Ustawaz dnia 29 kwietnia 1985 r.o Trybunale Konstytucyjnym
Spis treści
- Treść ustawy
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Orzekanie o zgodności z Konstytucją aktów ustawodawczych
- Rozdział 3 - Orzekanie o zgodności z konstytucją lub aktami ustawodawczymi innych aktów normatywnych
- Rozdział 4 - Pytania prawne
- Rozdział 5 - Organizacja Trybunału Konstytucyjnego
- Rozdział 6 - Postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym
- Rozdział 7 - Zmiany w przepisach obowiązujących oraz przepisy przejściowe i końcowe
Treść ustawy
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.11 orzeczeń
Trybunał Konstytucyjny orzeka o zgodności:
1)
z Konstytucją - aktów ustawodawczych: ustaw oraz dekretów zatwierdzonych przez Sejm,
2)
z Konstytucją lub aktami ustawodawczymi - innych niż wymienione w pkt 1 aktów normatywnych
(aktów ustanawiających normy prawne) wydawanych przez Radę Państwa, naczelne i centralne
organy administracji państwowej oraz inne naczelne i centralne organy państwowe.
Art. 2.11 orzeczeń
Orzekając o zgodności aktu ustawodawczego z Konstytucją bądź innego aktu normatywnego
z Konstytucją lub aktem ustawodawczym, Trybunał Konstytucyjny bada zarówno treść takiego
aktu, jak też kompetencję oraz dochowanie ustawowego trybu wymaganego do wydania aktu;
orzeczenie może odnosić się do całego aktu lub do poszczególnych jego przepisów.
Art. 3.
Postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawach wymienionych w art. 1 może
być wszczęte:
1)
w stosunku do ustaw i innych aktów podlegających w myśl obowiązujących przepisów ogłoszeniu
w organie publikacyjnym - z chwilą ich ogłoszenia, a dekretów - z chwilą ich zatwierdzenia
przez Sejm,
2)
w stosunku do aktów normatywnych, co do których przepisy prawa nie ustalają obowiązku
ogłoszenia w organie publikacyjnym jako warunku ich mocy obowiązującej - z chwilą
ich ustanowienia, chociażby wejście w życie tych aktów przewidziane zostało w terminie
późniejszym.
Art. 4.30 orzeczeń
1.
Trybunał Konstytucyjny orzeka o zgodności aktu ustawodawczego z Konstytucją oraz innego
aktu normatywnego z Konstytucją lub aktem ustawodawczym, obowiązujących w dniu wydania
orzeczenia bądź co do których dopuszczalne jest w myśl art. 3 wszczęcie postępowania
przed ich wejściem w życie.
2.
Utrata mocy obowiązującej aktu normatywnego przed wydaniem orzeczenia przez Trybunał
Konstytucyjny powoduje umorzenie postępowania w sprawie takiego aktu.
Art. 5.10 orzeczeń
Trybunał Konstytucyjny przedstawia Sejmowi Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i innym
właściwym organom stanowiącym prawo uwagi o stwierdzonych uchybieniach i lukach w
prawie, których usunięcie jest niezbędne dla zapewnienia spójności systemu prawnego
Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
Rozdział 2
Orzekanie o zgodności z Konstytucją aktów ustawodawczych
Art. 6.
1.
Orzeczenie stwierdzające niezgodność z Konstytucją aktu ustawodawczego prezes Trybunału
Konstytucyjnego przedkłada Sejmowi.
2.
Orzeczenie, o którym mowa w ust. 1, Sejm rozpatruje na posiedzeniu plenarnym w toku
bieżącej lub najpóźniej najbliższej sesji.
3.
Jeżeli Sejm uzna orzeczenie za zasadne, dokonuje odpowiednich zmian w akcie objętym
tym orzeczeniem bądź uchyla go w części lub całości. W wypadku uznania aktu objętego
orzeczeniem za zgodny z Konstytucją Sejm oddala orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego,
a sprawa nim objęta nie może być ponownie przedmiotem postępowania przed Trybunałem.
4.
Uchwały Sejmu w sprawach oddalenia orzeczenia Trybunału zapadają większością co najmniej
2/3 głosów, w obecności co najmniej połowy ogólnej liczby posłów.
Rozdział 3
Orzekanie o zgodności z konstytucją lub aktami ustawodawczymi innych aktów normatywnych
Art. 7.6 orzeczeń
Orzeczenie stwierdzające niezgodność z Konstytucją lub aktem ustawodawczym aktu wymienionego
w art. 1 pkt 2 prezes Trybunału Konstytucyjnego przedkłada organowi, który wydał akt
objęty orzeczeniem.
Art. 8.4 orzeczenia
1.
W wypadkach określonych w art. 7 organ, który wydał akt objęty orzeczeniem, dokonują
niezwłocznie odpowiednich zmian w tym akcie bądź uchyla go w części lub w całości,
nie później niż w terminie 3 miesięcy od przedłożenia mu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego
w tej sprawie.
2.
W razie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidzianego w art. 27 ust.
2 i 3, przepis ust. 1 stosuje się do aktu objętego orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego,
stwierdzającym niezgodność aktu z Konstytucją lub aktem ustawodawczym wydanym w wyniku
rozpoznania tego wniosku.
Art. 9.2 orzeczenia
1.
W razie nieusunięcia niezgodności aktu z Konstytucją lub aktem ustawodawczym w terminie
określonym w art. 8, traci on moc z upływem tego terminu, w zakresie ustalonym w orzeczeniu
Trybunału Konstytucyjnego.
2.
W szczególnie uzasadnionych wypadkach Trybunał może zawiesić w całości bądź części
stosowanie aktu z dniem ogłoszenia orzeczenia; zawieszenie to obowiązuje do czasu
wykonania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w myśl art. 8 lub ust. 1 niniejszego
artykułu.
3.
O utracie mocy obowiązującej aktu bądź jego zawieszeniu prezes Trybunału Konstytucyjnego
ogłasza w organie publikacyjnym, w którym akt był ogłoszony, a gdy orzeczenie dotyczy
aktu nie ogłoszonego w organie publikacyjnym - w Dzienniku Urzędowym Polskiej Rzeczypospolitej
Ludowej „Monitor Polski”.
Rozdział 4
Pytania prawne
Art. 10.5 orzeczeń
1.
W związku z toczącym się postępowaniem administracyjnym, sądowym, arbitrażowym, w
sprawach o wykroczenia oraz w sprawach o przestępstwa i wykroczenia skarbowe, należących
do właściwości finansowych organów orzekających, do Trybunału Konstytucyjnego mogą
być kierowane pytania prawne co do zgodności aktu ustawodawczego z Konstytucją albo
innego aktu normatywnego z Konstytucją lub aktem ustawodawczym, jeżeli od odpowiedzi
na nie zależy rozstrzygnięcie sprawy w takim postępowaniu.
2.
Postępowanie określone w ust. 1, w związku z którym wniesione zostało pytanie prawne,
ulega zawieszeniu z dniem wystąpienia z takim pytaniem, do czasu rozstrzygnięcia sprawy
zgodności ujętego w pytaniu aktu ustawodawczego z Konstytucją lub innego aktu normatywnego
z Konstytucją lub aktem ustawodawczym.
Art. 11.8 orzeczeń
Pytania prawne, o których mowa w art. 10 ust. 1, Trybunał Konstytucyjny rozpoznaje
na zasadach i w trybie przewidzianych dla rozpoznawania wniosków o stwierdzenie zgodności
aktów ustawodawczych z Konstytucją oraz innych aktów normatywnych z Konstytucją lub
aktem ustawodawczym, ze zmianami wynikającymi z dalszych przepisów ustawy.
Rozdział 5
Organizacja Trybunału Konstytucyjnego
Art. 12.
Siedzibą Trybunału Konstytucyjnego jest m. st. Warszawa.
Art. 13.
1.
Członkami Trybunału Konstytucyjnego są: prezes, wiceprezes oraz dziesięciu sędziów.
2.
Członków Trybunału Konstytucyjnego wybiera i odwołuje Sejm.
3.
W skład Trybunału Konstytucyjnego może być wybrany ten, kto wyróżnia się wiedzą prawniczą
oraz posiada kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska sędziego Sądu Najwyższego
lub Naczelnego Sądu Administracyjnego.
4.
Członkowie Trybunału Konstytucyjnego wybierani są na lat osiem, z tym że co cztery
lata następuje wybór połowy składu; wybór ponowny do składu Trybunału jest niedopuszczalny,
chyba że poprzedni wybór nastąpił w trakcie kadencji na okres krótszy niż cztery lata.
5.
Z pełnieniem funkcji członka Trybunału nie można łączyć mandatu posła na Sejm ani
zatrudnienia w organach państwowych, a także innego zajęcia, które utrudniałoby pełnienie
obowiązków członka Trybunału albo mogło uchybiać jego godności bądź zachwiać zaufanie
co do jego bezstronności w orzekaniu.
6.
Obejmując stanowisko członek Trybunału Konstytucyjnego składa wobec Marszałka Sejmu
ślubowanie następującej treści: „Ślubuję uroczyście przy wykonywaniu powierzonych
mi obowiązków członka Trybunału Konstytucyjnego: dochować wierności Konstytucji Polskiej
Rzeczypospolitej Ludowej i wynikającym z jej przepisów zasadom politycznego i społeczno-gospodarczego
ustroju socjalistycznego Państwa oraz zasadom praworządności i sprawiedliwości społecznej;
chronić interesy Państwa i słuszne interesy obywateli, stać na straży ładu i porządku
prawnego; powierzone mi obowiązki wypełniać z najwyższą starannością; strzec godności
powierzonego mi urzędu; przestrzegać tajemnicy państwowej i służbowej”,
Art. 14.
1.
Sejm odwołuje członka Trybunału Konstytucyjnego, jeżeli:
1)
zrzekł się swej funkcji,
2)
na skutek choroby, ułomności lub upadku sił stał się trwale niezdolny do pełnienia
obowiązków,
3)
został skazany wyrokiem sądu,
4)
sprzeniewierzył się złożonemu ślubowaniu,
5)
prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym został skazany na karę usunięcia z zajmowanego
stanowiska.
2.
W razie śmierci członka Trybunału Sejm stwierdza wygaśnięcie jego mandatu.
3.
Uzupełnienia składu Trybunału na miejsce opróżnione z przyczyn określonych w ust.
1 i 2 dokonuje się w toku tej samej lub najbliższej sesji Sejmu, w której nastąpiło
odwołanie lub stwierdzenie wygaśnięcia mandatu członka Trybunału. Członek Trybunału
wybrany w tym trybie pełni swoje funkcje do końca kadencji, na którą wybrany był jego
poprzednik.
Art. 15.
1.
Członek Trybunału Konstytucyjnego nie może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej
sądowej lub administracyjnej ani zatrzymany bez zgody Trybunału. Nie dotyczy to zatrzymania
na gorącym uczynku popełniania przestępstwa. Wniosek w tym przedmiocie Trybunał rozpatruje
w pełnym składzie, z wyłączeniem sędziego, którego wniosek ten dotyczy.
2.
Do czasu podjęcia przez Trybunał uchwały zezwalającej na pociągnięcie członka Trybunału
do odpowiedzialności wolno w stosunku do niego podejmować tylko czynności nie cierpiące
zwłoki.
3.
Za wykroczenia członek Trybunału odpowiada tylko dyscyplinarnie.
Art. 16.1 orzeczenie
1.
W zakresie nie unormowanym niniejszą ustawą do praw i obowiązków oraz odpowiedzialności
dyscyplinarnej członków Trybunału Konstytucyjnego, z zastrzeżeniem ust. 2-5, stosuje
się odpowiednio przepisy ustawy o Sądzie Najwyższym dotyczące praw i obowiązków oraz
odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów Sądu Najwyższego, o ile nie są sprzeczne
z niniejszą ustawą.
2.
Sprawy o roszczenia wynikające ze stosunku służbowego wiceprezesa i sędziów Trybunału
Konstytucyjnego rozstrzyga prezes tego Trybunału, a prezesa Trybunału - Marszałek
Sejmu. Od decyzji prezesa Trybunału przysługuje odwołanie do Marszałka Sejmu.
3.
W postępowaniu dyscyplinarnym orzeka Trybunał Konstytucyjny:
1)
w pierwszej instancji - w składzie trzech sędziów,
2)
w drugiej instancji - w składzie pięciu sędziów.
4.
Sędziów do składów orzekających oraz rzecznika dyscyplinarnego wyznacza prezes Trybunału
Konstytucyjnego spośród członków tego Trybunału.
5.
W sprawach orzeczeń dyscyplinarnych nie stosuje się przepisów ustawy, o której mowa
w ust. 1, o rewizji nadzwyczajnej.
Art. 17.
Organizacyjne i administracyjne warunki pracy zapewnia Trybunałowi Konstytucyjnemu
prezes Trybunału oraz podległe mu Biuro tego Trybunału.
Art. 18.
1.
Do pracowników Biura Trybunału Konstytucyjnego stosuje się odpowiednio przepisy o
pracownikach urzędów państwowych, z uwzględnieniem ust. 2 i 3.
2.
W odniesieniu do pracowników Biura Trybunału Konstytucyjnego - przepisy określone
w art. 2 pkt 1, art. 4 ust. 3, art. 7 ust. 6, art. 20 ust. 4, art. 21 ust. 3, art. 22
ust. 2, art. 26 ust. 2, art. 36 ust. 7 i art. 41 ust. 3 ustawy z dnia 16 września
1982 r. o pracownikach urzędów państwowych wydaje Marszałek Sejmu.
3.
Uprawnienia wynikające z art. 30 ust. 1 i z art. 31 ust. 3 ustawy, o której mowa w
ust. 2, przysługują w odniesieniu do pracowników Biura Trybunału Konstytucyjnego -
Marszałkowi Sejmu.
Rozdział 6
Postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym
Art. 19.12 orzeczeń
1.
Z wnioskami o stwierdzenie zgodności aktu ustawodawczego z Konstytucją albo innego
aktu normatywnego z Konstytucją lub aktem ustawodawczym, z zastrzeżeniem ust. 2, występować
mogą: Prezydium Sejmu, komisje sejmowe albo pięćdziesięciu posłów; Rada Państwa lub
przewodniczący Rady Państwa; Trybunał Stanu; Prezes Najwyższej Izby Kontroli; Rada
Ministrów lub prezes Rady Ministrów; pierwszy prezes Sądu Najwyższego; prezes Naczelnego
Sądu Administracyjnego; prezes Państwowego Arbitrażu Gospodarczego; prokurator generalny
Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz Komitet Wykonawczy Rady Krajowej Patriotycznego
Ruchu Odrodzenia Narodowego; wnioskodawcy mogą występować do Trybunału z własnej inicjatywy
lub w wyniku analizy skarg i wniosków obywateli.
2.
Z wnioskami, o których mowa w ust. 1, odnoszącymi się do aktów normatywnych dotyczących
obronności Państwa i Sił Zbrojnych Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz bezpieczeństwa
Państwa występować mogą: Prezydium Sejmu, Rada Państwa, Rada Ministrów oraz Komitet
Obrony Kraju.
3.
Postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, Trybunał Konstytucyjny może podjąć
z inicjatywy własnej.
Art. 20.10 orzeczeń
1.
Z wnioskami, o których mowa w art. 19 ust. 1, występować mogą również wojewódzkie
rady narodowe lub ich prezydia, Centralna Komisja Współpracy Socjalistycznych Związków
Młodzieży, a także właściwe naczelne organy statutowe ogólnokrajowych organizacji
związkowych, organizacji międzyzwiązkowych oraz zrzeszeń związków zawodowych, organizacji
spółdzielczych, społeczno-zawodowych organizacji rolników indywidualnych oraz innych
organizacji zawodowych - jeżeli kwestionowany akt ustawodawczy lub inny akt normatywny
dotyczy spraw objętych ich zakresem działania, ustalonym w przepisach prawa.
2.
Wnioski organów i organizacji, o których mowa w ust. 1, podlegają wstępnemu rozpoznaniu
przez Trybunał Konstytucyjny, na posiedzeniu niejawnym, przez jednego sędziego wyznaczonego
przez prezesa Trybunału.
3.
Trybunał może, w trybie ustalonym w ust. 2, postanowić o nienadaniu wnioskowi dalszego
biegu, jeżeli wniosek nie odpowiada wymaganiom wynikającym z przepisów ustawy bądź
też gdy jest oczywiście bezzasadny lub mylnie skierowany; na postanowienie w tej sprawie
przysługuje zażalenie do Trybunału, który rozpoznaje je na posiedzeniu niejawnym w
składzie trzech sędziów.
Art. 21.
Wnioski o wszczęcie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, wniesione po upływie
pięciu lat od ogłoszenia aktu lub zatwierdzenia dekretu (art. 3 pkt 1) albo ustanowienia
aktu (art. 3 pkt 2), Trybunał kieruje, w trybie art. 5, do organu, który wydał akt
objęty wnioskiem, a gdy wniosek dotyczy dekretu - do Sejmu.
Art. 22.5 orzeczeń
1.
Z pytaniami prawnymi, o których mowa w art. 10 ust. 1, do Trybunału Konstytucyjnego
mogą zwracać się: pierwszy prezes Sądu Najwyższego, prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego,
prezes Państwowego Arbitrażu Gospodarczego oraz naczelne i centralne organy administracji
państwowej.
2.
Organy wymienione w ust. 1 są obowiązane informować Trybunał Konstytucyjny o wszystkich
sygnalizowanych im przez organy orzekające niezgodnościach aktów ustawodawczych z
Konstytucją oraz innych aktów normatywnych z Konstytucją lub aktami ustawodawczymi.
3.
W wypadku stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny, w wyniku rozpoznania pytania
prawnego, niezgodności aktu ustawodawczego z Konstytucją albo innego aktu normatywnego
z Konstytucją lub aktem ustawodawczym, prezes Trybunału, niezależnie od przekazania
orzeczenia organowi, który wydał akt objęty orzeczeniem, przesyła odpis orzeczenia
organowi, który w tej sprawie zwrócił się z pytaniem prawnym.
4.
W razie stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny zgodności objętego pytaniem prawnym
aktu ustawodawczego z Konstytucją albo innego aktu normatywnego z Konstytucją lub
aktem ustawodawczym - prezes Trybunału przesyła orzeczenie organowi, który zwrócił
się z pytaniem prawnym, odpis zaś tego orzeczenia przekazuje do wiadomości organowi,
który wydał akt objęty orzeczeniem, a dotyczącego dekretu - Sejmowi.
5.
W wypadkach, o których mowa w ust. 3, postępowanie zawieszone w myśl art. 10 ust.
2 podejmuje się po rozstrzygnięciu przez Sejm zgodności aktu ustawodawczego z Konstytucją,
w odniesieniu zaś do innych aktów normatywnych - po doprowadzeniu do zgodności tych
aktów z Konstytucją lub aktem ustawodawczym, a w wypadku przewidzianym w art. 9 ust.
1 - po utracie przez akt mocy obowiązującej.
Art. 23.2 orzeczenia
1.
Trybunał Konstytucyjny rozpoznaje wniosek bądź pytanie prawne na rozprawie, o której
powiadamia wnioskodawcę, organ, który wydał akt objęty wnioskiem, a w wypadku gdy
wniosek dotyczy dekretu - Sejm, jak również prokuratora generalnego Polskiej Rzeczypospolitej
Ludowej. Obecność na rozprawie wnioskodawcy lub jego przedstawiciela jest obowiązkowa.
W rozprawie może uczestniczyć organ, który wydał akt objęty wnioskiem, lub jego przedstawiciel.
W sprawach rozpoznawanych przez Trybunał na rozprawach w pełnym składzie obowiązkowa
jest również obecność prokuratora generalnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
2.
W postępowaniu podjętym w wyniku pytania prawnego organ, który zwrócił się z takim
pytaniem, jest reprezentowany na rozprawie przez przedstawiciela wyznaczonego przez
ten organ.
3.
W toku postępowania Trybunał Konstytucyjny może przesłuchiwać biegłych, żądać od organów
i instytucji państwowych oraz organizacji społecznych okazywania akt i dokumentów,
a także przeprowadzać inne dowody, które dla rozstrzygnięcia sprawy uzna za niezbędne.
Art. 24.
Rozprawy przed Trybunałem Konstytucyjnym są jawne, z wyjątkiem rozpraw w sprawach
wymienionych w art. 19 ust. 2. Poza tymi wypadkami wyłączenie jawności może nastąpić
ze względu na bezpieczeństwo Państwa lub tajemnicę państwową.
Art. 25.
1.
Trybunał Konstytucyjny rozpoznaje wnioski (pytania prawne) dotyczące zgodności aktów
ustawodawczych z Konstytucją w składzie pięciu sędziów, a wnioski (pytania prawne)
dotyczące innych aktów normatywnych - w składzie trzech sędziów.
2.
W sprawach o szczególnej zawiłości prezes Trybunału może zarządzić rozpoznanie wniosku
przez Trybunał w pełnym składzie.
Art. 26.
Trybunał Konstytucyjny wydaje orzeczenie po przeprowadzeniu rozprawy. Orzeczenia są
wydawane w imieniu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Sporządza się je w formie pisemnej,
z uzasadnieniem.
Art. 27.1 orzeczenie
1.
Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego jest ostateczne.
2.
W wypadku stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją lub
aktem ustawodawczym aktu normatywnego naczelnego lub centralnego organu administracji
państwowej Rada Ministrów lub prezes Rady Ministrów może, w ciągu miesiąca od dnia
doręczenia orzeczenia, wystąpić z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Trybunał
w pełnym składzie.
3.
Uprawnienie, o którym mowa w ust. 2, przysługują Radzie Państwa lub przewodniczącemu
Rady Państwa w wypadku stwierdzenia niezgodności z Konstytucją lub aktem ustawodawczym
aktu normatywnego Rady Państwa, przewodniczącego Rady Państwa lub innego naczelnego
lub centralnego organu państwowego nie będącego organem administracji państwowej;
uprawnienie to nie obejmuje orzeczeń Trybunału dotyczących dekretów.
Art. 28.2 orzeczenia
1.
Postępowanie sądowe lub arbitrażowe zakończone prawomocnym orzeczeniem, wydanym z
zastosowaniem przepisu prawnego, który w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego,
jako sprzeczny z Konstytucją lub aktem ustawodawczym, został zmieniony bądź uchylony
w części lub całości, może być wznowione w trybie i na zasadach określonych w przepisach
o postępowaniu sądowym lub arbitrażowym, z tym że w odniesieniu do orzeczeń w sprawach
cywilnych oraz arbitrażowych wznowienie postępowania może nastąpić nie później niż
przed upływem odpowiednio - pięciu i trzech lat od dnia uprawomocnienia się orzeczenia.
2.
Prawomocne orzeczenia i nakazy karne w sprawach o wykroczenia oraz prawomocne rozstrzygnięcia
w sprawach o przestępstwa i wykroczenia skarbowe należących do właściwości finansowych
organów orzekających, wydane z zastosowaniem przepisu prawnego, o którym mowa w ust.
1, podlegają uchyleniu w trybie i na zasadach określonych w przepisach o postępowaniu
w sprawach o wykroczenia oraz przepisach ustawy karnej skarbowej, dotyczących uchylania prawomocnych rozstrzygnięć, jeżeli od uprawomocnienia się
orzeczenia, nakazu lub rozstrzygnięcia upłynęło nie więcej niż trzy lata.
3.
Ostateczne decyzje, wydane w ogólnym postępowaniu administracyjnym z zastosowaniem
przepisu prawnego, o którym mowa w ust. 1, uznaje się za nieważne w trybie i na zasadach
określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, w części dotyczącej stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych oraz związanych
z tym roszczeń odszkodowawczych; w wypadkach gdy wynika to z przepisów prawa i okoliczności
sprawy - organ stwierdzający nieważność decyzji może równocześnie wydać decyzję rozstrzygającą
co do istoty sprawy.
4.
Prawomocne orzeczenia i rozstrzygnięcia wydane w postępowaniach innych niż wymienione
w ust. 1-3, z zastosowaniem przepisu, o którym mowa w ust. 1, podlegają, na wniosek
strony, uchyleniu przez organ, który takie orzeczenie lub rozstrzygnięcie wydał, jeżeli
od uprawomocnienia się orzeczenia lub rozstrzygnięcia upłynęło nie więcej niż trzy
lata.
Art. 29.
Trybunał Konstytucyjny wydaje zbiór swoich orzeczeń.
Art. 30.
1.
Prezes Trybunału Konstytucyjnego zwołuje przynajmniej raz w roku zgromadzenie ogólne
sędziów Trybunału, na którym omawia się działalność Trybunału oraz problemy wynikające
z jego orzecznictwa.
2.
Prezes Trybunału Konstytucyjnego zaprasza do udziału w zgromadzeniu ogólnym przewodniczących
zainteresowanych komisji sejmowych, prezesa Najwyższej Izby Kontroli, ministra sprawiedliwości,
pierwszego prezesa Sądu Najwyższego, prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego, prezesa
Państwowego Arbitrażu Gospodarczego i prokuratora generalnego Polskiej Rzeczypospolitej
Ludowej.
3.
Prezes Trybunału może zwrócić się do marszałka Sejmu, przewodniczącego Rady Państwa
i prezesa Rady Ministrów o wzięcie udziału w zgromadzeniu ogólnym bądź delegowanie
swojego przedstawiciela.
Art. 31.
Trybunał Konstytucyjny przedkłada Sejmowi informacje o istotnych problemach wynikających
z działalności i orzecznictwa Trybunału.
Art. 32.
1.
Szczegółowy tryb postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, w drodze uchwały, ustala
Sejm; uchwała w tej sprawie podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Polskiej Rzeczypospolitej
Ludowej.
2.
Regulamin czynności Trybunału Konstytucyjnego oraz organizację wewnętrzną Biura uchwala
Trybunał Konstytucyjny.
Rozdział 7
Zmiany w przepisach obowiązujących oraz przepisy przejściowe i końcowe
Art. 33.
W ustawie z dnia 31 lipca 1981 r. o wynagradzaniu osób zajmujących kierownicze stanowiska
państwowe w art. 2 w pkt 1 na końcu dodaje się wyrazy „oraz prezesa i wiceprezesa Trybunału Konstytucyjnego,”.
Art. 34.
1.
Do pierwszego składu Trybunału Konstytucyjnego Sejm wybiera połowę tego składu na
okres czterech lat, połowę zaś na okres ośmiu lat.
2.
Wyboru pierwszego składu Trybunału Sejm dokonuje nie później niż przed dniem 1 grudnia
1985 r.; kadencja członków tego składu biegnie od dnia 1 grudnia 1985 r.
3.
Prezesowi Trybunału Konstytucyjnego wybranemu w trybie określonym w ust. 2 powierza
się w okresie do dnia 1 grudnia 1985 r. czynności związane z organizacją Trybunału
Konstytucyjnego.
4.
Wydatki związane z organizacją i funkcjonowaniem Trybunału w okresie do dnia 31 grudnia
1985 r. pokrywane są z budżetu centralnego, w części dotyczącej Kancelarii Sejmu.
Art. 35.3 orzeczenia
1.
Przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2, stosuje się do aktów ustawodawczych i innych
aktów normatywnych ogłoszonych, zatwierdzonych bądź ustanowionych po dniu jej wejścia
w życie.
2.
W stosunku do aktów wymienionych w art. 1, wydanych przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy, może być wszczęte postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym, jeżeli zostały
ogłoszone, a gdy chodzi o dekrety - zatwierdzone, bądź uzyskały moc obowiązującą -
po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o zmianie Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej ; do aktów tych art. 4 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
3.
Termin określony w art. 21 biegnie w stosunku do aktów, o których mowa w ust. 2, od
dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Art. 36.1 orzeczenie
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1986 r., z tym że przepisy art. 32 i 34
wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.