Obwieszczenie Ministra Finansówz dnia 16 marca 1984 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 czerwca
1982 r. w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych
oraz dostosowania przepisów ustawy o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych
do specyfiki niektórych przedsiębiorstw
Spis treści
- Treść obwieszczenia
- Załącznik - Tekst jednolity Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 1982 r. w sprawie
szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz dostosowania
przepisów ustawy o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych do specyfiki
niektórych przedsiębiorstw
- Rozdział 1 - Przepisy ogólne
- Rozdział 2 - Rachunek wyrównawczy
- Rozdział 3 - Odpisy amortyzacyjne i ich rozliczenie
- Rozdział 4 - Odpisy z zysku
- Rozdział 5 - Finansowanie niektórych wydatków inwestycyjnych
- Rozdział 6 - Finansowanie postępu techniczno-ekonomicznego
- Rozdział 7 - Przepisy szczególne
- Rozdział 8 - Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki niektórych przedsiębiorstw
- Rozdział 9 - Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki przedsiębiorstw gospodarki rolnej oraz państwowych gospodarstw rolnych
- Rozdział 10 - Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki przedsiębiorstw gospodarki leśnej
- Rozdział 11 - Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki przedsiębiorstw handlu zagranicznego
- Rozdział 12 - Gospodarka finansowa zrzeszeń przedsiębiorstw państwowych
- Rozdział 13 - Przepisy przejściowe i końcowe
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1983 r. zmieniającego rozporządzenia
w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz
dostosowania przepisów ustawy o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych
do specyfiki niektórych przedsiębiorstw i w sprawie prowadzenia rejestru przedsiębiorstw
państwowych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 1982 r. w sprawie szczegółowych zasad
gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz dostosowania przepisów ustawy
o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych do specyfiki niektórych przedsiębiorstw , z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania
jednolitego tekstu i z zastosowaniem ciągłej numeracji paragrafów, ustępów i punktów.
2.
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia nie
obejmuje następujących przepisów:
1)
rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 1982 r. w sprawie szczegółowych zasad
gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz dostosowania przepisów ustawy
o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych do specyfiki niektórych przedsiębiorstw :
a)
w § 22 ust. 2 wyrazów: „bądź lotniczych”,
b)
w § 29 ust. 3 w brzmieniu:
„
3.
Obciążeniu, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, podlegają wyłącznie środki wydatkowane
na przyrost wynagrodzeń pracowników.
”
c)
§ 85-87 w brzmieniu:
„
§ 85.
1.
Tracą moc:
1)
uchwała nr 388 Rady Ministrów z dnia 17 listopada 1960 r. o przedsiębiorstwach prowadzących ,
2)
uchwała nr 40 Rady Ministrów z dnia 8 marca 1967 r. w sprawie umarzania wartości wydawnictw
nieperiodycznych, przeceny i wycofywania ich z obrotu księgarskiego i przedsiębiorstw
wydawniczych,
3)
uchwała nr 51 Rady Ministrów z dnia 20 lutego 1968 r. w sprawie gospodarki finansowej
państwowych przedsiębiorstw podległych Ministrowi Handlu Wewnętrznego lub przez niego
nadzorowanych ,
4)
uchwała nr 176 Rady Ministrów z dnia 9 listopada 1970 r. w sprawie gospodarki finansowej
państwowych przedsiębiorstw, kombinatów i zjednoczeń przemysłowych oraz budowlano-montażowych
objętych planowaniem centralnym ,
5)
uchwała nr 178 Rady Ministrów z dnia 9 listopada 1970 r. w sprawie oprocentowania
środków trwałych przedsiębiorstw państwowych ,
6)
uchwała nr 72 Rady Ministrów z dnia 2 kwietnia 1971 r. w sprawie gospodarki finansowej
organizacji gospodarczej Lasy Państwowe ,
7)
uchwała nr 304 Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 1971 r. w sprawie gospodarki finansowej
wojewódzkich przedsiębiorstw Państwowej Komunikacji Samochodowej oraz przedsiębiorstw
i jednostek organizacyjnych podległych. Zjednoczeniu Państwowej Komunikacji Samochodowej ,
8)
uchwała nr 11 Rady Ministrów z dnia 11 stycznia 1972 r. w sprawie gospodarki finansowej
państwowych przedsiębiorstw widowiskowych ,
9)
uchwała nr 211 Rady Ministrów z z dnia 28 lipca 1972 r. w sprawie niektórych zasad
organizacji i gospodarki finansowej Przedsiębiorstwa Międzynarodowych Przewozów Samochodowych
„Pekaes”,
10)
uchwała nr 263 Rady Ministrów z dnia 13 października 1972 r. w sprawie gospodarki
finansowej przedsiębiorstw handlu zagranicznego, zmieniona uchwałą nr 40 Rady Ministrów z dnia 4 lutego 1974 r. w sprawie zmiany niektórych przepisów
dotyczących funduszów: nagród, socjalnego i mieszkaniowego,
11)
uchwała nr 298 Rady Ministrów z dnia 24 listopada 1972 r. w sprawie premiowania pracowników
zajmujących kierownicze i inne samodzielna stanowiska pracy oraz innych pracowników
inżynieryjno-technicznych, ekonomicznych i administracyjno-biurowych, zatrudnionych
w państwowych przedsiębiorstwach przemysłowych i grupujących je zjednoczeniach ,
12)
uchwała nr 329 Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1972 r. w sprawie wprowadzenia kompleksowych
zasad ekonomiczno-finansowych w niektórych jednostkach i organizacjach gospodarczych,
13)
uchwała nr 301 Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1973 r. w sprawie gospodarki finansowej
Przedsiębiorstwa Eksportu Wewnętrznego, ustalania cen eksportu wewnętrznego oraz zasad
wynagradzania pracowników zatrudnionych w eksporcie wewnętrznym, zmieniona uchwałą nr 103 Rady Ministrów z dnia 26 kwietnia 1974 r. w sprawie zasad wynagradzania
pracowników zatrudnionych w handlu wewnętrznym ,
14)
uchwała nr 169 Rady Ministrów z dnia 12 lipca 1974 r. w sprawie rozliczeń z budżetem
przedsiębiorstw terenowych przekazywanych pod nadzór naczelnych (centralnych) organów
administracji państwowej ,
15)
uchwała nr 46 Rady Ministrów z dnia 5 marca 1976 r. w sprawie gospodarki finansowej
przemysłowych i budowlano-montażowych państwowych organizacji gospodarczych objętych
planem centralnym ,
16)
uchwała nr 210 Rady Ministrów z dnia 12 października 1976 r. w sprawie stałego zaplecza
produkcyjno-usługowego budownictwa ,
17)
uchwała nr 18 Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1976 r. w sprawie gospodarki finansowej
objętych planowaniem terenowym przedsiębiorstw gospodarki komunalnej i budownictwa
komunalnego oraz ich zjednoczeń ,
18)
uchwała nr 40 Rady Ministrów z dnia 27 lutego 1976 r. w sprawie podstawowych zasad
systemu ekonomiczno-finansowego przedsiębiorstw żeglugi morskiej,
19)
uchwała nr 86 Rady Ministrów z dnia 10 czerwca 1977 r. w sprawie prowadzenia ubocznej
gospodarki rolnej przez przedsiębiorstwa państwowe ,
20)
uchwała nr 191 Rady Ministrów z z dnia 22 grudnia 1977 r. w sprawie gospodarki finansowej
przedsiębiorstw gospodarki mieszkaniowej objętych planowaniem terenowym ,
21)
uchwała nr 4 Rady Ministrów z dnia 6 stycznia 1978 r. w sprawie zasad systemu ekonomiczno-finansowego
organizacji gospodarczych budownictwa oraz trybu i terminów jego wdrażania,
22)
uchwała nr 35 Rady Ministrów z dnia 24 marca 1978 r. w sprawie systemu ekonomiczno-finansowego
państwowych przedsiębiorstw i organizacji gospodarczych handlu środkami produkcji
objętych planem centralnym ,
23)
uchwała nr 85 Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 1978 r. w sprawie zasad systemu ekonomiczno-finansowego
przedsiębiorstw handlu zagranicznego,
24)
uchwała nr 95 Rady Ministrów z dnia 15 maja 1981 r. w sprawie rozwoju ubocznej produkcji
rynkowej w państwowych przedsiębiorstwach przemysłowych i budowlano-montażowych ,
25)
uchwała nr 114 Rady Ministrów z dnia 17 czerwca 1981 r. w sprawie systemu ekonomiczno-finansowego
państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, państwowych gospodarstw rolnych oraz
niektórych zjednoczeń resortu rolnictwa .
2.
Tracą moc § 16-19 załącznika do uchwały nr 189 Rady Ministrów z dnia 26 maja 1961 r. w sprawie
nadania statutu przedsiębiorstwu „Polskie Koleje Państwowe” .
§ 86.
W odniesieniu do przedsiębiorstw, do których stosuje się przepisy ustawy, tracą moc:
1)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 1 października 1973 r. w sprawie zakładowego
funduszu nagród ,
2)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 listopada 1973 r. w sprawie zakładowego funduszu
mieszkaniowego ,
3)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 listopada 1973 r. w sprawie zakładowego funduszu
socjalnego i zakładowej działalności socjalnej ,
4)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1974 r. w sprawie tworzenia zakładowego
funduszu nagród w niektórych jednostkach państwowych ,
5)
rozporządzenie Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych z dnia 18 stycznia 1974 r.
w sprawie nagród wypłacanych pracownikom sezonowym z zakładowego funduszu nagród ,
6)
uchwała nr 24 Rady Ministrów z dnia 26 stycznia 1974 r. w sprawie funduszu nagród
pracowników zatrudnionych w przedsiębiorstwach państwowych organizujących pracę nakładczą ,
7)
uchwała nr 140 Rady Ministrów z dnia 31 maja 1974 r. w sprawie zasad planowania, finansowania
i realizacji, inwestycji socjalnych ,
8)
uchwała nr 146 Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 1974 r. w sprawie tworzenia zakładowego
funduszu nagród w niektórych jednostkach gospodarki uspołecznionej ,
9)
uchwała nr 45 Rady Ministrów z dnia 5 marca 1976 r. w sprawie zasad finansowania inwestycji
i remontów w jednostkach gospodarki uspołecznionej ,
10)
uchwała nr 112 Rady Ministrów z dnia 8 czerwca 1981 r. w sprawie rozwoju drobnej wytwórczości .
§ 87.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 lipca 1982 r.
”
;
2)
§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 czerwca 1983 r. zmieniającego rozporządzenie
w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz
dostosowania przepisów ustawy o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych
do specyfiki niektórych przedsiębiorstw w brzmieniu:
„
§ 2.
1.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 września 1983 r.
2.
Przepisy rozporządzenia dotyczące państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej oraz
państwowych gospodarstw rolnych stosuje się do rozliczeń począwszy od roku obrachunkowego
1982/1983.
”
;
3)
§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 lipca 1983 r. zmieniającego rozporządzenie
w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz
dostosowania przepisów ustawy o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych
do specyfiki niektórych przedsiębiorstw w brzmieniu:
„
§ 2.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 sierpnia 1983 r.
”
;
4)
§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1983 r. zmieniającego rozporządzenia
w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz
dostosowania przepisów ustawy o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych
do specyfiki niektórych przedsiębiorstw i w sprawie prowadzenia rejestru przedsiębiorstw
państwowych w brzmieniu:
„
§ 4.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1984 r., a w przedsiębiorstwach
dokonujących rozliczeń za rok gospodarczy - z dniem 1 lipca 1984 r.
”
Załącznik - Tekst jednolity Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 1982 r. w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych oraz dostosowania przepisów ustawy o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych do specyfiki niektórych przedsiębiorstw
Na podstawie art. 3 ust. 6, art. 7 ust. 3, art. 22 ust. 4, art. 38 ust. 1 pkt 1 i 3-13 oraz ust.
2 i art. 39 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o gospodarce finansowej przedsiębiorstw
państwowych zarządza się, co następuje:
Rozdział 1
Przepisy ogólne
§ 1.
Rozporządzenie określa szczegółowe zasady gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych,
zasady i tryb finansowania wydatków ponoszonych na cele obronności kraju oraz dostosowuje
przepisy ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych do specyfiki:
1)
Przedsiębiorstwa Państwowego „Polskie Koleje Państwowe”,
2)
Przedsiębiorstwa Państwowego „Polskie Linie Lotnicze LOT”,
3)
przedsiębiorstw państwowych utworzonych na podstawie art. 6 ust. 2 lit. a) ustawy z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie
leśnym ,
4)
państwowych przedsiębiorstw przemysłu wydobywczego oraz energetyki i gazownictwa,
5)
państwowych przedsiębiorstw użyteczności publicznej,
6)
państwowych przedsiębiorstw drobnej wytwórczości,
7)
państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej oraz państwowych gospodarstw rolnych,
8)
przedsiębiorstw podległych Ministrom: Obrony Narodowej, Spraw Wewnętrznych, Sprawiedliwości
(działających przy Zakładach karnych) oraz Finansów, a także Narodowemu Bankowi Polskiemu,
9)
przedsiębiorstw państwowych handlu zagranicznego,
10)
przedsiębiorstw państwowych turystycznych,
11)
przedsiębiorstw państwowych prowadzących gry losowe i totalizatory,
12)
przedsiębiorstw państwowych gospodarki morskiej,
13)
przedsiębiorstw państwowych handlu wewnętrznego.
§ 2.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1)
ustawie - rozumie się przez to ustawę z dnia 26 lutego 1982 r., o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych ,
2)
przedsiębiorstwie - rozumie się przez to przedsiębiorstwo państwowe, w tym również
okręgowy zarząd lasów państwowych grupujący nadleśnictwa i inne jednostki gospodarcze
samofinansujące się, a także przedsiębiorstwa do zadań szczególnych w zakresie gospodarki
leśnej,
3)
przedsiębiorstwie handlu zagranicznego - rozumie się przez to przedsiębiorstwo eksportowo-importowe,
utworzone przez Ministra Handlu Zagranicznego, oraz przedsiębiorstwa prowadzące działalność
gospodarczą w zakresie handlu zagranicznego na podstawie koncesji nadanej przez Ministra
Handlu Zagranicznego w zakresie objętym koncesją,
4)
wojewodzie - rozumie się przez to również prezydenta miasta stopnia wojewódzkiego.
5)
roku obrachunkowym - rozumie się przez to okres od dnia 1 lipca do dnia 30 czerwca
następnego roku.
Rozdział 2
Rachunek wyrównawczy
§ 3.
1.
W celu stworzenia warunków sprzyjających utrzymaniu i wzrostowi produkcji oraz sprzedaży
jednorodnych wyrobów, na które obowiązują ceny urzędowe, gdy sprzedaż tych wyrobów
wykazuje różny stopień rentowności, a niektórym przedsiębiorstwom przynosi stratę,
zwłaszcza z powodu różnych warunków geologicznych lub różnego stopnia wyposażenia
technicznego, przedsiębiorstwa te mogą być objęte rachunkiem wyrównawczym cen wewnętrznych
na wyroby jednorodne, zapewniających zbliżoną rentowność tych wyrobów w każdym przedsiębiorstwie
wytwórcy.
2.
O wprowadzeniu rachunku wyrównawczego cen wewnętrznych decydują zainteresowane przedsiębiorstwa
przez zawarcie porozumienia regulującego zasady funkcjonowania rachunku wyrównawczego.
3.
O wprowadzeniu rachunku wyrównawczego cen wewnętrznych na jednorodne wyroby może zadecydować
rada zrzeszenia, ustalając zasady funkcjonowania rachunku wyrównawczego.
4.
W razie braku porozumienia zainteresowanych przedsiębiorstw lub uchwały rady zrzeszenia
zainteresowane organy założycielskie mogą wprowadzić rachunek wyrównawczy cen wewnętrznych
na jednorodne wyroby, działając w interesie społeczno-gospodarczym.
5.
Rachunek wyrównawczy cen wewnętrznych może być wprowadzony po uzyskaniu zgody Ministra
Finansów.
6.
Przedsiębiorstwa objęte rachunkiem wyrównawczym cen wewnętrznych rozliczają z tym
rachunkiem różnice między cenami urzędowymi wyrobów jednorodnych a ustalonymi dla
nich cenami wewnętrznymi.
7.
Ceny wewnętrzne jednorodnych wyrobów mogą być ustalone na rok lub na okres kilkuletni
i w tym okresie nie mogą być zmieniane, chyba że uległa znacznej zmianie określona
według zasad podanych w ust. 2-4 podstawa ustalenia cen wewnętrznych.
8.
Rachunek wyrównawczy może być zasilony dotacją budżetowy w wysokości określonej w
ustawie budżetowej.
9.
Przedsiębiorstwa objęte rachunkiem wyrównawczym cen wewnętrznych wpłacają na dochód
budżetu Państwa należny podatek dochodowy i dokonują odpisów z zysku do podziału,
obliczając swój przychód według ustalonych dla nich cen wewnętrznych jednorodnych
wyrobów objętych rachunkiem wyrównawczym.
10.
W wypadkach określonych w ust. 2-4 wyznacza się przedsiębiorstwo lub inną jednostkę
organizacyjną do prowadzenia rachunku wyrównawczego i do dokonywania rozliczeń z przedsiębiorstwami
objętymi tym rachunkiem. Przy ustalaniu cen wewnętrznych należy przyjąć założenie,
iż w skali roku wpłaty przedsiębiorstw na rachunek wyrównawczy równoważą się z wypłatami
z tego rachunku na rzecz przedsiębiorstw, chyba że rachunek wyrównawczy jest zasilany
dotacją budżetową.
11.
Saldo rachunku wyrównawczego istniejące na dzień 31 grudnia przechodzi na rok następny
i podlega rozliczeniu z przedsiębiorstwami objętymi systemem cen wewnętrznych.
Rozdział 3
Odpisy amortyzacyjne i ich rozliczenie
§ 4.
1.
Przedsiębiorstwo przekazuje ustaloną w odrębnych przepisach część odpisów amortyzacyjnych
od środków trwałych oraz od wartości niematerialnych i prawnych, odprowadzanych do
budżetu centralnego lub na scentralizowany rachunek amortyzacji przedsiębiorstw terenowego
organu administracji państwowej stopnia wojewódzkiego, w terminie do dnia 15 każdego
miesiąca za miesiąc bieżący. O pozostałą część amortyzacji zwiększa się fundusz rozwoju
przedsiębiorstwa, nie później niż do końca danego miesiąca.
2.
Roczne rozliczenie odpisów amortyzacyjnych jest dokonywane do terminu wyznaczonego
do złożenia rocznego sprawozdania finansowego.
Rozdział 4
Odpisy z zysku
§ 5.
1.
Kwoty przeznaczone z osiągniętego zysku do podziału na właściwe fundusze można odpisywać
za okresy kwartalne i roczne, z tym że obciążenia na rzecz Państwowego Funduszu Aktywizacji
Zawodowej odprowadza się co kwartał. Obliczeń i odpisów za okresy kwartalne dokonuje
się narastająco od początku roku.
2.
Przedsiębiorstwo dokonujące kwartalnie odpisów z zysku do podziału na właściwe fundusze
oraz inne cele i potrzeby jest obowiązane w pierwszej kolejności dokonać obligatoryjnego
odpisu na fundusz rezerwowy.
3.
Obowiązkowy roczny odpis na fundusz rezerwowy oraz obciążenia na rzecz Państwowego
Funduszu Aktywizacji Zawodowej są dokonywane pod datą ostatniego dnia roku sprawozdawczego.
Przeznaczenie pozostałości rocznego zysku do podziału na dodatkowy odpis na fundusz
rezerwowy, fundusz rozwoju, fundusz załogi oraz inne cele i potrzeby następuje po
urzędowym stwierdzeniu zweryfikowania sprawozdania finansowego za ubiegły rok, stosownie
do decyzji przedsiębiorstwa, z uwzględnieniem zaliczkowo dokonanych w ciągu roku odpisów
z zysku do podziału.
4.
Należne obciążenia na rzecz Państwowego Funduszu Aktywizacji Zawodowej od funduszu
załogi przedsiębiorstwa, w części przeznaczonej na wypłatą nagród i premii, pomniejszają
fundusz załogi.
5.
Nagrody i premie wypłacane z zysku za rok sprawozdawczy wypłaca się w roku następnym
po zatwierdzeniu urzędowo zweryfikowanego sprawozdania finansowego. Zasada ta nie
dotyczy przedsiębiorstw wymienionych w rozdziale 9, dla których zasady i terminy wypłaty
nagród i premii z zysku są określone w odrębnych przepisach, nagród i premii z tytułu
eksportu towarów i usług oraz nagród za oszczędność surowców i materiałów.
§ 6.
Środki funduszów utrzymywanych przez przedsiębiorstwo na odrębnych rachunkach bankowych
zwiększa się o odsetki bankowe należne od tych środków.
§ 7.
Sfinansowanie straty przedsiębiorstwa z jego funduszu rezerwowego następuje pod datą
zatwierdzenia urzędowo zweryfikowanego sprawozdania finansowego za ubiegły rok do
wysokości kwoty straty lub do wysokości posiadanego przez przedsiębiorstwo funduszu
rezerwowego, jeżeli fundusz ten jest niższy od tej straty.
Rozdział 5
Finansowanie niektórych wydatków inwestycyjnych
§ 8.
1.
Koszty przygotowania do realizacji inwestycji przedsiębiorstwa, z wyjątkiem zakładowych
inwestycji socjalnych i mieszkaniowych, są finansowane ze środków funduszu rozwoju.
Do kosztów przygotowania inwestycji do realizacji zalicza się w szczególności koszty
opracowania założeń techniczno-ekonomicznych lub dokumentacji uproszczonej inwestycji
oraz badań geologicznych i pomiarów geodezyjnych związanych z planowaną inwestycją.
2.
Koszty przygotowania do realizacji zakładowych inwestycji socjalnych i mieszkaniowych
są finansowana ze środków przeznaczonych na te inwestycje.
3.
Koszty przygotowania do realizacji inwestycji, z której zrezygnowano, zmniejszają
fundusz, z którego zostały sfinansowane, z tym że przez fundusz rozumie się także
równowartość dotacji budżetowej otrzymanej na finansowanie tych kosztów.
§ 9.
1.
Inwestycje przedsiębiorstwa polegające na nabyciu od innych użytkowników środków trwałych,
obejmujące wartość zakupu tych środków trwałych oraz koszty ich demontażu, transportu,
ponownego montażu i niezbędnych remontów, są finansowane ze środków przeznaczonych
na te inwestycje.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się również przy:
1)
zakupie od innych inwestorów nie przekazanych do eksploatacji budynków, budowli, maszyn,
urządzeń, środków transportowych i innych przedmiotów o charakterze środków trwałych,
2)
zakupie od wykonawców prac badawczych przedmiotów o charakterze środków trwałych,
nabytych lub wytworzonych w toku prac nad rozwojem nauki i techniki,
3)
nabywaniu lokalu użytkowego lub na mieszkanie funkcyjne w domu budowanym przez innego
inwestora,
4)
instalowaniu maszyn i urządzeń dzierżawionych oraz otrzymanych nieodpłatnie.
3.
Nakłady, o których mowa w ust. 1 i 2, dokonywane w związku z zakładową działalnością
socjalną i mieszkaniową przedsiębiorstwa są finansowane ze środków przeznaczonych
na zakładowe inwestycje socjalne lub mieszkaniowe.
4.
Jeżeli nakłady wymienione w ust. 1 i 2 są objęte inwestycją podejmowaną na podstawie
decyzji Sejmu lub Rady Ministrów albo terenowego organu administracji państwowej,
podlegają one finansowaniu ze środków przeznaczonych na tę inwestycje.
5.
Minister Finansów określi tryb rozliczania kosztów działalności inwestycyjnej.
§ 10.
1.
Inwestycje przedsiębiorstw podejmowane jako odrębne zadania inwestycyjne, polegające
na budowie przyzakładowych: szkół zawodowych, internatów dla uczniów tych szkół, stołówek,
ośrodków zdrowia, hoteli robotniczych, żłobków i przedszkoli oraz zakładowych domów
kultury, a także domów na mieszkania funkcyjne, są finansowane według zasad dotyczących
inwestycji przedsiębiorstw określonych w art. 22 ustawy.
2.
Inwestycje, o których mowa w ust. 1, objęte założeniami techniczno-ekonomicznymi przedsięwzięcia
inwestycyjnego są finansowane ze środków przeznaczonych na to przedsięwzięcie.
§ 11.
Zasady udzielania kredytów bankowych na finansowanie inwestycji, zasady opracowywania
wniosków o zaliczenie inwestycji do grupy inwestycji podejmowanych na podstawie decyzji
Sejmu, Rady Ministrów lub terenowego organu administracji państwowej i o ustalenie
dotacji budżetowej jako źródła finansowania tych inwestycji oraz zasady finansowania
kosztów ich przygotowania do realizacji określają odrębne przepisy.
§ 12.
1.
W wyjątkowych wypadkach, gdy inwestycja przedsiębiorstwa, którego organem założycielskim
jest naczelny lub centralny organ administracji państwowej albo Narodowy Bank Polski,
zostanie uznana przez Radę Ministrów za niezbędną dla gospodarki narodowej, a przedsiębiorstwo
lub właściwy organ założycielski nie dysponuje wystarczającymi środkami funduszu rozwoju
lub scentralizowanego funduszu rozwoju na jej sfinansowanie oraz gdy przedsiębiorstwo
nie uzyskało na ten cel wystarczającego kredytu bankowego, może być udzielona dotacja
budżetowa, o której mowa w art. 22 ust. 4 ustawy.
2.
Dotacje budżetowe mocja być przeznaczone na finansowani 3 inwestycji przedsiębiorstw,
o których mowa w § 27 i 40, oraz innych inwestycji zgodnych z kierunkami restrukturyzacji
gospodarki narodowej.
3.
Dotacja budżetowa jest udzielana jedynie w razie pełnego wykorzystania możliwości
sfinansowania inwestycji z funduszu rozwoju, przy czym przy ocenie możliwości sfinansowania
uwzględnia się zarówno możliwości tworzenia, jak i wydatkowania środków tego funduszu.
4.
Wysokość dotacji budżetowej jest określona corocznie w ustawie budżetowej.
5.
Przewodniczący Komisji Planowania przy Radzie Ministrów w porozumieniu z Ministrem
Finansów dla przedsiębiorstw, dla których organem założycielskim jest naczelny lub
centralny organ administracji państwowej albo Narodowy Bank Polski:
1)
określa szczegółowe kryteria oraz tryb i terminy kwalifikowania inwestycji przedsiębiorstw
do inwestycji, na których finansowanie może być przyznana dotacja budżetowa,
2)
sporządza projekt wykazu inwestycji przedsiębiorstw zakwalifikowanych do finansowania
z udziałem dotacji budżetowych oraz przedstawia ten projekt Radzie Ministrów w terminie
do dnia 30 sierpnia roku poprzedzającego rok, w którym ma nastąpić rozpoczęcie inwestycji
wymienionej w projekcie wykazu; w projekcie wykazu określa się wartość kosztorysową,
terminy realizacji i planowane efekty gospodarcze lub inne efekty inwestycji oraz
proponowane kwoty dotacji budżetowej na finansowanie tych inwestycji w poszczególnych
latach ich realizacji.
6.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do inwestycji przedsiębiorstw, których organem
założycielskim jest terenowy organ administracji państwowej, z tym że uprawnienia
Rady Ministrów przysługują wojewodzie, a wysokość dotacji określa rada narodowa.
7.
Właściwe terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego określają
kryteria oraz terminy kwalifikowania inwestycji przedsiębiorstw, dla których organem
założycielskim są terenowe organy administracji państwowej, do inwestycji, na których
finansowanie może być przyznana dotacja z budżetu terenowego.
§ 13.
Dotacja budżetowa otrzymana przez przedsiębiorstwo na finansowanie inwestycji może
być wykorzystana wyłącznie na finansowanie inwestycji, które są określone w decyzji
przyznającej tę dotację.
§ 14.
1.
Środki pozostające na rachunku finansowania inwestycji, po zakończeniu inwestycji
przedsiębiorstwa finansowanej z udziałem dotacji budżetowej i po uregulowaniu zobowiązań
finansowych związanych z realizacją tej inwestycji oraz z zastrzeżeniem przepisów
§ 15, są przekazywane:
1)
przez przedsiębiorstwa, których organem założycielskim jest naczelny lub centralny
organ administracji państwowej albo Narodowy Bank Polski - na dochód budżetu centralnego,
2)
przez przedsiębiorstwa, których organem założycielskim jest terenowy organ administracji
państwowej - na wojewódzki rachunek bankowy rezerwy środków budżetowych przeznaczonych
na finansowanie inwestycji
- w terminie trzech miesięcy od daty końcowego rozliczenia inwestycji.
2.
Przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio do środków pozostających na rachunku finansowania
inwestycji centralnej, finansowanej z udziałem dotacji budżetowej, z tym że podlegają
one przekazaniu na dochód budżetu centralnego.
§ 15.
1.
Jeżeli zakończona inwestycja była finansowana z dotacji budżetowej i ze środków pozabudżetowych,
w tym z funduszów celowych i społecznych, przy dokonywaniu rozliczeń na pokrycie wypłat
przeznacza się w pierwszej kolejności środki pozabudżetowe.
2.
Jeżeli środki pozostające na rachunku finansowania inwestycji pochodzą z funduszów
celowych lub społecznych, po zakończeniu i rozliczeniu inwestycji, na którą zostały
przyznane, podlegają zwrotowi na rachunki środków właściwych funduszów.
3.
Jeżeli środki pozostające na rachunku finansowania inwestycji pochodzą z udziałów
otrzymywanych od współinwestorów na finansowanie inwestycji wspólnej, po jej zakończeniu
są one zwracane współinwestorom proporcjonalnie do wysokości wniesionych przez nich
udziałów. Współinwestorzy mogą uzgodnić inne zasady podziału pozostałości środków.
§ 16.
Dotacje budżetowe na finansowanie inwestycji podejmowanych na podstawie decyzji terenowych
organów administracji państwowej mogą być przyznawane w ramach środków przewidzianych
na ten cel w budżecie właściwej rady narodowej po uprzednim wykorzystaniu środków
gromadzonych na scentralizowanym rachunku amortyzacji, o którym mowa w art. 41 ust.
1 pkt 2 ustawy, oraz z uwzględnieniem przepisów § 52.
Rozdział 6
Finansowanie postępu techniczno-ekonomicznego
§ 17.
1.
Wydatki przedsiębiorstwa na postąp techniczno-ekonomiczny obejmują finansowanie prac
badawczo-rozwojowych i inne wydatki określone w art. 26 ust. 1 ustawy oraz finansowanie
prac wdrożeniowych 4 prac związanych z realizacją projektów wynalazczych.
2.
Finansowanie prac badawczo-rozwojowych obejmuje prace naukowo-badawcze oraz prace
rozwojowe polegające na doskonaleniu organizacji procesów technologicznych i modernizacji
produkowanych wyrobów, robót i usług oraz na przygotowaniu produkcji nowych wyrobów
(usług), wykonywane w okresie poprzedzającym decyzje o zastosowaniu wyników tych prac
w praktyce. Finansowanie prac rozwojowych obejmuje w szczególności prace:
1)
konstrukcyjne, technologiczno-projektowe i doświadczalne, w tym budowę i próbną eksploatację
urządzeń i prototypów doświadczalnych,
2)
dotyczące innowacji w organizacji i ekonomice przedsiębiorstwa, wynikających z zastosowania
wyników prac badawczych,
3)
dotyczące normalizacji, w tym również unifikacji i typizacji wyrobów, urządzeń oraz
procesów technologicznych.
3.
Finansowanie prac wdrożeniowych obejmuje prace podejmowane na podstawie decyzji przedsiębiorstwa
o zastosowaniu wyników prac badawczo-rozwojowych, w tym również o zastosowaniu projektów
wynalazczych zarówno własnych, jak i nabytych w formie licencji, związanych z uruchomieniem
produkcji wyrobów nowych lub modernizacja wyrobów produkowanych i nowych metod wytwarzania
- poprzedzające rozpoczęcie produkcji na skalę przemysłową. Finansowanie prac wdrożeniowych
obejmuje w szczególności prace związane:
1)
ze sporządzeniem pełnej dokumentacji technicznej, w tym również z opracowaniem norm
i dokumentacji w zakresie typizacji,
2)
z wykonywaniem prototypu przemysłowego, pierwszego kompletu narzędzi i oprzyrządowania
oraz próbnych instalacji,
3)
z wykonaniem próbnej serii nowego wyrobu, a w uzasadnionych wypadkach również serii
informacyjnej nowego wyrobu, przeprowadzeniem prób oraz wprowadzeniem poprawek po
próbach.
§ 18.
1.
Do kosztów wykonania prac badawczo-rozwojowych zalicza się również koszty zaprojektowania,
budowy i montażu specjalnej aparatury albo urządzeń związanych z wykonywaniem określonej
pracy badawczej, także w razie gdy aparatura i urządzenia te odpowiadają kryteriom
ustalonym dla środków trwałych.
2.
Do kosztów wykonania prac badawczo-rozwojowych zalicza się również koszty nabycia
przedmiotów majątkowych, o których mowa w ust. 1, a odpowiadających kryteriom ustalonym
dla środków trwałych, jeżeli urządzenia te mają ulec zużyciu w toku wykonywania tych
prac.
§ 19.
1.
Przedsiębiorstwa, o których mowa w art. 26 ust. 2 ustawy, tworzą fundusz postępu techniczno-ekonomicznego
z obciążających koszty ich działalności odpisów określonych w procentach w stosunku
do wartości przychodu ze sprzedaży w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy.
2.
Na fundusz postępu techniczno-ekonomicznego, niezależnie od odpisów obciążających
koszty oraz innych środków przewidzianych w art. 26 ust. 5 i art. 34 ustawy, przeznacza
się również dochody ze sprzedaży składników majątkowych zakupionych lub wytworzonych
w toku wykonywania prac badawczych sfinansowanych z funduszu, pomniejszone o koszty
związane ze sprzedażą. W razie przeznaczenia tych składników majątkowych na własne
potrzeby, przedsiębiorstwa, ich równowartość podlega zwrotowi na fundusz postępu techniczno-ekonomicznego
z odpowiednich funduszów przedsiębiorstwa. W zakresie składników majątkowych, odpowiadających
kryteriom ustalonym dla środków trwałych, zwrot ten następuje z funduszu rozwoju przedsiębiorstwa.
§ 20.
Wpłaty przedsiębiorstw na fundusz efektów wdrożeniowych jednostek badawczych są dokonywane
ze środków funduszu postępu techniczno-ekonomicznego. Przedsiębiorstwa nie tworzące
funduszu postępu techniczno-ekonomicznego dokonują tych wpłat w ciężar kosztów.
§ 21.
1.
Przedsiębiorstwo przeznacza fundusz postępu techniczno-ekonomicznego na:
1)
pokrycie kosztów działalności wyodrębnionych w statucie przedsiębiorstwa ośrodków
badawczo-rozwojowych, laboratoriów, biur konstrukcyjnych, ośrodków informacji naukowo-technicznej
i ekonomicznej oraz innych jednostek (komórek) badawczych i rozwojowych, pomniejszonych
o dochody ze sprzedaży prac wykonanych przez te jednostki na zamówienie z zewnątrz,
2)
finansowanie prac badawczo-rozwojowych warunkujących postęp techniczny i organizacyjny,
wykonywanych w zakładach i wydziałach produkcyjnych przedsiębiorstwa oraz innych komórkach
nie zaliczonych w statucie przedsiębiorstwa do wyodrębnionych jednostek badawczych
i rozwojowych,
3)
finansowanie zadań w zakresie wzornictwa przemysłowego,
4)
zapłatę za prace badawczo-rozwojowe wykonywane przez obce jednostki na zamówienie
przedsiębiorstwa oraz na inne wydatki przewidziane w art. 26 ust. 1 ustawy,
5)
pokrycie całości lub części kosztów prac wdrożeniowych oraz kosztów realizacji projektów
wynalazczych zakończonych wynikiem negatywnym lub niewspółmiernych do osiągniętych
efektów,
6)
finansowanie wspólnych przedsięwzięć z zakresu postępu techniczno-ekonomicznego
2.
Finansowanie prac, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4, następuje w formie zapłaty za
wykonaną pracę; podstawę rozliczeń i zapłaty stanowią faktury z tytułu sprzedaży wewnętrznej
lub umowy z jednostką obcą na wykonanie tych prac.
3.
Z funduszu postępu techniczno-ekonomicznego nie mogą być finansowane:
1)
koszty przygotowania przyszłej eksploatacji nowo budowanych zakładów i wydziałów przedsiębiorstwa,
2)
koszty przygotowania produkcji jednostkowej i małoseryjnej.
Rozdział 7
Przepisy szczególne
§ 22.
Wydatki związane z realizacją zadań przedsiębiorstw państwowych w zakresie obronności
kraju, wynikające z przepisów ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej
Ludowej oraz z innych przepisów ustawowych, z wyjątkiem wydatków ponoszonych na podstawie
odrębnych przepisów wydawanych przez Radę Ministrów i Komitet Obrony Kraju z funduszu
zadań wyodrębnionych, tworzonego ze środków budżetowych - obciążają koszty działalności
przedsiębiorstw państwowych.
§ 23.
1.
Przedsiębiorstwa wydobywające minerały metodą odkrywkową lub otworową oraz prowadzące
działalność gospodarczą, której towarzyszy powstawanie hałd lub degradacja terenu,
mogą tworzyć fundusz rekultywacji z narzutów na koszty działalności. Środki funduszu
przeznacza się na finansowanie przedsięwzięć pozainwestycyjnych, mających na celu
zagospodarowanie terenów poeksploatacyjnych oraz hałd.
2.
Wysokość narzutów określą właściwi ministrowie w porozumieniu z Ministrem Finansów,
w terminie jednego miesiąca od dnia ogłoszenia rozporządzenia.
§ 24.
1.
Przedsiębiorstwo zawierające umowę o generalną dostawę maszyn i urządzeń, zwane dalej
„generalnym dostawcą”, może tworzyć fundusz ryzyka i gwarancji z narzutów obciążających
koszty dostawy. Na fundusz ten przeznacza się również kwoty kar umownych oraz kwoty
z tytułu odszkodowań, gwarancji i rękojmi, otrzymane przez generalnego dostawcę od
jego poddostawców.
2.
Wysokość narzutów określi właściwy organ założycielski w porozumieniu z Ministrem
Finansów, w terminie jednego miesiąca od dnia ogłoszenia rozporządzenia.
3.
Ze środków funduszu ryzyka i gwarancji są finansowane koszty usuwania stwierdzonych
w okresie gwarancji usterek i ukrytych wad maszyn i urządzeń dostarczonych w ramach
generalnej dostawy oraz inne koszty i odszkodowania ponoszone z tytułu gwarancji,
rękojmi i odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu realizacji generalnej dostawy.
4.
Po całkowitym rozliczeniu generalnej dostawy i wykonaniu zobowiązań, o których mowa
w ust. 3, pozostałe środki funduszu ryzyka i gwarancji związane z rozliczoną generalną
dostawą zapisuje się na zyski nadzwyczajne generalnego dostawcy. Niedobór środków
funduszu ryzyka i gwarancji, wynikły z pełnego rozliczenia generalnej dostawy i wykonania
zobowiązań, o których mowa w ust. 3, zalicza się na straty nadzwyczajne generalnego
dostawcy.
§ 25.
1.
Przedsiębiorstwa wydawnicze oraz przedsiębiorstwa obrotu księgarskiego mogą tworzyć
fundusz umorzeniowy książki z odpisów obciążających koszty ich działalności.
2.
Fundusz umorzeniowy książki jest przeznaczony na sfinansowanie skutków obniżenia ceny
detalicznej książki, zwiększenia marzy handlowej w obrocie książką i wycofania jej
z obrotu.
3.
Minister Kultury i Sztuki określi w porozumieniu z Ministrem Finansów szczegółowe
zasady tworzenia i gospodarowania funduszem umorzenia książki w terminie jednego miesiąca
od dnia ogłoszenia rozporządzenia.
Rozdział 8
Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki niektórych przedsiębiorstw
§ 26.
1.
Przedsiębiorstwo „Polskie Koleje Państwowe”, przedsiębiorstwo „Polskie Linie Lotnicze
LOT” oraz przedsiębiorstwa żeglugi morskiej tworzą, a przedsiębiorstwa rybołówstwa
dalekomorskiego mogą tworzyć fundusz remontowy z odpisów obciążających koszty działalności.
Wysokość tych odpisów określają właściwi ministrowie w porozumieniu z Ministrem Finansów.
2.
Fundusz remontowy, jest przeznaczony na finansowanie remontów środków trwałych służących
działalności eksploatacyjnej. W przedsiębiorstwie „Polskie Koleje Państwowe” fundusz
ten jest przeznaczony na finansowanie remontów środków trwałych, a w przedsiębiorstwie
„Polskie Linie Lotnicze LOT” - na finansowanie remontów statków powietrznych.
§ 27.
Inwestycje Przedsiębiorstwa Państwowego „Polskie Koleje Państwowe”, nie zaliczane
do inwestycji centralnych, polegające na budowie linii kolejowych, budowie i modernizacji
węzłów, stacji kolejowych i skrzyżowań dwupoziomowych oraz na elektryfikacji linii
kolejowych, a także na budowie i modernizacji zaplecza obsługowo-naprawczego, i inwestycje
gospodarki morskiej polegające na utrzymaniu szlaków żeglugowych do portów morskich,
umocnień brzegowych i falochronów, budowie baz specjalistycznych przeładunków i innych
obiektów infrastruktury portowej mogą być finansowane w części lub całości z dotacji
budżetowej. Wysokość dotacji budżetowej na ten cel określana jest corocznie w ustawie
budżetowej.
§ 28.
1.
Przedsiębiorstwa: „Polskie Koleje Państwowe”, Państwowej Komunikacji Samochodowej,
Przedsiębiorstwo Spedycji Krajowej oraz Przedsiębiorstwo Międzynarodowych Przewozów
Samochodowych „Pekaes” tworzą fundusz ryzyka transportowego z odpisów obciążających
koszty działalności według normy procentowej, w relacji do wartości sprzedaży, ustalonej
przez Ministra Komunikacji w porozumieniu z Ministrem Finansów, w terminie jednego
miesiąca od dnia ogłoszenia rozporządzenia.
2.
Fundusz ryzyka transportowego jest przeznaczony na wypłatę odszkodowań za braki i
uszkodzenia ładunków, za utratę zdrowia lub życia osób w wypadkach kolejowych i samochodowych
oraz na finansowanie odszkodowań i kar występujących w obrocie zagranicznym, a także
strat spowodowanych zmianami koniunkturalnymi na rynkach zagranicznych.
§ 29.
1.
Przedsiębiorstwo „Polskie Linie Lotnicze LOT” tworzy fundusz ryzyka handlowego:
1)
z odpisów obciążających koszty działalności w granicach normy procentowej ustalonej
w stosunku do wartości sprzedaży ogółem,
2)
z dodatnich różnic kursowych.
2.
Normę procentową, o której mowa w ust. 1 pkt 1, w latach 1984 i 1985 ustala Minister
Komunikacji w porozumieniu z Ministrem Finansów, a następnie norma ta jest ustalana
na okresy pięcioletnie w narodowym planie społeczno-gospodarczym.
3.
Fundusz ryzyka handlowego jest przeznaczony na pokrycie:
1)
kar nałożonych przez Międzynarodowe Zrzeszenie Przewoźników Lotniczych IATA i inne
jednostki zagraniczne,
2)
strat z tytułu:
a)
odszkodowań w obrocie zagranicznym nie pokrytych przez ubezpieczenie,
b)
utraty należności zagranicznych,
c)
ujemnych różnic kursowych,
d)
strat wynikłych na skutek zmian koniunkturalnych na rynkach zagranicznych,
e)
deprecjacji lub złomowania nieprzydatnych części zamiennych lotniczych w związku z
zaniechaniem eksploatacji określonych typów sprzętu lotniczego, po potrąceniu uzyskanych
z tego tytułu przychodów.
4.
Jeżeli stan funduszu ryzyka handlowego przekroczą 2% wartości sprzedaży ogółem w roku
sprawozdawczym, przedsiębiorstwo „Polskie Linie Lotnicze LOT” zaniecha, dokonywania
dalszych odpisów.
5.
Nie wykorzystane środki funduszu ryzyka handlowego na koniec roku przechodzą na rok
następny.
§ 30.
W przedsiębiorstwach żeglugi morskiej i przedsiębiorstwach rybołówstwa dalekomorskiego
oraz w przedsiębiorstwie „Polskie Linie Lotnicze LOT” nie stanowi przychodu ze sprzedaży
określonego w art. 3 ust. 4 ustawy wartość dostaw wyrobów, robót, usług, towarów i
materiałów nie zapłaconych w całości lub części przez odbiorców w ciągu 60 dni od
zakończenia roku sprawozdawczego.
§ 31.
1.
Przedsiębiorstwa transportowe i przedsiębiorstwa wykonujące inne usługi związane z
przewozami oraz przedsiębiorstwa gospodarki rybnej tworzą fundusz akwizycyjny obciążający
dewizowe koszty działalności w granicach normy procentowej ustalonej w relacji do
wartości sprzedaży z działalności własnej.
2.
Normę procentową, o której mowa w ust. 1, ustali właściwy minister w porozumieniu
z Ministrem Finansów, w terminie jednego miesiąca od dnia ogłoszenia rozporządzenia.
3.
Fundusz akwizycyjny przeznaczony jest na finansowanie przedstawicielstw zagranicznych,
reklamy, wydatków reprezentacyjnych, włącznie z wydatkami reprezentacyjnymi statków,
wydatków akwizycyjnych, szkolenia personelu, zakupu fachowych książek i pomocy szkoleniowych,
zagranicznych wyjazdów służbowych i innych wydatków o charakterze akwizycyjnym.
§ 32.
1.
W państwowych przedsiębiorstwach uzdrowiskowych remonty bieżące oraz remonty kapitalne
o wartości kosztorysowej nie przekraczającej 30 min zł i cyklu wykonania do 12 miesięcy
są finansowane bezpośrednio w ciężar kosztów właściwego rodzaju działalności przedsiębiorstwa.
2.
W Ministerstwie Zdrowia i Opieki Społecznej, tworzy się scentralizowany fundusz kapitalnych
remontów z odpisów obciążających koszty działalności państwowych przedsiębiorstw uzdrowiskowych,
przeznaczony na kapitalne remonty obiektów i urządzeń uzdrowiskowych o wartości kosztorysowej
ponad 30 mln zł i cyklu wykonania ponad 12 miesięcy.
3.
Wysokość odpisów na scentralizowany fundusz kapitalnych remontów oraz zasady gospodarki
tym funduszem określa Minister Zdrowia i Opieki Społecznej w porozumieniu z Ministrem
Finansów.
§ 33.
1.
Przedsiębiorstwa Państwowej Komunikacji Samochodowej tworzą fundusz wspólnej działalności
z odpisów obciążających koszty działalności według normy ustalonej przez Ministra
Komunikacji w porozumieniu z Ministrem Finansów.
2.
Fundusz wspólnej działalności jest przeznaczony na finansowanie szkół przyzakładowych
i wspólnych ośrodków szkolenia, kosztów utrzymania zaplecza eksploatacyjnego, kosztów
utrzymania hoteli dla kierowców brąz kosztów eksploatacji wspólnych systemów informatycznych
i centralnej koordynacji przewozów.
3.
Dysponentem funduszu wspólnej działalności jest Minister Komunikacji. Minister Komunikacji
może upoważnię do rozporządzania tym funduszem innych dysponentów.
§ 34.
Zasady tworzenia przez przedsiębiorstwa funduszu szkód górniczych i gospodarowania
nim regulują odrębne przepisy.
§ 35.
1.
Przedsiębiorstwa podległe Ministrowi Obrony Narodowej mogą zaniechać dokonywania odpisów
na fundusz rezerwowy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy, jeżeli stan tego funduszu
odpowiada równowartości 2% kosztów działalności przedsiębiorstwa w roku sprawozdawczym.
2.
Jeżeli po pokryciu strat stan funduszu rezerwowego przekracza równowartość 1% kosztów
działalności przedsiębiorstwa w roku sprawozdawyczym, przedsiębiorstwo może zasilać
z funduszu rezerwowego fundusz rozwoju, z tym że stan funduszu rezerwowego w takim
wypadku nie może ulec zmniejszeniu poniżej 1% kosztów działalności w roku sprawozdawczym.
§ 36.
Minister Obrony Narodowej oraz Minister Górnictwa i Energetyki w stosunku do przedsiębiorstw
przemysłu wydobywczego oraz energetyki i gazownictwa w uzgodnieniu z Ministrem Finansów
mogą centralizować część odpisów na fundusz postępu techniczno-ekonomicznego. Dysponentami
scentralizowanego funduszu postępu techniczno-ekonomicznego są właściwi ministrowie
lub organy przez nich upoważnione. Scentralizowany fundusz postępu techniczno-ekonomicznego
jest przeznaczony na finansowanie zadań szczególnie ważnych dla rozwoju branży przemysłu,
zleconych przez właściwego ministra.
§ 37.
Minister Spraw Wewnętrznych może podwyższyć wysokość corocznych odpisów z zysku do
podziału na fundusz rezerwowy, a także obniżyć ustawowy poziom tego funduszu nie niżej
jednak niż do wysokości 2% kosztów działalności w roku sprawozdawczym.
§ 38.
1.
W przedsiębiorstwach podległych Ministrowi Sprawiedliwości, działających przy zakładach
karnych, przez które rozumie się także przedsiębiorstwa działające przy aresztach
śledczych i ośrodkach przystosowania społecznego, uprawnionymi do korzystania z funduszu
załogi są zarówno osoby zatrudnione na podstawie pracowniczego stosunku pracy, zwane
dalej „pracownikami”, jak i skazani i tymczasowo aresztowani oraz umieszczeni w ośrodkach
przystosowania społecznego, wykonujący pracę na rzecz przedsiębiorstwa na podstawie
skierowania przez zakład karny, zwani dalej „skazanymi”.
2.
Przedsiębiorstwo ustala odrębne środki na wynagrodzenia dla skazanych; przy ustalaniu
wysokości tych środków stosuje się odpowiednio przepisy art. 11-15 ustawy.
3.
Podstawę dokonywania odpisów na cele, o których mowa w art. 16 ustawy, stanowią wynagrodzenia
pracowników.
4.
Uzupełnienie środków, o których mowa w art. 17 ust. 3 ustawy, może nastąpić z funduszu
załogi w części przeznaczonej dla pracowników.
5.
Fundusz załogi, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy, podlega podziałowi na dwie
części:
1)
część przeznaczona dla pracowników,
2)
część przeznaczona dla skazanych.
Podziału funduszu załogi na wymienione części dokonuje się proporcjonalnie do wypłat
wynagrodzeń obydwu grup zatrudnionych.
6.
Część funduszu, o której mowa w ust. 5 pkt 2, w wysokości 8,5% wypłaconego wynagrodzenia
podlega odprowadzeniu na odpowiedni typ środków specjalnych w zakładach karnych. Nadwyżka
funduszu przekraczająca ten poziom jest przekazywana na scentralizowany fundusz rezerwowy.
7.
Podjęcie przez przedsiębiorstwo inwestycji, o której mowa w art. 22 ustawy, polegającej
na budownictwie wymaga zgody organu sprawującego nadzór.
8.
Organ sprawujący nadzór tworzy scentralizowany fundusz rezerwowy z przekazywanych
przez przedsiębiorstwa:
1)
50% utworzonego w danym roku funduszu rezerwowego,
2)
nadwyżki, o której mowa w ust. 6.
Scentralizowany fundusz rezerwowy jest przeznaczony na uzupełnienie funduszów: rezerwowego,
rozwoju i załogi w przedsiębiorstwach, których działalność jest niskorentowna lub
nierentowna, ale konieczna ze względu na potrzebę realizacji zadań resocjalizacyjnych.
§ 39.
1.
Amortyzację środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych w przedsiębiorstwach
podległych Ministrom: Obrony Narodowej, Spraw Wewnętrznych, Sprawiedliwości oraz w
przedsiębiorstwach przemysłu wydobywczego, energetyki i gazownictwa podległych Ministrowi
Górnictwa i Energetyki dzieli się na fundusz rozwoju przedsiębiorstw oraz scentralizowane
fundusze rozwoju, według norm określonych przez właściwych ministrów w uzgodnieniu
z Ministrem Finansów. Amortyzację maszyn górniczych objętych scentralizowaną gospodarką
przeznacza się w całości na scentralizowany fundusz rozwoju górnictwa węglowego. Dysponentami
scentralizowanych funduszów są właściwi ministrowie. Ministrowie mogą upoważnić do
rozporządzania tymi funduszami innych dysponentów. Ze scertralizowanych funduszów
rozwoju są zasilane fundusze rozwoju przedsiębiorstw.
2.
Inwestycjami przedsiębiorstw podległych Ministrowi Górnictwa i Energetyki, o których
mowa w ust. 1, finansowanymi w całości lub części ze środków scentralizowanego funduszu
rozwoju danej branży są:
1)
w przemyśle węglowym - rozbudowa i modernizacja istniejących przedsiębiorstw, związana
z utrzymaniem produkcji lub przyrostem zdolności produkcyjnych, z okresem realizacji
ponad 2 lata,
2)
w przemysłach naftowym i gazowniczym - inwestycje związane z zagospodarowaniem nowych
złóż ropy naftowej i gazu oraz magazynowaniem i przesyłem gazu,
3)
w przemyśle energetycznym - sieci przesyłowe 220 kV, rozbudowa oraz modernizacja istniejących
przedsiębiorstw, z okresem realizacji ponad 2 lata.
Finansowanie tych inwestycji odbywa się w drodze zasilania funduszu rozwoju przedsiębiorstwa
realizującego określoną inwestycję.
§ 40.
Inwestycje przedsiębiorstw podległych Ministrom Obrony Narodowej i Spraw Wewnętrznych,
jak również inwestycje przedsiębiorstw mających status przedsiębiorstwa przemysłu
obronnego, związane z realizacją przez te przedsiębiorstwa zadań w zakresie obronności
kraju, oraz inwestycje podejmowane w związku z działalnością w dziedzinie przewidzianej
w akcie o utworzeniu przedsiębiorswa użyteczności publicznej, polegającą na świadczeniu
usług komunalnych lub kulturalnych albo na sprawowaniu zarządu nad uzdrowiskami, i
przedsiębiorstw użyteczności publicznej resortu zdrowia i opieki społecznej, a nie
zaliczone do inwestycji centralnych, mogą być finansowana częściowo lub w całości
z dotacji budżetowej. Wysokość dotacji budżetowej na ten cel jest określana corocznie
w ustawie budżetowej lub w budżecie właściwej rady narodowej.
§ 41.
1.
Przedsiębiorstwa przemysłu wydobywczego podległe Ministrowi Przemysłu Chemicznego
i Lekkiego mogą tworzyć z odpisów obciążających koszty działalności fundusz utrzymania
zdolności produkcyjnej i likwidacji kopalń oraz rekultywacji terenów poeksploatacyjnych.
2.
Fundusz utrzymania zdolności produkcyjnej i likwidacji kopalń oraz rekultywacji terenów
poeksploatacyjnych jest przeznaczony na finansowanie robót udostępniających złoża
do zachowania niezbędnej zdolności eksploatacyjnej oraz kosztów likwidacji kopalń
lub ich zabezpieczenia, a także na sfinansowanie przedsięwzięć mających na celu zagospodarowanie
terenów poeksploatacyjnych oraz hałd. Środki funduszu przeznacza się na finansowanie
przedsięwzięć pozainwestycyjnych.
§ 42.
1.
Ceny za usługi komunalne i mieszkaniowa powinny zapewniać przedsiębiorstwu samofinansowanie,
tj. pełne pokrycie kosztów uzasadnionych ponoszonych przy świadczeniu usług, powiększonych
o narzut zysku w wysokości co najmniej 10% rentowności, liczonej jako stosunek zysku
do kosztów przerobu, przez które rozumie się przeciętne koszty związane ze świadczeniem
danego rodzaju usług, pomniejszone o koszty zużycia materiałów bezpośrednich, łącznie
z narzutem kosztów zakupu.
2.
Jeżeli ceny urzędowe za usługi świadczone przez przedsiębiorstwo gospodarki komunalnej
i przedsiębiorstwo użyteczności publicznej, wykonujące zarząd państwowymi zasobami
lokalowymi, zwane dalej „przedsiębiorstwem wykonującym zarząd państwowymi zasobami
lokalowymi”, nie zapewniają przedsiębiorstwu warunków określonych w ust. 1, przedsiębiorstwo
otrzymuje od organu założycielskiego dotację przedmiotową określoną w ustawie budżetowej
na pokrycie tej różnicy
3.
Dotacja przedmiotowa może być przyznana wyjątkowo w trybie określonym w ust. 2 także
w odniesieniu do usług, na które ustala się ceny regulowane, jeżeli z ważnych względów
społecznych zachodzi potrzeba ustalenia lub utrzymania ceny na poziomie nie zapewniającym
przedsiębiorstwu warunków przewidzianych w ust. 1.
4.
Podstawę do ustalania dotacji przedmiotowej stanowią przeciętne uzasadnione koszty
świadczenia usług, powiększone o narzut zysku w wysokości 10% kosztów przerobu, których
wysokość należy uzgodnić z organem założycielskim. Uzgodnienia te powinny przewidywać
możliwość wprowadzenia zmian powodujących w ciągu roku skutki finansowe z przyczyn
niezależnych od działalności przedsiębiorstwa.
5.
Dotacja powinna być ustalana w stosunku do mierników rzeczowych stosowanych przy pobieraniu
opłat od odbiorców usług. Wybór miernika stanowiącego podstawę kształtowania dotacji
wymaga uzgodnienia z organem założycielskim.
6.
W zakresie usług masowej komunikacji miejskiej jako miernik może być stosowana jednostka
rzeczowa, to jest przebieg pojazdu na trasie o długości jednego kilometra. Plan jednostek
rzeczowych podlega zatwierdzeniu przez organ założycielski równocześnie z uzgodnieniem
miernika dotacji oraz podstawy, o której mowa w ust. 4.
7.
Dotację dla przedsiębiorstwa wykonującego zarząd państwowymi zasobami lokalowymi ustala
się na 1 m2 powierzchni eksploatowanych lokali. Obejmuje ona uzasadnione koszty eksploatacji
budynków, łącznie z kosztami eksploatacji dźwigów osobowych, wraz z narzutem zysku,
o którym mowa w ust. 1, z tym że:
1)
nie przysługuje narzut zysku z tytułu usług centralnego ogrzewania i dostawy ciepłej
wody pochodzących z zakupu energii cieplnej od obcych dostawców,
2)
przysługuje narzut zysku w wysokości 10% kosztów przerobu w razie produkcji energii
cieplnej w kotłowniach lokalnych znajdujących się w eksploatacji przedsiębiorstwa.
8.
Dodatkowe zadania zlecone przedsiębiorstwu do realizacji przez organ założycielski
stanowią przedmiot odrębnych rozliczeń na zasadach pełnej odpłatności zapewniającej
samofinansowanie.
9.
Na równi z dotacją budżetową traktuje się dopłaty otrzymane przez przedsiębiorstwo
wykonujące zarząd państwowymi zasobami lokalowymi od właścicieli budynków przejętych
w administrację zleconą na podstawie umowy, z przeznaczeniem na wyrównanie rentowności.
10.
Szczegółowe zasady ustalania dopłat od właścicieli budynków przekazanych w administrację
zleconą przedsiębiorstwu wykonującemu zarząd państwowymi zasobami lokalowymi oraz
szczegółowe zasady rozliczeń z tytułu administracji zleconej określi Minister Administracji
i Gospodarki Przestrzennej w porozumieniu z Ministrem Finansów.
§ 43.
1.
Wynik finansowy przedsiębiorstwa gospodarki komunalnej i wykonującego zarząd państwowymi
zasobami lokalowymi stanowi różnicę między przychodem ze sprzedaży a kosztami własnymi
i kosztami sprzedaży, zwiększoną o dotacje przedmiotowe i inne wyrównania rentowności,
a zmniejszoną o podatek obrotowy i dopłaty przekazane przez przedsiębiorstwo do spółdzielni
mieszkaniowej z tytułu rozliczeń związanych z administracją zleconą oraz skorygowaną
o saldo strat i zysków nadzwyczajnych.
2.
Przez inne wyrównania rentowności należy rozumieć otrzymane przez przedsiębiorstwo
dopłaty od właścicieli budynków przejętych w administrację zleconą na podstawie umowy.
3.
Do przychodu ze sprzedaży usług działalności podstawowej przedsiębiorstwa wykonującego
zarząd państwowymi zasobami lokalowymi zalicza się:
1)
czynsze i świadczenia z tytułu najmu lokali,
2)
opłaty za korzystanie z dźwigów osobowych,
3)
opłaty za dzierżawę terenów,
4)
odsetki pobrane przez przedsiębiorstwo od najemców za nieterminowe regulowanie należności
z tytułu najmu lokali,
5)
opłaty za dostawę ciepłej wody i ogrzewanie lokali,
6)
opłaty za dostawę zimnej -wody do lokali użytkowych,
7)
inne opłaty związane z najmem lokali, określone odrębnymi przepisami.
4.
Za usługi, o których mowa w ust. 3 pkt 5 i 6, przedsiębiorstwo pobiera od najemców
lokali użytkowych opłaty w wysokości cen płaconych dostawcom.
§ 44.
Przedsiębiorstwo wykonujące zarząd państwowymi zasobami lokalowymi tworzy:
1)
fundusz remontów,
2)
fundusz samorządu mieszkańców.
§ 45.
1.
Fundusz remontów przeznacza się na finansowanie wszelkich napraw i modernizacji budynków
oraz dźwigów znajdujących się w tych budynkach.
2.
Fundusz remontów jest tworzony:
1)
z odpisów obciążających koszty działalności podstawowej przedsiębiorstwa,
2)
z opłat właścicieli lokali w domach wielomieszkaniowych stanowiących własność Państwa
w wysokości określonej w odrębnych przepisach,
3)
z dotacji w wysokości ustalonej we właściwym budżecie terenowym.
3.
Odpisów, o których mowa w ust. 2 pkt 1, przedsiębiorstwo dokonuje w 1982 r. w wysokości
3% od wartości początkowej budynków i 7% od dźwigów. Wysokość odpisów obowiązujących
przedsiębiorstwo w dalszych latach określana jest corocznie w ustawie budżetowej.
4.
Usługi remontowe realizowane systemem gospodarczym, obciążające fundusz remontów,
rozlicza się według kosztu własnego z narzutem zysku w wysokości 10% kosztów przerobu.
5.
Poniesione przez przedsiębiorstwo koszty remontów i modernizacji budynków stanowiących
własność osób fizycznych, przejętych w administrację przedsiębiorstwa, podlegają zabezpieczeniu
hipotecznemu na zasadach określonych w odrębnych przepisach.
§ 46.
1.
Fundusz samorządu mieszkańców tworzy się z:
1)
odpisów obciążających koszty eksploatacji budynków w wysokości określanej corocznie
przez organ założycielski,
2)
oszczędności powstałych wskutek obniżenia planowanych „kosztów eksploatacji oraz kosztów
remontów w wyniku wykonania przez najemców lokali mieszkalnych w formie czynu społecznego
prac należących do działalności przedsiębiorstwa.
2.
Fundusz samorządu mieszkańców przeznaczony jest wyłącznie na finansowanie działalności
społeczno-wychowawczej prowadzonej przez organy samorządu mieszkańców. Środki funduszu
mogą być w całości przekazane na rachunek bankowy samorządu mieszkańców.
§ 47.
1.
Do przedsiębiorstw podległych Ministrowi Finansów oraz Narodowemu Bankowi Polskiemu
nie stosuje się przepisu art. 21 ustawy.
2.
Minister Finansów oraz Prezes Narodowego Banku Polskiego określają część zysku przeznaczoną
na fundusz rozwoju i część zysku przeznaczoną na fundusz załogi w przedsiębiorstwach
im podległych.
§ 48.
1.
Zweryfikowany zysk osiągnięty przez Polski Monopol Loteryjny oraz przez przedsiębiorstwa
prowadzące terenowe gry liczbowe, po pomniejszeniu o należny podatek dochodowy oraz
obowiązkowy odpis na fundusz rezerwowy i o obciążenia na rzecz Państwowego Funduszu
Aktywizacji Zawodowej, jak również o odpis na fundusz załogi, przeznacza się na fundusz
rozwoju przedsiębiorstwa oraz na cele społeczne i rozwoju gospodarki narodowej.
2.
Część zysku na cele społeczne i rozwoju gospodarki narodowej określana jest przez:
1)
Ministra Finansów, na wniosek dyrektora Polskiego Monopolu Loteryjnego - w przedsiębiorstwie
państwowym „Polski Monopol Loteryjny”,
2)
wojewodę - w przedsiębiorstwach państwowych prowadzących terenowe gry liczbowe.
3.
W Państwowym Przedsiębiorstwie „Totalizator Sportowy” wprowadza się obligatoryjne
obciążenie na rzecz Centralnego Funduszu Rozwoju Kultury Fizycznej i Sportu, wynoszące
26% kwoty osiągniętego przychodu z zawartych zakładów. Obciążenie to stanowi składnik
kosztów własnych przedsiębiorstwa.
§ 49.
1.
Przedsiębiorstwa usług morskich wykonująca czynności związane z ochroną środowiska
na obszarze akwenów portowych pokrywają związane z tym koszty z wpłat przedsiębiorstw
działających na terenie portów. Wpłaty te dokonywane są w formie ryczałtów.
2.
Wysokość ryczałtów, o których mowa w ust. 1, oraz zasady gospodarowania nimi określi
Minister - Kierownik Urzędu Gospodarki Morskiej w porozumieniu z Ministrem Finansów,
w terminie jednego miesiąca od dnia ogłoszenia rozporządzenia.
§ 50.
1.
Państwowe przedsiębiorstwa rynkowego handlu wewnętrznego, okręgowe przedsiębiorstwa
zaopatrzenia weterynaryjno-zootechnicznego „Centrowet”, przedsiębiorstwa handlu artykułami
technicznymi „Elmet” i Przedsiębiorstwo Obrotu Maszynami i Surowcami „Bomis” w stosunku
do punktów sprzedaży detalicznej, przedsiębiorstwa handlu sprzętem rolniczym „Agroma”
oraz Wojskowa Centrala Handlowa tworzą fundusz na przeceny towarów i ryzyko handlowe:
1)
z dodatnich różnic cen, powstałych na skutek przeszacowania zapasów towarów w wyniku
zmian cen nie podlegających rozliczeniu z budżetem,
2)
z bonifikat otrzymywanych od dostawców:
a)
z tytułu ryzyka handlowego,
b)
na pokrycie kosztów reklamacji nabywców,
c)
na pokrycie kosztów napraw gwarancyjnych,
d)
na metkowanie towarów,
3)
z należności płaconych przez dostawców z tytułu kar umownych za dostarczenie towarów
niższej jakości od określonej w obowiązujących przepisach lub w warunkach umowy,
4)
z innych źródeł określonych przez Ministra Handlu Wewnętrznego i Usług w porozumieniu
z Ministrem Finansów.
2.
Fundusz na przeceny towarów i ryzyko handlowa przeznacza się na pokrycie:
1)
skutków dokonywanych przecen i kosztów związanych z przecena nadmiernych zapasów towarów
lub innych towarów nie znajdujących nabywców,
2)
ujemnych różnic cen powstałych na skutek przeszacowania zapasów towarów nie podlegających
rozliczeniu z budżetem,
3)
wydatków na aktywizację sprzedaży, z wyłączeniem kosztów reklamy,
4)
bonifikowanej sprzedaży dla Polskiego Komitetu Pomocy Społecznej,
5)
kosztów napraw gwarancyjnych, reklamacji nabywców oraz kosztów metkowania,
6)
kosztów związanych z określeniem jakości towarów i ich przeklasyfikowaniem,
7)
różnic cen towarów na skutek ich przeklasyfikowania, jeżeli przeklasyfikowanie to
okazało się niedostateczne i zaszła potrzeba dalszej obniżki cen, a odbiorca nie ma
już możliwości wniesienia dodatkowych reklamacji,
8)
kosztów napraw i kosztów przeceny towarów uszkodzonych, pochodzących z reklamacji
nabywców, lub innych towarów, w stosunku do których nie stwierdzono winy przedsiębiorstwa.
§ 51.
Przedsiębiorstwa drobnej wytwórczości oraz przedsiębiorstwa turystyczne, których organem
założycielskim jest terenowy organ administracji państwowej, stosują uproszczone zasady
ewidencji księgowej ustalane przez Ministra Finansów oraz uproszczoną sprawozdawczość
statystyczną ustalaną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.
§ 52.
Łączna kwota dotacji dla przedsiębiorstw drobnej wytwórczości, których organem założycielskim
jest terenowy organ administracji państwowej, ze scentralizowanego rachunku amortyzacji,
o którym mowa w art. 41 ust. 1 i 6 pkt 2 ustawy, nie może być niższa od kwoty odpisów
amortyzacyjnych odprowadzonych przez nie na ten rachunek.
§ 53.
Państwowe przedsiębiorstwa turystyczne tworzą:
1)
fundusz odtworzenia wyposażenia,
2)
fundusz ryzyka handlowego.
§ 54.
1.
Fundusz odtworzenia wyposażenia tworzy się:
1)
z narzutów obciążających koszty działalności, ustalonych w wysokości średniego zużycia
wyposażenia oraz kosztu remontów z trzech poprzednich lat, skorygowanej o wskaźnik
dynamiki sprzedaży,
2)
z wpływów z tytułu sprzedaży i likwidacji wycofanego z użytkowania wyposażenia, finansowanego
za środków obrotowych,
3)
z wpłat z tytułu odszkodowań za uszkodzone, zniszczone lub zagubione wyposażenie.
2.
Fundusz odtworzenia wyposażenia przeznacza się na:
1)
wymianę lub modernizację wyposażenia,
2)
pokrycie kosztów remontów oraz sprzedaży i likwidacji wyposażenia.
3.
Jeżeli przez kolejne trzy lata na koncie funduszu odtworzenia wyposażenia wystąpi
na koniec roku saldo ujemne, obciąża ono koszty działalności przedsiębiorstwa.
4.
Przez wyposażenie rozumie się składniki wyposażenia nie zaliczone do środków trwałych.
§ 55.
1.
Fundusz ryzyka handlowego tworzy się:
1)
z narzutów obciążających koszty działalności, ustalonych w wysokości średnich kosztów
i strat związanych z ryzykiem handlowym z trzech poprzednich lat, skorygowanej o wskaźnik
dynamiki sprzedaży,
2)
z opłat z tytułu rezygnacji z usług.
2.
Fundusz ryzyka handlowego przeznacza się na finansowanie strat z tytułu wprowadzania
nowych usług i rezygnacji z usług, kosztów spowodowanych siłą wyższą oraz innych kosztów
i strat związanych z ryzykiem handlowym.
3.
Jeżeli przez kolejne dwa lata na koncie funduszu ryzyka handlowego wystąpi na koniec
roku saldo ujemne, obciąża ono koszty działalności przedsiębiorstwa.
Rozdział 9
Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki przedsiębiorstw gospodarki rolnej oraz państwowych gospodarstw rolnych
§ 56.
Wynik finansowy przedsiębiorstwa gospodarki rolnej oraz państwowego gospodarstwa rolnego
stanowi różnicę między przychodem ze sprzedaży a kosztami materialnymi i niematerialnymi
działalności eksploatacyjnej, zwiększoną o należne dotacje budżetowe i zmniejszoną
o należne świadczenia pieniężne na rzecz budżetu terenowego z tytułu zarządzania użytkami
rolnymi i wodami stojącymi oraz o podatek obrotowy, skorygowaną o saldo strat i zysków
nadzwyczajnych oraz powiększoną lub pomniejszoną o różnicę wartości zapasów na koniec
roku w stosunku do ich wartości - według stanu na początek roku.
§ 57.
1.
Zweryfikowany zysk przedsiębiorstwa stanowi zysk do podziału.
2.
Zysk przedsiębiorstwa podlega podziałowi na:
1)
fundusz rezerwowy,
2)
fundusz rozwoju,
3)
fundusz załogi.
3.
Kwoty przeznaczone z osiągniętego zysku do podziału na właściwe fundusze odpisuje
się za okresy roczne.
4.
Odpisy na fundusze, o których mowa w ust. 2, są dokonywane stosownie do decyzji przedsiębiorstwa
w księgach następnego roku obrachunkowego po urzędowym stwierdzeniu zweryfikowania
sprawozdania finansowego za rok ubiegły,
5.
Odpis na fundusz rezerwowy, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, nie może być niższy od 30%
kwoty zysku do podziału. Fundusz ten może być zasilany z innych źródeł określonych
w odrębnych przepisach.
6.
Fundusz rezerwowy jest przeznaczony na:
1)
pokrycie strat bilansowych,
2)
spłatę kredytów obrotowych,
3)
utworzenie lub uzupełnienie funduszu załogi do wysokości 8,5% rocznego wynagrodzenia
pracowników.
7.
Nadwyżka funduszu rezerwowego, która po przeznaczeniu kwot na cele określone w ust.
6 przekracza 6% sumy kosztów działalności przedsiębiorstwa na koniec roku obrachunkowego,
jest przekazywana na fundusz rozwoju.
8.
Fundusz załogi może być otworzony z funduszu rezerwowego wyłącznie w przedsiębiorstwie
ponoszącym stratę, które osiąga poprawę wyniku finansowego liczoną według zasad określonych
w § 98 ust. 2.
9.
Fundusz załogi utworzony z funduszu rezerwowego w przedsiębiorstwie ponoszącym stratę
nie podlega zwiększeniu dotacją, o której mowa w § 98.
§ 58.
1.
Przedsiębiorstwu produkującemu środki produkcji, na które obowiązują ceny urzędowe
bądź regulowane, są przyznawane dotacje w wysokości określonej w ustawie budżetowej,
w szczególności na:
1)
wyrównanie różnicy między kosztem produkcji mieszanek pasz treściwych a obowiązującą
ceną zbytu, w wysokości i na zasadach obowiązujących w przemyśle paszowym,
2)
wyrównanie różnicy między kosztem produkcji przetwórstwa produktów rolniczych a obowiązującą
ceną zbytu, w wysokości i na zasadach obowiązujących w przemyśle spożywczym.
2.
Przedsiębiorstwu gospodarki rolnej i państwowemu gospodarstwu rolnemu są przyznawane
dotacje do działalności pozaprodukcyjnej w wysokości określonej w ustawie budżetowej,
w szczególności na:
1)
pokrycie kosztów prowadzenia urządzeń socjalnych oraz utrzymania gospodarki komunalnej
i mieszkaniowej, zgodnie z odrębnymi przepisami; dotacji na pokrycie kosztów prowadzenie
urządzeń socjalnych nie wlicza się do wyniku finansowego przedsiębiorstwa,
2)
pokrycie kosztów remontów pałaców oraz innych Obiektów zabytkowych będących w administracji
przedsiębiorstwa,
3)
sfinansowanie wynagrodzeń łącznie z obciążeniami absolwentów szkół oraz uczniów i
studentów odbywających wstępny staż pracy lub praktyki w przedsiębiorstwie oraz ich
opiekunów.
§ 59.
Przedsiębiorstwo prowadzące działalność produkcyjną o charakterze specjalnym lub wykonujące
zadania specjalne może otrzymać dotacje w wysokości określonej w ustawie budżetowej
na pokrycie kosztów hodowli roślin, hodowli koni zarodowych, prac doświadczalnych,
wdrożeniowych, upowszechnieniowych i szkoleniowych oraz utrzymania państwowych stad
ogierów, zachowawczych stad zwierząt hodowlanych i stad stanowiących rezerwę genetyczną
zwierząt.
§ 60.
Minister Finansów w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej określi
szczegółowe zasady ustalania i rozliczeń oraz tryb i terminy wypłacania dotacji budżetowych,
o których mowa w § 58 i 59 oraz 65.
§ 61.
1.
Przedsiębiorstwo może ze środków funduszu załogi tworzyć fundusz premiowy.
2.
Przedsiębiorstwo może uzupełniać z funduszu załogi zakładowy fundusz socjalny i zakładowy
fundusz mieszkaniowy.
§ 62.
Inwestycje polegające na budowie i modernizacji domów mieszkalnych oraz hoteli robotniczych
dla załogi przedsiębiorstwa są finansowane z zakładowego funduszu mieszkaniowego i
z dotacji budżetowej.
§ 63.
1.
Jeżeli w rezultacie rozliczenia wyników przeszacowania zapasów udział funduszu statutowego
w finansowaniu zapasów ukształtuje się powyżej 50% wartości przeszacowanych zapasów,
to nadwyżka wyników przeszacowania zapasów odprowadzana jest na rachunek scentralizowany
Ministerstwa Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej.
2.
Zgromadzone środki, o których mowa w ust. 1, są przeznaczone na uzupełnienie funduszu
statutowego przedsiębiorstwa znajdującego się w trudnej sytuacji finansowej, według
zasad określonych przez Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej.
§ 64.
1.
Wynik finansowy przedsiębiorstwa prowadzącego kontraktację, skup, przerób i sprzedaż
materiału siewnego i szkółkarskiego oraz przedsiębiorstwa prowadzącego obrót zwierzętami
gospodarskimi stanowi różnice między dochodami ze sprzedaży a kosztem własnym zwiększoną
o należne dotacje przedmiotowe i inne dopłaty budżetowe, a zmniejszoną o podatek obrotowy
oraz skorygowaną o saldo strat i zysków nadzwyczajnych.
2.
Wynik finansowy przedsiębiorstw, o których mowa w ust. 1, może być pomniejszony o
część marży przekazywanej na zasadach umowy do przedsiębiorstw zajmujących się hodowlą
roślin i zwierząt.
§ 65.
Przedsiębiorstwo prowadzące kontraktacją, skup przerób i sprzedaż materiału siewnego
i szkółkarskiego otrzymuje dotacje wymienione w § 58 ust. 2 oraz dotacje na sfinansowanie
kosztów utrzymania rezerwy nasiennej - w wysokości określonej w ustawie budżetowej.
§ 66.
1.
Przedsiębiorstwo, o którym mowa w § 65 realizuje część marzy przeznaczona na hodowlę
przy sprzedaży zewnętrznej materiału siewnego odmian wytworzonych w kraju, a przedsiębiorstwo
nasiennictwa ogrodniczego również przy sprzedaży materiału siewnego odmian selekcjonowanych.
2.
Część marży, o której mowa w ust. 1, dla materiału określonej odmiany może być pobierana
w wysokości do 10% ceny skupu, a dla materiału odmian mieszańcowych - do 15% tej ceny.
3.
Część marży, o której mowa w ust. 1, pobrana przez przedsiębiorstwo przy sprzedaży
materiału siewnego jest przekazywana przedsiębiorstwom hodowli roślin, które zajmują
się hodowlą zachowawczą odmian, na utworzenie funduszu hodowli roślin,
4.
Przedsiębiorstwo hodowli roślin może przekazać część środków funduszu hodowli roślin
na fundusz rozwoju przedsiębiorstwa i na realizację wspólnych przedsięwzięć w zakresie
hodowli w ramach zrzeszenia.
§ 67.
1.
Przedsiębiorstwo, o którym mowa w § 65, może tworzyć fundusz ryzyka z narzutów obciążających,
koszty działalności do wysokości 2% planowanej wartości sprzedaży materiału siewnego.
2.
Fundusz ryzyka jest przeznaczony na pokrycie ujemnych skutków finansowych powstających
w składowaniu i obrocie materiałem siewnym, nie zawinionych przez przedsiębiorstwo.
3.
Skutki zmian cen zapasów materiału siewnego i szkółkarskiego są rozliczane z funduszem
statutowym według zasad określonych w § 63.
§ 68.
Przedsiębiorstwu prowadzącemu obrót zwierzętami gospodarskimi przysługują dotacje
do działalności pozaprodukcyjnej, o których mowa w § 58 ust. 2.
§ 69.
1.
Przedsiębiorstwo, o którym mowa w § 68, tworzy fundusz ryzyka i przeceny:
1)
z narzutów obciążających koszty działalności w wysokości do 2% planowanej na dany
rok wartości sprzedaży zwierząt gospodarskich, z tym że łączna kwota narzutu wraz
z pozostałością funduszu z roku ubiegłego nie może przekroczyć 2% planowanej wartości
sprzedaży tych zwierząt,
2)
z różnic wartości, które powstały w wyniku sezonowych podwyżek cen zwierząt znajdujących
się w bazach przedsiębiorstwa w dniu przeceny.
2.
Fundusz ryzyka i przeceny jest przeznaczony na pokrywanie nie zawinionych strat powstających
w obrocie zwierzętami gospodarskimi.
§ 70.
1.
Przedsiębiorstwa obrotu zwierzętami gospodarskimi, państwowe ośrodki hodowli zarodowej
i stadniny koni tworzą fundusz hodowli, organizacji produkcji, eksportu i obrotu zwierzętami
gospodarskimi.
2.
Fundusz, o którym mowa w ust. 1, jest tworzony:
1)
w przedsiębiorstwach obrotu zwierzętami gospodarskimi - z odpisów obciążających koszty
działalności w wysokości do 10% zrealizowanej marży handlowej,
2)
w państwowych ośrodkach hodowli zarodowej i stadninach koni - z odpisów obciążających
koszty działalności w wysokości 1% zrealizowanej sprzedaży zwierząt gospodarskich
oraz produktów pochodzenia zwierzęcego.
3.
Fundusz, o którym mowa w ust. 1, jest przeznaczony w szczególności na:
1)
finansowanie kosztów przetrzymywania zwierząt hodowlanych z importu, oraz bydła i
owiec pochodzących z przemieszczenia z innych województw,
2)
finansowanie części kosztów organizacji wystaw i pokazów zwierząt hodowlanych oraz
kosztów reklamy,
3)
udzielanie bonifikat nabywcom zwierząt hodowlanych pochodzących z importu w wysokości
do 50% cen liczonych łącznie z marżą,
4)
finansowanie kosztów przemieszczania zwierząt gospodarskich na punktach granicznych,
5)
częściowe finansowanie treningów koni sportowych,
6)
udzielanie dopłat do cieląt-buhajków zakupywanych do wychowalni, w których prowadzi
się ocenę indywidualną buhajów, w wysokości 30% cen zakupu.
4.
Nie wykorzystane środki funduszu przechodzą na rok następny.
5.
Jednostki organizacyjne, o których mowa w ust. 1, mogą przekazywać część środków funduszu
na realizację wspólnych przedsięwzięć w zakresie hodowli w ramach zrzeszenia.
§ 71.
1.
Przedsiębiorstwo hodowli roślin ogrodniczych może tworzyć fundusz ryzyka specjalistycznej
produkcji ogrodniczej z odpisów obciążających koszty działalności w wysokości do 5%
planowanej na dany rok wartości sprzedaży materiału siewnego i szkółkarskiego roślin
ogrodniczych.
2.
Fundusz ryzyka, o którym mowa w ust. 1, jest przeznaczony na pokrycie strat poniesionych
w produkcji materiału siewnego i szkółkarskiego roślin ogrodniczych,
3.
Nie wykorzystane środki funduszu ryzyka przechodzą na rok następny.
§ 72.
Szczegółowe zasady tworzenia i wykorzystania funduszów, o których mowa w § 66, 67,
69, 70 i 71, ustala Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w porozumieniu z
Ministrem Finansów.
§ 73.
1.
Przedsiębiorstwo Państwowe Tory Wyścigów Konnych w Warszawie dokonuje rozliczeń za
rok kalendarzowy.
2.
Wynik finansowy przedsiębiorstwa, o którym mowa w ust. 1, stanowi różnice między dochodami
z totalizatora pomniejszonymi o nie podjęte wygrane, przychodami ze sprzedaży a kosztami
własnymi, zwiększona o należne dotacje przedmiotowe, a umniejszoną o podatek obrotowy
i należne świadczenia pieniężne na rzecz budżetu terenowego z tytułu zarządzania użytkami
rolnymi i wodami stojącymi oraz skorygowany o saldo strat i zysków nadzwyczajnych.
3.
Nie podjęte wygrane, o których mowa w ust. 2, przeznacza się na uzupełnienie funduszu
rozwoju.
§ 74.
Przez roczne wynagrodzenie pracowników, o którym mowa w § 57 ust. 6 pkt 3, rozumie
się wydatki pieniężne poniesione bezpośrednio przez przedsiębiorstwo na opłacenie
pracy wykonywanej przez pracownika na rzecz przedsiębiorstwa. Do wynagrodzenia tego
nie zalicza się równowartości świadczeń w naturze lub ekwiwalentów za te świadczenia,
nagród jubileuszowych, premii eksportowych i innych wynagrodzeń nie wynikających z
przepisów układu zbiorowego pracy.
Rozdział 10
Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki przedsiębiorstw gospodarki leśnej
§ 75.
1.
W Naczelnym Zarządzie Lasów Państwowych, zwanym dalej „Zarządem”, tworzy się rachunek
wyrównawczy.
2.
Wpłaty przedsiębiorstw na rachunek wyrównawczy wynikają z iloczynu normy procentowej
ustalonej przez Naczelnego Dyrektora Lasów Państwowych i wartości sprzedaży. Norma
ta powinna być ustalana corocznie przed pierwszym rozliczeniem zysku przedsiębiorstwa
z budżetem i nie ulega zmianie w ciągu roku.
3.
Wysokość wpłat na rachunek wyrównawczy oraz dotacje z tego rachunku ustala Naczelny
Dyrektor Lasów Państwowych.
4.
Przedsiębiorstwa objęte rachunkiem wyrównawczym wpłacają na dochód budżetu Państwa
podatek dochodowy i dokonują odpisów z zysku do podziału, uwzględniając przy ustalaniu
wyniku finansowego rozliczenia z tym rachunkiem.
5.
Saldo rachunku wyrównawczego istniejące na dzień 31 grudnia przechodzi na rok następny
i podlega rozliczeniu z przedsiębiorstwami.
§ 76.
Wysokość odpisów obciążających koszty działalności przedsiębiorstwa na Fundusz Leśny
utworzony na podstawie odrębnych przepisów ustala corocznie Naczelny Dyrektor Lasów
Państwowych w formie jednolitej dla wszystkich przedsiębiorstw stawki narzutu zrelacjonowanej
do wartości sprzedaży.
§ 77.
Amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych pozostająca
w przedsiębiorstwach podlega podziałowi w proporcji: 80% na fundusz rozwoju przedsiębiorstwa
oraz 20% na scentralizowany fundusz rozwoju.
§ 78.
1.
Przedsiębiorstwo tworzy fundusz postępu techniczno-ekonomicznego z obciążających jego
koszty działalności odpisów, określonych w procentach w stosunku do wartości przychodu
ze sprzedaży, w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy.
2.
50% odpisu na fundusz postępu techniczno-ekonomicznego przeznacza się na scentralizowany
fundusz postępu techniczno-ekonomicznego Lasów Państwowych.
§ 79.
Koszty utrzymania Zarządu są finansowane z wpłat obciążających koszty działalności
przedsiębiorstw w wysokości ustalonej przez Kolegium Lasów Państwowych.
§ 80.
1.
W Zarządzie tworzone są następujące fundusze:
1)
scentralizowany fundusz rozwoju,
2)
scentralizowany fundusz postępu techniczno-ekonomicznego,
3)
zakładowy fundusz socjalny,
4)
zakładowy fundusz mieszkaniowy,
5)
fundusz załogi.
2.
Scentralizowany fundusz postępu techniczno-ekonomicznego przeznaczony jest na finansowanie
prac naukowo-badawczych, których efekty służą całemu leśnictwu, realizowanych przez
Instytut Badawczy Leśnictwa oraz inne jednostki naukowo-badawcze na podstawie zawartych
umów. Fundusz ten może być zasilany dodatkowo subwencjami centralnych funduszów przeznaczonych
na realizację programów badawczo-rozwojowych na podstawie odrębnej umowy oraz z wpływów
innych jednostek.
3.
Równowartość odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych oraz wartości niematerialnych
i prawnych pozostających w Zarządzie przeznacza się na finansowanie Inwestycji własnych
Zarządu na zasadach określonych w art. 22 ustawy.
4.
Zakładowe fundusze socjalny i mieszkaniowy tworzone są i wykorzystywane na zasadach
określonych w rozdziale 5 ustawy.
5.
Zarząd tworzy fundusz załogi według stawki procentowej od wynagrodzeń pracowników
Zarządu, obliczonej jako iloraz sumy odpisów na fundusze załóg we wszystkich zgrupowanych
przedsiębiorstwach i sumy wynagrodzeń pracowników tych przedsiębiorstw. Fundusz ten
obciąża koszty Zarządu i przeznaczony jest na wypłatę nagród indywidualnych i premii
oraz na zasilenie zakładowych funduszów socjalnego i mieszkaniowego pracowników Zarządu.
Fundusz ten jest również pomniejszony c należne obciążenia na rzecz Państwowego Funduszu
Aktywizacji Zawodowej z tytułu wypłacanych nagród i premii.
§ 81.
Zarząd:
1)
dysponuje środkami budżetowymi, przeznaczonymi na potrzeby leśnictwa w zakresie finansowania
średnich szkół leśnych oraz innych potrzeb wymagających centralnych dyspozycji, w
tym na pokrycie skutków klęsk żywiołowych,
2)
prowadzi rachunek wyrównawczy dla przedsiębiorstw według zasad określonych w § 75,
3)
finansuje zadania wynikające z porozumień z przedsiębiorstwami lub z ustaleń Kolegium
Lasów Państwowych w wysokości przekazanych przez przedsiębiorstwa do dyspozycji Zarządu
środków obrotowych lub określonych funduszów.
§ 82.
Naczelny Dyrektor Lasów Państwowych ustala zasady gospodarki finansowej nadleśnictw
i innych jednostek gospodarczych zgrupowanych w okręgowych zarządach lasów państwowych
oraz oddziałów Biura Urządzania Lasu i Gospodarki Leśnej.
Rozdział 11
Dostosowanie zasad gospodarki finansowej do specyfiki przedsiębiorstw handlu zagranicznego
§ 83.
1.
W przedsiębiorstwie handlu zagranicznego wynik finansowy stanowi różnice pomiędzy
przychodami a kosztami działalności, zmniejszona o podatek obrotowy, skorygowaną o
rozliczenia wyrównawcze oraz straty i zyski nadzwyczajne.
2.
Przychody przedsiębiorstwa handlu zagranicznego obejmują w szczególności:
1)
prowizje komisowe i agencyjne w wysokości ustalonej w umowie pomiędzy przedsiębiorstwami,
2)
wynik ze sprzedaży towarów i usług na rachunek własny,
3)
refakturowane koszty transakcyjne zagraniczne w wysokości kosztów faktycznie poniesionych
lub ustalonych ryczałtowo przez przedsiębiorstwo handlu zagranicznego,
4)
odsetki otrzymane od udzielonych kredytów zagranicznych, które nie zostały rozliczone
z dostawcami krajowymi w eksporcie, oraz odsetki od środków zgromadzonych na rachunkach
lokacyjnych,
5)
inne dochody wynikające ze specyficznej lub wyodrębnionej działalności przedsiębiorstw
handlu zagranicznego, w tym wynikające z transakcji reeksportowych, giełdowych i koniunkturalnych.
3.
Nie stanowią wyodrębnionego przychodu ze sprzedaży na rachunek własny marże przedsiębiorstwa
handlu zagranicznego, ustalane zgodnie z zasadami określonymi w ustawie z dnia 26 lutego 1982 r. o cenach . Marże te są uwzględniane przy kalkulacjach transakcji i rozliczeniach wyrównawczych.
4.
Koszty działalności przedsiębiorstwa handlu zagranicznego obejmują w szczególności:
1)
koszty transakcyjne zagraniczne, w tym koszty z tytułu opóźnienia i przyspieszenia
załadunku lub wyładunku towaru ze statku, określone w umowach o przewóz,
2)
koszty transakcyjne krajowe,
3)
koszty ogólne,
4)
odsetki od kredytów zagranicznych otrzymanych, które nie zostały rozliczone z odbiorcami
krajowymi w imporcie, oraz odsetki bankowe związane z finansowaniem zagranicznych
należności kredytowych,
5)
inne koszty wynikające ze specyficznej lub wyodrębnionej działalności przedsiębiorstwa
handlu zagranicznego.
5.
Wszystkie koszty i ryzyko związane z obrotem zagranicznym oraz koszty finansowania
transakcji kredytowych, z wyłączeniem kosztów obsługi technicznej oraz ryzyka związanego
z wyborem kontrahenta zagranicznego, ponosi to przedsiębiorstwo, które realizuje obrót
na własny rachunek, chyba że umowa stanowi inaczej.
6.
Przedsiębiorstwa handlu zagranicznego są obowiązane zapewnić środki dewizowe do wykonania
obciążającej producenta (dostawcę) obsługi technicznej z tytułu gwarancji i rękojmi
towarów dostarczanych na eksport.
§ 84.
W przedsiębiorstwach handlu zagranicznego, w związku z ich specyficzną działalnością,
mogą być tworzone następujące fundusze:
1)
fundusz ryzyka handlowego,
2)
dewizowy fundusz ubezpieczeń,
3)
fundusz akwizycyjny.
§ 85.
1.
Fundusz ryzyka handlowego jest przeznaczony na pokrycie kosztów i strat powstających
w obrotach dokonywanych na rachunek własny przedsiębiorstw handlu zagranicznego, ryzyka
związanego z wyborem kontrahenta zagranicznego oraz innych rodzajów ryzyka określonych
w umowach i nie ubezpieczonych V całości lub w części w Towarzystwie Ubezpieczeń i
Reasekuracji „Warta” S.A.
2.
Fundusz ryzyka handlowego jest tworzony:
1)
z odpisów obciążających koszty transakcyjne w wysokości nie przekraczającej wysokości
składek ubezpieczeniowych dla poszczególnych rodzajów ryzyka stosowanych przez Towarzystwo
Ubezpieczeń i Reasekuracji „Warta” S.A.; w wypadku ryzyka nie ubezpieczanego przez
Towarzystwo Ubezpieczeń i Reasekuracji „Warta” S.A. odpis może być ustalony w wysokości
nie przekraczającej planowanej kwoty tego ryzyka,
2)
z dodatnich różnic kursowych.
3.
W stosunku do ryzyka dewizowego odpis obciąża koszty transakcyjne zagraniczne, a w
stosunku do ryzyka złotowego odpis obciąża koszty transakcyjne krajowe.
4.
Z funduszu ryzyka handlowego są pokrywane straty nadzwyczajne powstałe w wyniku utraty
należności zagranicznych, nacjonalizacji mienia, ujemnych różnic kursowych, opracowania
ofert na kompletne obiekty lub linie technologiczne w razie niezawarcia kontraktu,
różnice pomiędzy faktyczną wartością utraconego majątku a uzyskanym odszkodowaniem
oraz inne straty losowe.
§ 86.
Dewizowy fundusz ubezpieczeń tworzony jest na zasadach określonych w odrębnych przepisach.
§ 87.
1.
Fundusz akwizycyjny jest tworzony z Odpisów obciążających koszty ogólne według stawek
procentowych w stosunku do wartości zrealizowanego eksportu odrębnie dla poszczególnych
obszarów płatniczych.
2.
Fundusz akwizycyjny jest przeznaczony na pokrycie związanych z działalnością handlową
przedsiębiorstwa dewizowych kosztów: reklamy, organizowania wystaw i targów zagranicznych,
delegatur zagranicznych, zagranicznych podróży służbowych, składek z tytułu członkostwa
w organizacjach międzynarodowych, prowadzenia składów konsygnacyjnych części zamiennych
za granicą/ stałych stacji obsługi technicznej oraz doraźnej obsługi technicznej.
3.
Stawki odpisów na fundusz akwizycyjny, z wyodrębnieniem procentowego udziału na zagraniczne
podróże służbowe, ustala Minister Handlu Zagranicznego w porozumieniu z Ministrem
Finansów.
4.
Minister Handlu Zagranicznego może ustalić limity kwotowe odpisów na fundusz akwizycyjny
dla przedsiębiorstw handlu zagranicznego, których udział eksportu w obrotach zagranicznych
nie uzasadnia zastosowania stawki odpisu według zasady określonej w ust. 1.
§ 88.
Przedsiębiorstwa handlu zagranicznego gromadzą środki funduszów, o których mowa w
§ 84, na wyodrębnionych rachunkach bankowych.
§ 89.
Minister Handlu Zagranicznego może uzależnić wielkości funduszu załóg, tworzonego
z zysku do podziału i przeznaczonego na wypłatę nagród indywidualnych i premii, od
dynamiki eksportu, zwłaszcza do II obszaru płatniczego, i jego efektywności oraz wykonania
zobowiązań eksportowych i importowych wynikających z umów międzypaństwowych.
Rozdział 12
Gospodarka finansowa zrzeszeń przedsiębiorstw państwowych
§ 90.
1.
Wydatki związane z utrzymaniem zrzeszenia są pokrywane z wpłat zrzeszonych przedsiębiorstw,
z własnych dochodów zrzeszenia oraz z udziału zrzeszenia w zysku do podziału zakładów
samodzielnie bilansujących, o których mowa w § 93 ust. 3.
2.
Podstawę finansowania działalności zrzeszenia stanowi preliminarz zatwierdzony przez
radę zrzeszenia. Preliminarz ten nie obejmuje działalności gospodarczej, o której
mowa w § 93 ust. 2. W zakresie działalności gospodarczej, o której mowa w § 93 ust.
3, preliminarz obejmuje jedynie udział zrzeszenia w zysku do podziału zakładu samodzielnie
bilansującego.
3.
Wysokość wpłat zrzeszonych przedsiębiorstw na pokrycie wydatków związanych z utrzymaniem
zrzeszenia określa corocznie rada zrzeszenia. Wpłaty na utrzymanie zrzeszenia nie
wykorzystane do końca roku przechodzą na rok następny, chyba że rada zrzeszenia postanowi
inaczej.
4.
Z wpłat, o których mowa w ust. 1, są pokrywane koszty osobowe i rzeczowe, przyrost
zapasów oraz nadwyżka strat nad zyskami nadzwyczajnymi, która jednak; nie może być
objęta preliminarzem. Koszty osobowe obejmują również wynagrodzenia dotyczące własnych
pracowników zrzeszenia biorących udział w realizacji przedsięwzięć wspólnych, o których
mowa w § 92.
§ 91.
Zasady ustalania i dokonywania przez zrzeszenia wydatków z tytułu wynagrodzeń oraz
obciążania na rzecz Państwowego Funduszu Aktywizacji Zawodowej określają odrębne przepisy.
§ 92.
1.
Jeżeli zrzeszenie na podstawie decyzji rady zrzeszenia podjętej z uwzględnieniem przepisów
ustawy z dnia 25 września 1981 r. o samorządzie załogi przedsiębiorstwa państwowego realizuje przedsięwzięcia wspólne dla zrzeszonych przedsiębiorstw, poszczególne przedsięwzięcia
są finansowane ze środków przekazywanych przez zrzeszone przedsiębiorstwa z odpowiednich
funduszów lub z ich środków obrotowych zgodnie z art. 34 ustawy. Wysokość wpłat przedsiębiorstw
oraz sposób rozliczenia przekazanych środków i preliminarz przedsięwzięcia zatwierdza
rada zrzeszenia.
2.
Jeżeli wspólne przedsięwzięcie polega na realizacji inwestycji na potrzeby zrzeszenia
lub. wspólne potrzeby zrzeszonych przedsiębiorstw, przedsiębiorstwa przekazują środki
na sfinansowanie poszczególnych inwestycji ze swego funduszu rozwoju.
3.
Jeżeli wspólne przedsięwzięcie polega na realizowaniu prac badawczo-rozwojowych, prac
dotyczących normalizacji albo nabyciu licencji lub patentów, zainteresowane przedsiębiorstwa
przekazują środki na finansowanie tego przedsięwzięcia z ich funduszów postępu techniczno-ekonomicznego.
Przedsiębiorstwa, które nie tworzą funduszu postępu techniczno-ekonomicznego, przekazują
środki obrotowe, obciążając nimi koszty swej działalności eksploatacyjnej lub fundusz
rozwoju.
4.
Jeżeli wspólne przedsięwzięcie polega na prowadzeniu szkół i internatów na potrzeby
zrzeszonych przedsiębiorstw, zakres i tryb finansowania ze środków przekazywanych
przez zrzeszone przedsiębiorstwa z odpowiednich funduszów lub ich środków obrotowych
określają przepisy o finansowaniu szkół zawodowych przyzakładowych.
5.
W razie podejmowania przez zrzeszenia wspólnych przedsięwzięć nie wymienionych w ust.
2 i 3 (np. wspólnych akcji reklamowych, udziału w wystawach lub giełdach, prac studialnych,
akcji szkoleniowej lub wypoczynkowej, wspólnego zakupu surowców lub materiałów, opracowywania
programów rozwoju), wówczas:
1)
gdy na określone cele przedsiębiorstwa tworzą na podstawie art. 7 ust. 2 lub 3 ustawy
fundusz specjalny z zysku lub w ciężar kosztów swej działalności, mogą one na wspólne
przedsięwzięcia zmierzające do osiągnięcia analogicznych celów przekazywać zrzeszeniu
środki wyłącznie z tego funduszu specjalnego,
2)
przedsiębiorstwa przekazujące zrzeszeniu na sfinansowanie wspólnych przedsięwzięć
środki obrotowe dokonują odpowiednich odpisów w ciężar kosztów.
6.
Ze środków, o których mowa w ust. 1-5, nie mogą być przez zrzeszenie tworzone fundusze
scentralizowane, z wyjątkiem funduszów tworzonych na podstawie odrębnych przepisów.
7.
Środki, o których mowa w ust. 1-5, są gromadzone na odrębnych rachunkach bankowych:
1)
środki przeznaczone na cele inwestycyjne (ust. 2) - na rachunku środków inwestycyjnych,
2)
środki przeznaczone na cele nieinwestycyjne - na rachunku środków specjalnych.
§ 93.
1.
Jeżeli zrzeszenie prowadzi na rzecz zrzeszonych przedsiębiorstw lub w ich imieniu
odpłatną działalność gospodarczą o charakterze ciągłym, której wyodrębnienie jest
organizacyjnie i ekonomicznie uzasadnione, to dla prowadzenia tej działalności tworzy
się zakłady samodzielnie bilansujące.
2.
Zakłady samodzielnie bilansujące, o których mowa w ust. 1, są wyposażane z wkładów
majątkowych, wnoszonych przez zrzeszone przedsiębiorstwa z ich funduszu rozwoju, lub
z wnoszonych przez te przedsiębiorstwa tytułem udziału w mieniu zakładu samodzielnie
bilansującego środków trwałych lub obrotowych będących w ich dyspozycji. W umowie
o utworzeniu zakładu samodzielnie bilansującego należy ustalić udział przedsiębiorstw
zrzeszonych w wyniku finansowym tego zakładu.
3.
Przepis ust. 2 nie dotyczy zakładów samodzielnie bilansujących, których utworzenie
nie wymaga wniesienia wkładów majątkowych przez zrzeszone przedsiębiorstwa. Zysk do
podziału takich zakładów, po dokonaniu odpisów na fundusz rezerwowy oraz z tytułu
obciążeń na rzecz Państwowego Funduszu Aktywizacji Zawodowej, podlega podziałowi między
zakład samodzielnie bilansujący i zrzeszenie w sposób określony przez radę zrzeszenia.
4.
Do zakładów samodzielnie bilansujących stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące
przedsiębiorstw państwowych.
Rozdział 13
Przepisy przejściowe i końcowe
§ 94.
Jeżeli na koniec dwóch kolejnych lat występuje niedobór funduszu wymienionego w §
23, 26, 28, 29, 31, 33, 41, 44, 50, 67, 69, 70, 71, 85 i 87, niedobór ten zalicza
się na koniec drugiego roku do strat nadzwyczajnych przedsiębiorstwa.
§ 95.
Do wypłat nagród i premii z zysku osiągniętego w 1983 r. nie ma zastosowania przepis
§ 5 ust. 5. Wypłaty tych nagród i premii mogą być dokonywane przed weryfikacją bilansu
za 1983 r.
§ 96.
1.
Inwestycje przedsiębiorstw, na które zostały przyznane dotacje budżetowe przed dniem
i stycznia 1984 r., są finansowane do czasu zakończenia realizacji tych inwestycji
zgodnie z zasadami określonymi w decyzjach o ich przyznaniu.
2.
Inwestycje przedsiębiorstw, o których mowa w § 27 i 40, rozpoczęte przed dniem 1 stycznia
1985 r., mogą być finansowane z udziałem dotacji budżetowych przyznawanych w dotychczasowym
trybie do czasu zakończenia realizacji, z uwzględnieniem przepisu § 12 ust. 3.
§ 97.
1.
Zrzeszenia, których umowy o utworzenia zrzeszenia lub statuty zawierają ustalenia,
niezgodne z przepisami § 90-93, dostosują umowy i statuty do zasad określonych w rozporządzeniu
w terminie do dnia 15 kwietnia 1984 r., przedstawiając je do zatwierdzenia właściwym
organom założycielskim.
2.
Fundusze zrzeszeń nie wymienione w art. 35 ust. 2 ustawy, z wyjątkiem funduszów tworzonych
na podstawie odrębnych przepisów, podlegają likwidacji z dniem 1 stycznia 1984 r.
3.
Zrzeszenia dokonają rozliczenia należności i spłacą zobowiązania dotyczące funduszów,
o których mowa w ust. 2, do dnia 31 marca 1984 r. według stanu tych funduszów na dzień
1 stycznia 1984 r. Pozostałość środków tych funduszów podlega przekazaniu na rachunek
rozliczeniowy zrzeszenia. Środki te mogą być przeznaczone na sfinansowanie kosztów
utrzymania zrzeszenia w 1984 r.
§ 98.
1.
W latach obrachunkowych 1982/1983 i 1983/ 1984 przedsiębiorstwa gospodarki rolnej
i państwowe gospodarstwa rolne, jeżeli fundusz załogi nie wystarczy na wypłatę premii
w wysokości 8,5% rocznego wynagrodzenia, mogą wystąpić, do właściwego organu założycielskiego
o dotację budżetową.
2.
Dotacja budżetowa, o której mowa w ust. 1, może być przyznana w wysokości umożliwiającej
wypłatę premii powyżej 8,5% rocznego wynagrodzenia pracowników, jeżeli w danym roku
obrachunkowym nastąpiła poprawa wyniku finansowego przedsiębiorstwa, liczonego w cenach
bieżących, w stosunku do średniego wyniku finansowego i dwóch lat poprzednich i danego
roku obrachunkowego.
3.
Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w porozumieniu z Ministrem Finansów ustali
szczegółowe zasady i tryb przyznawania dotacji, o której mowa w ust. 1 i 2.
§ 99.
1.
Do inwestycji przedsiębiorstw gospodarki rolnej i państwowych gospodarstw rolnych
rozpoczętych i nie zakończonych do dnia 30 czerwca 1981 r. mają zastosowanie dotychczasowe
przepisy określające zasady umarzania kredytów inwestycyjnych,
2.
Inwestycje, o których mowa w § 62, przedsiębiorstw wymienionych w ust. 1, rozpoczęte
po dniu 30 czerwca 1981 r. i nie zakończone do dnia wejścia w życie rozporządzenia,
są finansowane w całości z dotacji w wysokości określonej w ustawie budżetowej wysokość
dotacji dla poszczególnych przedsiębiorstw jest określana przez organ założycielski.
§ 100.
1.
W latach obrachunkowych od 1982/1983 do 1984/1985 rady pracownicze przedsiębiorstw
określonych w rozdziale 9 mogą podjąć uchwałę o dokonywaniu podziału zysku w zakładach
samodzielnie sporządzających bilans, według zasad określonych w § 57.
2.
Zakłady, o których mowa w ust. 1, przekazują odpisy na fundusz rezerwowy na rachunek
funduszu rezerwowego przedsiębiorstwa.