Ustawaz dnia 11 stycznia 1924 r.o naprawie Skarbu Państwa i reformie walutowej
Treść ustawy
Na mocy art. 44 Konstytucji ogłaszam ustawą następującej treści:
Art. 1.
Dla naprawy Skarbu Państwa i przeprowadzenia reformy walutowej postanawia się co następuje:
1)
a)
podniesienie stawek podatków bezpośrednich;
b)
przyśpieszenie terminów płatności i uproszczenia postępowania w podatku majątkowym
oraz zabezpieczenie Skarbowi zapłaty tegoż podatku w gotówce, bądź w markach polskich,
bądź w walutach obcych;
c)
przyśpieszenie terminów płatności podatku od kapitałów i rent;
d)
przyśpieszenie terminów płatności należytości prawnych w b. zaborze austrjackim;
e)
niezaliczanie na podatek przemysłowy przedpłat, uiszczonych na poczet tegoż podatku
w postaci świadectw przemysłowych;
2)
wprowadzanie zmian stawek celnych stosownie do konjunktur gospodarczych;
3)
zastosowanie niezbędnych dla uniknięcia deficytu budżetowego oszczędności w gospodarce
państwowej;
4)
a)
przekazywanie samorządom niektórych zadań i czynności, sprawowanych dotąd przez organy
państwowe, z wyjątkiem szkolnych i oświatowych, po zapewnieniu samorządom odpowiednich
własnych źródeł dochodów;
b)
ustanawianie obowiązku i sposobu pokrywania przez samorządy wydatków z wpływów drogą
ujęcia skarbowości samorządowej w ścisłe przepisy budżetowe i rachunkowe;
5)
zaciągnięcie do wysokości 500.000.000 franków złotych pożyczek państwowych, którym
mogą być nadane specjalne uprawnienia i gwarancje, nie połączone jednak z wydzierżawieniem
monopoli i kolei państwowych;
6)
sprzedaż państwowych przedsiębiorstw przemysłowo - handlowych dołącznej wysokości
100.000.000 franków złotych z wyjątkiem państwowych zakładów naftowych w Drohobyczu,
Państwowej Fabryki Związków Azotowych w Chorzowie i salin;
7)
zatwierdzanie - bez naruszenia jednak wypływających z obowiązującego prawodawstwa
cywilnego praw osób trzecich - zmian w statutach instytucji kredytu długoterminowego,
jak również dokonywanie zmiany ustaw i statutów, względnie nadawanie statutów instytucjom
finansowym państwowym, przedsiębiorstwom państwowym oraz instytucjom przez Państwo
dotowanym, oraz tym, w których Państwo posiada udział, a to w następujących kierunkach:
a)
scentralizowania ich działalności;
b)
reorganizacji, mającej na celu osiągnięcie w ich gospodarce najdalej idącej oszczędności;
c)
zapewnienia lokaty wolnych środków tych instytucji w papierach państwowych;
d)
reorganizacji, względnie łączenia (fuzji);
8)
ustalenie i wprowadzenie nowego systemu pieniężnego, opartego na monometalizmie złotym,
a w szczególności polskiej jednostki monetarnej (ustawa z dn. 26 września 1922 r.
- Dz. U. R. P. № 83 poz. 740), oraz określenie i wypuszczenie środków płatniczych,
mających moc zwalniania od zobowiązań;
9)
ustalenie relacji marek polskich do nowej jednostki monetarnej;
10)
przerachowanie na nową walutę zobowiązań publicznych i prywatno - prawnych oraz ustalenie
sposobu i terminów ich spłat, zastosowanie nowej waluty do obliczenia wkładek (premji),
jakoteż świadczeń pieniężnych (rent) w ubezpieczeniach społecznych;
11)
a)
ustalenie warunków likwidacji Polskiej Krajowej Kasy Pożyczkowej;
b)
powołanie do życia banku emisyjnego na mocy specjalnego statutu jako banku akcyjnego
- z udziałem Państwa, podlegającego nadzorowi państwowemu z mianowaniem prezesa banku
i zatwierdzeniem kierowników, udzielenie bankowi emisyjnemu uprawnienia do emisji
biletów bankowych, będących prawnym środkiem płatniczym i pokrytych conajmniej w jednej
czwartej do jednej trzeciej części złotem lub zapasem dewiz i walut, nie podlegających
znaczniejszym wahaniom kursowym, nadanie dokumentom tego banku charakteru aktów publicznych
(tytułów egzekucyjnych) oraz przekazanie mu w drodze aljenacji majątku państwowego,
znajdującego się w posiadaniu Polskiej Krajowej Kasy Pożyczkowej, jak również majątku
Skarbu Narodowego, tudzież zawarcie z bankiem emisyjnym umowy, ustalającej jego stosunek
do Skarbu Państwa, który nie może korzystać z kredytów w banku emisyjnym ani na pokrycie
bieżących potrzeb administracyjnych, ani inwestycyjnych;
12)
konwersję i konsolidację pożyczek i zobowiązań państwowych;
13)
ustalenie jednolitych przepisów ustawowych dla całego obszaru Rzeczypospolitej odnośnie
do lichwy pieniężnej i towarowej przez zmianę przepisów w dotychczas obowiązujących
ustawach.
Art. 2.
Wykonanie postanowień art. 1 będzie przeprowadzone do dnia 30 czerwca 1924 r. drogą
rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej, wydawanych na podstawie uchwał Rady Ministrów.
Równocześnie z wydaniem rozporządzeń na podstawie i w granicach niniejszej ustawy
tracą moc obowiązującą przepisy dotychczas obowiązujących ustaw, sprzeczne z temi
rozporządzeniami.
Art. 3.
Ustawa niniejsza obowiązuje na całym obszarze Rzeczypospolitej.
Art. 4.
Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.