Obwieszczenie Ministra Obrony Narodowejz dnia 4 lutego 1981 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 września
1979 r. w sprawie szczególnych uprawnień żołnierzy i osób spełniających zastępczo
obowiązek służby wojskowej oraz członków ich rodzin
Spis treści
Treść obwieszczenia
1.
Na podstawie § 4 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1981 r. zmieniającego przepisy
w sprawie uznawania poborowych i żołnierzy za jedynych żywicieli rodzin oraz wypłacania
zasiłków miesięcznych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 września 1979 r. w sprawie szczególnych uprawnień
żołnierzy i osób spełniających zastępczo obowiązek służby wojskowej oraz członków
ich rodzin , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych wyżej wymienionym rozporządzeniem Rady Ministrów
z dnia 23 stycznia 1981 r., z zachowaniem ciągłej numeracji paragrafów, ustępów, punktów
i liter.
2.
Jednolity tekst nie obejmuje:
1)
przepisu § 34 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 września 1979 r. w sprawie szczególnych
uprawnień żołnierzy i osób spełniających zastępczo obowiązek służby wojskowej oraz
członków ich rodzin w brzmieniu:
„
§ 34.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 września 1979 r.
”
;
2)
przepisów § 3 i 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1981 r. zmieniającego przepisy
w sprawie uznawania poborowych i żołnierzy za jedynych żywicieli rodzin oraz wypłacania
zasiłków miesięcznych w brzmieniu:
„
§ 3.
1.
Zakończone przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia ostateczną decyzją sprawy
o uznanie za jedynych żywicieli rodzin:
1)
żołnierzy zasadniczej służby wojskowej,
2)
studentów i absolwentów szkół wyższych odbywających długotrwałe przeszkolenie wojskowe
- podlegają ponownemu rozpatrzeniu na wniosek osób zainteresowanych, jeżeli żołnierze
ci (studenci, absolwenci) nadal odbywają służbę (przeszkolenie) wojskową, z tym że
prawo do świadczeń przysługuje za okres od dnia złożenia wniosku.
2.
Członkom rodzin żołnierzy zasadniczej służby wojskowej oraz studentów i absolwentów
szkół wyższych, odbywających długotrwałe przeszkolenie wojskowe, uznanych w czasie
pełnienia służby wojskowej za jedynych żywicieli rodzin, którzy w dniu wejścia w życie
rozporządzenia pełnią nadal czynną służbę wojskową, wypłaca się - niezależnie od bieżących
zasiłków miesięcznych - jednorazowo zasiłki miesięczne za okres od dnia wniesienia
podania o przyznanie zasiłków, nie wcześniej jednak niż od dnia wcielenia do służby,
do dnia uprawomocnienia się decyzji o uznaniu za jedynego żywiciela rodziny, jeżeli
zasiłki za ten okres nie zostały im wypłacone.
”
„
§ 5.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1981 r.
”
Załącznik - Tekst jednolity rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 września 1979 r. w sprawie szczególnych uprawnień żołnierzy i osób spełniających zastępczo obowiązek służby wojskowej oraz członków ich rodzin
Na podstawie art. 134 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej
Ludowej zarządza się, co następuje:
§ 1.
1.
Przepisy rozporządzenia stosuje się do żołnierzy powołanych do:
1)
odbycia:
a)
zasadniczej służby wojskowej,
b)
przeszkolenia wojskowego,
c)
ćwiczeń wojskowych,
d)
okresowej służby wojskowej;
2)
pełnienia:
a)
służby wojskowej w charakterze kandydatów na żołnierzy zawodowych,
b)
czynnej służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
2.
Przepisy rozporządzenia stosuje się również do osób, które:
1)
w ramach obowiązku służby wojskowej - zamiast do zasadniczej służby wojskowej - powołane
zostały do odbycia:
a)
zastępczej służby poborowych,
b)
zasadniczej służby w obronie cywilnej,
c)
szkolenia poborowych w obronie cywilnej;
2)
powołane zostały do odbycia ćwiczeń w obronie cywilnej.
3.
Szczególne uprawnienia, w zakresie wymienionym w rozporządzeniu, przysługują również
członkom rodzin żołnierzy oraz osób, o których mowa w ust. 1 i 2.
§ 2.
1.
Odprawę przewidzianą w art. 123 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony
Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej , zwanej dalej „ustawą”, zakład pracy wypłaca pracownikowi powołanemu do zasadniczej
lub okresowej służby wojskowej w ostatnim dniu pracy.
2.
Odprawa nie podlega zwrotowi, choćby pracownik nie rozpoczął odbywania służby wojskowej
wskutek cofnięcia powołania.
§ 3.
1.
Jeżeli pracownik zgłosi w ciągu 30 dni od zwolnienia z zasadniczej lub okresowej służby
wojskowej powrót do dotychczasowego zakładu pracy, lecz nie może przystąpić do pracy
z przyczyn usprawiedliwiających nieobecność w pracy, zatrudnienie uważa się za podjęte
pod warunkiem przedstawienia dowodów usprawiedliwiających nieobecność w pracy.
2.
W razie gdy pracownik podejmujący dotychczasową pracę zgodnie z art. 121 ust. 1 ustawy
nie może być zatrudniony stosownie do nabytych podczas służby wojskowej innych lub
wyższych niż posiadane uprzednio kwalifikacji zawodowych, zakład pracy jest obowiązany
za zgodą pracownika zatrudnić go na stanowisku poprzednio zajmowanym lub równorzędnym
pod względem rodzaju pracy oraz zaszeregowania osobistego i jednocześnie zwrócić się
do organu nadrzędnego nad tym zakładem z wnioskiem o zatrudnienie go w innym podległym
mu zakładzie pracy na stanowisku odpowiadającym nabytym kwalifikacjom.
3.
Organ nadrzędny jest obowiązany w terminie 14 dni od otrzymania wniosku zaproponować
pracownikowi zatrudnienie na stanowisku odpowiadającym nabytym przez niego kwalifikacjom
lub zawiadomić go o niemożności takiego zatrudnienia.
4.
Jeżeli pracownik, o którym mowa w ust. 2, w ciągu 7 dni od otrzymania propozycji zakładu
pracy albo organu nadrzędnego nie wyrazi zgody na zatrudnienie go na poprzednio zajmowanym
lub równorzędnym stanowisku albo na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom
zawodowym, dotychczasowy stosunek pracy uważa się za rozwiązany na mocy porozumienia
stron z dniem niewyrażenia zgody lub z upływem tego terminu.
5.
Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio w razie zawiadomienia pracownika przez organ
nadrzędny o niemożności zatrudnienia go zgodnie z nabytymi podczas służby wojskowej
kwalifikacjami zawodowymi.
§ 4.
1.
W razie podjęcia pracy w ciągu 30 dni od zwolnienia z zasadniczej lub okresowej służby
wojskowej w innym zakładzie pracy niż zakład, w którym pracownik był zatrudniony w
dniu powołania do służby, do okresu zatrudnienia w nowym zakładzie pracy, oprócz służby
wojskowej, zalicza się również okres zatrudnienia w poprzednim zakładzie pracy.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się również w razie podjęcia pracy po upływie 30 dni od zwolnienia
z zasadniczej lub okresowej służby wojskowej, jeżeli pracownik podjął pracę na podstawie
skierowania terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, a wniosek
o skierowanie do pracy został złożony przed upływem tego terminu, chyba że nie mógł
on w tym terminie złożyć wniosku lub podjąć pracy z przyczyn usprawiedliwiających
nieobecność w pracy.
3.
W wypadku, o którym mowa w ust. 1, dotychczasowy stosunek pracy wygasa z dniem złożenia
przez pracownika oświadczenia o rezygnacji z powrotu do zakładu pracy lub z dniem
podjęcia pracy w innym zakładzie pracy.
§ 5.
1.
Osobę, która w ciągu 30 dni od zwolnienia z zasadniczej lub okresowej służby wojskowej
wystąpiła do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego z wnioskiem
o skierowanie do pracy, organ ten kieruje do pracy zgodnie z jej kwalifikacjami. Zakład
pracy jest obowiązany zatrudnić osobę skierowaną do pracy.
2.
Osobie zwolnionej ze służby wojskowej przysługuje pierwszeństwo w zatrudnieniu, chyba
że za zatrudnieniem innej osoby przemawiają warunki rodzinne.
§ 6.
1.
Pracownik, który podjął pracę w ciągu 30 dni od zwolnienia z zasadniczej lub okresowej
służby wojskowej, nabywa z dniem podjęcia pracy prawo do urlopu wypoczynkowego za
dany rok kalendarzowy w wymiarze proporcjonalnym do okresu pozostałego do końca roku,
z zaokrągleniem w górę części dnia urlopu.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się również w razie podjęcia pracy po upływie 30 dni od zwolnienia
z zasadniczej lub okresowej służby wojskowej, jeżeli pracownik:
1)
przed upływem tego terminu wystąpił do terenowego organu administracji państwowej
stopnia podstawowego z wnioskiem o skierowanie do pracy i na podstawie skierowania
tego organu podjął pracę albo
2)
nie mógł w tym terminie podjąć pracy lub wystąpić z wnioskiem o skierowanie do pracy
z przyczyn usprawiedliwiających nieobecność w pracy.
3.
Urlop, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje pracownikowi, jeżeli:
1)
został zwolniony ze służby wojskowej i podjął pracę w tym samym roku kalendarzowym,
za który przed rozpoczęciem odbywania służby urlop wykorzystał lub otrzymał ekwiwalent
pieniężny, albo
2)
okres zatrudnienia przed powołaniem do służby wojskowej, podlegającego wliczeniu do
okresu pracy, od którego zależy uzyskanie prawa do urlopu, oraz pełnienia służby wojskowej
wynosi łącznie mniej niż 12 miesięcy.
4.
W wypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, pracownik nabywa prawo do urlopu wypoczynkowego
na zasadach określonych w ust. 1 z upływem 12-miesięcznego łącznego okresu zatrudnienia
i służby wojskowej.
§ 7.
W stosunku do pracownika, który w związku z nabyciem podczas służby wojskowej innych
lub wyższych niż posiadane uprzednio kwalifikacji zawodowych nie wyraził zgody na
zatrudnienie na stanowisku poprzednio zajmowanym lub równorzędnym albo zaproponowanym
mu przez zakład pracy lub organ nadrzędny, termin 30 dni określony w § 4 ust. 1, §
5 ust. 1 oraz § 6 ust. 1 i 2 liczy się od dnia rozwiązania dotychczasowego stosunku
pracy.
§ 8.
1.
W stosunku do żołnierza zwolnionego w trybie art. 94 ustawy z zasadniczej służby wojskowej
przedterminowo z pozostawieniem w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej termin 30-dniowy
przewidziany w art. 120 ust. 1 i 2 oraz art. 121 ust. 1 ustawy liczy się od dnia przeniesienia
żołnierza do rezerwy.
2.
Żołnierzowi, który w okresie pozostawania w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej
podjął pracę, do okresu zatrudnienia - w razie zmiany zakładu pracy w ciągu 30 dni
od przeniesienia do rezerwy - zalicza się oprócz czasu odbywania zasadniczej służby
wojskowej i okresu zatrudnienia wymienionego w § 4 ust. 1 również zatrudnienie w okresie
pozostawania w dyspozycji dowódcy.
3.
Jeżeli przez cały okres pozostawania w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej lub
przez część tego okresu żołnierz nie mógł podjąć pracy, do okresu zatrudnienia podjętego
w ciągu 30 dni od przeniesienia do rezerwy zalicza się, oprócz czasu odbywania służby
wojskowej oraz zatrudnienia wymienionego w § 4 ust. 1, również okres pozostawania
w dyspozycji.
4.
Brak możliwości zatrudnienia w okresie pozostawania w dyspozycji dowódcy jednostki
wojskowej stwierdza terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego,
do którego żołnierz wystąpił z wnioskiem o skierowanie do pracy. Organ ten stwierdza
również datę, od której żołnierz ubiega się o skierowanie do pracy.
§ 9.
1.
Członek rodziny żołnierza odbywającego zasadniczą służbę wojskową zachowuje uprawnienia
do ulg taryfowych przy przejazdach państwowymi środkami komunikacji oraz do świadczeń
socjalnych w zakresie przysługującym członkom rodziny pracownika danego zakładu pracy,
jeżeli z tytułu zatrudnienia żołnierza uprawnienia takie przysługiwały mu w dniu powołania
żołnierza do służby.
2.
W razie wygaśnięcia stosunku pracy spowodowanego niepodjęciem przez żołnierza po zwolnieniu
ze służby wojskowej dotychczasowej pracy, równowartość świadczeń socjalnych, z których
korzystał członek rodziny żołnierza w czasie odbywania przez niego zasadniczej służby
wojskowej, nie podlega zwrotowi.
§ 10.
Pracownikowi powołanemu na ćwiczenia wojskowe zakład pracy wypłaca należne wynagrodzenie:
1)
za czas ćwiczeń, które mają być odbywane przez okres do 14 dni - z góry, za cały okres
ćwiczeń, najpóźniej w ostatnim dniu pracy;
2)
za czas ćwiczeń, które mają być odbywane przez okres przekraczający 14 dni:
a)
za okres 14 dni - z góry, najpóźniej w ostatnim dniu pracy,
b)
za dalszy okres ćwiczeń - z dołu, w terminach płatności wynagrodzenia, obowiązujących
w danym zakładzie pracy; wynagrodzenie to zakład pracy wypłaca pracownikowi lub osobie
przez niego upoważnionej pod adresem wskazanym przez pracownika na koszt zakładu.
§ 11.
1.
Członkami rodziny, o których mowa w art. 123 ust. 3 ustawy, pozostającymi na utrzymaniu
pracownika odbywającego ćwiczenia wojskowe, są:
1)
małżonek;
2)
dzieci własne, przysposobione i pasierbowie oraz dzieci obce przyjęte na utrzymania
i wychowanie, w tym takie w ramach rodziny zastępczej, jak również rodzeństwo:
a)
do ukończenia 16 lat, a kształcące się w szkole - do ukończenia nauki, nie dłużej
jednak niż do ukończenia 25 lat, albo
b)
bez względu na wiek, jeżeli są inwalidami I lub II grupy;
3)
rodzice i dziadkowie, a także macocha i ojczym oraz osoby przysposabiające, jeżeli:
a)
ukończyli: mężczyzna 65 lat, kobieta 50 lat lub - niezależnie od wieku - wychowują
dziecko pracownika do ukończenia 16 lat albo
b)
są inwalidami;
4)
osoba, która wychowywała i utrzymywała pracownika przez okres co najmniej 3 lat przed
ukończeniem przez niego 18 roku życia, jeżeli została zaliczona do I grupy inwalidów.
2.
Dzieci obce uważa się za pozostające na utrzymaniu pracownika, jeżeli zostały przyjęte
na wychowanie i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności.
3.
Nie uważa się za pozostającego na utrzymaniu pracownika członka rodziny, który posiada
źródło dochodu albo pobiera emeryturę lub rentę w wysokości co najmniej najniższego
wynagrodzenia zasadniczego za pełny miesięczny wymiar czasu pracy,
§ 12.
1.
Osoba wykonująca pracę nakładczą na rzecz uspołecznionego zakładu pracy, w razie powołania
do zasadniczej lub okresowej służby wojskowej albo na ćwiczenia wojskowe, zachowuje
odpowiednio prawo do odprawy lub wynagrodzenia, o których mowa w art. 123 ust. 1-3
ustawy, jeżeli uzyskuje z tytułu tej pracy wynagrodzenie miesięczne w wysokości co
najmniej 50% kwoty najniższego wynagrodzenia zasadniczego za pełny miesięczny wymiar
czasu pracy.
2.
Wysokość wynagrodzenia z tytułu pracy nakładczej, o którym mowa w ust. 1, ustala się
na podstawia przeciętnego wynagrodzenia z okresu 12 miesięcy poprzedzającego miesiąc
powołania do służby wojskowej, a jeżeli umowa o pracę nakładczą trwa krócej - na podstawie
przeciętnego wynagrodzenia z okresu trwania umowy, obliczonego według zasad określonych
dla ustalania wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy osób wykonujących pracę nakładczą.
3.
Podstawę wymiaru odprawy, a w okresie ćwiczeń - wynagrodzenia, o których mowa w ust.
1, stanowi przeciętne wynagrodzenie miesięczne z tytułu pracy nakładczej (ust. 2),
w wysokości nie wyższej jednak niż czterokrotna kwota najniższego wynagrodzenia zasadniczego
za pełny miesięczny wymiar czasu pracy.
4.
Przepisy § 2, § 10 i § 11 stosuje się odpowiednio.
§ 13.
1.
Zasiłki dzienne przewidziane w art. 125 ust. 1 i 2 ustawy przyznaje się na wniosek
żołnierza lub uprawnionego członka rodziny. Przepis § 11 stosuje się odpowiednio.
2.
Członkowie rodziny, z której jednocześnie więcej niż jedna osoba odbywa ćwiczenia
wojskowe, są uprawnieni do zasiłków dziennych tylko z tytułu odbywania służby przez
jedną osobę.
3.
Prawo do zasiłku przedawnia się z upływem 6 miesięcy od ostatniego dnia, za który
przysługuje jeżeli niezgłoszenie wniosku o wypłacenie zasiłku nastąpiło z przyczyn
niezależnych od osoby uprawnionej, termin ten liczy się od dnia, w którym ustała przeszkoda
uniemożliwiająca zgłoszenie wniosku.
§ 14.
1.
Zasiłki dzienne, przewidziane w art. 125 ust. 2 ustawy, przysługują żołnierzowi zwolnionemu
za służby wojskowej (§ 1 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a) przez czas trwania niezdolności
do pracy z powodu choroby oraz przez okres 7 dni po upływie tego czasu, łącznie nie
dłużej jednak niż przez 90 dni. Niezdolność do pracy powinna być stwierdzona orzeczeniem
lekarskim, wydanym w trybie orzekania o czasowej niezdolności do pracy.
2.
Członkom rodziny żołnierza, o którym mowa w ust. 1, przysługują zasiłki dzienne przez
czas pobierania zasiłku przez żołnierza. Przepis § 11 stosuje się odpowiednio.
3.
Zasiłki dzienne przewidziane w art. 125 ust. 2 ustawy przysługują również w razie
zwolnienia ze Służby wojskowej żołnierza, z którym stosunek pracy został rozwiązany
w czasie odbywania służby. Przepisy ust. 1 i 2, stosuje się odpowiednio.
§ 15.
Zasiłki dzienne nie przysługują członkowi rodziny żołnierza prowadzącemu gospodarstwo
rolne albo zakład handlowy, przemysłowy lub rzemieślniczy, niezależnie od wysokości
osiąganych dochodów.
§ 16.
Zasiłki dzienne wypłaca się:
1)
członkom rodziny pozostającym na utrzymaniu żołnierza odbywającego ćwiczenia wojskowe
- po upływie każdego miesiąca odbywania przez żołnierza ćwiczeń, a jeżeli trwały one
krócej niż jeden miesiąc - po ich odbyciu;
2)
żołnierzom zwolnionym z zasadniczej lub okresowej służby wojskowej albo ćwiczeń wojskowych
i członkom ich rodzin (§ 14) - jednorazowo z góry za cały okres.
§ 17.
1.
Żołnierzowi, o którym mowa w § 8, w razie niepodjęcia zatrudnienia z powodu niezdolności
do pracy w okresie pozostawania w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej, przysługują
zasiłki dzienne przez czas tej niezdolności. Do żołnierzy przeniesionych do rezerwy
stosuje się odpowiednio przepisy § 14 ust. 1 i 3, jeżeli zachodzą warunki określone
w art. 125 ust. 2 ustawy.
2.
Zasiłki dzienne przysługują również żołnierzowi, który nie podjął pracy wskutek braku
możliwości zatrudnienia w okresie pozostawania w dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej.
Zasiłki wypłaca się po upływie każdego miesiąca, za który przysługują.
3.
Członkom rodziny żołnierza, o którym mowa w ust. 1 i 2, pozostającym na jego utrzymaniu
przysługują zasiłki dzienne przez czas pobierania zasiłku przez żołnierza.
4.
Prawo do zasiłków dziennych, o których mowa w ust. 2, powstaje z dniem wystąpienia
żołnierza z wnioskiem o skierowanie do pracy.
5.
Przepisy § 8 ust. 4, § 11, § 13, § 15 i § 16 pkt 2 stosuje się odpowiednio.
§ 18.
1.
Zasiłki miesięczne przewidziane w art. 128 ust. 1 ustawy wypłaca się:
1)
rodzinie poborowego uznanego za jedynego żywiciela rodziny, który został powołany
do zasadniczej służby wojskowej - za okres od dnia wcielenia go do jednostki wojskowej
do dnia zwolnienia ze służby wojskowej, na podstawie zawiadomienia wojskowego komendanta
uzupełnień o wcieleniu lub zwolnieniu za służby;
2)
rodzinie żołnierza uznanego za jedynego żywiciela rodziny, który pozostawiony został
w służbie wojskowej - po uprawomocnieniu się decyzji, za okres od dnia wniesienia
podania o uznanie za jedynego żywiciela rodziny, nie wcześniej jednak niż od dnia
wcielenia do służby, do dnia zwolnienia ze służby wojskowej, na podstawie zawiadomienia
szefa wojewódzkiego sztabu wojskowego o pozostawieniu tego żołnierza w służbie wojskowej.
2.
Zasiłki miesięczne z tytułu przyczyniania się żołnierza do utrzymywania członków rodziny
uzyskujących dochód oraz pobierających emeryturę lub rentę wypłaca się w wysokości
różnicy między sumą zasiłków obliczonych dla tych osób a sumą uzyskiwanego przez nie
dochodu oraz pobieranej emerytury lub renty.
3.
Przy określeniu wysokości należnych zasiłków miesięcznych przyjmuje się następującą
kolejność osób uprawnionych: żona, pierwsze dziecko, kolejne dzieci i inni członkowie
rodziny.
4.
Zasiłki miesięczne wypłaca się z dołu, poczynając od ostatniego dnia miesiąca, za
który przysługują; za okres krótszy niż miesiąc zasiłki wypłaca się w wysokości 1/30 zasiłku miesięcznego za każdy dzień.
5.
W razie zmiany miejsca pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad dwa miesiące
przez osobę pobierającą zasiłki organem właściwym do wypłacania tych zasiłków jest
terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego, który ja przyznał.
6.
Tryb uznawania żołnierzy za jedynych żywicieli rodzin określają odrębne przepisy.
§ 19.
1.
Prawo do pobieranych zasiłków wygasa z dniem:
1)
ustania warunków uzasadniających uznanie uprawnionego dotychczas członka rodziny za
pozostającego na utrzymaniu żołnierza odbywającego zasadniczą służbę wojskową lub
ćwiczenia wojskowa,
2)
zmiany wysokości uzyskiwanego dochodu albo emerytury lub renty w razie pobierania
zasiłków, o których mowa w § 18 ust. 2.
2.
Ponadto wygasa prawo do zasiłków:
1)
miesięcznych - z dniem zwolnienia żołnierza ze służby wojskowej,
2)
dziennych, o których mowa w § 17 ust. 2 - z dniem przeniesienia żołnierza do rezerwy.
3.
O zwolnieniu żołnierza ze służby wojskowej (przeniesieniu do rezerwy) wojskowa komenda
uzupełnień, w której ewidencji pozostaje żołnierz, zawiadamia terenowy organ administracji
państwowej stopnia podstawowego, wypłacający zasiłek.
4.
Odzyskanie prawa do zasiłków, jak również zmiana ich wysokości wymaga wydania nowej
decyzji na wniosek albo z urzędu.
§ 20.
1.
Osoby pobierające zasiłki są obowiązane do niezwłocznego zawiadomienia organów wypłacających
zasiłki o wszelkich zmianach mających wpływ na prawo do zasiłku lub jego wysokość.
2.
Osoby, które świadomie podały nieprawdziwe dane w celu uzyskania nie przysługującego
im zasiłku lub uzyskania zasiłku w wyższym wymiarze albo nie zawiadomiły o okolicznościach
powodujących wygaśnięcie prawa do zasiłku, są obowiązane do zwrotu pobranego zasiłku
lub jego części.
§ 21.
1.
Dzieciom uprawnionym do świadczeń alimentacyjnych na podstawie prawomocnego wyroku,
postanowienia sądu w sprawie o rozwód lub zarządzenia tymczasowego w sprawie o alimenty
albo ugody zawartej przed sądem od żołnierza odbywającego zasadniczą służbę wojskową
przysługują zasiłki w wysokości świadczeń alimentacyjnych, nie wyższej jednak niż
kwota zasiłków miesięcznych przewidziana dla analogicznej liczby osób.
2.
Zasiłki, o których mowa w ust. 1, wypłacają terenowe organy administracji państwowej
stopnia podstawowego na wniosek osoby uprawnionej do świadczeń alimentacyjnych lub
jej opiekuna albo żołnierza zobowiązanego do tych świadczeń.
3.
Zasiłki przysługują począwszy od następnego miesiąca kalendarzowego po powołaniu żołnierza
do służby wojskowej do końca miesiąca, w którym żołnierz został zwolniony ze służby.
Jeżeli żołnierz został zobowiązany do świadczeń alimentacyjnych w czasie odbywania
służby wojskowej, zasiłki przysługują z dniem powstania obowiązku świadczeń.
4.
Osobom, o których mowa w ust. 1, nie przysługuje prawo do jednoczesnego korzystania
ze świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
5.
Przepisy § 19 ust. 3 i 4 oraz § 20 stosuje się odpowiednio.
§ 22.
1.
Żołnierzom uznanym za jedynych żywicieli rodzin oraz ich małżonkom, jak również żołnierzom
samotnym zawiesza się w okresie odbywania zasadniczej służby wojskowej spłatę pożyczek
gotówkowych udzielonych przez powszechną kasę oszczędności lub banki spółdzielcze
oraz kredytów bankowych na zakup artykułów przemysłowych i zapłatę należności za usługi.
2.
Pożyczki i kredyty, o których mowa w ust. 1, w okresie zawieszenia ich spłaty nie
podlegają oprocentowaniu.
§ 23.
1.
Członkom rodziny żołnierza uznanego za jedynego żywiciela rodziny, pobierającym zasiłki
miesięczne, przysługują bony towarowe, uprawniające do zakupu towarów podlegających
reglamentacji, jeżeli osoby te nie otrzymują ich z innego tytułu.
2.
Bony towarowe przysługują również żołnierzom i członkom ich rodzin pobierającym zasiłki
dzienne w wypadkach, o których mowa w § 14 i 17.
§ 24.
1.
W razie śmierci osoby uprawnionej do zasiłku dziennego lub miesięcznego wypłaca się
członkom rodziny, którzy pokryli koszty pogrzebu, zasiłek na pokrycie tych kosztów
w wysokości najniższych kwot zasiłku pogrzebowego, ustalonych na podstawie art. 42 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych i ubezpieczenia
społecznego w razie choroby i macierzyństwa .
2.
Za członków rodziny, o których mowa w ust. 1, uważa się małżonka, rodziców, dzieci,
wnuki lub rodzeństwo oraz osobę, która do chwili śmierci zmarłego pozostawała z nim
we wspólnym gospodarstwie domowym.
3.
Jeżeli koszty pogrzebu pokryły inne osoby niż wymienione w ust. 2 zwraca się im udowodnione
koszty pogrzebu do wysokości określonej w ust. 1.
4.
W razie zbiegu prawa do zasiłku na pokrycie kosztów pogrzebu z zasiłkiem pogrzebowym
przewidzianym w odrębnych przepisach przysługuje tylko jeden wyższy zasiłek. Zasiłek
na pokrycie kosztów pogrzebu przysługuje niezależnie od odprawy pośmiertnej przewidzianej
w Kodeksie pracy.
5.
Zasiłek na pokrycie kosztów pogrzebu przyznaje i wypłaca na wniosek osoby uprawnionej
terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego, który przyznał i wypłacał
zasiłek dzienny lub miesięczny. Przepis § 13 ust. 3 stosuje się odpowiednio, z tym
że 6-mie-sięczny termin wystąpienia z wnioskiem o wypłatę zasiłku liczy się od dnia,
w którym prawo do zasiłku powstało.
§ 25.
1.
Żołnierzowi zwolnionemu z zasadniczej służby wojskowej, w razie ubiegania się w ciągu
roku od zwolnienia ze służby o przyjęcie na studia w szkole wyższej - przysługują
z tytułu odbycia służby wojskowej preferencje przy kwalifikowaniu na studia.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do żołnierza, który za zgodą organów wojskowych
ubiega się - na warunkach określonych w odrębnych przepisach - o przyjęcie na studia
dzienne w szkole wyższej w ostatnim roku pełnienia służby.
§ 26.
1.
Przepisy § 2, § 3 ust. 1, § 4-6, § 9, § 12- 15, § 16 pkt 2 oraz § 18-24, dotyczące
żołnierzy zasadniczej służby wojskowej i członków ich rodzin, stosuje się odpowiednio,
z zastrzeżeniem przepisów ust. 2 i 3, do studentów i absolwentów szkół wyższych -
zwanych dalej „absolwentami” - powołanych do odbycia długotrwałego przeszkolenia wojskowego
oraz do członków ich rodzin.
2.
Warunkiem nabycia uprawnień przewidzianych w art. 120 ust. 1 ustawy oraz w § 6 ust.
1, 2 i 4 przez absolwenta nie będącego pracownikiem w dniu powołania na przeszkolenie
wojskowe jest podjęcie pracy w ciągu 3 miesięcy od zwolnienia z przeszkolenia wojskowego.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się, jeżeli odrębne przepisy normujące zatrudnianie absolwentów
szkół wyższych nie stanowią inaczej.
§ 27.
Absolwentowi, który odbył długotrwałe przeszkolenie wojskowe z wynikiem pomyślnym
albo został ze względu na stan zdrowia zwolniony z tego przeszkolenia przed jego odbyciem
w pełnym wymiarze, przysługuje odprawa pieniężna przewidziana w przepisach o uposażeniu
żołnierzy.
§ 28.
1.
Absolwentowi, który ukończył z wynikiem pomyślnym długotrwałe przeszkolenie wojskowe
albo został zwolniony z tego przeszkolenia przed jego odbyciem w pełnym wymiarze,
w wypadkach, o których mowa w art. 92 ust. 2 pkt 2-4 i ust. 3 lub art. 98 ust. 3 ustawy,
przysługują - niezależnie od uprawnień przewidzianych w art. 132 ust. 1 ustawy oraz
w § 3 ust. 1, § 4-6, § 9, § 12 i § 21-24 - następujące szczególne uprawnienia:
1)
zwolnienie od odbywania wstępnego stażu pracy obowiązującego absolwentów szkół wyższych,
2)
wynagrodzenie na zasadach dotyczących pracowników po zakończeniu wstępnego stażu pracy,
3)
zaliczenie czasu odbywania przeszkolenia wojskowego do okresu pracy przewidzianego
w przepisach o zatrudnianiu absolwentów szkól wyższych,
4)
zaliczenie czasu odbywania przeszkolenia wojskowego do okresu oczekiwania na mieszkanie
w spółdzielni budownictwa mieszkaniowego, jeżeli absolwent posiada studencką książeczkę
mieszkaniową.
2.
Terminy, które stosownie do przepisów o zatrudnianiu absolwentów szkół wyższych liczy
się od ukończenia studiów, w stosunku do osób powołanych do odbycia długotrwałego
przeszkolenia wojskowego liczy się od dnia zwolnienia z tego przeszkolenia.
§ 29.
Absolwentowi, który w czasie odbywania długotrwałego przeszkolenia wojskowego ukończył
szkolenie z pierwszą lokatą, a za okres praktyki w jednostce wojskowej uzyskał wyróżniającą
opinię, przysługuje prawo do otrzymania mieszkania na zasadach ustalonych w przepisach
w sprawie studenckich książeczek mieszkaniowych dla absolwentów szkół wyższych posiadających
dyplom ukończenia studiów z wyróżnieniem.
§ 30.
1.
Organy wojskowe wydają absolwentowi zwolnionemu z długotrwałego przeszkolenia wojskowego
opinię w celu przedstawienia w zakładzie pracy. Opinia powinna być brana pod uwagę
przez zakład pracy przy powierzaniu pracownikowi określonego stanowiska.
2.
Absolwentowi, który w okresie odbywania długotrwałego przeszkolenia wojskowego uzyskał
w czasie szkolenia wyniki bardzo dobre oraz wyróżniającą opinią za okres praktyki
w jednostce wojskowej, właściwy organ wojskowy wystawia dla zakładu pracy opinię ze
specjalną rekomendacją. Rekomendacja uwidoczniona jest w tytule opinii przez nadanie
mu brzmienia: „Opinia służbowa ze specjalną rekomendacją”.
3.
Opinia, o której mowa w ust. 2, powinna być brana pod uwagę przez zakład pracy przy:
1)
awansowaniu absolwenta w pierwszej kolejności na wyższe stanowisko - w miarę wykazywania
się konkretnymi osiągnięciami zawodowymi;
2)
wcześniejszym zatrudnieniu absolwenta na stanowisku kierowniczym oraz zaliczeniu do
rezerwy kadrowej - w razie stwierdzenia w rekomendacji wybitnych uzdolnień organizatorskich
i potwierdzenia ich w pracy zawodowej.
§ 31.
Do absolwentów zwolnionych z długotrwałego przeszkolenia wojskowego przedterminowo
w trybie art. 98 ust. 3 ustawy z pozostawieniem w dyspozycji organów wojskowych stosuje
się odpowiednio przepisy § 3 ust. 1 i 2 oraz § 17 ust. 1, 3 i 5.
§ 32.
1.
Przepisy § 10-16 oraz § 19, § 20 i § 24 dotyczące żołnierzy powołanych na ćwiczenia
wojskowa czas członków ich rodzin stosuje się odpowiednio do absolwentów powołanych
na krótkotrwałe przeszkolenia wojskowe oraz członków ich rodzin.
2.
Członkom rodzin absolwentów, o których mowa w ust. 1, pobierającym zasiłki dzienne,
przysługuje uprawnienie określone w § 23 ust. 1.
3.
Przepis § 23 ust. 2 stosuje się odpowiednio do absolwentów zwolnionych z krótkotrwałego
przeszkolenia wojskowego oraz członków ich rodzin pobierających zasiłki dzienne w
wypadkach, o których mowa w § 14.
§ 33.
Przepisy § 2-7, § 12, § 13 ust. 3, § 14 i 15, § 16 pkt 2 oraz § 19, § 20 i § 24 dotyczące
żołnierzy zasadniczej służby wojskowej oraz członków ich rodzin stosuje się odpowiednio
do żołnierzy pełniących służbę wojskową w charakterze kandydatów na żołnierzy zawodowych
oraz członków ich rodzin.
§ 34.
Przepisy § 2-7, § 9, § 12, § 21-23 i § 25 dotyczące żołnierzy zasadniczej służby wojskowej
oraz członków ich rodzin stosuje się odpowiednio do żołnierzy pełniących czynną służbę
wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny oraz członków ich rodzin,
jeżeli odpowiednie przepisy na czas wojny nie stanowią inaczej.
§ 35.
1.
Do osób odbywających zastępczą służbę poborowych oraz zasadniczą służbę w obronie
cywilnej i członków ich rodzin stosuje się odpowiednio przepisy § 2-7, § 9, § 12-15,
§ 16 pkt 2 i § 18-25 dotyczące żołnierzy zasadniczej służby wojskowej i członków ich
rodzin.
2.
Do osób powołanych na przeszkolenie na obozie szkoleniowym w ramach szkolenia poborowych
w obronie cywilnej oraz do osób powołanych na ćwiczenia w obronie cywilnej, trwające
w sposób ciągły dłużej niż jeden dzień, oraz osób powołanych na ćwiczenia w jednostkach
przewidzianych do militaryzacji w wymiarze ćwiczeń wojskowych żołnierzy rezerwy, jak
również do członków ich rodzin stosuje się odpowiednio przepisy § 10-16 oraz § 19,
§ 20 i § 24, dotyczące żołnierzy powołanych na ćwiczenia wojskowe i członków ich rodzin,
3.
Odbywanie przeszkolenia na obozie szkoleniowym lub ćwiczeń w obronie cywilnej oraz
w jednostkach przewidzianych do militaryzacji w wymiarze ćwiczeń wojskowych żołnierzy
rezerwy, nie powoduje ograniczenia uprawnień wynikających ze stosunku pracy.
§ 36.
Wojskowi komendanci uzupełnień przekazują terenowym organom administracji państwowej
stopnia podstawowego dane niezbędne do planowania wydatków związanych z wypłacaniem
przez te organy zasiłków dziennych i miesięcznych, przewidzianych w art. 125 i 128
ustawy, oraz pokrywaniem należności mieszkaniowych, o których mowa w art. 129 ust.
1 pkt 1 ustawy.
§ 37.
Tracą moc:
1)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 listopada 1968 r. w sprawie szczególnych uprawnień
żołnierzy, i ich rodzin ;
2)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 września 1971 r. w sprawie uprawnień przysługujących
osobom odbywającym służbę w formacjach samoobrony oraz członkom ich rodzin ;
3)
uchwała nr 240 Rady Ministrów z dnia 8 września 1972 r. w sprawie przeszkolenia w
jednostkach wojskowych osób podlegających wojskowemu szkoleniu studentów oraz w sprawie
szkolenia obronnego studentów ;
4)
uchwała nr 135 Rady Ministrów z dnia 31 maja 1974 r. w sprawia szczególnych uprawnień
osób objętych szkoleniem wojskowym studentów .