Ustawaz dnia 30 sierpnia 1991 r.o waloryzacji udziałów członkowskich w spółdzielniach i zmianie niektórych ustaw
Treść ustawy
Art. 1.7 orzeczeń
1.
Spółdzielnie, z wyłączeniem spółdzielni mieszkaniowych, mogą dokonać waloryzacji udziałów
członkowskich za okres lat 1944-1990 przez przeniesienie na fundusz udziałowy części
funduszu zasobowego.
2.
Uchwałę w sprawie waloryzacji udziałów podejmuje w 1991 r. walne zgromadzenie (zebranie
przedstawicieli) większością 3/4 głosów.
Art. 2.3 orzeczenia
1.
Waloryzacja udziałów wniesionych na dzień 31 grudnia danego roku może polegać na ich
przeliczeniu w relacji przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce uspołecznionej
w 1990 r. do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce uspołecznionej w
roku, którego dotyczy waloryzacja.
2.
Przez przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce uspołecznionej, o którym mowa
w ust. 1, rozumie się kwoty podane w obwieszczeniu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego,
wydanym na podstawie art. 27 ustawy z dnia 24 maja 1990 r. o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu
emerytalnym . W odniesieniu do rozliczeń za lata 1944-1949 udziały przeliczone w relacji 100 do
3 podlegają waloryzacji w porównaniu do przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w
gospodarce uspołecznionej za 1950 r.
3.
Walne zgromadzenie może określić inne zasady waloryzacji udziałów z zachowaniem wymogów
określonych w art. 4 ust. 1 w odniesieniu do części funduszu zasobowego przewyższającej
odpisy określone w ustawie - Prawo spółdzielcze.
Art. 3.
1.
W przypadku gdy spółdzielnia przy podjęciu decyzji o waloryzacji nie dysponuje pełną
dokumentacją co do stanu funduszu udziałowego w poszczególnych latach, przyjmuje się
udziały według stanu na rok, w którym istnieje możliwość ich udokumentowania.
2.
Przy wyliczeniu wysokości zwaloryzowanych udziałów uwzględnia się odpowiednio również
zwiększenia i zmniejszenia tego funduszu, przeliczone według zasad określonych w art.
2.
Art. 4.1 orzeczenie
1.
Fundusz przeznaczony na waloryzację nie może przekraczać 50% funduszu zasobowego,
istniejącego w spółdzielni w dniu otwarcia bilansu 1991 r.
2.
W przypadku gdy kwoty niezbędne dla przeprowadzenia waloryzacji przekroczyłyby 50%
funduszu zasobowego, waloryzowane udziały zmniejsza się proporcjonalnie.
3.
W przypadku gdy kwoty wynikające z waloryzacji udziałów, dokonanej zgodnie z art.
2, z uwzględnieniem art. 6, nie obejmują 50% funduszu zasobowego, mogą podlegać waloryzacji
również wpłaty na fundusz udziałowy wnoszone w latach 1990-1991. W odniesieniu do
tych wpłat wskaźnik waloryzacji nie może być wyższy od 300%. Nie dotyczy to wpłat
na udziały wnoszone przez nowo przyjmowanych członków po dacie wejścia w życie ustawy.
4.
Nominalny wzrost wartości udziałów członkowskich w wyniku waloryzacji nie podlega
opodatkowaniu.
Art. 5.6 orzeczeń
1.
Kwoty udziałów przeniesione z funduszu zasobowego nie mogą być wypłacone przed upływem
5 lat od daty podjęcia uchwały, o której mowa w art. 1 ust. 2.
2.
Członkowie uczestniczą w pokrywaniu strat spółdzielni do wysokości zadeklarowanych
udziałów, z uwzględnieniem kwot przeniesionych z funduszu zasobowego.
Art. 6.
1.
Osobom fizycznym, które utraciły członkostwo w spółdzielni po dniu 1 stycznia 1989 r.
z powodu nieuiszczenia udziałów do wysokości ustalonej po tej dacie, przywraca się
członkostwo na ich wniosek złożony w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania zawiadomienia
spółdzielni o podjęciu uchwały o waloryzacji udziałów. Organy spółdzielni obowiązane
są do imiennego zawiadamiania tych osób o uchwale.
2.
Warunkiem przywrócenia członkostwa jest wniesienie udziału, jednorazowo lub w ratach,
w wysokości ustalonej w statucie przy uwzględnieniu waloryzacji w terminie 6 miesięcy
od daty zadeklarowania udziału. Do tych wpłat nie ma zastosowania art. 4 ust. 3.
3.
W razie przywrócenia członkostwa, o którym mowa w ust. 1 i 2, udziały wniesione przed
ustaniem członkostwa podlegają waloryzacji. W tym przypadku nie ma zastosowania zapis
w art. 3 ust. 2 w odniesieniu do ostatniej wypłaty z funduszu udziałowego.
Art. 7.
1.
Przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do waloryzacji udziałów banków spółdzielczych
i Skarbu Państwa w banku państwowo-spółdzielczym.
2.
Uchwałę w sprawie waloryzacji, o której mowa w ust. 1, podejmuje rada krajowa banku
państwowo-spółdzielczego w uzgodnieniu z Ministrem Finansów.
Art. 8.
W ustawie z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze w art. 78 w § 1 w pkt 2 ostatnie zdanie skreśla się.
Art. 9.
W ustawie z dnia 20 stycznia 1990 r. o zmianach w organizacji i działalności spółdzielczości wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 3:
a)
w ust. 6 dodaje się zdanie w brzmieniu:
„
Przekazanie zakładów oraz rzeczowych składników majątkowych likwidowanej Centrali
Spółdzielni Ogrodniczych i Pszczelarskich może nastąpić także na rzecz spółki z ograniczoną
odpowiedzialnością lub spółki akcyjnej założonych przez spółdzielnie zrzeszone w tej
Centrali. Pracownicy zakładów, członkowie tych spółdzielni oraz producenci rolni związani
co najmniej od 2 lat z tymi zakładami poprzez kontraktację lub kooperację mają prawo
do objęcia udziałów lub akcji w takich spółkach na zasadach określonych w planie,
o którym mowa w art. 3 ust. 1 i 2.
”
,
b)
po ust. 6 dodaje się ust. 6a w brzmieniu:
„
6a.
Składniki majątkowe nie służące do prowadzenia działalności gospodarczej powinny być
przekazane przez likwidatora nowo utworzonym związkom rewizyjnym na ich wniosek, o
ile nie są zatwierdzone plany likwidacji.
”
;
2)
w art. 11 dodaje się pkt 5 i 6 w brzmieniu:
„
5)
przyjmuje i wykonuje funkcje związków spółdzielczych określone w przepisach szczegółowych
w odniesieniu do spółdzielczych jednostek badawczo-rozwojowych, a także ustala kryteria
ich organizacji i funkcjonowania,
6)
do czasu określenia zasad, o których mowa w pkt 5, zawiesza się postępowanie likwidacyjne
przewidziane w ustawie z dnia 25 lipca 1985 r. o jednostkach badawczo-rozwojowych .
”
;
3)
w art. 18 w ust. 1 wyrazy „w okresie do dnia 31 lipca 1991 r.” zastępuje się wyrazami „w okresie trwania likwidacji oraz w okresie postępowania związanego z podziałem spółdzielni.”;
4)
w art. 19 po ust. 4 dodaje się ust. 5, 6 i 7 w brzmieniu:
„
5.
Po dniu 31 lipca 1991 r. spółdzielnie mają prawo zrzeszania się w związkach rewizyjnych
nie prowadzących działalności gospodarczej, z wyjątkiem działalności o charakterze
instruktażowym i doradczym.
6.
Do nowo utworzonych związków mają odpowiednie zastosowanie przepisy części II tytułu
I ustawy - Prawo spółdzielcze.
7.
Walne zgromadzenia (zebrania przedstawicieli) spółdzielni są uprawnione do obniżania
wysokości odpisów na fundusz zasobowy z dochodu rocznego, przewidzianych w art. 76
§ 1 ustawy - Prawo spółdzielcze, do czasu nowego ustawowego uregulowania.
”
Art. 10.2 orzeczenia
W ustawie z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu
nieruchomości w art. 2 dodaje się ust. 10 w brzmieniu:
„
10.
Spółdzielnie, z wyjątkiem spółdzielni mieszkaniowych, mają prawo do otrzymania w użytkowanie
wieczyste gruntu oddanego im w użytkowanie na mocy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości bez konieczności przeprowadzania przetargu, o którym mowa w art. 4 ust. 8 tej ustawy.
Przepisy ust. 1 i 2 oraz ust. 6 stosuje się odpowiednio.
”
Art. 11.
Do czasu wejścia w życie ustawy nowelizującej Prawo spółdzielcze uprawnienia przewidziane
dla centralnych związków spółdzielczych z art. 114 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze przysługują związkom rewizyjnym lub Naczelnej Radzie Spółdzielczej.
Art. 12.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.