Ustawaz dnia 28 grudnia 1989 r.o zmianie ustawy - Prawo dewizowe
Treść ustawy
Art. 1.
W ustawie z dnia 15 lutego 1989 r. - Prawo dewizowe wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2:
a)
w pkt 1 lit. b) na końcu przecinek skreśla się i dodaje wyrazy „oraz ich oddziały i przedstawicielstwa za granicą,”
b)
w pkt 2 lit. c) skreśla się,
c)
w pkt 3 w lit. a) po wyrazach „lecz podlegają wymianie” dodaje się wyrazy „z wyjątkiem monet, o których mowa w lit. c)”,
d)
w pkt 3 w lit. d) po wyrazach „lecz podlegają wymianie” dodaje się wyrazy „z wyjątkiem monet, o których mowa w lit. c)”, a wyrazy „albo międzynarodowych pieniężnych przekazów bankowych lub pocztowych” skreśla się,
e)
w pkt 4 w lit. b) wyrazy „a także dokonywanie międzynarodowych pieniężnych przekazów bankowych lub pocztowych” skreśla się,
f)
pkt 5 otrzymuje brzmienie:
„
5)
bank dewizowy - bank, który uzyskał upoważnienie, o którym mowa w art. 24 ust. 1,
”
,
g)
dodaje się pkt 8-10 w brzmieniu:
„
8)
wywóz za granicę, przywóz z zagranicy wartości dewizowych - wszelkie sposoby przemieszczania
wartości dewizowych przez granicę państwową Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, wnoszenie
ich na obce statki w polskich portach i wynoszenie z tych statków oraz dokonywanie
międzynarodowych przekazów bankowych i pocztowych,
9)
waluty wymienialne - waluty obce wymienione w wykazie walut wymienialnych ustalonym
przez Narodowy Bank Polski,
10)
państwa, z którymi Polska Rzeczpospolita Ludowa rozlicza się w trybie płatności niehandlowych
- państwa wymienione w wykazie ogłaszanym przez Narodowy Bank Polski.
”
;
2)
rozdział 2 otrzymuje brzmienie:
„
Rozdział 2
Dokonywanie obrotu dewizowego
Art. 4.
1.
Wartości dewizowe mogą być przedmiotem własności osób krajowych w kraju i za granicą
oraz osób zagranicznych w kraju.
2.
Osoby krajowe i zagraniczne mogą dokonywać obrotu dewizowego, z zastrzeżeniem ograniczeń
określonych w przepisach niniejszej ustawy.
Art. 5.
1.
Podmioty gospodarcze są obowiązane pobierać należności pieniężne z zagranicy nie później
niż w terminie ich wymagalności i sprowadzać je niezwłocznie do kraju.
2.
Obowiązek niezwłocznego sprowadzenia do kraju, o którym mowa w ust. 1, dotyczy również
znajdujących się za granicą wartości dewizowych stanowiących własność osób krajowych.
3.
Jeżeli osoba krajowa fizyczna uzyskała wartości dewizowe w czasie pobytu za granicą,
jest obowiązana sprowadzić je do kraju w terminie 2 miesięcy od daty powrotu do kraju.
4.
Podmioty gospodarcze nie mogą ustalać w umowach z osobami zagranicznymi terminów wymagalności
należności pieniężnych z tytułu sprzedaży za granicą towarów i usług dłuższych niż
trzy miesiące od dnia wywozu towarów z kraju, a w przypadku sprzedaży usług - od dnia
wystawienia faktury końcowej lub innych równorzędnych dokumentów.
5.
Odstąpienie od obowiązków, o których mowa w ust. 1-4, wymaga zezwolenia dewizowego.
Art. 6.
1.
Osoby krajowe są obowiązane niezwłocznie odprzedać bankom dewizowym uzyskane wpływy
w walutach obcych.
2.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy:
1)
walut obcych uzyskanych przez osoby krajowe fizyczne, z wyjątkiem walut obcych uzyskanych
z działalności gospodarczej,
2)
walut wymienialnych zakupionych w bankach dewizowych na podstawie art. 8,
3)
walut państw, z którymi Polska Rzeczpospolita Ludowa rozlicza się w trybie płatności
niehandlowych,
4)
walut obcych uzyskanych przez osoby krajowe, o których mowa w art. 2 pkt 1 lit. c),
oraz banki,
5)
walut obcych uzyskanych przez instytucje finansowe, w tym osoby krajowe, o których
mowa w art. 10 ust. 1, oraz instytucje ubezpieczeniowe, określone w zezwoleniu dewizowym
przez Ministra Finansów w porozumieniu z Prezesem Narodowego Banku Polskiego.
Art. 7.
1.
Banki dewizowe sprzedają Narodowemu Bankowi Polskiemu waluty obce pochodzące z odprzedaży,
o której mowa w art. 6 ust. 1.
2.
Narodowy Bank Polski jest obowiązany do sprzedaży bankom dewizowym wystarczającej
ilości walut wymienialnych dla realizacji uprawnienia osób krajowych do zakupu walut
wymienialnych w bankach dewizowych, o którym mowa w art. 8.
3.
Sprzedaż, o której mowa w ust. 1 i 2, odbywa się w trybie określonym w systemie rozliczeń
międzybankowych, ustalonym przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Art. 8.
1.
Banki dewizowe są obowiązane sprzedawać waluty wymienialne osobom krajowym w celu
wykonania zobowiązań, o których mowa w art. 9 pkt 1 lit. b), chyba że umowa międzynarodowa
z państwem siedziby lub miejsca zamieszkania wierzyciela ustala dokonywanie wzajemnych
rozliczeń w walutach innych niż waluty wymienialne lub w jednostkach rozrachunkowych
stosowanych w handlu zagranicznym.
2.
Kupno walut wymienialnych w bankach dewizowych przez osoby krajowe w innym celu niż
określony w ust. 1 wymaga zezwolenia dewizowego.
Art. 9.
Następujące czynności obrotu dewizowego wymagają zezwolenia dewizowego:
1)
wywóz za granicę wartości dewizowych, z wyjątkiem:
a)
wywozu za granicę przez osoby krajowe fizyczne walut wymienialnych do wysokości określonej
przez Ministra Finansów w ogólnym zezwoleniu dewizowym,
b)
przekazu za granicę przez osoby krajowe walut obcych w celu wykonania wymagalnych
zobowiązań w tych walutach wobec osób zagranicznych z tytułu zakupu od tych osób rzeczy
ruchomych i praw majątkowych, z wyłączeniem wartości dewizowych, a także usług transportowych,
spedycyjnych i ubezpieczeniowych,
c)
wywozu za granicę przez osoby zagraniczne fizyczne walut obcych przywiezionych przez
te osoby do kraju,
2)
przywóz do kraju waluty polskiej, z wyjątkiem waluty wywiezionej uprzednio za zezwoleniem
dewizowym,
3)
przeniesienie między osobą krajową a zagraniczną własności wartości dewizowych znajdujących
się w kraju albo przeniesienie wierzytelności lub zobowiązania, których przedmiotem
są wartości dewizowe znajdujące się w kraju, z wyjątkiem:
a)
przyjmowania przez osoby krajowe darowizn wartości dewizowych od osób zagranicznych,
b)
rozporządzania wartościami dewizowymi w testamencie oraz dokonywania dyspozycji na
wypadek śmierci zgodnie z przepisami prawa bankowego,
4)
udzielanie i zaciąganie pożyczek oraz kredytów przez osoby krajowe w obrocie dewizowym
z zagranicą,
5)
ustalanie oraz dokonywanie w kraju płatności w wartościach dewizowych za nabywane
rzeczy ruchome i nieruchome, prawa majątkowe lub świadczone usługi i pracę,
6)
otwarcie i posiadanie rachunku bankowego w banku za granicą przez osoby krajowe, z
wyjątkiem osób fizycznych w czasie pobytu za granicą, a także banków dewizowych oraz
osób krajowych, o których mowa w art. 2 pkt 1 lit. c),
7)
nabycie przez osobę krajową papierów wartościowych wystawionych za granicą, w tym
udziałów i akcji w spółkach i innych przedsiębiorstwach z siedzibą za granicą, z wyłączeniem
nabycia w drodze darowizny, o której mowa w pkt 3 lit. a), spadku lub zapisu, a także
kupno nieruchomości za granicą.
Art. 10.
1.
Osoby krajowe mogą prowadzić za zezwoleniem dewizowym i na warunkach określonych przez
Prezesa Narodowego Banku Polskiego, w drodze zarządzenia, działalność gospodarczą
polegającą na kupnie i sprzedaży wartości dewizowych oraz na pośrednictwie w kupnie
i sprzedaży tych wartości.
2.
Osoby krajowe fizyczne i osoby zagraniczne fizyczne mogą sprzedawać wartości dewizowe
osobom prowadzącym działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 1, lub za ich pośrednictwem
innym osobom krajowym fizycznym.
3.
Osoby krajowe fizyczne mogą kupować wartości dewizowe od osób prowadzących działalność
gospodarczą, o której mowa w ust. 1, lub za ich pośrednictwem od innych osób krajowych
fizycznych lub osób zagranicznych fizycznych.
Art. 11.
1.
Osoby krajowe są obowiązane pobierać zapłatę w walucie obcej za świadczone na rzecz
osób zagranicznych usługi przewozu osób, usługi spedycji, przewozu i ubezpieczenia
przesyłek na trasach zagranicznych oraz usługi portowe w portach morskich, a także
za inne usługi świadczone za granicą.
2.
Odstąpienie od obowiązku, o którym mowa w ust. 1, wymaga zezwolenia dewizowego.
Art. 12.
1.
Osoby krajowe w obrocie z zagranicą towarami i usługami są obowiązane ustalać oraz
dokonywać płatności w walucie obcej, a także pobierać należności pieniężne w tej walucie
za pośrednictwem banku dewizowego.
2.
Odstąpienie od obowiązków określonych w ust. 1 wymaga zezwolenia dewizowego.
Art. 13.
1.
W obrocie dewizowym, rozrachunkach i rozliczeniach stosuje się z zastrzeżeniem wyjątków,
o których mowa w ust. 2, ustalone w złotych kursy walut obcych oraz kursy wartości
dewizowych wyrażonych w walutach obcych ogłaszane przez Narodowy Bank Polski.
2.
Obowiązek stosowania kursów ogłoszonych przez Narodowy Bank Polski nie dotyczy obrotu
dewizowego dokonywanego w ramach działalności, o której mowa w art. 10, oraz w obrocie
dewizowym i rozrachunkach między osobami fizycznymi.
3.
Sposób stosowania kursów ustala Prezes Narodowego Banku Polskiego. Prezes Narodowego
Banku Polskiego może również ustalić maksymalne wysokości marż pobieranych przy kupnie
i sprzedaży walut obcych oraz przy pośrednictwie w ich kupnie i sprzedaży.
Art. 14.
1.
Prezes Narodowego Banku Polskiego ustala zasady i normy sprzedaży walut obcych państw,
z którymi Polska Rzeczpospolita Ludowa rozlicza się w trybie płatności niehandlowych,
osobom krajowym na pokrycie kosztów podróży i pobytu za granicą.
2.
Prezes Narodowego Banku Polskiego może nałożyć obowiązek stosowania dopłaty lub obniżki
w złotych w stosunku do kursów walut obcych, o których mowa w ust. 1, przy ich sprzedaży
osobom krajowym lub skupie od tych osób oraz w porozumieniu z Ministrem Finansów określić
przeznaczenie środków pochodzących z dopłaty.
Art. 15.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, może rozciągnąć stosowanie przepisów art.
6 ust. 1 na należności podmiotów gospodarczych i innych osób krajowych prawnych w
walutach państw, z którymi Polska Rzeczpospolita Ludowa rozlicza się w trybie płatności
nie handlowych, oraz jednostkach rozrachunkowych stosowanych w handlu zagranicznym
lub w inny sposób ustalić zasady dysponowania przez podmioty gospodarcze tymi należnościami.
”
;
3)
w art. 19 w ust. 2 zdanie pierwsze skreśla się;
4)
w art. 21:
a)
w ust. 1 po wyrazach „Minister Finansów” dodaje się wyrazy „w porozumieniu z Prezesem Narodowego Banku Polskiego”,
b)
dodaje się ust. 4 w brzmieniu:
„
4.
W razie naruszenia warunków indywidualnego zezwolenia dewizowego, Narodowy Bank Polski
może je uchylić.
”
;
5)
art. 23 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 23.
1.
Minister Finansów współdziała z Prezesem Narodowego Banku Polskiego w tworzeniu rezerw
dewizowych państwa oraz określaniu zasad gospodarowania tymi rezerwami.
2.
Prezes Narodowego Banku Polskiego w porozumieniu z Ministrem Finansów może określić
dopuszczalną wysokość zadłużenia i wierzytelności banków dewizowych wobec osób zagranicznych.
”
;
6)
w art. 24 ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„
1.
Prezes Narodowego Banku Polskiego w porozumieniu z Ministrem Finansów może upoważnić
niektóre banki do dokonywania czynności zastrzeżonych w niniejszej ustawie dla banków
dewizowych.
”
Art. 2.
1.
Uprawnienia nabyte w drodze zezwoleń dewizowych udzielonych przed dniem wejścia w
życie ustawy tracą moc z dniem 1 lipca 1990 r., z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Uprawnienia do sprzedaży w kraju towarów i usług za waluty obce tracą moc z dniem
31 grudnia 1990 r.
Art. 3.
Waluty obce zgromadzone do dnia 31 grudnia 1989 r. na rachunkach bankowych osób krajowych
nie podlegają odprzedaży, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy - Prawo dewizowe.
Art. 4.
W ustawie z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 11 dodaje się ust. 4 w brzmieniu:
„
4.
Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z Prezesem Narodowego Banku Polskiego
określi w drodze rozporządzenia tryb wypłaty świadczeń powierzonych Zakładowi na mocy
umów międzynarodowych.
”
,
2)
w art. 26 pkt 3 skreśla się,
3)
w art. 29 pkt 2 skreśla się.
Art. 5.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1990 r.