Ustawaz dnia 6 kwietnia 1984 r.o fundacjach
Treść ustawy
Art. 1.7 orzeczeń
Fundacja może być ustanowiona dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami Polskiej
Rzeczypospolitej Ludowej celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w szczególności
takich jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura
i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska i zabytków.
Art. 2.
1.
Fundacje mogą ustanawiać osoby fizyczne niezależnie od ich obywatelstwa i miejsca
zamieszkania bądź osoby prawne mające siedziby w Polsce lub za granicą.
2.
Siedziba fundacji powinna znajdować się na terytorium Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
Art. 3.3 orzeczenia
1.
Oświadczenie woli o ustanowieniu fundacji powinno być złożone w formie aktu notarialnego.
Zachowania tej formy nie wymaga się, jeżeli ustanowienie fundacji następuje w testamencie.
2.
W oświadczeniu woli o ustanowieniu fundacji fundator powinien wskazać cel fundacji
oraz składniki majątkowe przeznaczone na jego realizację.
Art. 4.6 orzeczeń
1.
Ustanowienie fundacji wymaga zatwierdzenia przez ministra zainteresowanego - ze względu
na zakres jego kompetencji - utworzeniem i działaniem fundacji, zwanego dalej „właściwym
ministrem”.
2.
Jeżeli cele i działalność fundacji wkraczają w zakres kompetencji dwóch lub więcej
ministrów, Prezes Rady Ministrów wyznaczy właściwego ministra.
Art. 5.20 orzeczeń
Fundacja działa na podstawie przepisów niniejszej ustawy i statutu.
Art. 6.
Fundator ustala statut fundacji określający jej nazwę, siedzibę i majątek, zasady,
formy i zakres działalności fundacji, skład i organizację zarządu, sposób powoływania
oraz obowiązki i uprawnienia tego organu i jego członków. Statut może zawierać również
inne postanowienia, w szczególności dotyczące prowadzenia przez fundację działalności
gospodarczej, dopuszczalności i warunków jej połączenia z inną fundacją, zmiany celu
lub statutu, a także przewidywać tworzenie obok zarządu innych organów fundacji.
Art. 7.8 orzeczeń
1.
Statut ustalony przez fundatora wymaga zatwierdzenia przez właściwego ministra równocześnie
z zatwierdzeniem fundacji. Jeżeli statut przewiduje podjęcie działalności gospodarczej,
zatwierdzenie statutu w tej części następuje w porozumieniu z Ministrem Finansów.
2.
Jeżeli fundator nie przedstawi statutu lub przedstawiony statut jest niepełny, zawiera
postanowienia sprzeczne z treścią oświadczenia woli o ustanowieniu fundacji albo z
przepisami prawa, właściwy minister wezwie fundatora do przedstawienia, w wyznaczonym
terminie, statutu lub do wprowadzenia w nim zmian bądź uzupełnień.
3.
Przepisy dotyczące zatwierdzenia statutu mają odpowiednie zastosowanie do jego zmiany.
Art. 8.
1.
Fundator może odstąpić od osobistego ustalenia statutu i upoważnić do jego ustalenia
właściwego ministra albo inną osobę fizyczną lub prawną.
2.
Do ustalenia statutu przez osobę upoważnioną stosownie do ust. 1 mają zastosowanie
przepisy dotyczące ustalania statutu przez fundatora.
3.
Jeżeli fundator ustanowił fundację w testamencie, a nie ustalił jej statutu i nie
upoważnił do tej czynności innej osoby, statut ustala właściwy minister.
Art. 9.4 orzeczenia
Właściwy minister odmówi zatwierdzenia fundacji i jej statutu oraz zmian w statucie,
jeżeli cel fundacji bądź postanowienia statutu są sprzeczne z przepisami niniejszej
ustawy lub innymi powszechnie obowiązującymi przepisami prawa albo w razie bezskutecznego
upływu terminu wyznaczonego do przedstawienia statutu lub do wprowadzenia w nim zmian
bądź uzupełnień.
Art. 10.15 orzeczeń
1.
Fundacja uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do rejestru fundacji.
2.
Rejestr fundacji prowadzi Sąd Rejonowy dla Warszawy-Pragi.
3.
Rejestr jest jawny i dostępny dla osób trzecich.
4.
Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, określa zasady i tryb postępowania
w sprawach rejestru fundacji, dane podlegające wpisowi do tego rejestru, sposób jego
prowadzenia oraz szczegółowe zasady udostępniania rejestru do wglądu.
Art. 11.6 orzeczeń
1.
Nie pobiera się opłat notarialnych za sporządzenie aktu, którego przedmiotem jest
wyłącznie oświadczenie woli o ustanowieniu fundacji.
2.
Postępowanie w sprawach rejestru fundacji jest wolne od opłat sądowych.
Art. 12.5 orzeczeń
Sąd dokonuje wpisu do rejestru fundacji po stwierdzeniu, że czynności prawne stanowiące
podstawę wpisu zostały podjęte przez uprawnioną osobę lub organ i są ważne, a decyzje
właściwego ministra nie podlegają już zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Art. 13.5 orzeczeń
Zarząd fundacji kieruje jej działalnością oraz reprezentuje fundację na zewnątrz.
Art. 14.4 orzeczenia
1.
Podjęcie przez fundację działalności gospodarczej nie przewidzianej w statucie wymaga
uprzedniej zmiany statutu, a w wypadku gdy zmiana statutu nie jest możliwa - uzyskania
odrębnego zezwolenia właściwego ministra, wydanego w porozumieniu z Ministrem Finansów.
2.
Zatwierdzenie statutu fundacji w części przewidującej działalność gospodarczą lub
uzyskanie odrębnego zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, nie zwalnia z obowiązku uzyskania
przewidzianych w przepisach prawa zezwoleń na prowadzenie tej działalności.
3.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady prowadzenia przez
fundację działalności gospodarczej, warunki i tryb wydawania i cofania zezwoleń na
jej prowadzenie oraz ulgi i zwolnienia z tytułu przeznaczania zysków z tej działalności
na realizację zadań statutowych fundacji.
Art. 15.3 orzeczenia
1.
Nadzór nad fundacją co do zgodności jej działania z przepisami prawa i statutem oraz
z celem, w jakim fundacja została ustanowiona, sprawuje właściwy minister.
2.
Właściwy minister sprawujący nadzór, o którym mowa w ust. 1, w szczególności przeprowadza
kontrolę działalności finansowej i gospodarczej fundacji, ma prawo żądać sprawozdań
z działalności zarządu oraz przedstawiania programów działania, a także bada prawidłowość
wykorzystania środków finansowych i innych zasobów majątkowych fundacji.
Art. 16.
Właściwy minister może wstrzymać wykonanie lub uchylić uchwałę zarządu fundacji pozostającą
w rażącej sprzeczności z jej celem albo z postanowieniami statutu fundacji lub z przepisami
prawa.
Art. 17.
1.
Jeżeli działanie zarządu fundacji w istotny sposób narusza przepisy prawa lub postanowienia
jej statutu albo jest niezgodne z jej celem, właściwy minister może wyznaczyć odpowiedni
termin do usunięcia tych uchybień w działalności zarządu albo może żądać dokonania
w wyznaczonym terminie zmiany zarządu fundacji.
2.
Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, albo w razie dalszego uporczywego
działania zarządu fundacji w sposób niezgodny z prawem, statutem lub celem fundacji,
właściwy minister może zawiesić zarząd fundacji i wyznaczyć zarządcę przymusowego.
3.
Zarządca przymusowy reprezentuje fundację w sprawach wynikających z zarządu, w tym
również w postępowaniu sądowym; jest on obowiązany wykonywać czynności potrzebne do
prawidłowego działania fundacji.
4.
Właściwy minister z urzędu lub na wniosek zarządu fundacji uchyli decyzję o zawieszeniu
zarządu i o wyznaczeniu zarządcy przymusowego, jeżeli z okoliczności wynika, że działania,
o których mowa w ust. 1, zostaną zaniechane.
Art. 18.
1.
W razie osiągnięcia celu, dla którego fundacja była ustanowiona, lub w razie wyczerpania
środków finansowych i majątku fundacji, fundacja podlega likwidacji w sposób wskazany
w statucie.
2.
Jeżeli statut nie przewiduje likwidacji fundacji lub jego postanowienia w tym przedmiocie
nie są wykonywane, w wypadkach wymienionych w ust. 1 decyzję o likwidacji podejmuje
właściwy minister.
3.
W wypadkach innych niż przewidziane w ust. 1 likwidacja fundacji może nastąpić tylko
na mocy przepisu ustawy.
4.
Jeżeli statut fundacji nie określa przeznaczenia środków majątkowych pozostających
po jej likwidacji, właściwy minister wydaje decyzję o przeznaczeniu tych środków z
uwzględnieniem celów, którym fundacja służyła.
Art. 19.
Nabycie przez fundację w drodze spadku, zapisu lub darowizny pieniędzy lub innych
rzeczy ruchomych albo praw majątkowych jest wolne od podatku od spadków i darowizn.
Art. 20.
Właściwy minister podejmuje czynności przewidziane w niniejszej ustawie w formie decyzji.
Na decyzje te przysługuje skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego na zasadach
i w trybie określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Art. 21.
Spory majątkowe, których stroną jest fundacja, rozpoznaje sąd.
Art. 22.
Ilekroć w ustawie jest mowa o właściwym ministrze, rozumie się przez to również kierownika
właściwego urzędu centralnego.
Art. 23.
1.
Fundacje działające na podstawie przepisów dotychczasowych są obowiązane złożyć do
sądu prowadzącego rejestr fundacji, w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie
niniejszej ustawy, wnioski o wpis do rejestru fundacji oraz zawiadomić o ich złożeniu
właściwego ministra.
2.
W razie niedopełnienia obowiązku określonego w ust. 1, przepisy art. 17 stosuje się
odpowiednio.
Art. 24.
Przepisy niniejszej ustawy nie naruszają przepisów prawa prywatnego międzynarodowego.
Art. 25.
Traci moc dekret z dnia 7 lutego 1919 r. o fundacjach i o zatwierdzaniu darowizn i zapisów .
Art. 26.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.