Ustawaz dnia 4 kwietnia 1991 r.z dnia 4 kwietnia 1991
Treść ustawy
Art. 1.5 orzeczeń
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1984 r. o Głównej Komisji Badania Zbrodni Hitlerowskich
w Polsce - Instytucie Pamięci Narodowej wprowadza się następujące zmiany:
1)
tytuł ustawy otrzymuje brzmienie: „o Głównej Komisji Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu - Instytucie Pamięci
Narodowej”;
2)
preambuła ustawy otrzymuje brzmienie:
„
Mając na względzie zachowanie pamięci o ogromie ofiar, strat i szkód wojennych poniesionych
przez Naród Polski w latach II wojny światowej i po jej zakończeniu, a także patriotyczne
tradycje zmagań Narodu Polskiego z okupantami, faszyzmem i komunizmem oraz obowiązek
bezterminowego ścigania zbrodni przeciwko pokojowi, zbrodni wojennych i zbrodni przeciwko
ludzkości - stanowi się, co następuje:
”
;
3)
w art. 1 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Główną Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce - Instytut Pamięci Narodowej
przekształca się w Główną Komisję Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu - Instytut
Pamięci Narodowej, zwaną w dalszych przepisach „Komisją”.
”
;
4)
art. 2 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 2.
1.
Do zadań Komisji należy działalność śledcza, archiwalna i naukowo-badawcza w zakresie
popełnionych na osobach narodowości polskiej lub obywatelach polskich innych narodowości:
1)
zbrodni hitlerowskich,
2)
zbrodni stalinowskich,
3)
innych przestępstw stanowiących zbrodnie wojenne lub zbrodnie przeciwko ludzkości.
2.
Zbrodnie wymienione w ust. 1 popełnione na innych osobach są przedmiotem działalności
Komisji, jeżeli miały miejsce na terytorium Państwa Polskiego.
”
;
5)
po art. 2 dodaje się art. 2a i 2b w brzmieniu:
„
Art. 2a.
Zbrodniami stalinowskimi w rozumieniu ustawy są przestępstwa na szkodę jednostek lub
grup ludności, popełnione w okresie do 31 grudnia 1956 r. przez władze państwa komunistycznego
albo przez nie inspirowane lub tolerowane.
Art. 2b.1 orzeczenie
1.
Zbrodnie, o których mowa w art. 2, stanowiące według prawa międzynarodowego zbrodnie
wojenne lub zbrodnie przeciwko ludzkości, nie ulegają przedawnieniu.
2.
Zbrodniami przeciwko ludzkości są w szczególności zbrodnie ludobójstwa w rozumieniu
Konwencji w sprawie zapobiegania i karania zbrodni ludobójstwa z dnia 9 grudnia 1948 r.
(Dz. U. z 1952 r. Nr 2, poz. 9), a także inne poważne prześladowania z powodu przynależności
osób prześladowanych do określonej grupy narodowościowej, politycznej, społecznej,
rasowej lub religijnej, jeżeli dokonywane one są przez władze państwowe albo przez
nie inspirowane lub tolerowane.
3.
W stosunku do sprawców czynów, o których mowa w art. 2, nie stosuje się wydanych przed
dniem 7 grudnia 1989 r. przepisów ustaw i dekretów, które przewidują amnestię lub
abolicję.
”
;
6)
art. 3 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 3.
1.
Do prowadzenia śledztw przez Komisję, w tym również do udzielania pomocy prawnej,
w zakresie zbrodni, o których mowa w art. 2, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu
postępowania karnego. Termin określony w art. 263 tego Kodeksu nie ma zastosowania.
2.
Śledztwa są prowadzone przez sędziów lub prokuratorów delegowanych do Komisji.
3.
Organy wymiaru sprawiedliwości, prokuratury, organy i jednostki organizacyjne podległe
Ministrowi Spraw Wewnętrznych oraz organy administracji rządowej i samorządu terytorialnego
obowiązane są, każdy w zakresie swego działania, do udzielania pomocy Komisji w ujawnianiu,
dokumentowaniu i wyjaśnianiu zbrodni, o których mowa w art. 2.
”
;
7)
po art. 3 dodaje się art. 3a w brzmieniu:
„
Art. 3a.
1.
Jeżeli istnieją podstawy do zastosowania art. 269 Kodeksu postępowania karnego, sprawę
przekazuje się do dalszego prowadzenia właściwemu prokuratorowi.
2.
W razie potrzeby wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania lub o jego
umorzeniu, sprawę przekazuje się właściwemu prokuratorowi. Na postanowienie prokuratora
przysługuje zażalenie pokrzywdzonemu, jego pełnomocnikowi, a w razie śmierci, nieobecności
w kraju lub choroby psychicznej pokrzywdzonego - także jego krewnemu w linii prostej,
przysposabiającemu lub przysposobionemu, rodzeństwu oraz małżonkowi, jak również organizacji
zrzeszającej osoby pokrzywdzone zbrodniami, o których mowa w art. 2.
”
;
8)
art. 4 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 4.
W zakresie działalności archiwalnej Komisja gromadzi, przechowuje, opracowuje i udostępnia
dokumenty zbrodni, ukazujące prawdę o dramatycznych losach Narodu Polskiego i o poniesionych
ofiarach i szkodach.
”
;
9)
w art. 5 wyraz „hitlerowskich” zastępuje się wyrazami „o których mowa w art. 2”;
10)
w art. 7 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Komisja składa się z członków, których powołuje i odwołuje Przewodniczący Komisji
spośród przedstawicieli nauki i muzeów martyrologii, wymiaru sprawiedliwości, prokuratury,
organów i jednostek podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, organów administracji
rządowej i samorządu terytorialnego, organizacji politycznych i społecznych, w tym
zwłaszcza organizacji kombatanckich oraz organizacji zrzeszających osoby represjonowane.
”
Art. 2.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.