Ustawaz dnia 17 maja 1989 r.o Izbach lekarskich
Spis treści
- Treść ustawy
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Zadania i zasady działania samorządu lekarzy
- Rozdział 3 - Prawa i obowiązki członków
- Rozdział 4 - Okręgowe izby lekarskie
- Rozdział 5 - Naczelna Izba Lekarska
- Rozdział 6 - Odpowiedzialność zawodowa
- Rozdział 7 - Polubowne rozstrzyganie sporów
- Rozdział 8 - Majątek i gospodarka finansowa
- Rozdział 9 - Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy szczególne, przejściowe i końcowe
Treść ustawy
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
1.
Tworzy się samorząd lekarzy.
2.
Samorząd lekarzy jest niezależny w wykonywaniu swych zadań i podlega tylko przepisom
ustawy.
3.
Jednostkami organizacyjnymi samorządu lekarzy posiadającymi osobowość prawną są: Naczelna
Izba Lekarska i okręgowe izby lekarskie.
Art. 2.1 orzeczenie
1.
Siedzibą Naczelnej Izby Lekarskiej i jej organów jest miasto stołeczne Warszawa.
2.
Okręgowa izba lekarska działa na obszarze jednego lub więcej województw.
3.
Obszar działania poszczególnych okręgowych izb lekarskich oraz ich siedziby ustala
Naczelna Rada Lekarska, uwzględniając podział terytorialny państwa.
4.
Wojskowa Izba Lekarska, Izba Lekarska Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz Kolejowa
Izba Lekarska mają uprawnienia i obowiązki okręgowej izby lekarskiej i działają na
terenie całego kraju.
Art. 3.
Ilekroć w ustawie jest mowa o lekarzu, należy przez to rozumieć również lekarza dentystę.
Rozdział 2
Zadania i zasady działania samorządu lekarzy
Art. 4.9 orzeczeń
1.
Zadaniem samorządu lekarzy jest w szczególności:
1)
sprawowanie pieczy i nadzoru nad należytym i sumiennym wykonywaniem zawodu lekarza,
2)
ustanawianie obowiązujących wszystkich lekarzy zasad etyki i deontologii zawodowej
oraz dbałość o ich przestrzeganie,
3)
reprezentowanie i ochrona zawodu lekarza,
4)
integrowanie środowiska lekarskiego,
5)
zajmowanie stanowiska w sprawach stanu zdrowotności społeczeństwa, polityki zdrowotnej
państwa oraz organizacji ochrony zdrowia,
6)
współpraca z towarzystwami naukowymi, szkołami wyższymi i jednostkami badawczo-rozwojowymi
w kraju i za granicą,
7)
prowadzenie instytucji samopomocowych i innych form pomocy materialnej dla lekarzy
i ich rodzin,
8)
zarządzanie majątkiem i działalnością gospodarczą izb lekarskich,
9)
wykonywanie innych zadań określonych odrębnymi przepisami.
2.
Zadania określone w ust. 1 samorząd lekarzy wykonuje w szczególności przez:
1)
stwierdzanie prawa wykonywania zawodu lekarza i prowadzenie rejestru lekarzy,
2)
negocjowanie warunków pracy i płac,
3)
sprawowanie orzecznictwa w przedmiocie orzekania o niezdolności do wykonywania zawodu
lekarza,
4)
współdziałanie w sprawach specjalizacji zawodowej,
5)
przewodniczenie komisjom konkursowym w konkursach na stanowisko ordynatora i uczestnictwo
w konkursach na inne kierownicze stanowiska w służbie zdrowia,
6)
opiniowanie projektów ustaw dotyczących ochrony zdrowia i przepisów dotyczących wykonywania
zawodu lekarza bądź występowanie o ich wydanie,
7)
opiniowanie i wnioskowanie w sprawach kształcenia przed i podyplomowego lekarzy i
w innych zawodach medycznych,
8)
prowadzenie badań dotyczących ochrony zdrowia i wykonywania zawodu lekarza,
9)
sprawowanie sądownictwa lekarskiego w zakresie odpowiedzialności zawodowej lekarzy
oraz sądownictwa polubownego,
10)
występowanie w obronie interesów indywidualnych i zbiorowych członków samorządu lekarzy,
11)
współdziałanie z organami władzy i administracji państwowej, samorządu terytorialnego,
organizacjami politycznymi, związkami zawodowymi oraz innymi organizacjami społecznymi
w sprawach dotyczących ochrony zdrowia ludności i warunków wykonywania zawodu lekarza.
Art. 5.
Uprawnienia samorządu lekarzy wymienione w art. 4 ust. 2 pkt 2 i 10 nie naruszają
uprawnień związków zawodowych wynikających z ustawy o związkach zawodowych i Kodeksu pracy.
Art. 6.
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Lekarskiej,
w drodze rozporządzenia, określi:
1)
tryb postępowania w sprawach stwierdzania prawa wykonywania zawodu lekarza i prowadzenia
rejestru lekarzy,
2)
organizacją komisji i tryb orzekania o niezdolności do wykonywania zawodu lekarza.
Art. 7.2 orzeczenia
1.
Kadencja organów izb lekarskich trwa 4 lata.
2.
Tę sarną funkcją w organach izb lekarskich można pełnić nie dłużej niż przez dwie
następujące po sobie kadencje.
3.
Wybory do organów izb lekarskich odbywają się w głosowaniu tajnym przy nieograniczonej
liczbie kandydatów.
4.
Czynne prawo wyborcze przysługuje wszystkim członkom izb lekarskich, z wyłączeniem
lekarzy zawieszonych w prawie wykonywania zawodu.
5.
Bierne prawo wyborcze przysługuje wszystkim członkom izb lekarskich, z wyłączeniem
lekarzy ukaranych karą wymienioną w art. 42 ust. 1 pkt 2 i 3.
6.
Na członków sądów lekarskich mogą kandydować lekarze wykonujący zawód nieprzerwanie
co najmniej od 7 lat.
Art. 8.
Mandat członka organu izby lekarskiej wygasa wskutek:
1)
śmierci,
2)
zrzeczenia się mandatu,
3)
skreślenia z listy członków izby lekarskiej,
4)
odwołania przez organ, który dokonał wyboru,
5)
utraty obywatelstwa polskiego,
6)
ukarania prawomocnym orzeczeniem sądu lekarskiego karami określonymi w art. 42 ust.
1 pkt 3 i 4,
7)
skazania prawomocnym wyrokiem na karę dodatkową pozbawienia praw publicznych lub zakazu
wykonywania zawodu lekarza.
Art. 9.1 orzeczenie
Uchwały organów samorządu lekarzy podejmowane są zwykłą większością głosów, przy obecności
co najmniej połowy członków danego organu.
Art. 10.2 orzeczenia
1.
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej może zaskarżyć do Sądu Najwyższego sprzeczną
z prawem uchwałę organu okręgowej izby lekarskiej lub Naczelnej Izby Lekarskiej pod
zarzutem niezgodności z prawem. Sąd Najwyższy utrzymuje zaskarżoną uchwałę w mocy
bądź ją uchyla.
2.
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej może zwrócić się do Krajowego Zjazdu Lekarzy
lub do Naczelnej Rady Lekarskiej o podjęcie uchwały w sprawie należącej do właściwości
samorządu lekarzy.
3.
Wniosek, o którym mowa w ust. 2, powinien rozpatrzyć najbliższy Krajowy Zjazd Lekarzy,
a Naczelna Rada Lekarska - w terminie miesiąca od dnia jego wpływu.
Art. 11.
Naczelna Izba Lekarska i okręgowe izby lekarskie mają prawo używania pieczęci urzędowej.
Rozdział 3
Prawa i obowiązki członków
Art. 12.4 orzeczenia
1.
Na listę członków okręgowej izby lekarskiej wpisuje się lekarzy spełniających łącznie
następujące warunki:
1)
posiadających prawo wykonywania zawodu lekarza,
2)
zamierzających wykonywać lub wykonujących zawód na obszarze działania izby.
2.
Lekarzy spełniających warunki określone w ust. 1 pkt 1, lecz nie wykonujących zawodu,
wpisuje się na listę na ich wniosek.
3.
W razie wykonywania zawodu na obszarze działania dwóch lub więcej okręgowych izb lekarskich,
lekarz podlega wpisowi na listę członków wybranej przez siebie izby.
Art. 13.
Skreślenie z listy członków okręgowej izby lekarskiej następuje wskutek:
1)
śmierci,
2)
pozbawienia prawa wykonywania zawodu:
-
-z mocy orzeczenia sądu lekarskiego lub wyroku sądowego,
-
-z powodu niezdolności do wykonywania zawodu,
3)
zrzeczenia się prawa wykonywania zawodu,
4)
przeniesienia na teren innej izby,
Art. 14.1 orzeczenie
1.
Do uchwał samorządu lekarzy w sprawach stwierdzania prawa wykonywania zawodu bądź
jego pozbawiania z powodu niezdolności do wykonywania zawodu stosuje się przepisy
Kodeksu postępowania administracyjnego odnoszące się do decyzji administracyjnych.
2.
Na uchwałę, o której mowa w ust. 1, służy zainteresowanemu skarga do Naczelnego Sądu
Administracyjnego.
3.
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej może zaskarżyć do Naczelnego Sądu Administracyjnego
prawomocną uchwałę organów samorządu lekarzy w sprawach, o których mowa w ust. 1,
z powodu jej niezgodności z prawem w trybie określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Art. 15.4 orzeczenia
Członkowie samorządu lekarzy obowiązani są przestrzegać:
1)
zasad etyki i deontologii oraz innych przepisów związanych z wykonywaniem zawodu lekarza,
2)
uchwał władz i organów samorządu lekarzy.
Art. 16.1 orzeczenie
Członkowie samorządu lekarzy mają prawo:
1)
wybierać i być wybieranymi do organów samorządu lekarzy, z zastrzeżeniem art. 7 ust.
4 i 5,
2)
korzystać z pomocy izb lekarskich w zakresie rozwijania kwalifikacji zawodowych oraz
zapewnienia właściwych warunków wykonywania zawodu,
3)
korzystać z ochrony i pomocy prawnej organów izb lekarskich,
4)
korzystać ze świadczeń instytucji izb lekarskich i działalności samopomocowej.
Art. 17.1 orzeczenie
1.
Członkowie organów izb lekarskich pełnią swoje obowiązki społecznie.
2.
Na wniosek okręgowej lub Naczelnej Rady Lekarskiej zakład pracy obowiązany jest zwolnić
od pracy pracownika pełniącego określoną funkcję z wyboru w organach izb lub wykonującego
czynności na rzecz izby, bez prawa do wynagrodzenia.
3.
Izby lekarskie określają zasady i tryb zwrotu kosztów podróży oraz innych uzasadnionych
wydatków poniesionych przez członków samorządu w związku z wykonywaniem czynności
na rzecz izb.
Art. 18.6 orzeczeń
1.
Zakład pracy nie może wypowiedzieć umowy o pracę lekarzowi pełniącemu funkcję z wyboru
w organach izb lekarskich, o których mowa w art. 20 pkt 2-5 oraz w art. 31, w czasie
jej pełnienia, bez uzyskania zgody właściwej rady lekarskiej.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadkach określanych w art. 40 Kodeksu pracy.
3.
Zakład pracy nie może wypowiedzieć lekarzowi, o którym mowa w ust. 1, warunków pracy
i płacy na jego niekorzyść, chyba że zachodzą przyczyny określone w art. 43 Kodeksu pracy.
Rozdział 4
Okręgowe izby lekarskie
Art. 19.
Okręgową izbę lekarską stanowią lekarze wpisani na listę jej członków.
Art. 20.2 orzeczenia
Organami okręgowej izby lekarskiej są:
1)
okręgowy zjazd lekarzy,
2)
okręgowa rada lekarska,
3)
okręgowa komisja rewizyjna,
4)
okręgowy sąd lekarski,
5)
okręgowy rzecznik odpowiedzialności zawodowej.
Art. 21.
1.
Najwyższą władzą okręgowej izby lekarskiej jest okręgowy zjazd lekarzy. W zjeździe
uczestniczą członkowie okręgowych izb lekarskich poprzez swoich delegatów, a także
z głosem doradczym - nie będący delegatami członkowie ustępujących organów okręgowej
izby lekarskiej.
2.
Delegatów wybiera się na zebraniach zwołanych w poszczególnych rejonach, obejmujących
części obszaru działania izby. Zasady podziału izby na rejony ustala okręgowa rada
lekarska.
3.
Mandat delegata trwa 4 lata.
Art. 22.
1.
Okręgowa rada lekarska zwołuje co roku okręgowy zjazd lekarzy, a co cztery lata -
zjazd sprawozdawczo-wyborczy.
2.
Nadzwyczajny okręgowy zjazd lekarzy zwołuje okręgowa rada lekarska:
1)
z własnej inicjatywy,
2)
na wniosek Naczelnej Rady Lekarskiej,
3)
na wniosek okręgowej komisji rewizyjnej,
4)
na wniosek co najmniej 1/3 członków okręgowej izby lekarskiej.
3.
Nadzwyczajny okręgowy zjazd lekarzy powinien być zwołany w ciągu miesiąca od dnia
wpływu wniosku w sprawie jego zwołania.
4.
Nadzwyczajny okręgowy zjazd lekarzy obraduje nad sprawami, dla których został zwołany.
Art. 23.4 orzeczenia
Okręgowy zjazd lekarzy w szczególności:
1)
podejmuje uchwały w sprawach objętych zakresem działania izby,
2)
ustala zasady gospodarki finansowej izby oraz uchwala budżet izby,
3)
rozpatruje i zatwierdza roczne i kadencyjne sprawozdania okręgowej rady lekarskiej,
okręgowej komisji rewizyjnej, okręgowego sądu lekarskiego i okręgowego rzecznika odpowiedzialności
zawodowej,
4)
ustala organizację organów izby i tryb ich działania,
5)
ustala liczbę członków organów izby i zastępców okręgowego rzecznika odpowiedzialności
zawodowej,
6)
dokonuje wyboru przewodniczącego i członków okręgowej rady lekarskiej, członków okręgowej
komisji rewizyjnej, członków okręgowego sądu lekarskiego oraz okręgowego rzecznika
odpowiedzialności zawodowej i jego zastępców,
7)
dokonuje wyboru delegatów na Krajowy Zjazd Lekarzy.
Art. 24.
1.
Okręgowa rada lekarska wybiera spośród swoich członków prezydium. Prezydium okręgowej
rady lekarskiej stanowią: przewodniczący oraz wybrani przez radę jego zastępcy, sekretarz,
skarbnik i członkowie.
2.
Prezydium okręgowej rady lekarskiej działa w imieniu rady w sprawach określonych uchwałą
rady.
Art. 25.1 orzeczenie
Okręgowa rada lekarska kieruje działalnością izby w okresie pomiędzy okręgowymi zjazdami
lekarzy, a w szczególności:
1)
wykonuje zadania i czynności określone w art. 4 ust. 1 pkt 1 i 3-9 oraz ust. 2 pkt
1-8, 10 i 11,
2)
wykonuje uchwały okręgowego zjazdu lekarzy,
3)
sporządza sprawozdania z wykonania budżetu,
4)
składa przed okręgowym zjazdem lekarzy roczne i kadencyjne sprawozdania z działalności,
5)
prowadzi bieżące sprawy izby,
6)
wykonuje zadania zlecone przez Naczelną Radę Lekarską,
Art. 26.
Przewodniczącemu okręgowej komisji rewizyjnej, przewodniczącemu okręgowego sądu lekarskiego
oraz okręgowemu rzecznikowi odpowiedzialności zawodowej służy prawo do udziału w posiedzeniach
okręgowej rady lekarskiej i jej prezydium.
Art. 27.
Okręgowa komisja rewizyjna:
1)
kontroluje działalność finansową i gospodarczą izby,
2)
przedstawia sprawozdania z działalności kontrolnej okręgowemu zjazdowi lekarzy,
3)
występuje z wnioskiem o udzielenie absolutorium okręgowej radzie lekarskiej.
Art. 28.1 orzeczenie
Okręgowy sąd lekarski:
1)
rozpatruje sprawy z zakresu odpowiedzialności zawodowej lekarzy oraz sprawuje sądownictwo
polubowne,
2)
składa roczne i kadencyjne sprawozdania okręgowemu zjazdowi lekarzy.
Art. 29.1 orzeczenie
Okręgowy rzecznik odpowiedzialności zawodowej prowadzi postępowanie w sprawach odpowiedzialności
zawodowej lekarzy.
Rozdział 5
Naczelna Izba Lekarska
Art. 30.
Najwyższą władzą samorządu lekarzy jest Krajowy Zjazd Lekarzy.
Art. 31.1 orzeczenie
Organami Naczelnej Izby Lekarskiej są:
1)
Naczelna Rada Lekarska,
2)
Naczelna Komisja Rewizyjna,
3)
Naczelny Sąd Lekarski,
4)
Naczelny Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej.
Art. 32.
1.
W Krajowym Zjeździe Lekarzy biorą udział delegaci wybrani przez okręgowe zjazdy lekarzy
oraz z głosem doradczym - nie będący delegatami członkowie ustępujących organów Izby.
2.
Liczbę delegatów z poszczególnych izb lekarskich określa Naczelna Rada Lekarska zgodnie
z regulaminem, o, którym mowa w art. 35 ust. 1 pkt 6.
3.
Krajowy Zjazd Lekarzy zwołuje Naczelna Rada Lekarska co 4 lata.
4.
Nadzwyczajny Krajowy Zjazd Lekarzy zwołuje Naczelna Rada Lekarska:
1)
z własnej inicjatywy,
2)
na wniosek Naczelnej Komisji Rewizyjnej,
3)
na wniosek co najmniej 1/3 okręgowych rad lekarskich.
5.
Nadzwyczajny Zjazd powinien być zwołany w ciągu 3 miesięcy od dnia wpływu wniosku
o zwołanie Zjazdu i obraduje nad sprawami, dla których został zwołany.
Art. 33.6 orzeczeń
Krajowy Zjazd Lekarzy w szczególności:
1)
uchwala zasady etyki i deontologii zawodowej,
2)
uchwala program działalności samorządu lekarzy,
3)
rozpatruje i zatwierdza sprawozdania Naczelnej Rady Lekarskiej, Naczelnej Komisji
Rewizyjnej, Naczelnego Sądu Lekarskiego i Naczelnego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej,
4)
uchwala regulaminy naczelnych organów Izby,
5)
ustala liczbę członków organów Izby i zastępców Naczelnego Rzecznika Odpowiedzialności
Zawodowej,
6)
wybiera Prezesa i członków Naczelnej Rady Lekarskiej, członków Naczelnej Komisji Rewizyjnej,
członków Naczelnego Sądu Lekarskiego oraz Naczelnego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej
i jego zastępców,
7)
ustala zasady podziału składki członkowskiej.
Art. 34.
1.
W skład Naczelnej Rady Lekarskiej wchodzą: Prezes Naczelnej Rady Lekarskiej i członkowie
wybrani przez Krajowy Zjazd Lekarzy oraz przewodniczący okręgowych rad lekarskich.
2.
Naczelna Rada Lekarska wybiera spośród swoich członków Prezydium. Prezydium Naczelnej
Rady Lekarskiej stanowią: Prezes oraz wybrani przez Radę wiceprezesi, sekretarz, skarbnik
i członkowie.
3.
Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej działa w imieniu Rady w sprawach określonych jej
uchwałą.
Art. 35.1 orzeczenie
1.
Naczelna Rada Lekarska kieruje działalnością samorządu lekarzy w okresie między Krajowymi
Zjazdami Lekarzy, a w szczególności:
1)
wykonuje uchwały Krajowego Zjazdu Lekarzy,
2)
czuwa nad prawidłową realizacją zadań samorządu lekarzy,
3)
koordynuje i nadzoruje działalność okręgowych rad lekarskich.
4)
reprezentuje zawód lekarza wobec organów państwowych oraz organizacji politycznych
i społecznych,
5)
uchwala ramowe regulaminy organizacji i tryb działania organów okręgowych izb lekarskich,
6)
uchwala regulamin wyborów do organów samorządu lekarzy oraz tryb odwoływania tych
organów i ich członków,
7)
określa zasady podejmowania uchwał przez organy samorządu lekarzy,
8)
uchwala zasady gospodarki finansowej samorządu lekarzy,
9)
określa wysokość składki członkowskiej,
10)
wybiera Prezesa Naczelnej Rady Lekarskiej oraz Naczelnego Rzecznika Odpowiedzialności
Zawodowej, jeżeli ich mandat wygasł w czasie kadencji,
11)
rozpatruje odwołania od uchwał okręgowych rad lekarskich,
12)
analizuje i opiniuje kierunki rozwoju ochrony zdrowia ludności,
13)
negocjuje warunki pracy i płac lekarzy,
14)
uchwala budżet Naczelnej Rady Lekarskiej oraz rozpatruje sprawozdania z jego wykonania.
2.
Naczelna Rada Lekarska uchyla uchwały okręgowych rad lekarskich sprzeczne z prawem
lub uchwałami i regulaminami wydanymi na podstawie ustawy.
3.
Naczelna Rada Lekarska może zwrócić się do okręgowej rady lekarskiej o podjęcie uchwały
w określonej sprawie należącej do zakresu działania rady. Uchwała rady powinna być
podjęta w ciągu miesiąca od dnia doręczenia uchwały Naczelnej Rady Lekarskiej.
4.
Naczelna Rada Lekarska wydaje Biuletyn i Gazetę Lekarską.
Art. 36.1 orzeczenie
Naczelna Rada Lekarska przedstawia Radzie Ministrów coroczne informacje o działalności
samorządu lekarzy.
Art. 37.
Przewodniczącemu Naczelnej Komisji Rewizyjnej, Przewodniczącemu Naczelnego Sądu Lekarskiego
oraz Naczelnemu Rzecznikowi Odpowiedzialności Zawodowej służy prawo do udziału w posiedzeniach
Naczelnej Rady Lekarskiej i jej Prezydium.
Art. 38.
Naczelna Komisja Rewizyjna:
1)
kontroluje finansową i gospodarczą działalność Naczelnej Izby Lekarskiej,
2)
przedstawia sprawozdania z działalności kontrolnej Krajowemu Zjazdowi Lekarzy,
3)
sprawuje nadzór nad działalnością okręgowych komisji rewizyjnych,
4)
zgłasza wniosek o udzielenie absolutorium Naczelnej Radzie Lekarskiej.
Art. 39.
Naczelny Sąd Lekarski:
1)
rozpatruje sprawy z zakresu odpowiedzialności zawodowej lekarzy,
2)
składa Naczelnej Radzie Lekarskiej okresowe informacje o stanie spraw z zakresu odpowiedzialności
zawodowej,
3)
składa sprawozdania z działalności Krajowemu Zjazdowi Lekarzy.
Art. 40.
Naczelny Rzecznik Odpowiedzialności Zawodowej prowadzi postępowanie w sprawach odpowiedzialności
zawodowej lekarzy.
Rozdział 6
Odpowiedzialność zawodowa
Art. 41.8 orzeczeń
Członkowie samorządu lekarzy podlegają odpowiedzialności zawodowej przed sądami lekarskimi
za postępowanie sprzeczne z zasadami etyki i deontologii zawodowej oraz za naruszenie
przepisów o wykonywaniu zawodu lekarza.
Art. 42.14 orzeczeń
1.
Sąd lekarski może orzekać następujące kary:
1)
upomnienie,
2)
nagana,
3)
zawieszenie prawa wykonywania zawodu lekarza na okres od sześciu miesięcy do trzech
lat,
4)
pozbawienie prawa wykonywania zawodu.
2.
Lekarzowi ukaranemu przez Naczelny Sąd Lekarski w II instancji karą wymienioną w ust.
1 pkt 3 i 4 przysługuje prawo wniesienia odwołania do Sądu Najwyższego w terminie
14 dni od dnia doręczenia orzeczenia wraz z uzasadnieniem.
Art. 43.
1.
Lekarz, wobec którego sąd lekarski orzekł w I instancji karę wymienioną w art. 42
ust. 1 pkt 3 i 4, może być przez ten sąd tymczasowo zawieszony w czynnościach zawodowych.
Postanowienie o zawieszeniu wydaje sąd lekarski z urzędu lub na wniosek rzecznika
odpowiedzialności zawodowej.
2.
Postanowienie sądu lekarskiego o tymczasowym zawieszeniu jest natychmiast wykonalne.
Jeżeli okres tymczasowego zawieszenia trwa dłużej niż trzy miesiące, Naczelny Sąd
Lekarski bada z urzędu zasadność zawieszenia.
Art. 44.2 orzeczenia
1.
W razie uniewinnienia lub umorzenia postępowania w drodze rewizji nadzwyczajnej lub
w wyniku wznowienia postępowania, lekarzowi przysługuje w stosunku do okręgowej izby
lekarskiej roszczenie o odszkodowanie.
2.
Roszczenie wygasa w razie niezłożenia wniosku w terminie rocznym od daty uprawomocnienia
się orzeczenia.
3.
W sprawach roszczeń o odszkodowanie orzeka sąd powszechny.
Art. 45.
Na wniosek lekarza orzeczenie o uniewinnieniu lub umorzeniu postępowania w sprawie
z zakresu odpowiedzialności zawodowej podlega opublikowaniu w organie prasowym samorządu
lekarzy.
Art. 46.3 orzeczenia
1.
Sprawy odpowiedzialności zawodowej lekarzy rozpatrują okręgowe sądy lekarskie i Naczelny
Sąd Lekarski.
2.
Okręgowe sądy lekarskie orzekają we wszystkich sprawach jako I instancja, z tym że
w sprawach odpowiedzialności zawodowej członków okręgowej rady lekarskiej i okręgowej
komisji rewizyjnej orzeka okręgowy sąd lekarski wyznaczony przez Naczelny Sąd Lekarski.
3.
Naczelny Sąd Lekarski:
1)
rozpatruje odwołania od orzeczeń okręgowych sądów lekarskich,
2)
orzeka jako I instancja w sprawach odpowiedzialności zawodowej członków: Naczelnej
Rady Lekarskiej, Naczelnej Komisji Rewizyjnej, Naczelnego Sądu Lekarskiego, Naczelnego
Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej i jego zastępców, a także okręgowych sądów lekarskich
oraz okręgowych rzeczników odpowiedzialności zawodowej i ich zastępców,
3)
rozpatruje w innym składzie odwołania od orzeczeń wydanych w trybie określonym w pkt
2.
Art. 47.1 orzeczenie
1.
Kary nagany i zawieszenia prawa wykonywania zawodu pociągają za sobą utratę prawa
wybieralności do organów izb lekarskich do czasu usunięcia z rejestru wzmianki o ukaraniu.
2.
Lekarz zawieszony w czynnościach zawodowych nie może wykonywać praktyki lekarskiej
w żadnej formie.
3.
Kara pozbawienia prawa wykonywania zawodu powoduje skreślenie z listy członków okręgowej
izby lekarskiej bez prawa ubiegania się o ponowny wpis.
4.
W razie prawomocnego ukarania karą wymienioną w art. 42 ust. 1 pkt 3 i 4, stosunek
pracy lekarza wygasa z mocy prawa. Wygaśnięcie to pociąga za sobą skutki, jakie przepisy
prawa wiążą z rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
Art. 48.1 orzeczenie
Postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej o ten sam czyn toczy się niezależnie
od postępowania karnego lub postępowania dyscyplinarnego, wszczętego w jednostce organizacyjnej,
w której przepisy szczególne przewidują takie postępowanie. Może jednak być ono zawieszone
do czasu ukończenia postępowania karnego.
Art. 49.
1.
Postępowania w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej nie wszczyna się, a wszczęte
umarza, jeżeli zaszła okoliczność, która według Kodeksu postępowania karnego wyłącza ściganie.
2.
W razie śmierci obwinionego przed ukończeniem postępowania dyscyplinarnego, toczy
się ono nadal, jeżeli zażąda tego - w terminie dwumiesięcznym od dnia zgonu obwinionego
- jego małżonek, krewny w linii prostej, brat lub siostra.
Art. 50.2 orzeczenia
1.
Od prawomocnego orzeczenia w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej rewizję nadzwyczajną
do Sądu Najwyższego może wnieść również Minister Zdrowia i Opieki Społecznej oraz
Prezes Naczelnej Rady Lekarskiej.
2.
Rewizja nadzwyczajna na niekorzyść ukaranego może być wniesiona w ciągu sześciu miesięcy
od daty uprawomocnienia się orzeczenia.
Art. 51.6 orzeczeń
1.
Nie można wszcząć postępowania w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej, jeżeli od
chwili popełnienia czynu upłynęły 3 lata.
2.
Jeżeli czyn zawiera znamiona przestępstwa, przedawnienie odpowiedzialności zawodowej
następuje nie wcześniej niż przedawnienie karne.
3.
Bieg przedawnienia przerywa każda czynność rzecznika.
4.
Karalność przewinienia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło pięć lat.
Art. 52.3 orzeczenia
Oskarżycielem w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności zawodowej jest właściwy
rzecznik odpowiedzialności zawodowej.
Art. 53.
Obwiniony może przybrać w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności zawodowej obrońców
spośród lekarzy lub adwokatów.
Art. 54.
Członkowie sądów lekarskich w zakresie orzekania są niezawiśli i podlegają tylko ustawom
oraz obowiązującym zasadom etyki i deontologii zawodowej.
Art. 55.
1.
Naczelna Rada Lekarska prowadzi rejestr ukaranych.
2.
Usunięcie z rejestru wzmianki o ukaraniu następuje z urzędu po upływie:
1)
trzech lat od daty uprawomocnienia się orzeczenia o ukaraniu karą upomnienia lub nagany,
2)
pięciu lat od odbycia kary zawieszenia prawa wykonywania zawodu, jeżeli lekarz nie
zostanie w tym czasie ukarany lub nie zostanie wszczęte przeciwko niemu postępowanie
w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej.
3.
Nie usuwa się wzmianki o karze pozbawienia prawa wykonywania zawodu.
Art. 56.
W skład Naczelnego Sądu Lekarskiego orzekającego w II instancji wchodzą sędziowie
Sądu Najwyższego wskazani przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego.
Art. 57.13 orzeczeń
1.
W sprawach nie uregulowanych w niniejszej ustawie do postępowania w przedmiocie odpowiedzialności
zawodowej stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego.
2.
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości,
w uzgodnieniu z Naczelną Radą Lekarską, określa w drodze rozporządzenia szczegółowe
przepisy o organizacji i składzie sądów lekarskich, trybie postępowania w przedmiocie
odpowiedzialności zawodowej, prawach i obowiązkach stron i świadków, trybie wykonywania
kar oraz o kosztach postępowania.
Rozdział 7
Polubowne rozstrzyganie sporów
Art. 58.
1.
Okręgowe sądy lekarskie, za pisemną zgodą stron, mogą rozpatrywać - jako sądy polubowne
- spory między lekarzami oraz między lekarzami a innymi pracownikami służby zdrowia,
a takie między lekarzami a innymi osobami lub instytucjami służby zdrowia, jeżeli
spory te dotyczą wykonywania zawodu lekarza.
2.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1, sądy lekarskie stosują odpowiednio przepisy
Kodeksu postępowania cywilnego o sądach polubownych.
Rozdział 8
Majątek i gospodarka finansowa
Art. 59.
1.
Majątek izb lekarskich stanowią: fundusz oraz ruchomości i nieruchomości.
2.
Na fundusz izb lekarskich składają się:
1)
składki członkowskie,
2)
zapisy, darowizny, dotacje,
3)
wpływy z działalności gospodarczej,
4)
inne wpływy.
3.
Majątkiem i funduszem izb zarządzają okręgowe rady lekarskie i Naczelna Rada Lekarska.
Art. 60.5 orzeczeń
Izby lekarskie otrzymują z budżetu państwa środki finansowe na pokrycie kosztów tych
czynności określonych w ustawie, które dotychczas były wykonywane przez organy administracji
państwowej.
Art. 61.1 orzeczenie
Nie opłacone w terminie składki członkowskie i koszty postępowania w przedmiocie odpowiedzialności
zawodowej podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Rozdział 9
Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy szczególne, przejściowe i końcowe
Art. 62.
W ustawie z dnia 28 października 1950 r. o zawodzie lekarza wprowadza się następujące zmiany:
1)
art. 3 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 3.
1.
Cudzoziemcowi, który wykonywał zawód lekarza za granicą na podstawie tam obowiązujących
przepisów lub spełnia warunki określone w art. 2 pkt 1 i 2, Minister Zdrowia i Opieki
Społecznej w uzgodnieniu z Naczelną Radą Lekarską może zezwolić na wykonywanie tego
zawodu oraz zatrudnienie w zakładach społecznych służby zdrowia na zasadach określonych
w zezwoleniu.
2.
Osoba określona w ust. 1, której wydano zezwolenie na wykonywanie zawodu lekarza,
zostaje wpisana do rejestru lekarzy okręgowej izby lekarskiej terenowo właściwej ze
względu na miejsce wykonywania zawodu i podlega przepisom o izbach lekarskich, z wyjątkiem
korzystania z biernego prawa wyborczego.
”
;
2)
art. 4 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 4.9 orzeczeń
1.
Przed rozpoczęciem wykonywania zawodu lekarz obowiązany jest przedstawić okręgowej
radzie lekarskiej na którego obszarze zamierza wykonywać zawód, dowody posiadania
warunków określonych w art. 2 bądź art. 3 ust. 1.
2.
Na podstawie przedstawionych dowodów okręgowa rada lekarska wydaje lekarzowi zaświadczenie
o prawie wykonywania zawodu.
3.
Lekarz, który zgłosił zamiar wykonywania zawodu po upływie pięciu lat od ukończenia
studiów lekarskich lub który przerwał wykonywanie zawodu na okres dłuższy niż pięć
lat, może być zobowiązany przez okręgową radę lekarską do uprzedniego odbycia przeszkolenia.
Program i zasady przeszkolenia ustala okręgowa rada lekarska.
”
;
3)
art. 6 skreśla się;
4)
art. 8 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 8.
1.
Lekarza posiadającego prawo wykonywania zawodu, u którego ujawniono niedostateczne
przygotowanie zawodowe, okręgowa rada lekarska może zobowiązać do odbycia przeszkolenia
uzupełniającego pod rygorem utraty prawa do wykonywania zawodu.
2.
Program i zasady przeszkolenia, o którym mowa w ust. 1, ustala okręgowa rada lekarska.
”
;
5)
art. 9 otrzymuje brzmienie:
„
Art. 9.1 orzeczenie
1.
Lekarz ujawniający niezdolność do wykonywania zawodu, wywołaną chorobą psychiczną,
narkomanią, alkoholizmem, niedołęstwem lub kalectwem, może być pozbawiony przez okręgową
radę lekarską prawa wykonywania zawodu na stałe bądź na okres trwania niezdolności
na podstawie orzeczenia specjalnej komisji.
2.
W przypadku gdy lekarz odmawia poddania się badaniu przez komisję, o której mowa w
ust. 1, lub gdy okręgowa rada lekarska na podstawie wyników postępowania wyjaśniającego
uzna, że dalsze wykonywanie zawodu przez lekarza grozi niebezpieczeństwem dla osób
przez niego leczonych - okręgowa rada lekarska może zawiesić lekarza w prawie wykonywania
zawodu.
3.
Postępowanie w sprawach pozbawienia prawa wykonywania zawodu jest poufne.
4.
Szczegółowe zasady i tryb postępowania w sprawach dotyczących pozbawienia prawa wykonywania
zawodu ustali Minister Zdrowia i Opieki Społecznej po zasięgnięciu opinii Naczelnej
Rady Lekarskiej.
”
;
6)
w art. 26 ust. 4 skreśla się;
7)
art. 27 skreśla się.
Art. 63.1 orzeczenie
1.
Do czasu wydania przepisów wykonawczych na podstawie ustawy zachowują moc obowiązującą
przepisy wydane na podstawie ustawy z dnia 28 października 1950 r. o zawodzie lekarza .
2.
Do czasu ustalenia zasad etyki i deontologii zawodowej, o których mowa w art. 41,
sądy lekarskie stosują „Zbiór zasad etyczno-deontologicznych polskiego lekarza”.
Art. 64.3 orzeczenia
W rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 10 czerwca 1927 r. o wykonywaniu
praktyki dentystycznej wprowadza się następującą zmianę:
-
-art. 6 otrzymuje brzmienie:„
Art. 6.
1.
Przed rozpoczęciem wykonywania praktyki lekarsko-dentystycznej lekarz dentysta obowiązany jest przedstawić okręgowej radzie lekarskiej, na której obszarze zamierza wykonywać zawód, dowody posiadania Warunków określonych w art. 1 lub 2.2.
Na podstawie przedstawionych dowodów okręgowa rada lekarska wydaje lekarzowi dentyście zaświadczenie o prawie wykonywania zawodu.3.
Lekarz dentysta, który zgłosił zamiar wykonywania zawodu po upływie pięciu lat od ukończenia studiów lub który przerwał wykonywanie zawodu na okres dłuższy niż pięć lat, może być zobowiązany przez okręgową radę lekarską do uprzedniego odbycia przeszkolenia. Program i zasady przeszkolenia ustala okręgowa rada lekarska.”
Art. 65.
1.
Lekarze pełniący zawodową lub okresową służbę wojskową, na czas tej służby, podlegają
wpisowi na listę Wojskowej Izby Lekarskiej z siedzibą w Warszawie, której rada stwierdza
im prawo wykonywania zawodu, jeżeli nie uzyskali go wcześniej, a spełniają warunki
określone w odrębnych przepisach.
2.
Lekarze pełniący służbę w jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw
Wewnętrznych podlegają wpisowi na listę izby lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych
z siedzibą w Warszawie, której rada stwierdza im prawo wykonywania zawodu, jeżeli
nie uzyskali go wcześniej, a spełniają warunki określone w odrębnych przepisach.
3.
Lekarze zatrudnieni w jednostkach organizacyjnych kolejowej służby zdrowia podlegają
wpisowi na listę Kolejowej Izby Lekarskiej z siedzibą w Warszawie, której rada stwierdza
im prawo wykonywania zawodu, jeżeli nie uzyskali go wcześniej, a spełniają warunki
określone w odrębnych przepisach.
4.
Stosunek służbowy oraz wynikające z niego prawa i obowiązki, a także odpowiedzialność
za przewinienia związane z wykonywaniem zawodu lekarzy, o których mowa w ust. 1, 2
i 3, określają odrębne przepisy.
5.
W stosunku do lekarzy, o których mowa w ust. 1, 2 i 3, przepisów art. 4 ust. 2 pkt
2, 3, 5, 7 i 10 oraz art. 35 ust. 1 pkt 13 nie stosuje się, a w stosunku do lekarzy
wymienionych w ust. 1 i 2 nie stosuje się ponadto przepisów art. 18.
6.
Uprawnienia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej, o których mowa w art. 10 ust. 1
i 2, art. 14 ust. 3 i art. 50 ust. 1, przysługują odpowiednio Ministrom: Obrony Narodowej,
Spraw Wewnętrznych oraz Transportu, Żeglugi i Łączności.
7.
Opiniowanie projektów ustaw dotyczących ochrony zdrowia i przepisów dotyczących wykonywania
zawodu lekarza, w zakresie związanym z Siłami Zbrojnymi Polskiej Rzeczypospolitej
Ludowej lub bezpośrednio obronnością albo bezpieczeństwem państwa, należy do właściwości
Ministra Obrony Narodowej lub Ministra Spraw Wewnętrznych zgodnie z ich zakresem działania.
Art. 66.
Sprawy wszczęte w myśl art. 8 i 9 ustawy o zawodzie lekarza przed dniem wejścia w
życie niniejszej ustawy i nie zakończone przekazuje się właściwym okręgowym izbom
lekarskim.
Art. 67.
1.
Czyny lekarzy i lekarzy dentystów, popełnione przed wejściem w życie ustawy, a stanowiące
w myśl przepisów dotychczasowych wykroczenia zawodowe, uważa się za przewinienia w
zakresie odpowiedzialności zawodowej w rozumieniu niniejszej ustawy.
2.
Sprawy wszczęte przez komisje kontroli zawodowej, a nie zakończone prawomocnie, są
prowadzone dalej po ich przekazaniu sądom lekarskim według zasad ustawy.
3.
Sprawy wszczęte przez rzeczników dobra służby zdrowia bądź prowadzone przed komisjami
kontroli zawodowej ulegają przekazaniu właściwym sądom lekarskim w ciągu trzech miesięcy
od dnia wejścia w życie ustawy i są prowadzone dalej według zasad w niej określonych.
Art. 68.
Rada Państwa, na wniosek Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej, Polskiego Towarzystwa
Lekarskiego, Polskiego Towarzystwa Stomatologicznego oraz Zrzeszenia Polskich Towarzystw
Medycznych, powoła Komitet Organizacyjny Izb Lekarskich.
Art. 69.
1.
Zadaniem Komitetu, o którym mowa w art. 68, jest:
1)
opracowanie projektu regulaminu pierwszego Krajowego Zjazdu Lekarzy i regulaminu wyboru
delegatów na ten Zjazd,
2)
ustalenie liczby, obszaru i siedzib okręgowych izb lekarskich,
3)
zwołanie, zgodnie z przepisami ustawy, pierwszych zjazdów okręgowych izb lekarskich
oraz Krajowego Zjazdu Lekarzy do dnia 31 grudnia 1989 r.
2.
Do czasu wyboru krajowych organów samorządu lekarzy Komitet ma uprawnienia Naczelnej
Rady Lekarskiej.
3.
Terenowe organy administracji państwowej o właściwości ogólnej stopnia wojewódzkiego,
na których terenie ustalono siedziby Naczelnej i okręgowych izb lekarskich, zapewnią
warunki lokalowe i techniczne niezbędne dla działalności izb.
Art. 70.
Do członków samorządu lekarzy nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 18 lipca 1950 r. o odpowiedzialności zawodowej fachowych pracowników
służby zdrowia .
Art. 71.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1990 r., z tym że przepisy art. 68 i 69
wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.