descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt VIII Ka 840/ 13

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 16 maja 2014 roku

Sąd Okręgowy w Białymstoku VIII Wydział Karny Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący: SSO Dariusz Niezabitowski

Sędziowie SSO Wiesław Oksiuta – spr.

SSO Dariusz Gąsowski

Protokolant Teresa Lasota

Uzasadnienie

B. K.został oskarżony o to, że w bliżej nieustalonym czasie, nie później jednak niż do dnia kontroli, to jest 29 maja 2012 roku, w lokalu BAR (...)przy ul. (...)w B., wspólnie i w porozumieniu z nieustaloną osobą, urządzał gry o charakterze losowym w celach komercyjnych na urządzeniu elektronicznym H. S.nr (...), wbrew przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540, z późn. zm.), to jest o czyn z art. 107 § 1 k.k.s.,

Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim wyrokiem z dnia 10 czerwca 2013 r w sprawie II K 103/13 oskarżonego uznał za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu i za to na mocy art. 107 § 1 k.k.s. skazał go i wymierzył mu karę 150 (stu pięćdziesięciu) stawek dziennych grzywny, równowartość jednej stawki dziennej ustalając na kwotę 60 (sześćdziesiąt) złotych.

Na mocy art. 30 § 5 k.k.s. oraz art. 31 § 5 k.k.s. orzekł przepadek dowodów rzeczowych opisanych w wykazie numer 2 na karcie 143 akt sprawy pod pozycjami od 1 do 5 i zarządził zniszczenie dowodów rzeczowych opisanych w wykazie numer 2 na karcie 143 akt sprawy pod pozycjami 1 i 2.

Zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 900 (dziewięćset) złotych tytułem opłaty i obciążył go pozostałymi kosztami sądowymi w sprawie.

Powyższy wyrok zaskarżyła w całości obrońca oskarżonego, zarzucając mu:

1. obrazę przepisów prawa materialnego – art. 107 kks w zw. z art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r o grach hazardowych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż w polskim porządku prawnym dopuszczalne jest skazanie w oparciu o powołanie wyżej przepisy w sytuacji, gdy przepisy ustawy o grach hazardowych ograniczające dopuszczalność urządzania gier na automatach wyłącznie do kasyn gry pozostają w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawa Unii Europejskiej co do trybu ich uchwalenia i nie mogą stanowić podstawy do skazania.

W oparciu o powyższe wniósł o uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu lub umorzenie postępowania w stosunku do niego w całości.

Wniósł jednocześnie, w oparciu o przepis art. 441 kpk o zwrócenie się przez Sąd Okręgowy w Białymstoku do Sądu Najwyższego z wnioskiem o rozstrzygnięcie pytania prawnego:

„Czy wobec treści rozstrzygnięcia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 należy uznać, że zakaz urządzania gier hazardowych poza kasynem gry należy uznać za przepis techniczny” w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34, a tym samym czy Sąd w Polce może stosować te przepisy jako podstawy do skazania?”

Sąd Okręgowy zważył, co następuje

Apelacja obrońcy oskarżonego jako oczywiście bezzasadna nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd Okręgowy, dokonując kontroli zaskarżonego wyroku, nie znalazł podstaw do uwzględnienia zawartego w nim zarzutu, ani też postulowanego wniosku.

Zdaniem Sądu Okręgowego brak było podstaw do uwzględnienia zawartego w apelacji obrońcy oskarżonego B. K. zarzutu obrazy prawa materialnego- art. 107 kks w zw. z art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych polegającego na ich niewłaściwym zastosowaniu i przyjęciu, że mogą stanowić podstawę skazania w sytuacji, gdy przepisy ustawy o grach hazardowych ograniczające dopuszczalność urządzania gier na automatach wyłącznie do kasyn gry, pozostają w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawa Unii Europejskiej.

Treść apelacji wskazuje, że obrońca nie kwestionuje ustaleń Sądu Rejonowego odnoszących się do przyjęcia na czym polegało działanie B. K. w zakresie urządzania gier o charakterze losowym w celach komercyjnych, a jedynie kwestionuje niewłaściwe zastosowanie przepisów o charakterze materialnym i ich zgodności z prawem Unii Europejskiej. Dlatego też Sąd Okręgowy podzielając w pełni zaprezentowaną w uzasadnieniu ocenę dowodów co do sprawstwa B. K. uznał, że pozytywne komentowanie zasługującego na aprobatę stanowiska z tym związanego na obecnym etapie postępowania staje się zbędne i niecelowe.

W tym miejscu należy wskazać, iż możliwość stosowania powyższych przepisów była już niejednokrotnie przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego. Przypomnieć należy, że postanowieniem z dnia 28 listopada 2013 roku Sąd Najwyższy, w odpowiedzi na zagadnienie prawne przedstawione w trybie art. 441 § 1 k.p.k., stwierdził, iż „Naruszenie wynikającego z dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 listopada 2006 r. (Dz.U. L. 363, s. 81) obowiązku notyfikacji przepisów technicznych ma charakter naruszenia trybu ustawodawczego, którego konstytucyjność może być badana wyłącznie w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym. Jeżeli w konkretnym postępowaniu sąd dochodzi do wniosku, że doszło do takiej wadliwości trybu ustawodawczego, może nie stosować tych przepisów tylko w ten sposób, że zawiesi prowadzone postępowanie, w którym miałyby one zostać zastosowane i skieruje stosowne pytanie prawne do Trybunału Konstytucyjnego. Jednak do czasu zainicjowania tej kontroli lub podjęcia przez Trybunał Konstytucyjny stosownego rozstrzygnięcia brak jest podstaw do odmowy stosowania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. Nr 201, poz. 154), w tym jej art. 6. ust 1 i art. 14 ust. 1.” (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2013 roku w sprawie I KZP 15/13, Lex nr 1393793). Tożsame stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 stycznia 2014 roku w sprawie o sygn. akt IV KK 183/13 (Lex nr 1409532 ), w którym wprost odnosił się do cytowanego wyżej postanowienia.

W uzasadnieniu powyższych judykatów Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, iż w wyroku z dnia 19 lipca 2012 roku, na który powołuje się skarżący, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie wypowiedział się kategorycznie o charakterze przepisów ustawy o grach hazardowych, a stwierdził jedynie, iż „stanowią potencjalne przepisy techniczne”. Podkreślił przy tym, że ostateczne ustalenie charakteru przepisów ustawy z 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych należy do sądów krajowych, a nie Trybunału, który zajmuje się wykładnią prawa unijnego. Jednocześnie stwierdził, że nawet ewentualne przyjęcie, że przepisy art. 6 ust. 1 i art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych mają charakter przepisów technicznych w rozumieniu art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 listopada 2006 roku, nie oznacza, że sądy mogą odmówić stosowania tychże przepisów ( jako regulacji, do których odsyła art. 107 § 1 kks). W ocenie Sądu Najwyższego naruszenie obowiązku notyfikacji, ustanowionego w powyższej dyrektywie, nie powoduje kolizji norm prawa wewnętrznego z regulacjami unijnymi, którą można by rozstrzygnąć w oparciu o reguły kolizyjne, a stanowi o wadliwości procesu stanowienia prawa. Natomiast przy naruszeniu trybu ustawodawczego, konstytucyjność przepisów, a co za tym idzie- możliwość ich stosowania- może być rozstrzygana jedynie przez Trybunał Konstytucyjny.

W świetle powyższych zapatrywań, które Sąd Okręgowy w pełni podziela, brak jest podstaw do uwzględnienia stanowiska skarżącego, iż powołane w zarzucie przepisy nie mogą być przez polskie Sądy stosowane. Jak bowiem podkreślił Sąd Najwyższy, konstytucyjny obowiązek poszanowania i przestrzegania ustaw ciąży na nich tak długo, dopóki ustawa ta nie utraci mocy obowiązującej.

W związku z tym Sąd Rejonowy, rozstrzygając o odpowiedzialności oskarżonego B. K.na podstawie art. 107 k.k.s., mógł dokonywać ustaleń o realizacji znamion tego przestępstwa w oparciu o przepisy art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 5 ustawy z dnia 19 listopada 2009 roku o grach hazardowych, jak też mógł samodzielnie dokonywać oceny ich charakteru. Przy czym, w ocenie Sądu Okręgowego brak jest podstaw do uznania powyższych przepisów za „techniczne” w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE. Analizując wymienione w zarzucie apelacji przepisy ustawy o grach hazardowych w świetle art. 1 pkt 3, 4 i 11 Dyrektywy 98/34/WE, należy wskazać, że przepis art. 2 ust. 5 ustawy o grach hazardowych stanowi, iż grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 tejże ustawy oraz art. 14 ust. 1 działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach może być prowadzona wyłącznie w kasynach gry na podstawie udzielonej koncesji. W ocenie Sądu Odwoławczego przepisy te nie są przepisami technicznymi, specyfikacjami technicznymi, ani też innymi wymaganiami bądź zasadami dotyczącymi usług, o których mowa w Dyrektywie 98/34/WE. Stanowisko to znajduje potwierdzenie także w wydanym wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 29 listopada 2010 roku ( sygn. akt VI SA/ Wa 1605/10 ), z którego wynika, że przepisy dotyczące działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych nie mają charakteru przepisów technicznych w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego, a tylko takie w myśl art. 8 tej Dyrektywy wymagają notyfikacji Komisji. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 16 lutego 2012 roku II FSK 10099 / 11 stwierdził, że ustawa o grach hazardowych, która weszła w życie od 2010 roku nie narusza regulacji unijnych.

W świetle powyższego Sąd Okręgowy nie miał wątpliwości, co do dokonanej przez Sąd Rejonowy oceny zachowania oskarżonego, jako wypełniającego znamiona czynu zabronionego z art. 107 § 1 k.k.s. i nie znalazł jakichkolwiek podstaw do wzruszenia zaskarżonego wyroku.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na mocy art. 437 § 1 k.p.k. zaskarżony wyrok jako prawidłowy i słuszny utrzymał w mocy.

O opłacie za drugą instancję orzekł na mocy art. 3 ust. 1 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tj. Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223), natomiast o pozostałych kosztach procesu na podstawie art. 636§1 k.p.k..