descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt VI Ka 352/15

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 11 września 2015 r.

Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący – Sędzia SO Tomasz Skowron (spr.)

Sędziowie SO Klara Łukaszewska

SO Andrzej Wieja

Protokolant Anna Potaczek

Uzasadnienie

S. A. został oskarżony o to, że:

1. w dniu 29 marca 2010 roku w D. woj. (...), prowadząc działalność gospodarczą pod nazwą S. A. Agencja (...) będąc w sytuacji grożącej mu niewypłacalności, uszczuplił na kwotę 168.113,66 złotych, zaspokojenie swojego wierzyciela tj. (...) sp. zoo z/s we W. (obecnie (...) z/s w K.), któremu przysługiwała wierzytelność w kwocie nie mniejszej niż 178. 271,35 złotych wraz z odsetkami z tytułu umowy dzierżawy oraz opłat za energię elektryczną, w ten sposób że aktem notarialnym umowy sprzedaży (...)sporządzonym w (...)w D. zbył nieruchomość zabudowaną stanowiącą działkę nr (...) o powierzchni 0,0956 ha położoną w K. przy ul. (...), dla której Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW nr (...) za kwotę (...) złotych na rzecz M. D. (1), działającego na rzecz (...).M. D. sp. j. z/s w D.,

tj. o czyn z art. 300 § 1 k.k.

2. w okresie od miesiąca listopada 2013 roku do miesiąca kwietnia 2014 roku w K. woj. (...), wbrew orzeczonemu wyrokiem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 17 września 2013 roku w sprawie sygn. II K 814/13 zakazowi prowadzenia działalności gospodarczej, prowadził działalność gospodarczą pod nazwą S. A. Agencja (...) z/s w K.,

tj. o czyn z art. 244 k.k.

Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wyrokiem z dnia 01 kwietnia 2015r. w sprawie sygn. akt IIK 828/14:

I. uznał oskarżonego S. A. za winnego tego, że w dniu 29 marca 2010 roku w D., prowadząc działalność gospodarczą pod nazwą S. A. Agencja (...) z/s w K. i znajdując się w sytuacji grożącej mu niewypłacalności, uszczuplił zaspokojenie swojego wierzyciela (...) sp. z o.o. z/s we W., obecnie (...) z/s w K., któremu przysługiwała wierzytelność w kwocie 178.021,35 złotych z tytułu umowy dzierżawy oraz opłat za energię elektryczną w ten sposób, że usunął kwotę 112.768,53 złotych, którą uzyskał dokonując zbycia (...) (...) (...) należącej do niego nieruchomości zabudowanej, składającej się z działki nr (...), o powierzchni 0,0956 ha, położonej w K. przy ul. (...), dla której Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze prowadzi księgę wieczystą KW nr (...), polecając nabywcy dokonanie wpłaty części pieniędzy stanowiącej zapłatę za nieruchomość na rachunek bankowy swojej żony E. A., tj. występku z art. 300 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 300 § 1 k.k. wymierzył mu karę 1 (jednego) roku i 2 (dwóch) miesięcy pozbawienia wolności;

II. uznał oskarżonego S. A. za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu opisanego w pkt 2 części wstępnej wyroku, tj. występku z art. 244 k.k. i za to na podstawie art. 244 k.k. wymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;

III. na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. orzeczone wobec oskarżonego w pkt. I i II części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności połączył i wymierzył karę łączną 1 (jednego) roku i 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności;

IV. na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 pkt 1 k.k. warunkowo zawiesił wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 5 (pięć) lat;

V. na podstawie art. 72 § 1 pkt 8 k.k. zobowiązał oskarżonego do wykonania prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 18 kwietnia 2011 r. sygn. akt VI GC 15/11, w terminie 3 lat od uprawomocnienia się wyroku;

VI. na podstawie art. 627 k.p.k. zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego (...) z/s w K. kwotę 924 zł. tytułem zwrotu wydatków wynikających z zastępstwa procesowego;

VII. na podstawie art. 29 ust. 1 Ustawy o prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. W. R. kwotę 1224 zł. tytułem nieopłaconej obrony z urzędu oraz kwotę 281,52 złotych tytułem podatku VAT;

VIII. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 ust. 1 ustawy o opłatach w sprawach karnych zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, w tym opłaty.

Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, zaskarżonemu orzeczeniu zarzucając:

1. obrazę przepisów prawa procesowego tj. art. 170 § 1 pkt 3 i 5 kpk poprzez oddalenie wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu księgowości na okoliczność ustalenia kondycji finansowej podmiotu gospodarczego Agencji (...) prowadzonej przez S. A. w okresie od dnia 03.03.2010r. do dnia 29.03.2012r. z uwagi na fakt, iż dowód jest nieprzydatny do stwierdzenia wskazanej w tezie okoliczności i zmierza do przedłużenia postępowania w sposób oczywisty, podczas gdy okoliczność powyższa miała istotne znaczenie dla ustalenia zaistnienia ewentualnego zagrożenia stanu niewypłacalności oskarżonego, zaś opieranie się wyłącznie na zeznaniach żony oskarżonego jak również dokumentacji pochodzącej z Urzędu Skarbowego, zaświadczeń banku (...), wpisach dotyczących obciążeń na nieruchomości należącej do oskarżonego bez szczegółowego zbadania kondycji finansowej oskarżonego nie może świadczyć o udowodnieniu spełnienia znamienia przestępstwa opisanego w art. 300 § 1 kk w postaci grożącej niewypłacalności dłużnika;

2. niesłuszne zastosowanie środka karnego na podstawie art. 72 § 1 pkt 8 kk poprzez zobowiązanie oskarżonego do wykonania prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 18 kwietnia 2011r. sygn. akt VIGC 15/11 w terminie 3 lat od dnia uprawomocnienia się wyroku, w sytuacji, gdy wobec oskarżonego został orzeczony na mocy wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze Wydział II Karny z dnia 17.09.2013r., sygn. akt IIIK 814/13 zakaz prowadzenia działalności gospodarczej oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, reprezentanta i pełnomocnika w spółce handlowej na okres 4 lat, co wobec ewentualnego podjęcia przez oskarżonego działalności gospodarczej celem spłaty wierzytelności pokrzywdzonego w terminie zakreślonym przez Sąd powoduje ponowne popełnienie przez oskarżonego przestępstwa z art. 244 kk;

3. rażącą niewspółmierność kary poprzez orzeczenie wobec oskarżonego kary jednostkowej w wymiarze 6 miesięcy pozbawienia wolności na podstawie art. 244 kk oraz kary jednostkowej w wymiarze 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności na podstawie art. 300 § 1 kk, a tym samym orzeczenie kary łącznej w wymiarze 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na okres próby wynoszący lat 5, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, a zwłaszcza rzeczywiste motywy popełnienia zarzucanych oskarżonemu czynów w postaci trudnej sytuacji finansowej oskarżonego uzasadniają wymierzenie oskarżonemu kary znacznie łagodniejszej.

Stawiając powyższe zarzuty obrońca oskarżonego wniósł o uchylenie zaskarżonego

orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył co następuje

Apelacja wywiedziona przez obrońcę oskarżonego jest niezasadna, choć wyrok został zmieniony częściowo na jego korzyść.

Oczywiście niezasadny jest zarzut obrazy przepisu art.170§1 pkt. 3 i 5 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu księgowości na okoliczność ustalenia kondycji finansowej podmiotu gospodarczego Agencji (...) prowadzonej przez S. A.. Sam oskarżony w swoich wyjaśnieniach złożonych w trakcie rozprawy ( k.581 – 582 ) twierdził, że w 2009r. prowadzona przez niego firma miała kłopoty finansowe – „miał załamanie gospodarcze”, a dodatkowo w związku z prowadzoną kontrolą skarbową naliczono mu kwotę zaległego podatku w wysokości 170 tys. zł. Nieruchomość będąca przedmiotem niniejszego postępowania była nadto obciążona szeregiem hipotek umownych na łączną kwotę ponad 400 tys. zł. Rację miał zatem sąd rejonowy wydając na rozprawie w dniu 25 marca 2015r. ( k.627 v. ) postanowienie o oddaleniu wskazanego wyżej wniosku dowodowego jako zmierzającego w sposób oczywisty do przedłużenia postępowania. Skoro sam oskarżony w swoich wyjaśnieniach twierdził, że razem z żoną podjął decyzję o sprzedaży nieruchomości aby „pospłacać długi” to znaczy, że miał on pełną świadomość kondycji finansowej prowadzonej przez siebie firmy i grożącej mu niewypłacalności, a do stwierdzenia tej okoliczności nie jest potrzebny dowód w postaci opinii biegłego sądowego z zakresu księgowości.

Nie jest również zasadny zarzut rażącej niewspółmierności wymierzonej oskarżonemu kary. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że dla oskarżonego były względniejsze przepisy obowiązujące w chwili popełnienia przez niego przypisanych mu czynów. Stad też mając na względzie art. 4§1 k.k. sąd zastosował poprzednio obowiązującą ustawę jako względniejszą. Za przestępstwo z art.300§1 k.k. wymierzono oskarżonemu karę 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności, a za przestępstwo z art. 244 k.k. karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Również kara łączna ( 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności ) została skonfigurowana przy zastosowaniu w znacznej części zasady absorpcji. Przy ujawnionych w niniejszej sprawie okolicznościach – znacznej kwoty uszczuplenia zaspokojenia pokrzywdzonego, działaniu w sposób przemyślany, zaplanowany kary te nie są z całą pewnością karami rażąco, niewspółmiernie surowymi. Tym bardziej, że wykonanie orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na okres próby wynoszący 5 lat – stosując jak już wyżej wskazano poprzednie uregulowanie, gdyż aktualnie obowiązujące przepisy k.k. nie pozwalają na warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności w wymiarze wyższym niż rok.

Rację ma natomiast skarżący, iż sąd I instancji niesłusznie zastosował wobec oskarżonego środek probacyjny w postaci zobowiązania do wykonania prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 18 kwietnia 2011r. sygn. akt VI GC 15/11 aczkolwiek nie z powodów wskazanych w pkt.2 zarzutów apelacji. W ocenie sądu odwoławczego bowiem obowiązek wykonania prawomocnych wyroków jest kwestią oczywistą, a ich niewykonanie pociąga określone ustawą skutki. Poza tym w realiach niniejszej sprawy taki obowiązek w żaden sposób nie może być uznany za zachowanie, które ma zapobiec popełnieniu przez S. A. ponownie przestępstwa.

W rezultacie zatem Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok tylko w ten sposób, że uchylił zawarte w pkt. V części dyspozytywnej wyroku orzeczenie o obowiązku wykonania prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 18 kwietnia 2011r. sygn. akt VI GC 15/11 w terminie 3 lat od uprawomocnienia się wyroku. W pozostałej części zaskarżony wyrok jako słuszny należało utrzymać w mocy.

Zgodnie z dyspozycją przepisu art.636§1 k.p.k. sąd odwoławczy zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego (...) Sp. z o.o. w K. 420zł., gdyż w rozprawie odwoławczej uczestniczył jego pełnomocnik.

Od Skarbu Państwa na rzecz adw. W. R. sąd odwoławczy zasądził kwotę 516, 60 zł. ( w tym 96,60 zł. podatku od towarów i usług ), gdyż w rozprawie apelacyjnej brał udział substytut obrońcy ustanowionego z urzędu, a koszty tej obrony nie zostały opłacone ( art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982r. prawo o adwokaturze ).

Ze względu na trudną sytuację materialną oskarżonego na podstawie art.624§1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. sąd okręgowy zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

Klara Łukaszewska Tomasz Skowron Andrzej Wieja