia zapewniających
osiągnięcie ustalonej wysokości prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia.
5.
Jeżeli w ciągu dwóch tygodni od przedstawienia propozycji, o których mowa w ust. 3,
nie nastąpi uzgodnienie stanowiska Trójstronnej Komisji, Rada Ministrów przyjmie do
projektu ustawy budżetowej wysokość prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, z tym
że nie może być ona niższa od prognozowanego wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 3.
Art. 5.1 orzeczenie
1.
W 1995 r. wzrost prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej
będzie wyższy co najmniej o sześć punktów procentowych od planowanego w ustawie budżetowej
średniorocznego wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych.
2.
Pierwsze negocjacje, o których mowa w art. 4 ust. 1, dotyczyć będą 1996 roku.
3.
W latach 1996-1998 prognozowane przeciętne wynagrodzenie, o którym mowa w art. 4 ust.
3, będzie wzrastać w stopniu wyższym niż wskaźnik zmian cen towarów i usług konsumpcyjnych.
4.
W razie gdy w latach 1995-1998 prognozowane roczne przeciętne wynagrodzenie wzrośnie
w stopniu niższym niż wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych, Rada Ministrów
dokonuje korekty wynagrodzenia bazowego, o którym mowa w art. 8, gwarantującej zachowanie
realnej wartości przeciętnego wynagrodzenia. Korekta będzie dokonywana nie później
niż w terminie dokonywania podwyżek wynagrodzeń, określonym w ustawie budżetowej.
Art. 6.3 orzeczenia
1.
W ustawie budżetowej ustala się:
1)
wysokość prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia,
2)
dla poszczególnych części i działów klasyfikacji budżetowej kwoty środków na wynagrodzenia
w państwowych jednostkach budżetowych, bez środków na podwyżki wynagrodzeń, kalkulacyjne
liczby etatów z wyodrębnieniem etatów sędziów i prokuratorów, żołnierzy i funkcjonariuszy
oraz kandydatów i żołnierzy niezawodowych,
3)
w poszczególnych częściach i działach klasyfikacji budżetowej limity wynagrodzeń bazowych
oraz kalkulacyjne liczby etatów dla gospodarki pozabudżetowej, szkół wyższych i innych
jednostek prowadzących gospodarkę finansową na zasadach określonych w ustawie o szkolnictwie
wyższym oraz jednostek prowadzących gospodarkę finansową na zasadach ustalonych dla
zakładów budżetowych,
4)
kwoty środków i limitów na podwyżki wynagrodzeń w podziale na:
a)
działy klasyfikacji budżetowej,
b)
jednostki budżetowe i jednostki, o których mowa w pkt 3, w podziale na nie dotowane
i dotowane, z uwzględnieniem stopnia dotowania,
c)
grupy osób wymienione w pkt 2,
5)
terminy dokonywania podwyżek wynagrodzeń,
6)
rezerwę etatów kalkulacyjnych, środków i limitów na wynagrodzenia, przeznaczoną do
dyspozycji Rady Ministrów, na nieprzewidziane zmiany organizacyjne.
2.
Do przenoszenia środków i limitów na wynagrodzenia stosuje się odpowiednio przepisy
art. 45 ust. 3 i 5 ustawy - Prawo budżetowe.
3.
Przez limit wynagrodzeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, rozumie się dopuszczalną wysokość
środków, jakie jednostki, o których mowa w tym przepisie, mogą przeznaczyć na wynagrodzenia
pracowników.
4.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, wypadki, w których wynagrodzenia
w gospodarce pozabudżetowej oraz w innych jednostkach, o których mowa w ust. 1 pkt
3, mogą być wypłacane poza limitem.
5.
Rezerwa środków na podwyżki wynagrodzeń oraz rezerwa, o której mowa w ust. 1 pkt 6,
jest planowana w ustawie budżetowej wyłącznie w części „Rezerwy celowe”.
Art. 7.
1.
Rada Ministrów dokonuje, w drodze rozporządzenia, podziału środków rezerwy na podwyżki
wynagrodzeń w państwowych jednostkach budżetowych i limitu wynagrodzeń na podwyżki
dla jednostek, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3, na części budżetowe, z podziałem
na działy.
2.
Dysponenci części budżetowych dokonują podziału między poszczególne jednostki sfery
budżetowej:
1)
środków bazowego wynagrodzenia i środków na podwyżki w jednostkach budżetowych,
2)
limitów wynagrodzeń bazowych i limitów na podwyżki w jednostkach, o których mowa w
art. 6 ust. 1 pkt 3.
3.
Minister Finansów dokonuje odpowiednich zmian planu wydatków budżetowych na wniosek
właściwego dysponenta części budżetowej.
Art. 8.
1.
Przez bazowe wynagrodzenie, o którym mowa w art. 7 ust. 2, z zastrzeżeniem art. 5
ust. 4, rozumie się miesięczną kwotę prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia osobowego
i honorariów wynikających ze stosunku pracy ze stycznia roku poprzedniego bez podwyżek,
powiększoną o miesięczną kwotę przyznaną na podwyżki wynagrodzeń w poprzednim roku,
pomnożoną przez kalkulacyjną liczbę etatów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 lit.
b), oraz przez 12.
2.
W wypadku zmian organizacyjnych przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio.
Art. 9.
1.
W jednostkach budżetowych ogólna kwota wynagrodzeń, łącznie ze środkami wykorzystanymi
z tytułu niższego zatrudnienia niż kalkulacyjna liczba etatów, nie może przekroczyć
kwoty środków przydzielonych jednostce w trybie określonym w art. 7 ust. 2 pkt 1.
2.
W jednostkach, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 3, ogólna kwota wynagrodzeń, łącznie
ze środkami wykorzystanymi z tytułu niższego zatrudnienia niż kalkulacyjna liczba
etatów, nie może, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 4, przekroczyć limitu określonego w
trybie art. 7 ust. 2 pkt 2.
Art. 10.
W wypadku przejęcia przez gminę, na podstawie umowy zawartej z organem administracji
państwowej, zadań, na których realizację określono w ustawie budżetowej kwoty środków
i limitów na wynagrodzenia w trybie art. 7 ust. 2 - środki i limity na wynagrodzenia
w części przypadającej na realizację tych zadań nie mogą być wykorzystane przez organ
administracji państwowej.
Art. 11.
W ustawie z dnia 10 grudnia 1959 r. o Służbie Więziennej w art. 68 wprowadza się następujące zmiany:
1)
w ust. 1 skreśla się wyrazy „wolne od podatku od wynagrodzeń”,
2)
ust. 2 i 3 otrzymują brzmienie:
„
2.
Przeciętne uposażenie funkcjonariuszy stanowi wielokrotność prognozowanego przeciętnego
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej.
3.
Wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, o której mowa w ust. 2, określa
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.
”
Art. 12.
W ustawie z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy w art. 2 ust. 3 i 4 otrzymują brzmienie:
„
3.
Przeciętne uposażenie żołnierzy zawodowych stanowi wielokrotność prognozowanego przeciętnego
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej.
4.
Wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, o której mowa w ust. 3, określa
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w drodze rozporządzenia.
”
Art. 13.
W ustawie z dnia 31 lipca 1981 r. o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska
państwowe wprowadza się następujące zmiany:
1)
art. 2a otrzymuje brzmienie:
„
Art. 2a.
Wynagrodzenie Prezydenta składa się z wynagrodzenia zasadniczego odpowiadającego siedmiokrotności
prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej oraz dodatku
funkcyjnego odpowiadającego dwu- i półkrotności prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia
w państwowej sferze budżetowej.
”
,
2)
w art. 3 ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„
2.
Wynagrodzenie ustala się na podstawie prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w
państwowej sferze budżetowej.
”
,
3)
skreśla się art. 3a.
Art. 14.
W ustawie z dnia 20 września 1984 r. o Sądzie Najwyższym art. 45 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 45.
1.
Wynagrodzenie zasadnicze sędziów jest równe i stanowi, odpowiednio do rangi stanowiska
sędziego, wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w państwowej sferze
budżetowej; wysokość wynagrodzenia sędziów różnicuje staż pracy i pełnione funkcje.
2.
Wynagrodzenie sędziów i członków Biura Orzecznictwa określa, w drodze rozporządzenia,
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa.
”
Art. 15.3 orzeczenia
W ustawie z dnia 20 czerwca 1985 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 71 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 71.
§ 1.
Wynagrodzenie zasadnicze sędziów równorzędnych sądów jest równe i stanowi, odpowiednio
do rangi stanowiska sędziego, wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia
w państwowej sferze budżetowej; wysokość wynagrodzenia sędziów sądów równorzędnych
różnicuje staż pracy i pełnione funkcje.
§ 2.
Wynagrodzenie sędziów określa, w drodze rozporządzenia, Prezydent Rzeczypospolitej
Polskiej po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Sądownictwa.
”
Art. 16.2 orzeczenia
W ustawie z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze art. 62 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 62.
1.
Wynagrodzenie zasadnicze prokuratorów równorzędnych powszechnych jednostek organizacyjnych
prokuratury jest równe i stanowi, odpowiednio do rangi stanowiska prokuratora, wielokrotność
prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej; wysokość
wynagrodzenia prokuratorów równorzędnych powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury
różnicuje staż pracy i pełnione funkcje.
2.
Wynagrodzenie prokuratorów określa Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.
”
Art. 17.
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w art. 99 wprowadza się następujące zmiany:
1)
w ust. 2 skreśla się wyrazy „wolne od podatku od wynagrodzeń”,
2)
ust. 3 i 4 otrzymują brzmienie:
„
3.
Przeciętne uposażenie policjantów stanowi wielokrotność prognozowanego przeciętnego
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej.
4.
Wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, o której mowa w ust. 3, określa
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.
”
Art. 18.
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Urzędzie Ochrony Państwa w art. 86 wprowadza się następujące zmiany:
1)
w ust. 2 skreśla się wyrazy „wolne od podatku od wynagrodzeń”,
2)
ust. 3 i 4 otrzymują brzmienie:
„
3.
Przeciętne uposażenie funkcjonariuszy stanowi wielokrotność prognozowanego przeciętnego
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej.
4.
Wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, o której mowa w ust. 3, określa
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.
”
Art. 19.
W ustawie z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej w art. 103 wprowadza się następujące zmiany:
1)
w ust. 2 skreśla się wyrazy „wolne od podatku od wynagrodzeń”,
2)
ust. 3 i 4 otrzymują brzmienie:
„
3.
Przeciętne uposażenie funkcjonariuszy stanowi wielokrotność prognozowanego przeciętnego
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej.
4.
Wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, o której mowa w ust. 3, określa
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.
”
Art. 20.
W ustawie z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej w art. 85 ust. 3 i 4 otrzymują brzmienie:
„
3.
Przeciętne uposażenie funkcjonariuszy stanowi wielokrotność prognozowanego przeciętnego
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej.
4.
Wielokrotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, o której mowa w ust. 3, określa
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia.
”
Art. 21.2 orzeczenia
Ilekroć w przepisach prawa jest mowa o:
1)
„przeciętnym wynagrodzeniu w sferze produkcji materialnej”, „przeciętnym wynagrodzeniu
w sześciu podstawowych działach”, „przeciętnym wynagrodzeniu w pięciu podstawowych
działach” - oznacza to „przeciętne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw”,
2)
„przeciętnym wynagrodzeniu w gospodarce uspołecznionej” - oznacza to „przeciętne wynagrodzenie
w gospodarce narodowej”.
Art. 22.
Traci moc ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o kształtowaniu środków na wynagrodzenia w sferze
budżetowej .
Art. 23.2 orzeczenia
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1995 r.