Treść orzeczenia
Sygn. akt VIII Cz 311 /13
Postanowienie
Dnia 14 czerwca 2013 roku.
Sąd Okręgowy w Toruniu Wydział VIII Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący : SO Włodzimierz Jasiński (spr.)
Sędziowie : SO Jadwiga Siedlaczek , SO Małgorzata Kończal
z dnia 31 stycznia 2013 roku
Sygn. akt I C 2118/12
po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. (...) w G. przeciwko A. D. o zapłatę na skutek zażalenia pełnomocnika pozwanej od postanowienia Sądu Rejonowego w Grudziądzu postanawia : zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie 2 ( drugim) i zasądzić od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Grudziądzu na rzecz kancelarii adwokackiej adwokata Ł. K.kwotę 1.200 zł ( tysiąc dwieście złotych) z 23 % VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanej A. D. z urzędu.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 31 stycznia 2013 Sąd Rejonowy w Grudziądzu umorzył postepowanie w sprawie ( pkt 1 ) oraz oddalił wniosek adwokata Ł. K. o zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa adwokackiego jakie świadczył pozwanej z urzędu i które to koszty pomocy prawnej nie zostały przez pozwaną opłacone.
Podstawą odmowy wypłacenia wynagrodzenia był fakt , iż występujący w sprawie jako pełnomocnik pozwanej adwokat Ł. K. nie został formalnie wyznaczony przez Sąd Rejonowy w Grudziądzu na mocy postanowienia z dnia 18 października 2012 roku jej pełnomocnikiem bowiem z treści tego postanowienia wynikało ,że pełnomocnikiem z urzędu wyznaczony został radca prawny , którego wyznaczyć miała odpowiednia izba radców prawnych. Tymczasem co także nie było sporne Sąd ten błędnie zwrócił się do rady adwokackiej zamiast izby radców prawnych o wyznaczenie osoby pełnomocnika i w konsekwencji tej omyłki adwokat Ł. K. został wyznaczony pełnomocnikiem dla pozwanej. Poza sporem było , iż podjął on w jej imieniu czynności procesowe związane z udziałem pozwanej w niniejszej sprawie jednak dla Sądu Rejonowego ta okoliczność nie miała znaczenia rozstrzygającego dla uwzględnienia wniosku o przyznanie wynagrodzenia. W ocenie tego Sądu adwokat Ł. K. jako wyznaczony nieskutecznie ( art. 118 § 1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 98 i nast. k.p.c. i art. 122 1 i 2 k.p.c. ) nie miał prawa domagać się zwrotu kosztów.
W zażaleniu pełnomocnika pozwanej zaskarżającym punk drugi postanowienia podniesione zostało min. iż konsekwencje popełnionego przez Sąd błędu przy wyznaczeniu pełnomocnika nie mogą obarczać swoimi skutkami biorącego w sprawie rzeczywisty udział pełnomocnika ,który co było bezsporne wykonał swoje obowiązki podejmując w imieniu i na rzecz strony czynności procesowe.
Sąd okręgowy zważył co następuje
Zażalenie podlegało uwzględnieniu.
Niezależnie bowiem od przyjętej przez Sąd Rejonowy wykładni przepisu art. 118 k.p.c. oraz rozważań prawnych poczynionych na jego tle i prowadzących do wniosku , iż wyznaczony w sprawie adwokat Ł. K. działał bez prawnego umocowania w następstwie oczywistej omyłki sądu , to okoliczność ta nie może mieć jednak wpływu w ocenie Sądu Okręgowego na samo uprawnienie adwokata do żądania wypłaty wynagrodzenia za wykonaną bezspornie usługę świadczenia bezpłatnej pomocy prawnej dla pozwanej.
Brak umocowania do występowania w sprawie w charakterze pełnomocnika mógłby co najwyżej odnieść skutek formalny i materialny wpływający na ocenę skuteczności podjętych czynności procesowych z ewentualnymi konsekwencjami stwierdzenia ich nieważności dla strony reprezentowanej ( kwestia ta jednak nie dotyczy niniejszej sprawy wobec cofniętego w niej powództwa w następstwie uregulowania należności przez pozwaną) . Okoliczność ta nie ma jednak zdaniem Sądu Okręgowego bezpośredniego przełożenia i wpływu na możliwość skutecznego ubiegania się przez adwokata o uzyskanie stosownego wynagrodzenia skoro usługa prawna została wykonana. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji w jakiej znalazł się adwokat w niniejszej sprawie podejmując odpowiednie czynności procesowe. Nawiasem należy zauważyć , iż niezależnie od tego , kto podjąłby czynności procesowe w imieniu pozwanej ( adwokat czy radca prawny) należność za ich wykonanie i tak obciążałaby Sąd Rejonowy w Grudziądzu.
Już zupełnie na marginesie wskazać należy , iż samo źródło umocowania co do zasady było bezsporne ( postanowienie sądu). Wyznaczenie natomiast osoby pełnomocnika spośród członków innej korporacji prawniczej aniżeli określona w postanowieniu ma w ocenie Sądu Okręgowego w istocie wtórne znaczenie. Zgodnie przecież z art. 117 § 3 k.p.c. strona zainteresowana ustanowieniem dla niej pełnomocnika z urzędu może już we wniosku wskazać go z imienia i nazwiska. Skoro zatem pozwana zaakceptowała działania adwokata Ł. K. , można również przyjąć wniosek , iż godziła się na to aby był on jej pełnomocnikiem uprawnionym do występowania w jej imieniu w niniejszej sprawie.
Stąd też mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. postanowił jak na wstępie.