Ustawaz dnia 31 lipca 1924 r.o monopolu spirytusowym
Spis treści
Treść ustawy
Na mocy art. 44 Konstytucji ogłaszam ustawę następującej treści:
Część PIERWSZA.
Postanowienia ogólne.
Art. 1.
1)
Zakup i sprzedaż spirytusu dla zużycia w granicach Państwa, 2) wyrób i sprzedaż czystych
wódek oraz 3) wyrób spirytusu z surowców, nie wymienionych w niniejszej ustawie, jest
wyłącznym przywilejem (monopolem) Skarbu Państwa, poza wyjątkami, przewidzianemi w
niniejszej ustawie.
Do wyrobu i oczyszczania spirytusu, do wyrobu drożdży, octu, wódek gatunkowych i likierów,
oraz do sprzedaży wszelkich wódek potrzebne jest zezwolenie Ministra Skarbu.
Produkcja, oczyszczanie, wywóz, przywóz i przewóz wszelkiego spirytusu i wyrobów z
niego, służących do spożycia, odbywać się będzie stosownie do przepisów niniejszej
ustawy.
Art. 2.
Państwowy Monopol Spirytusowy posiada osobowość prawną.
Do wykonywania uprawnień, wyszczególnionych w art. 1, tworzy się Dyrekcje Państwowego
Monopolu Spirytusowego (D. P. M. S.), podporządkowaną Ministrowi Skarbu, który określi
jej ustrój wewnętrzny.
Na czele Dyrekcji Państwowego Monopolu Spirytusowego stoi dyrektor.
Art. 3.
Państwowy Monopol Spirytusowy przejmuje wszelkie ruchomości i nieruchomości, któremi
rozporządzał rządowy monopol spirytusowy rosyjski, oraz wszelkie inne urządzenia i
naczynia, będące własnością Państwa, a służące do pomieszczenia i przewozu spirytusu,
oraz majątek Państwa w spółce „Cysterny”.
Dyrekcja Państwowego Monopolu Spirytusowego działa na zasadzie odrębnego preliminarza
rocznego dochodów i rozchodów, zatwierdzonego przez Ministra Skarbu po wysłuchaniu
Państwowej Rady Spirytusowej. W ramach tego preliminarza Dyrekcja Państwowego Monopolu
Spirytusowego wykonywa wszelkie inwestycje, nie wyłączając budowli i nabywania nieruchomości.
Preliminarz ten stanowi załącznik do budżetu państwowego. Do ogólnego budżetu państwowego
wchodzi z tego preliminarza jedynie nadwyżka dochodów, względnie rozchodów.
Z końcem każdego roku kalendarzowego Dyrekcja Państwowego Monopolu Spirytusowego zestawia
bilans oraz rachunek zysków i strat wedle zasad księgowości handlowej.
Państwowy Monopol Spirytusowych jest obowiązany zatrudnić w swych zakładach przedewszystkiem
urzędników i robotników przedsiębiorstw, które zostały zamknięte wskutek wprowadzenia
w życie przepisów niniejszej ustawy.
Jeden procent czystego dochodu monopolu spirytusowego przeznacza się do dyspozycji
Ministra Spraw Wewnętrznych na walkę z alkoholizmem, szpitale i schroniska dla alkoholików.
Art. 4.
Przy Ministerstwie Skarbu tworzy się Państwową Radę Spirytusową jako organ doradczy
i opinjodawczy w sprawach, wymienionych w tej ustawie lub zleconych przez Ministra
Skarbu.
Radzie przewodniczy Minister Skarbu lub wyznaczony przez niego zastępca. Rada składa
się z 18 osób:
a)
w jednej połowie - z wyznaczonych po trzech przez Ministra Skarbu, Przemysłu i Handlu
oraz Rolnictwa i Dóbr Państwowych z pośród znawców produkcji spirytusu, rektyfikacji
i fabrykacji wódek oraz eksportu i wewnętrznego handlu spirytusem;
b)
w drugiej połowie - z przedstawicieli producentów spirytusu, rektyfikatorów i fabrykantów
wódek oraz z eksporterów i handlujących na wniosek dotyczących organizacji,
powołanych przez Ministra Skarbu w sposób, określony w rozporządzeniu wykonawczem.
Członkowie Państwowej Rady Spirytusowej jednej i drugiej grupy będą powołani przy
równomiernem uwzględnieniu tak wszystkich dzielnic Polski, jako też wspomnianych zawodów
gospodarczych z tem zastrzeżeniem, że z liczby 9 przedstawicieli drugiej grupy przypada
5 na przedstawicieli gorzelni rolniczych, 1 na przedstawicieli gorzelni przemysłowych,
1 na przedstawicieli rafinerji, 1 na przedstawicieli fabryk wódek i 1 na przedstawicieli
eksportu i handlu.
Państwową Radę Spirytusową zwołuje Minister Skarbu w miarę potrzeby.
Minister Skarbu winien zwołać Radę w ciągu dwuch tygodni na żądanie conajmniej 9 członków
Rady. Żądanie powinno być wniesione na piśmie i zawierać wyszczególnienie spraw, które
mają być przedmiotem obrad.
Zakup spirytusu.
Art. 5.
Najpóźniej dnia 1 marca każdego roku D. P. M. S. ustali wysokość swego zapotrzebowania
spirytusu na okres od 1 stycznia do 31 grudnia następnego roku i poda ją do publicznej
wiadomości.
Ilość tę D. P. M. S. zakupuje, a przedsiębiorcy gorzelni winni dostarczyć po monopolowej
cenie nabycia, ustanowionej przez Ministra Skarbu po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej
(art. 10) franco najbliższa stacja towarowa kolei żelaznej lub przystań. Odbiór spirytusu
przez władze skarbowe następuje w rektyfikacji.
Nadwyżkę spirytusu, przekraczającą wewnętrzne zapotrzebowanie D. P. M. S., zwalnia
Minister Skarbu do wywozu zagranicę spółdzielczym organizacjom, działającym na podstawie
statutu, zatwierdzonego przez Ministra Skarbu.
Dyrekcja Państwowego Monopolu Spirytusowego uprawniona jest do zwolnienia producentowi
potrzebnej ilości spirytusu skażonego dla celów przemysłowych własnego gospodarstwa.
Koszty skażenia ponosi w tym wypadku producent.
Art. 6.
W ciągu miesiąca września Dyrekcja Państwowego Monopolu Spirytusowego powiadamia każdą
gorzelnię, jaką ilość spirytusu obowiązana będzie dostarczyć w ciągu przyszłego roku
kalendarzowego i poda przepuszczalne terminy odbioru.
Art. 7.
Odprawy spirytusu z gorzelni i rektyfikacji dokonywa władza skarbowa stosownie do
przepisów, wydanych przez Ministra Skarbu.
Art. 8.
Odstawy spirytusu z gorzelni do najbliższej stacji towarowej kolei żelaznej, względnie
do najbliższej przystani, uskutecznia przedsiębiorca gorzelni własnym kosztem - w
naczyniach metalowych.
O ile D. P. M. S. zażąda odstawienia spirytusu do innego miejsca, aniżeli do najbliższej
stacji towarowej kolei żelaznej, względnie do najbliższej przystani, natenczas poniesie
ona ewentualną różnicę kosztów przewozu według taryfy, ustanawianej corocznie przez
Ministra Skarbu po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej.
Jeżeli gorzelnia nie posiada własnych, do transportu spirytusu zdatnych naczyń metalowych,
może D. P. M. S. na żądanie gorzelni dostarczyć na czas beczek metalowych do najbliższej
stacji towarowej kolei żelaznej. Gorzelnia jest zobowiązana własnym kosztem zwieźć
beczki te do gorzelni.
Za używanie beczek skarbowych D. P. M. S. pobierać będzie opłaty według ustanowionej
przez nią taryfy, z doliczeniem kosztu frachtu kolejowego przewozu tych beczek do
najbliższego składu. Natomiast zapłaci ona gorzelni odpowiednie wynagrodzenie za użycie
jej naczyń do transportu kolejowego według specjalnej taryfy.
Koszt przewozu kolejowego ponosi Dyrekcja Państwowego Monopolu Spirytusowego.
Art. 9.
Wysokość dopuszczalnych zaników przy magazynowaniu tak w gorzelniach, jak i innych
składach i podczas transportu spirytusu ustanawia Minister Skarbu po wysłuchaniu Państwowej
Rady Spirytusowej. Za nieusprawiedliwione zaniki oraz za ubytki, nieusprawiedliwione
lub przekraczające dozwolone normy magazynowe, odpowiadają: przedsiębiorca oraz zarządzający
gorzelni, względnie rektyfikacji do podwójnej wysokości monopolowej ceny sprzedaży,
wyznaczonej za spirytus do fabrykacji wódek gatunkowych (art. 22 p. 2).
Art. 10.
1)
Monopolowa cena nabycia spirytusu składa się:
a)
z podstawowej ceny monopolowej;
b)
z dodatku lub potrącenia, zależnie od wysokości odpędu.
2)
W listopadzie każdego roku ustala Minister Skarbu po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej
podstawową cenę monopolową za spirytus, który będzie dostarczony do D. P. M. S. w
ciągu następnego roku kalendarzowego.
3)
Cenę spirytusu ustala się za 1 hektolitr 100% alkoholu. Należność wypłaca się dostawcom
w ciągu 14 dni po uskutecznieniu dostawy.
4)
Podstawowa cena monopolowa winna być dla każdego województwa oddzielnie wypośrodkowana
i tak obliczona, aby pokrywała przeciętne koszty produkcji spirytusu dobrze prowadzonej
gorzelni rolniczej, wypalającej w ciągu kampanji 700 hl. 100% spirytusu z ziemniaków,
przyczem wywar powinien pozostać gorzelni za darmo.
5)
Minister Skarbu oznaczy po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej do 1 lipca każdego
roku wysokość i terminy przedpłaty, którą może D. P. M. S. wypłacić za odpowiedniem
zabezpieczeniem przedsiębiorcy gorzelni na rachunek jego należytości za produkty przyszłej
kampanji.
Art. 11.
Przy gorzelniach rolniczych dolicza się do ceny podstawowej lub też się z niej potrąca,
zależnie od wysokości naznaczonego dla D. P. M. S. kontyngentu zakupu spirytusu:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Jeżeli wskutek stosowania niższego procentu dodatku, względnie wyższego procentu potrącenia,
suma należna za większą ilość spirytusu byłaby niższa od sumy, należnej za mniejszą
ilość, natenczas należy wypłacić najwyższą sumę, jaka wypadnie z obliczenia mniejszej
ilości spirytusu.
Potrącenia stosuje się także do spirytusu z drożdżowych gorzelni przemysłowych, obniżając
cenę podstawową za spirytus drożdżowy o 10%, a z innych gorzelni przemysłowych o 171/2%.
Jeżeli gorzelnie te nie zużytkują całego wywaru, natenczas potrąca się dodatkowo jeszcze
10%.
Oczyszczanie spirytusu.
Art. 12.
Oczyszczanie (rektyfikowanie, rafinowanie) spirytusu odbywa się:
a)
w rektyfikacjach,
b)
w oddziałach rektyfikacyjnych fabryk wódek i gorzelń.
Minister Skarbu określi po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej warunki rektyfikacji
i magazynowania w zakładach prywatnych, wykonywających zamówienia Skarbu, tudzież
ustali zasady, na jakich ma się odbywać oczyszczanie spirytusu, przeznaczonego na
wywóz zagranicę.
Wynagrodzenie za oczyszczanie i magazynowanie spirytusu ustalone zostanie bądź na
podstawie dobrowolnej umowy pomiędzy Dyrekcją Państwowego Monopolu Spirytusowego a
właścicielami rektyfikacji, bądź też w drodze publicznego przetargu.
Art. 13.
Przedsiębiorca rektyfikacji odpowiada za przyjęty do oczyszczenia spirytus monopolowy.
Za ubytki, przekraczające dozwolony rzeczywisty zanik przy oczyszczaniu i magazynowaniu,
obowiązany jest przedsiębiorca rektyfikacji zapłacić Skarbowi Państwa obowiązującą
w czasie stwierdzenia ubytku podwójną monopolową cenę sprzedażną, wyznaczoną za spirytus
do fabrykacji wódek gatunkowych (art. 22 punkt 2).
Art. 14.
Minister Skarbu określi po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej:
1)
najwyższy procent zaniku spirytusu przy oczyszczaniu;
2)
najwyższy procent odpadków, które można przeznaczyć do zniszczenia;
3)
sposoby zbierania odpadków, oraz środki niezbędne w celu zapobieżenia przedstawieniu
innych produktów, niepodlegających opodatkowaniu, w miejsce odpadków od rektyfikacji;
4)
sposoby badania gatunków odpadków i określenia ilości zawartych w nich procentów czystego
spirytusu w celu zwolnienia ich od opłaty skarbowej;
5)
sposób niszczenia odpadków i niezbędne przytem formalności.
Fabrykacja wódek.
Art. 15.
Wódki dzieli się na:
a)
czyste, stanowiące czysty alkohol etylowy, rozcieńczony wodą bez jakichkolwiek innych
dodatków;
b)
gatunkowe, stanowięce wodny roztwór alkoholu etylowego z dodaniem nalewu na owoce,
trawy lub korzenie, albo też z dodaniem destylatów i derywatów oraz cukru i esencji
aromatycznych.
Pod nazwą wódek gatunkowych podciąga się również likiery, wódki, pędzone z owoców,
rumy, araki, koniaki, armaniaki i t. p.
Spirytus, pędzony z owoców, uważany jest za wódkę gatunkową i podlega zwiększonej
o 25% opłacie skarbowej.
Art. 16.
Wyrób czystych wódek prowadzić może wyłącznie D. P. M. S.
Wyrób wszelkich innych wódek (art. 15 b), jak również soków, zawierających alkohol,
i morsów, dozwolony jest jedynie na podstawie otrzymanej koncesji.
Fabryki wódek nieopłacają dodatkowego patentu za wyrób soków, zawierających alkohol,
ani za wyrób morsów.
Art. 17.
Minister Skarbu określi w ramach obowiązujących ustaw, jaką maksymalną i minimalną
zawartość alkoholu posiadać winny wyroby wódczane, puszczane w obrót handlowy tak
przez D. P. M. S., jak i przez przedsiębiorców prywatnych.
Art. 18.
Fabryki wódek, które po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy będą nieczynne dłużej
niż rok, nie zmuszone do tego siłą wyższą, tracą koncesję.
Art. 19.
Minister Skarbu wyda przepisy o sposobie wykonywania kontroli nad przemysłem wódczanym.
Sprzedaż spirytusu i monopolowych wyrobów wódczanych.
Art. 20.
D. P. M. S. sprzedaje spirytus i czyste wódki monopolowe bądź we własnych składach
i sklepach, bądź w koncesjonowanych sklepach prywatnych, wymienionych w art. 76.
Art. 21.
Minister Skarbu określa corocznie:
1)
sprzedażną cenę detaliczną czystych wódek monopolowych, jednolicie ustaloną dla całego
Państwa;
2)
sprzedażną cenę hurtową czystych wódek monopolowych;
3)
opłatę skarbową, określoną od jednego hektolitra 100% spirytusu i pobieraną od całej
ilości spirytusu, zużytego w granicach Państwa.
Od opłaty skarbowej jest zwolniony spirytus używany do celów technicznych, oświetleniowych
i napędowych.
Sprzedażna cena hurtowa czystych wódek monopolowych D. P. M. S. składa się:
a)
z opłaty skarbowej od spirytusu;
b)
z ceny kosztów własnych spirytusu oczyszczonego;
c)
z kosztów wyrobu czystych wódek oraz kosztów handlowych i administracyjnych D. P.
M. S.
Opłatą skarbową od spirytusu objęty będzie także udział związków komunalnych w wysokości
80 gr. od jednego litra 100% spirytusu. Odnośnie do sposobu rozdziału i wypłaty tego
udziału związkom komunalnym obowiązują postanowienia art. 10 i 58 ustawy z dnia 11
sierpnia 1923 r. o tymczasowem uregulowaniu finansów komunalnych.
Cenę kosztów własnych spirytusu oczyszczonego określać będzie corocznie Minister Skarbu
jednolicie dla całego Państwa przy uwzględnieniu przeciętnych kosztów zakupu spirytusu
surowego, oczyszczania oraz odpowiedniej części kosztów administracyjnych i handlowych.
Art. 22.
D. P. M. S. sprzedawać będzie spirytus:
1)
oczyszczony na cele lecznicze, naukowe i domowe po cenie, ustalonej dla detalicznej
sprzedaży czystych wódek monopolowych, a przeliczonej na 100% spirytusu.
2)
oczyszczony fabrykantom wódek gatunkowych po cenie o 25% wyższej od sumy opłaty skarbowej
i kosztów własnych spirytusu oczyszczonego;
3)
oczyszczony fabrykantom wódek czystych w okresie przejściowym na terenach, nie objętych
zupełnym monopolem, po cenie o 10% wyższej od sumy opłaty skarbowej i kosztów własnych
spirytusu oczyszczonego;
4)
skażony do celów technicznych, oświetleniowych i napędowych po cenach, których wysokość
oznacza po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej Minister Skarbu. Ceny te mogą
być niższe od kosztów własnych.
Minister Skarbu w porozumieniu 2 Ministrem Przemysłu i Handlu może obniżyć ceny na
spirytus nieskażony lub skażony, a przeznaczony do wyrobu octu, sztucznego jedwabiu,
lekarstw, kosmetyków, esencji, eterów, cukierków i t. p. celów przemysłowych. Zakłady,
chcące otrzymać spirytus nieskażony lub skażony, podlegają przepisanej przez Ministra
Skarbu kontroli.
Minister Skarbu oznacza sumę, jaką z dochodów Państwowego Monopolu Spirytusowego przekazywać
się będzie corocznie na subwencje dla szpitali, klinik, zakładów leczniczych, naukowych
i innych, zużywających nieskażony spirytus do celów leczniczych, tytułem częściowego
zwrotu kosztów nabycia.
Art. 23.
Sprzedaż detaliczna czystych wódek monopolowych po cenach wyższych od ustalonych przez
Ministra Skarbu jest zakazana.
Cena wódek czystych wyrabianych w okręgu, nieobjętym zupełnym monopolem, nie może
przenosić sprzedażnej ceny detalicznej czystych wódek monopolowych więcej niż o 10%.
Art. 24.
Na wniosek kupującego może D. P. M. S. za należytem zabezpieczeniem odroczyć zapłatę
części należności, przypadającej za sprzedany spirytus.
Art. 25.
Spirytus, sprzedany na cele naukowe, domowe lub lecznicze, nie może być zużyty w fabrykach
wódek.
Art. 26.
Czyste wódki monopolowe sprzedawane będą w opakowaniu, wskazującem ich pochodzenie,
cenę jednostki w detalu, gatunek, ilość i zawartość alkoholu 100%. Zabrania się sprzedaży
w naczyniach o pojemności mniejszej niż 1/5 litra.
Art. 27.
D. P. M. S. może odmówić sprzedaży swych wyrobów tym osobom, które dwukrotnie karane
były za pogwałcenie przepisów niniejszej ustawy, lub ustawy o ograniczeniach w sprzedaży
i spożyciu napojów alkoholowych z dnia 23 kwietnia 1920 r. (Dz. U. R. P. z 1922 r.
Nr 35 poz. 299).
D. P. M. S. może otwierać własne sklepy sprzedaży swoich wyrobów bez osobnej koncesji.
Art. 28.
Zakazuje się sprzedawcom:
1)
sprzedawać spirytus i czyste wódki monopolowe w innych opakowaniach lub naczyniach,
jak w dostarczonych przez D. P. M. S.;
2)
zmieniać zawartość alkoholu, smak lub wygląd czystych wódek monopolowych, mieszać
poszczególne gatunki ze sobą lub innemi wyrobami, z wyjątkiem, jeżeli kupujący wyraźnie
tego zażąda dla natychmiastowego spożycia na miejscu;
3)
odrywać, uszkadzać lub zmieniać opaski, znajdujące się na butelkach z wyrobami monopolowemi
przed odkorkowaniem;
4)
zezwalać na picie w miejscu sprzedaży czystych wódek monopolowych lub innych, zawierajęcych
alkohol, jeżeli sprzedawca nie posiada koncesji na wyszynk.
Art. 29.
Wszelkie należności D. P. M. S. korzystają z tych samych przywilejów, co podatki i
opłaty publiczne.
Obrót z zagranicą.
Art. 30.
Spirytus i wszelkie napoje, wyrobione ze spirytusu, przywożone z zagranicy, względnie
obszarów, na które niniejsza ustawa się nie rozciąga, podlegają opłacie na rzecz Skarbu
Państwa w wysokości, określonej przez Ministra Skarbu, nie niższej jednak od opłat,
przewidzianych w art. 21 i 22 przy sprzedaży spirytusu w granicach Państwa.
Przywóz z zagranicy spirytusu i napojów, wyrabianych ze spirytusu, dozwolony jest
tylko za zezwoleniem Ministra Skarbu w porozumieniu z Ministrem Przemysłu i Handlu.
Art. 31.
Opłata, ciążąca na towarze, powinna być uiszczona przy wprowadzeniu towaru w obręb
Państwa.
Minister Skarbu oznaczy władze skarbowe, uprawnione do wymiaru i poboru tej opłaty.
Art. 32.
Opłata skarbowa wraz i 25% dodatkiem będzie zwrócona eksportującemu wódki gatunkowe
przy wywozie zagranicę.
Część DRUGA.
Gorzelnie, regulowanie produkcji i przerobu spirytusu.
I.
O gorzelniach.
Art. 33.
Wyrób (odpęd) spirytusu dozwolony jest wyłącznie w gorzelniach, pracujących na mocy
dotychczas obowiązujących ustaw, a o ile chodzi o gorzelnie nowe koncesjonowanych
przez Ministra Skarbu.
Gorzelnie dzieli się na rolnicze i przemysłowe.
Art. 34.
Gorzelnia ma charakter rolniczy, jeżeli pędzi spirytus wyłącznie z ziemniaków, jako
produktu podstawowego, i zboża na słód, wywar zaś w całości zużywa w gospodarstwach
rolnych, a uzyskanym obornikiem zasila role.
Najwyższy odpęd roczny gorzelni rolniczej nie może przenosić 1600 hl.
Art. 35.
Gorzelnia, która bez ewentualnego dodatkowego zezwolenia Ministra Skarbu nie dopełnia
warunków art. 34, traci charakter rolniczej i produkcja jej w danej kampanji od chwili
niedopełnienia warunków art. 34 będzie zaliczona na warunkach produkcji gorzelni przemysłowych.
W razie niemożności stwierdzenia chwili, w której nastąpiło niedopełnienie warunków
art. 34, cała produkcja danej kampanji będzie zaliczona na warunkach produkcji gorzelni
przemysłowych.
Powyższe skutki następują również, jeżeli gorzelnia:
1)
bez zezwolenia Ministra Skarbu przerabia inne surowce, niż ziemniaki i zboże na słód;
2)
zostanie wydzierżawiona osobie, która równocześnie nie wydzierżawiła conajmniej 3/4
obszaru rolnego, o ile obszar ten był dla gorzelni tytułem do uzyskania prawa odpędu;
3)
wyrabia spirytus na rachunek i ryzyko innych osób, aniżeli właściciela lub dzierżawcy
majątku i gorzelni, z wyjątkiem wypadków, przewidzianych w art. 49.
Gorzelnie odzyskują z następną kampanją charakter rolniczy, utracony w myśl punktów
2 i 3, jeżeli odpadną okoliczności, które w myśl powołanych punktów utratę spowodowały.
Art. 36.
Gorzelnie udziałowe posiadają charakter rolniczy tylko wtenczas, jeżeli przerobione
ziemniaki i zboże na słód pochodzą conajmniej w 2/3 z gospodarstw rolnych udziałowców
i jeżeli wywar zużywany będzie w gospodarstwach rolnych.
Minister Skarbu może w wypadkach, zasługujących na uwzględnienie, warunki wymienione
złagodzić.
Minister Skarbu ustali zasady organizacji udziałowych stowarzyszeń dla prowadzenia
gorzelni rolniczych.
Art. 37.
Minister Skarbu może w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Dóbr Państwowych na określony
czas zezwolić na pędzenie spirytusu w gorzelniach rolniczych z innych surowców, jak
z ziemniaków i zboża na słód.
Art. 38.
Wszystkie inne gorzelnie, które nie odpowiadają przepisom art. 34, lub które wskutek
zastosowania art. 35 utraciły charakter rolniczy, tudzież gorzelnie, wyrabiające drożdże
lub pędzące spirytus z owoców - zalicza się do gorzelni przemysłowych.
Art. 39.
Gorzelnie przemysłowe, pędzące melasę, które do lat 5 od wejścia w życie niniejszej
ustawy nie przerobią całego wywaru na potaż, ulegną zamknięciu.
Art. 40.
Odpędzanie spirytusu ze zboża, jako podstawowego produktu, bez specjalnego zezwolenia
Ministra Skarbu jest zakazane.
Art. 41.
Do postawienia nowej gorzelni potrzebne jest zezwolenie Ministra Skarbu. Zezwolenia
takiego Minister Skarbu udziela lub odmawia po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej
i po porozumieniu się z Ministrem Rolnictwa i Dóbr Państwowych.
Minister Skarbu winien odmówić zezwolenia na odbudowę zniszczonych, jak i budowę nowych
gorzelni w miejscowościach, nadających się ze względu na glebę i stosunki komunikacyjne
do uprawy i zbytu buraków cukrowych, jak również może odmówić takiego pozwolenia dla
miejscowości, mających łatwość zbytu ziemniaków wobec blizkości większych miast i
centrów przemysłowych, lub zakładów, przerabiających ziemniaki.
Minister Skarbu po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej oznaczać będzie co trzy
lata, ile nowych gorzelni rolniczych w następnym okresie trzechletnim może powstać
w każdem województwie. Przepisowi temu nie podlegają gorzelnie, budowane przez D.
P. M. S.
Minister Skarbu nie może odmówić w okresie do 31 grudnia 1929 r. zezwolenia na odbudowę
gorzelni, wskutek wojny zniszczonej, o ile starający się o koncesję nie był karany
za przekroczenie ustaw o produkcji lub handlu alkoholem po 1 stycznia 1919 r.
Gorzelnie, zniszczone bez winy właściciela po wejściu w życie niniejszej ustawy, mogą
być w ciągu trzech lat odbudowane bez osobnej na to koncesji.
Art. 42.
Minister Skarbu po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej oznaczy najmniejsze i
największe rozmiary, jakie nowe gorzelnie posiadać mogą.
Art. 43.
Minister Skarbu oznaczy warunki, którym winno odpowiadać urządzenie mających się wybudować
gorzelni, oraz wyda przepisy, ażeby każda istniejąca gorzelnia odpowiadała wymogom
technicznym, higienicznym i bezpieczeństwa pracy oraz warunkom należytej kontroli
skarbowej.
Mowa gorzelnia winna być przed uruchomieniem poddana oględzinom przez komisję, której
skład ustali Minister Skarbu.
Z czynności swoich komisja ta spisze protokół w obecności właściciela gorzelni lub
jego pełnomocnika, ustalając stan gorzelni i warunki jej uruchomienia według przepisów
rozporządzeń wykonawczych, które wyda Minister Skarbu.
Art. 44.
Corocznie przed uruchomieniem gorzelni specjalne komisje władz skarbowych I instancji
przeprowadzą w myśl przepisów wykonawczych, przez Ministra Skarbu wydanych, weryfikację
urządzeń gorzelni w obecności przedsiębiorcy gorzelni lub jego pełnomocnika.
Art. 45.
Właściciel gorzelni własnym kosztem kupuje, ustawia i naprawia pod nadzorem władzy
skarbowej aparaty kontrolne, uznane przez Ministra Skarbu. Gorzelnie, które posiadają
kontrolne aparaty, będące własnością Skarbu Państwa, winny najpóźniej do 1 października
1927 r. zapłacić należność za nie do Kasy Państwowej. Wysokość należności oznaczy
Minister Skarbu. Po uiszczeniu należności aparaty przechodzą na własność właściciela
gorzelni.
Art. 46.
Aparatów odpędowych i przyrządów kontrolnych niewolno przestawiać, zmieniać, naprawiać,
ani podejmować przy nich jakichkolwiek czynności bez uprzedniego zezwolenia właściwej
władzy skarbowej.
W razie zajścia przeszkody w prawidłowem działaniu kontrolnego przyrządu mierniczego
lub uszkodzenia przyrządu odpędowego należy natychmiast donieść o tem władzy skarbowej
I instancji listem poleconym i telegraficznie za recepisem.
Takie same doniesienie należy wystosować również w razie zajścia wypadku, skutkiem
którego spirytus zmagazynowany uległ zniszczeniu.
Art. 47.
Przedsiębiorca gorzelni obowiązany jest, jeżeli sam nie kieruje gorzelnią, naznaczyć
upełnomocnionego zastępcę do kierownictwa, a ponadto technika - gorzelanego, który
winien posiadać zezwolenie władzy skarbowej na prowadzenie gorzelni.
Art. 48.
Minister Skarbu wyda po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej rozporządzenia w
sprawie przeprowadzenia nadzoru urządzeń technicznych gorzelni i oczyszczania surowców,
okresu pędzenia spirytusu, mocy spirytusu, transportu, magazynowania i oczyszczania
spirytusu przez gorzelnie, posiadające aparaty rektyfikacyjne, ksiąg gorzelniczych
i t. p.
II.
Wysokość odpędu spirytusu.
Art. 49.
Celem dostosowania produkcji spirytusu do pojemności rynku zbytu wyznacza się co trzy
lata dla całego Państwa i dla każdej gorzelni wysokość prawa odpędu.
Na pierwszy okres wyznacza się ilość ogólnego odpędu w Państwie na 1.500.000 hl. 100%
spirytusu, z czego rezerwuje się 20% dla nowych i odbudowujących się gorzelni. W pozostałej
reszcie uczestniczyć będą gorzelnie przemysłowe w 8%, a gorzelnie rolnicze w 92%.
Na następne trzechlecia Minister Skarbu ustalać będzie po wysłuchaniu Państwowej Rady
Spirytusowej wysokość prawa odpędu dla całego Państwa, utrzymując wymieniony wyżej
stosunek rozdziału pomiędzy gorzelnie przemysłowe a rolnicze.
W granicach ogólnego prawa odpędu Minister Skarbu dokona po wysłuchaniu Państwowej
Rady Spirytusowej wymiaru odpędu pomiędzy poszczególne województwa. W obrębie każdego
województwa przeprowadzi Izba Skarbowa podział odpędu pomiędzy uprawnionych do odpędu,
trzymając się następujących zasad:
Przy wyznaczaniu wysokości odpędu dla gorzelni rolniczych należy uwzględnić dla każdego
gospodarstwa, połączonego z gorzelnią, obszar ziemi ornej, łąk i pastwisk, przyczem
łąki i pastwiska mają być uwzględniane do maksymalnej wysokości 30% ziemi ornej, rozmiary
gorzelni, wysokość przedwojennego kontyngentu, prawa palenia lub odpędu, rzeczywisty
odpęd gorzelni w ostatnich trzech kampanjach, jakość gleby, stosunki komunikacyjne,
położenie w stosunku do większych miast lub ośrodków przemysłowych, rozwój przemysłu
cukrowniczego i krochmalnianego.
Przy gorzelniach przemysłowych uwzględniać należy sposób racjonalnego zużytkowania
wymiaru, rozmiar gorzelni i faktyczny odpęd w ciągu ostatnich trzech lat.
O wymiarze odpędu ma być zawiadomiony poszczególny przedsiębiorca gorzelni nie później
jak 31 grudnia roku poprzedzającego dane trzechlecie.
Przeciwko wymiarowi, dokonanemu przez Izbę Skarbową, może uprawniony w ciągu sześciu
tygodni od daty doręczenia wymiaru wnieść odwołanie w odnośnej Izbie Skarbowej do
Ministra Skarbu, który sprawę ostatecznie rozstrzyga.
Art. 50.
Prawo do przydziału odpędu z rezerwy odpędowej mają przedewszystkiem te gorzelnie
rolnicze, które po 1 sierpnia 1914 r. zostały wskutek wojny zniszczone. Po upływie
5 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy prawo to wygasa bez jakiegokolwiek
odszkodowania, jeżeli uprawniony nie wystawił własnej gorzelni, na którą odnośne prawo
przechodzi.
Minister Skarbu ma prawo na należycie umotywowany wniosek interesowanych prawo odpędu
odpowiednio podwyższyć. Te ewentualne podwyżki prawa odpędu będą się mieścić w granicach
rezerw odpadowych, bez naruszenia jednak praw nowych gorzelni do przydzielenia wysokości
odpędu.
Art. 51.
Gorzelnie rolnicze, które powstaną po rozdziale odpędu, otrzymają wysokość odpędu
z rezerw odpędowych, wysokość ta będzie ustalona zgodnie z zasadami, wymienionemi
w art. 49.
Minister Skarbu może właścicielom gorzelni, które po dniu 1 sierpnia 1914 r. uległy
zniszczeniu, i które nie zostały do chwili ogłoszenia niniejszej ustawy odbudowane,
przydzielić połowę wysokości prawa odpędu, który należałby im się według norm, ustalonych
w art. 49; to prawo odpędu otrzymujący mogą przelać na gorzelnię, należącą do innego
właściciela, i położoną w promieniu nie dłuższym, jak 15 kl., pod warunkiem, że przerobią
w tej gorzelni ze swojego gospodarstwa ilość ziemniaków, potrzebną dla wykorzystania
dodatkowego prawa odpędu. Prawo to wygasa z dniem 1 czerwca 1930 r.
Art. 52.
Z pośród gorzelni przemysłowych należy wydzielić gorzelnie, przerabiające owoce i
odpadki z nich na spirytus. Każdemu z tych zakładów należy przydzielić na wniosek
prawo odpędu 75 hl. 100% spirytusu.
Pozostała część odpędu, określonego w art. 49 ust. 2 dla gorzelni przemysłowych, dzieli
się, stosując odpowiednio przepisy art. 49 i 51, na resztę gorzelni przemysłowych.
Art. 53.
Prawo odpędu wygasa, jeżeli:
1)
gorzelnia bez uprzedniego zezwolenia Ministra Skarbu przeniesiona zostanie na inne
miejsce;
2)
używa do wyrobu spirytusu innych surowców aniżeli tych, jakie Minister dopuści;
3)
gorzelnia, nie wyrabiająca dotąd drożdży, przechodzi na fabrykację drożdży bez zezwolenia
Ministra Skarbu;
4)
gorzelnia w ciągu trzech następujących po sobie lat będzie nieczynna;
5)
nie dostarczy oznaczonej ilości spirytusu Dyrekcji Państwowego Monopolu Spirytusowego
z wyjątkiem, gdy to niedostarczenie nastąpiło z przyczyn, niezależnych od przedsiębiorcy
gorzelni;
6)
została zlikwidowana przy parcelacji; o ile przy parcelacji majątku nowonabywcy utrzymają
gorzelnię z zamiarem dalszego jej prowadzenia, tworząc w tym celu spółkę, natenczas
dotychczasowe prawo odpędu zostaje nienaruszone;
7)
właściciel gorzelni sam z prawa odpędu zrezygnuje.
Art. 54.
Jeżeli gorzelnia rolnicza stanie się przemysłową lub odwrotnie, otrzymuje prawo odpędu
z kontyngentu przemysłowego lub odwrotnie.
Art. 55.
Właściciel dwuch lub więcej gorzelni rolniczych może za zezwoleniem Ministra Skarbu
przelać prawo odpędu jednej gorzelni na drugą, położoną w promieniu nie większym,
jak 30 km.
Art. 56.
Jeżeli skutkiem parcelacji obszar gruntów, przyjęty za podstawę przy rozdziale prawa
odpędu dla danej gorzelni, ulegnie większemu aniżeli o 25% umniejszeniu gruntów ornych,
prawo odpędu automatycznie się zmniejsza w ten sposób, że za każde pełne 10% umniejszenia
gruntów ornych umniejszy się prawo odpędu o 5%. Postanowienie to nie stosują się do
tych majątków, gdzie ilość ziemi ornej po parcelacji wystarcza do wysokości przydzielonego
odpędu.
Art. 57.
Jeżeli przy oznaczaniu ogólnego prawa odpędu Minister Skarbu obniży go w stosunku
do poprzedniego trzechlecia, obniżenie przeprowadzić należy według następujących zasad:
Przedewszystkiem pozostawi się dla każdej gorzelni 300 hl. nienaruszalnego odpędu,
a ilość odpędu, przewyższającą 300 hl., umniejszy się proporcjonalnie w tym stosunku,
w jakim będzie zachodziła potrzeba umniejszenia.
Art. 58.
Ogólną ilość, jaką w danym roku odebrać winna D. P. M. S. na pokrycie zapotrzebowania
krajowego, określi Minister Skarbu po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej; z
ilości tej przypadnie 95% gorzelniom rolniczym i 5% gorzelniom przemysłowym.
Ilość powyższą rozdzieli D. P. M. S. na poszczególne gorzelnie w sposób następujący:
1)
przydzieli do odbioru z każdej gorzelni 150 hl.;
2)
pozostałą ilość zapotrzebowania monopolowego rozdzieli na poszczególne gorzelnie w
stosunku do prawa odpędu tychże gorzelni po potrąceniu 150 hl.
Jeżeli D. P. M. S. będzie potrzebowała dodatkowych ilości spirytusu w czasie kampanji,
rozpisuje dodatkowy kontyngent zakupu.
III.
Fabryki wódek gatunkowych.
Art. 59.
Fabryki wódek gatunkowych podlegają kontroli skarbowej. Nowych fabryk nie wolno otwierać
bez zezwolenia Ministra Skarbu.
Minister Skarbu oznaczy warunki, którym winny odpowiadać urządzenia fabryk, oraz wyda
przepisy, aby każda fabryka odpowiadała wymaganiom technicznym, higienicznym, bezpieczeństwa
procy, wymogom należytej kontroli skarbowej, oraz ustali sposoby przeprowadzenia weryfikacji
fabryki i urządzeń.
Art. 60.
Wszelkiego rodzaju wódki, przeznaczone do obrotu handlowego lub wyszynku, muszą zawierać
ten procent alkoholu, jaki jest uwidoczniony, na naczyniu, w którem się mieszczą.
Procent czystego spirytusu oznacza się na naczyniach i w fakturach.
Minister Skarbu określi po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej granicą dopuszczalnych
wahań, tak co do procentu alkoholu, jak i zawartości płynu w butelkach.
Art. 61.
Na każdem naczyniu, zewierającem spirytus lub wódkę, puszczonem w obrót handlowy,
winny być pozatem podane: firma fabrykanta, siedziba jej, miejsce fabrykacji i dopisek,
czy wyrób jest pochodzenia krajowego lub zagranicznego. Opakowania, mogące kupującego
wprowadzić w błąd co do pochodzenia wyrobu, są zakazane.
Art. 62.
Minister Skarbu wyda przepisy, zakazujące używania do fabrykacji wódek gatunkowych
domieszek, szkodliwych dla zdrowia.
Art. 63.
Nazwy wódek gatunkowych lub nalewek muszą odpowiadać tym składnikom owocowym lub roślinnym,
które zostały do wyrobu danej wódki lub nalewki użyte.
Art. 64.
Używanie dla wódek niemonopolowych nazw, znaków lub jakichkolwiek określeń, mogących
u kupującego wzbudzić mniemanie, że są wyrabjane przez Państwowy Monopol Spirytusowy,
jest wzbronione.
Art. 65.
Spirytus i wyroby z niego, nieodpowiadające przepisom art. 60, 61, 62, 63 i 64, podlegają
konfiskacie.
IV.
Wyroby spirytusu, nie przeznaczone do picia.
Art. 66.
Spirytus i odpadki z niego, przeznaczone na potrzeby techniczne lub na wyroby, nie
nadające się do spożycia jako napój, muszą być doprowadzone do stanu, wykluczającego
ich użycie jako napoju.
Art. 67.
Zakłady, w których odbywa się skażenie spirytusu, lub używanie skażonego spirytusu,
podlegają kontroli skarbowej.
Art. 68.
Minister Skarbu określi po wysłuchaniu Państwowej Rady Spirytusowej w drodze rozporządzenia
wykonawczego:
1)
sposoby techniczne i metody skażania spirytusu;
2)
wymagania, którym odpowiadać winny spirytus, uboczne produkty i odpadki rektyfikacji,
zwolnione przez władze skarbowe do skażania, tudzież środki, używane do skażania;
3)
przepisy o obrocie spirytusu skażonego, tudzież o kontroli;
4)
przepisy, regulujące użycie spirytusu metylowego.
Art. 69.
Przepisy o nadzorze i technicznem urządzeniu gorzelni stosują się również i do drożdżowni
z następującemi uzupełnieniami:
a)
fermentacja nie powinna trwać dłużej jak dwie doby w fabrykach drożdżowo - gorzelniczych,
oraz nie dłużej jak 1 dobę w drożdżowniach, nie pędzących spirytusu,
b)
pojemność kadzi fermentacyjnych może wynosić do 31/2 hl. na centnar metryczny, używany
do zacieru pledów;
c)
najmniejszy rozmiar produkcji w drożdżowniach gorzelniczych określa się na 800 kg.,
w drożdżowniach zaś, nie pędzących spirytusu - 150 kg. płodów zacierowych na dobę:
przy obowiązkowej rocznej liczbie 300 dni zacierowych.
d)
dla nowopowstałej w ciągu roku drożdżowni liczbę obowiązkowych dni zacierowych oblicza
się w stosunku 25 dni miesięcznie.
W wypadkach, zasługujących na szczególne uwzględnienie, Minister Skarbu może zezwalać
na wyjątki od przepisu artykułu niniejszego.
Art. 70.
Jeżeli przy obrachunku rocznym okaże się, że ruch drożdżowni trwał krócej niż to przepisano
w art. 69, dalsza produkcja na kampanję następną może nastąpić jedynie na mocy specjalnego
pozwolenia Ministra Skarbu.
Art. 71.
Dodawanie do drożdży mączki (skrobi) przed ich kształtowaniem jest dozwolona, lecz
w ilości nieprzewyższającej 10% wagi. Do drożdży zbożowych nie wolno dodawać drożdży
piwnych.
Art. 72.
Drożdże prasowane, wyrobione w krajowych fabrykach, podlegają podatkowi spożywczemu
w wysokości 1 zł., a sprowadzona z zagranicy w wysokości 1 zł. 30 gr. za 1 kg. wagi.
Podatek pobiera się przez oklejanie cegiełek drożdżowych opaskami podatkowemi, których
formę, wymiary, kolor, sposób naklejania i koszty oznaczy Minister Skarbu. Drożdży,
nieoklejonych opaskami podatkowemi, nie wolno z fabryk drożdżowych wypuszczać do wolnego
obrotu. Podatek od drożdży importowanych płatny jest w chwili odprawy celnej.
Od podatku uwalnia się drożdże, wywożone zagranicę na warunkach, określonych przez
Ministra Skarbu.
Minister Skarbu określi również przepisy: co do prowadzenia ksiąg i rachunkowości
w drożdżowniach, uruchomienia fabryk oraz okresu obrachunkowego (kampanję), tudzież
normą dozwolonych ubytków drożdży w czasie fabrykacji.
Art. 73.
Kwas octowy, wyrobiony 2 octu drzewnego albo z soli kwasu octowego, podlega podatkowi
spożywczemu w wysokości 40 groszy za 1 kg. kwasu bezwodnego. Podatek spożywczy płatny
jest od kwasu octowego krajowego w chwili wywozu z wytwórni, a od importowego kwasu
w chwili jego odprawy celnej.
Kwas octowy, wywieziony zagranice, tudzież do celów technicznych, zwalnia się od podatku
na warunkach, ustalonych przez Ministra Skarbu. Minister Skarbu określi również przepisy
co do prowadzenia ksiąg, rachunkowości w wytwórniach kwasu octowego, co do uruchomienia
wytwórni oraz określi okres obrachunkowy (kampanję).
Art. 74.
Za podatek od drożdży prasowanych i kwasu octowego odpowiada producent, względnie
importer. Władze i urzędy skarbowe, uprawnione do wymiaru i poboru tego podatku, oznaczy
Minister Skarbu, który określi warunki produkcji drożdży i kwasu octowego.
V.
Sprzedaż trunków.
Art. 75.
Sprzedaż napojów spirytusowych może być hurtowa i detaliczna (cząstkowa). Przez sprzedaż
hurtową rozumie się sprzedaż w ilości nie mniejszej jak 20 litrów jednorazowo, przez
sprzedaż detaliczna. rozumie się sprzedaż w ilości poniżej 20 litrów spirytusu, obliczonego
na 100%.
Sprzedaż hurtową własnych wyrobów wykonywać mogą wytwórnie w swych składach fabrycznych.
Na inne sklepy hurtowe potrzebne jest zezwolenie Ministra Skarbu i opłacenie odnośnego
patentu.
Art. 76.
Miejsca sprzedaży detalicznej dzielą się stosownie do uprawnień posiadanych na:
1)
handle bez wyszynku;
2)
na handle z wyszynkiem.
Do pierwszych zalicza się: a) handle win i wódek, b) handle win i wyrobów kolonjalnych
ze sprzedażą wszelkich napojów alkoholowych, c) handle piwa.
Do miejsca z prawem wyszynków zalicza się: a) Jadłodajnie wszelkiego rodzaju, b) bufety,
c) winiarnie, d) piwiarnie.
Art. 77.
Oprócz miejsc, wymienionych w art. 75 i 76, sprzedaż napojów spirytusowych jest wzbroniona.
W zakładach handlowych, nie posiadających uprawnień do sprzedaży napojów alkoholowych,
nie wolno ich ani przechowywać, ani spożywać.
Art. 78.
Od miejsc wyrobu i sprzedaży napojów alkoholowych opłaca się specjalną opłatą patentową
według dołączonej taryfy. Opłacie tej nie podlegają rządowe sklepy monopolowe, składy
fabryczne przy wytwórniach (magazyny fabryczne), tudzież składy, służące wyłącznie
do przechowywania wyrobów spirytusowych w czasie dostawy z zagranicy, lub też wywozu
zagranice.
Dodatkowe opłaty patentowe od zakładów wyrobu trunków, drożdży prasowanych i kwasu
octowego uiszcza przedsiębiorca zakładu przemysłowego zgóry za cały rok obrachunkowy,
a od zakładów sprzedaży trunków zgóry za cały rok kalendarzowy. Od zakładów sprzedaży
trunków, otwartych dopiero w II połowie roku kalendarzowego, płaci przedsiębiorca
zakładu w danym roku połowę opłaty patentowej.
Bez wykupienia przepisanych patentów ani wyrób trunków, drożdży i kwasu octowego,
ani też sprzedaż trunków nie jest dozwolona. Do czasu wykupienia patentu przedsiębiorstwo
ulega zamknięciu.
Przedsiębiorstwa, trudniące się ekspedycją i przewozem wyrobów alkoholowych, winny
posiadaćuprawnienie na te czynności od władz skarbowych na warunkach, określonych
przez Ministra Skarbu.
Art. 79.
Zezwolenie na sprzedaż detaliczną i hurtową napojów alkoholowych wydaje Minister Skarbu
na ściśle oznaczone miejsce sprzedaży na czas nieograniczony, lecz z prawem odwołania
zezwolenia bez żadnego odszkodowania. Odwołanie zezwolenia powinno być zakomunikowane
przedsiębiorcy conajmniej na 6 miesięcy przed terminem, wyznaczonym do zamknięcia
zakładu. Terminu ulgowego na likwidację nie przyznaje się w razie zamknięcia zakładu
za nadużycia.
Art. 80.
Napoje spirytusowe wolno sprzedawać tylko w tym stanie, w jakim wyszły z fabryki.
Art. 81.
Nie mogą utrzymywać zakładów detalicznej sprzedaży napojów alkoholowych, ani prowadzić
ich jako zastępcy (art. 82): 1) osoby, skazane sądownie za przestępstwa, z chęci zysku
pochodzące, na karę pozbawienia wolności ponad 3 miesiące, 2) osoby, skazane za defraudację
podatkową.
Art. 82.
Jeżeli przedsiębiorca nie prowadzi sprzedaży napojów alkoholowych osobiście, to powinien
mieć odpowiedzialnego zastępcę, zatwierdzonego przez władzę koncesyjną.
Art. 83.
Każdy zakład ze sprzedażą napojów alkoholowych winien mieć godło z oznaczeniem firmy,
nazwiska właściciela i rodzaju uprawianego handlu, odpowiednio do posiadanych uprawnień.
Art. 84.
Minister Skarbu w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych wyda przepisy o urządzeniu
zakładów sprzedaży i wyszynku napojów alkoholowych i> stosowaniu w tych zakładach
wymogów zdrowotności i porządku.
Część TRZECIA.
Nadzór Skarbowy.
Art. 85.
Nadzorowi skarbowemu podlegają zakłady, które:
1)
wyrabiają maszyny, przyrządy lub naczynia, służące do pędzenia spirytusu;
2)
spirytus lub przetwory z niego wyrabiają, magazynują, sprzedają i transportują;
3)
wyrabiają drożdże w drodze fermentacji alkoholu lub inne artykuły bez równoczesnej
produkcji spirytusu;
4)
bez używania spirytusu wyrabiają, przerabiają lub sprzedają takie artykuły, z których
bez fermentacji otrzymać można spirytus;
5)
wyrabiają drożdże prasowane;
6)
wyrabiają ocet ze spirytusu.
Pozatem obowiązane są poddać się nadzorowi skarbowemu te zakłady, które otrzymują
do dalszego przerobu spirytus nieskażony lub częściowo skażony po cenach niższych
od ustanowionych dla spirytusu do picia.
Wymienione pod pozycją 1 do 6 zakłady winny posiadać przed uruchomieniem przedsiębiorstwa
zezwolenie władz skarbowych (patenty) na prowadzenie zakładu.
Art. 86.
Posiadacz przyrządów destylacyjnych i skraplaczy obowiązany jest zgłosić te przyrządy
właściwemu organowi kontroli skarbowej w ciągu 14 dni po wejściu w życie niniejszej
ustawy, przyrządy zaś nowonabyte nabywca zgłasza temu samemu organowi w ciągu 48 godzin
po nabyciu; organa kontroli skarbowej wydają poświadczenie zgłoszenia.
Również każdy, kto przyrządy destylacyjne i skraplacze wyrabia, obowiązany jest znajdujący
się w jego rozporządzeniu zapas tych przyrządów zgłosić właściwemu organowi kontroli
skarbowej w ciągu 14 dni po wejściu w życie niniejszej ustawy; dla zgłoszenia nowo
wyrobionych przyrządów obowiązuje termin 48-mio godzinny; organa kontroli skarbowej
wydają potwierdzenie zgłoszenia.
Na każdym nowym przyrządzie destylacyjnym i skraplaczu winno być w sposób widoczny
umieszczone nazwisko i miejsce zamieszkania tego, który przyrząd ten wyrobił. Przepis
ten nie dotyczy przyrządów, będących w użyciu w chwili wejścia w życie niniejszej
ustawy.
Posiadacze tych przyrządów winni przed pozbyciem ich całości lub części przedłożyć
dokładny opis przyrządu lub też jego części właściwemu organowi kontroli skarbowej
i oznajmić imię i nazwisko i miejsce zamieszkania odbiorcy tegoż przyrządu, a pozbycie
może nastąpić dopiero po otrzymaniu potwierdzenia, że temu obowiązkowi zadośćuczynili.
Kontrola nabycia takich przyrządów sprowadzanych z zagranicy unormowana będzie w drodze
rozporządzenia wykonawczego.
Od obowiązków wnoszenia oznajmienia uwolnieni są aptekarze, jednak tylko co do tych
przyrządów destylacyjnych, względnie chłodniczych, które nie mają więcej niż 1 litr
pojemności, albo zrobione są nie z metalu, lecz z innego materjału.
Art. 87.
Wyrób, zalecanie sprzedaży i nabywanie pod jakąkolwiek nazwą przyrządów lub urządzeń,
które służyć mogą do pędzenia spirytusu w małych ilościach (domowych, tajnych gorzelni),
tudzież udzielanie wskazówek o wyrobie takich przyrządów i urządzeń lub o sposobie
pędzenia w nich spirytusu - są wzbronione.
Art. 88.
Zakłady, których właściciele lub pełnomocnicy ukarani zostali za pogwałcenie przepisów
niniejszej ustawy, lub w których zatrudnia się pracowników, karanych za takie przestępstwa,
mogą, być poddane specjalnej kontroli (stałemu nadzorowi) na koszt właścicieli. Władza
skarbowa może zażądać usunięcia takiego pracownika, który popełnił przestępstwa, powyżej
określone.
Art. 89.
Zakłady, które wedle zarządzenia władzy podlegają nadzorowi, obowiązane są do bezpłatnego
dostarczenia na żądanie odpowiednio położonego, urządzonego, oświetlonego i ogrzewanego
pomieszczenia dla funkcjonarjusza skarbowego.
Postanowienia przejściowe.
Art. 90.
Zapasy spirytusu, które w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy znajdować się będą
na składzie w fabrykach wódek i rozlewniach spirytusu, czy to w postaci czystej, czy
w półfabrykatach, lub gotowych wyrobach, podlegają dodatkowemu opodatkowaniu.
Minister Skarbu określi wysokość dodatkowych opłat na podstawie cen, jakie obowiązywać
będą w myśl postanowień niniejszej ustawy.
Art. 91.
Dodatkowemu opodatkowaniu wedle norm, określonych w art. 90, podlegają również i te
zapasy, które w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy znajdować się będą we wszystkich
przedsiębiorstwach sprzedaży takich wyrobów (hurtowniach, detalicznych sprzedażach,
restauracjach i t. d), dalej zapasy spirytusu i wódek u osób prywatnych, o ile wynoszą
więcej niż 5 litrów 100-procentowego spirytusu, wreszcie przesyłki spirytusu i wódek,
które wedle dokumentów przewozowych wysłane zostały przed dniem wejścia w życie niniejszej
ustawy.
Art. 92.
Zapasy opodatkowanych drożdży, jakie w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy znajdować
się będą na składzie w fabrykach drożdży lub u handlarzy - u tych ostatnich w ilości,
przekraczającej 1 kg., tudzież zapasy opodatkowanego kwasu octowego, jakie w dniu
powyższym znajdować się będą bądź w opodatkowanych magazynach wytwórni, bądź u handlarzy,
u tych ostatnich w ilości ponad 5 kgr., podlegają dodatkowemu opodatkowaniu - a to
drożdże w wysokości 40 groszy za kilogram wagi, a kwas octowy w wysokości 10 groszy
za kilogram kwasu bezwodnego.
Dodatkowemu opodatkowaniu w wymiarze podanym podlegają również przesyłki drożdży prasowanych
i kwasu octowego, które wedle dokumentów przewozowych wysłane zostały przed dniem
wejścia w życie niniejsze ustawy - i w tym dniu lub po tym terminie podjęte zostały
przez odbiorcę.
Art. 93.
Przedsiębiorstwa i osoby, wymienione w art. 90, 91 i 92 niniejszej ustawy, obowiązane
są zgłosić w ciągu ośmiu dni po wejściu w życie niniejszej ustawy na piśmie w dwuch
egzemplarzach cały zapas spirytusu i wyrobów wódczanych, drożdży oraz kwasu octowego,
jaki znajdować się będzie u nich na składzie w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy,
a to w b. zaborze rosyjskim właściwemu urzędowi akcyz i monopolów skarbowych, zaś
poza siedzibą tych urzędów właściwemu inspektorowi kontroli skarbowej, a w b. zaborach
austrjackim i pruskim w równorzędnych urzędach skarbowych. Odbiorcy posyłek, wysłanych
przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a odebranych po tym terminie, są obowiązani
zgłosić je w ciągu trzech dni po odbiorze.
Zgłoszenie zapasów ma zawierać dane co do ilości spirytusu, względnie wyrobów wódczanych,
drożdży, tudzież miejscowości i miejsca przechowania zapasów.
Przyjmujący zgłoszenie zbada ścisłość dat wniesionego zgłoszenia oraz potwierdzi na
obu egzemplarzach dzień zgłoszenia.
Art. 94.
Przypadający od zapasów dodatkowy podatek spożywczy ma być wpłacony w ciągu 14 dni
po otrzymaniu sprawdzonego egzemplarza zgłoszenia bezpośrednio do właściwej Kasy Skarbowej,
lub za pośrednictwem Pocztowej Kasy Oszczędności na rachunek tejże Kasy Skarbowej.
Ściągnięcie dodatkowego podatku, niezapłaconego w pierwszym terminie, nastąpi w sposób,
przepisany dla ściągania zaległych podatków bezpośrednich, i to wraz z kosztami egzekucyjnemi,
przewidzianemi w art. 6 ustawy z dnia 9 marca 1923 r. o karach za zwłokę (Dz. U. R.
P. № 31, poz. 189), oraz z procentami zwłoki po 2% miesięcznie.
Minister Skarbu władny jest płatność dodatkowego podatku rozłożyć na raty.
Art. 95.
Osoby, winne zaniedbania zgłoszenia, przepisanego w art. 93, lub zgłoszenia ilości
spirytusu, wyrobów wódczanych, drożdży i kwasu octowego, zmniejszonej więcej niż o
5% ilości, stwierdzonej urzędownie, ulegną karze pieniężnej w wysokości 10 - 20-krotnej
ilości umniejszonego lub na umniejszenie narażonego dodatkowego podatku.
Niezależnie od tego można orzec konfiskatę niezgłoszonych do dodatkowego opodatkowania
zapasów.
Art. 96.
Ustawa niniejsza wchodzi w życie na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.
Postanowienia części II i III ustawy wchodzą w życie w ciągu 30 dni po ogłoszeniu,
a część I w dniu 1 stycznia 1925 r.
Z chwilą wejścia w życie niniejszej ustawy tracą moc obowiązującą dotychczas obowiązujące
ustawy i rozporządzenia, wydane w sprawach, unormowanych niniejszą ustawą.
Do czasu jednak wejścia w życie ogólnej ustawy karnej skarbowej należy stosować odpowiednio
dotąd obowiązujące przepisy karne, tak materjalne, jak i formalne.
Art. 97.
Minister Skarbu określi sposób wprowadzenia państwowego monopolu spirytusowego.
Z pozostałego całego zapasu spirytusu w kraju D. P. M. S. zakupi tak z produkcji rolniczej,
jak i przemysłowej, w stosunku, odpowiadającym kontyngentowi odpędu gorzelni rolniczych
i przemysłowych, do 31 października do 150 tys. hektolitrów po średniej cenie kosztów
produkcji kampanji 1923/24, ustalonej dla województw warszawskiego, poznańskiego,
i lwowskiego w myśl art. 21 i 22 niniejszej ustawy. Zapłata za ten spirytus nastąpi
najpóźniej w ciągu miesiąca po odstawie.
Resztę zapasów z kampanji 1923/24 zwalnia się na wywóz zagranicę.
Spirytus, odpędzony w miesiącach wrześniu, październiku, listopadzie i grudniu 1924 r.,
podpada pod postanowienia art. 5 niniejszej ustawy.
Art. 98.
Z dniem 1 stycznia 1925 r. rozlewnie czystych wódek oraz fabryki wódek gatunkowych
mogą zakupywać spirytus wyłącznie od D. P. M. S. Minister Skarbu oznaczy województwa,
w których kolejno wprowadzany będzie pełny monopol spirytusowy. W województwach tych
od tego terminu zakazany będzie wyrób wódek czystych przez prywatne rozlewnie i fabryki
wódek.
Art. 99.
Wykonanie niniejszej ustawy porucza się Ministrowi Skarbu.
Załącznik - Opłaty Patentowe
A.
Opłaty od patentów za wyrób i przerób:
|
B.
Opłaty od zakładów sprzedaży trunków.
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||