Treść orzeczenia
Sygnatura akt X Ka 4/14
Uzasadnienie
W. K. został oskarżony o to, że:
w dniu 26 lutego 2012 r. w K. gmina P. woj. (...), nie stosując się do orzeczonego przez Sąd Rejonowy w P. z dnia 5.10.2009 r. sygn. akt II K 900/08 zakazu prowadzenia rowerów, prowadził rower po drodze publicznej znajdując się w stanie nietrzeźwości, jak wykazało przeprowadzone badanie na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu [2,16 promila, 2,62 promila i 2,51 promila],
tj. o popełnienie czynu z art. 178 a § 2 k.k. w zb. z art. 244 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k
Sąd Rejonowy w P. II Wydział Karny wyrokiem z dnia 24.09.2013r. (sygnatura akt II K 410/12):
I. uznał oskarżonego W. K. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za ten czyn z mocy art. 178 a § 2 k.k. w zb. z art. 244 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k skazał go zaś z mocy art. 244 kk w zw. z art. 11 § 3 kk wymierzył mu karę 6 [sześciu] miesięcy pozbawienia wolności;
II. na podstawie art. 42 § 2 kk i art. 43 § 1 kk orzekł względem niego zakaz prowadzenia rowerów na okres 3 [trzech] lat;
III. na podstawie art. 634 § 1 kpk zwolnił oskarżonego od zapłaty kosztów sądowych obciążając nimi w całości Skarb Państwa;
IV. zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokataJ. J. kwotę 360 [trzysta sześćdziesiąt] złotych plus należny od tej kwoty podatek VAT tytułem wynagrodzenia za obronę wykonywaną z urzędu.
Apelację od powyższego orzeczenia na podstawie art. 444 k.p.k. i art. 425 § 1-3 k.p.k. złożył obrońca oskarżonego.
Obrońca zaskarżył przedmiotowy wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze na korzyść oskarżonego W. K.. Obrońca w apelacji na mocy art. 438 pkt 4 k.p.k. zarzucił wyrokowi rażąca surowość orzeczonej kary pozbawienia wolności i wniósł o zmianę wyroku poprzez orzeczenie kary pozbawienia wolności z dobrodziejstwem warunkowego jej zawieszenia na okres 3 lat próby. Ponadto obrońca wniósł by w okresie próby Sąd zobowiązał oskarżonego do powstrzymywania się od nadużywania alkoholu, ewentualnie do poddania się leczeniu odwykowemu.
Sąd Okręgowy zważył co następuje
Apelacja obrońcy oskarżonego W. K. doprowadziła do zmiany sytuacji procesowej oskarżonego.
Na wstępie stwierdzić należy, że Sąd I instancji swoje ustalenia faktyczne w sprawie oparł na wszechstronnej i precyzyjnej analizie zebranych dowodów. Przy tej analizie Sąd orzekający nie uchybił żadnej z zasad procesowych określonych treścią art. 5 § 2 kpk i art. 7 kpk.
Zdaniem Sądu Odwoławczego, Sąd I instancji co do zasady skrupulatnie przeanalizował i zweryfikował okoliczności mające wpływ na wymiar kary i środka karnego orzeczonych wobec oskarżonego, jednakże okoliczności te uległy dezaktualizacji z uwagi na zmianę przepisów na etapie postępowania międzyinstancyjnego. Zgodnie z ustawą z dnia 27 września 2013 roku o zmianie ustawy kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie z dniem 9 listopada 2013 r. – prowadzenie, w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu innego pojazdu niż mechaniczny, nie stanowi już przestępstwa opisanego w art. 178a§ 2 kk, a jedynie wykroczenie opisane w art. 87 § 1a kw. Z uwagi na powyższe zachowanie W. K. polegające na prowadzeniu w dniu 26 lutego 2012 roku, roweru po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości, tj. gdy zawartość alkoholu w wydychanym przez niego powietrzu wynosiła 2,16 promila i 2,62 promila, należało obecnie zakwalifikować, jako wykroczenie z art. 87 § 1a kw. Dokonując wyżej opisanej kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu, Sąd Okręgowy zmuszony był postępowanie karne w tym zakresie umorzyć wobec przedawnienia orzekania, na mocy art. 5 § 1 pkt 4 kpw, gdyż zgodnie z art. 45 § 1 kw karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok, zaś jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu. W świetle powyższego karalność czynu przypisanego W. K., który wyczerpuje znamiona wykroczenia z art. 87 § 1a kw, ustała 26 lutego 2014 roku, co skutkowała umorzeniem postępowania w zakresie tego czynu. Z uwagi na wyeliminowanie z kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu w wyroku art. 178a § 2 kk, ex lege został wyeliminowany również art. 11 § 2 kk, z podstawy skazania i art. 11 § 3 kk z podstawy wymiaru kary. Umorzenie postępowania, wobec przedawnienia orzekania w zakresie czynu polegającego na prowadzeniu przez W. K., roweru po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości i skazanie go jedynie za czyn wyczerpujący znamiona przestępstwa z art. 244 kk skutkowały również koniecznością uchyleniem orzeczenia o zakazie prowadzenia rowerów. Biorąc powyższe pod uwagę, oraz uwzględniając fakt, że w aktualnej karcie karnej (k. 155-156) widnieją już tylko dwa skazania, Sąd Okręgowy uznał za zasadne zawieszenie wykonania orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 3 lata.
Rozpatrując jednak całościowo wymiar kary za przypisany oskarżonemu czyn jedynie z art. 244 kk, nie można tracić z pola widzenia innej okoliczności, czyli widniejących w karcie karnej (k. 100-101) 7 skazań za czyny z art. 178a § 2 kk, która miała wpływ na wymierzenie mu bezwzględnej kary pozbawienia wolności, a która obecnie odpadła, gdyż nastąpiło zatarcie 5 skazań. Oceniając zatem represję karną zastosowaną wobec oskarżonego – tj., wymiar kary 6 miesięcy pozbawienia wolności stwierdzić należy, że kara ta nosi cechy nadmiernie surowej. W przekonaniu Sądu Okręgowego warunkowe zawieszenie wykonania kary orzeczonej wobec oskarżonego pozwoli na kontrolę jego zachowania przez okres 3 lat, kiedy to dodatkowo zostanie on w tym okresie zobowiązany do powstrzymywania się od nadużywania alkoholu. Zdaniem Sądu Okręgowego wszystkie te okoliczności przemawiają za tym aby w stosunku do osoby oskarżonego W. K. skorzystać z normy art. 69 § 1 kk.
Ratio legis probacji tkwi w przekonaniu, że efekt resocjalizacyjny wobec sprawcy przestępstwa, nie wykazującego cech głębokiej demoralizacji, osiągnąć można w warunkach wolności kontrolowanej. Zdaniem Sądu Okręgowego w tej sprawie, m.in. z uwagi na stopień demoralizacji tego sprawcy, powyższa norma może być stosowana, szczególnie, że oskarżony podał, że ma zamiar podjąć leczenie odwykowe.
Zasady sądowego wymiaru kary są zawarte przede wszystkim w art. 53, 54 i 58 kk. Wynika z nich, że Sąd ma obowiązek uwzględniać przy wymiarze kary konkretnemu sprawcy karę wg. swego uznania, w granicach przewidzianych przez ustawę, bacząc by jej dolegliwość nie przekroczyła stopnia winy, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu oraz biorąc pod uwagę cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć w stosunku do oskarżonego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
Uwzględniając zasady sądowego wymiaru kary oraz zmiany w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu i w zakresie jego obecnej karalności, Sąd Odwoławczy uznał, że zarzut apelacji dotyczący rażąco surowej kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonego okazał się słuszny.
W trakcie kontroli odwoławczej Sąd nie znalazł bezwzględnych przesłanek odwoławczych określonych w art. 439 kpk.
Mając powyższe na względzie Sąd Okręgowy na podstawie art. 437 § 1 kpk orzekł jak na wstępie.
O kosztach orzeczono stosownie do obowiązujących w tej mierze przepisów, i tak: za instancję odwoławczą podstawą orzeczenia był art. 624 § 1 kpk i art. 634 kpk, uwzględniając aktualną sytuację majątkową oskarżonego, który utrzymuje się z prac dorywczych. Zasądzono nadto wynagrodzenie na rzecz adw. J. J. - obrońcy z urzędu oskarżonego wg. stawek minimalnych ( plus VAT ), uwzględniając nakład pracy obrońcy i jego udział w rozprawie.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku.