Treść orzeczenia
Sygn. akt VI Ka 128/14
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 9 maja 2014 r.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:
Przewodniczący – Sędzia SO Tomasz Skowron (spr.)
Sędziowie SO Waldemar Masłowski SO Andrzej Wieja
Protokolant Jolanta Kopeć
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Jeleniej Górze Roberta Remiszewskiego po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2014r. sprawy W. B. o wyrok łączny z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze VIII Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w Kamiennej Górze z dnia 19 grudnia 2013r. sygn. akt VIII K 518/13
I. zmienia zaskarżony wyrok wobec skazanego W. B.w ten sposób, że orzeczoną w pkt 1 części dyspozytywnej karę łączną pozbawienia wolności obniża do 5 (pięciu) lat,
II. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy,
III. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. M. kwotę 147,60 zł w tym 27,60 zł podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej obrony skazanego z urzędu w postępowaniu odwoławczym,
IV. zwalnia skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze obciążając nimi Skarb Państwa.
Uzasadnienie
W. B.został skazany prawomocnymi wyrokami:
I. Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 22.12.2008 r. sygn. akt II K 157/08, za czyny popełnione w dniach 21.02.2008 r. i 23.02.2008 r., kwalifikowane z art. 286 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. zat. 11 § 2 k.k. popełnione w warunkach art. 91 § 1 k.k., na karę 1 rok pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 4 lat próby, której wykonanie zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 14.09.2010 r. w sprawie sygn. akt II Ko 588/10,
II. Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 02.02.2009 r., sygn. akt II K 874/06, za 4 czyny popełnione w dniu17.02.2006 r., kwalifikowane z:
a) art. 288 § 1 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności,
b) z art. 278 § 1 k.k. na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności,
c) z art. 158 § 1 k.k. na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności i
d) z art. 223 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności
i karę łączną 2 lat pozbawienia wolności, którą skazany odbył w całości w okresie od 18.02.2006 r. do 04.01.2008 r. i od 21.05.2009 r. do 05.07.2009 r.;
III. Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 29.04.2009 r. sygn. akt II K 164/08, za czyn popełniony w dniu 05.10.2008 r., kwalifikowany z art. 280 § 1 k.k. i art. 286 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby lat 5, której wykonanie zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 07.03.2012 r. w sprawie sygn. akt II Ko 1/12;
IV. Sądu Rejonowego w Świdnicy z dnia 13.04.2011 r. sygn. akt II K 424/09, za czyn popełniony w okresie od 08.06.2007 r. do 30.06.2007 r., kwalifikowany z art. 247 § 1 k.k., na karę 2 lat pozbawienia wolności, którą odbył w okresie od 05.07.2009 r. do 06.10.2009 r. oraz od 13.11.2011 r. do 06.08.2013 r.;
V. Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 01.02.2012 r. sygn. akt II K 722/11, za czyn popełniony w dniu 13.11.2011 r., kwalifikowany z art. 280 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i w zw. z art. 64 § 1 k.k., na karę 3 lat pozbawienia wolności.
Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Kamiennej Górze wyrokiem z dnia 19 grudnia 2013 roku w sprawie VIII K 518/13:
1. na podstawie art. 569 § 1 k.p.k. w zw. z art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył skazanemu W. B.kary pozbawienia wolności orzeczone prawomocnymi wyrokami opisanymi w punktach I, IIa, IIb, IIc, IId, III i IV części wstępnej wyroku łącznego i wymierzył mu karę łączną 6 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności,
2. na podstawie art. 63 § 1 k.k. w zw. z art. 577 k.p.k. zaliczył skazanemu W. B.na poczet kary łącznej pobawienia wolności orzeczonej w pkt 1 części dyspozytywnej wyroku łącznego okres rzeczywistego pozbawienia wolności: w sprawie sygn. akt II K 157/08 od 30.11.2010 r. do 29.06.2011 r., w sprawie II K 874/06 od 18.02.2006 r. do 04.01.2008 r. i od 21.05.2009 r. do 05.07.2009 r., w sprawie II K 164/08 od 06.08.2013 r., do 19.12.2013 r. i nadal, w sprawie II K 424/09 od 05.07.2009 r. do 12.10.2009 r. i od 13.11.2011 r. do 06.08.2013 r.,
3. pozostawił do odrębnego wykonania pozostałe orzeczenia zawarte w wyrokach opisanych w pkt od I do IV części wstępnej wyroku łącznego,
4. na podstawie art. 572 k.p.k. umorzył postępowanie w zakresie wyroku opisanego w punkcie V części wstępnej wyroku,
5. na podstawie § 2 ust. 3 i § 14 ust. 5 i § 16 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. M. kwotę 177,12 zł, w tym kwotę 33,12 zł stanowiącą stawkę podatku od towarów i usług,
6. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. i art. 17 ust. 1 ustawy z 23.06.1973 r.
o opłatach w sprawach karnych zwolnił W. B.od ponoszenia kosztów sądowych, w tym nie wymierzył mu opłaty.
Wyrok ten zaskarżył w części orzeczenia o karze obrońca skazanego z urzędu zarzucając nadmierną surowość orzeczonej kary łącznej w rozmiarze 6 lat i 8 miesięcy, podczas gdy przy uwzględnieniu zasadniczej jednorodzajowości czynów głównie skierowanych przeciwko mieniu, a także pozytywnej opinii o skazanym z jednostki penitencjarnej, świadczącej o znacznym postępie jego resocjalizacji, przyjąć należy większy rozmiar absorpcji łączonych wyroków niż uczyniono to w zaskarżonym wyroku (art. 438 pkt 4 kpk).
Stawiając powyższy zarzut autor apelacji wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie łagodniejszej kary pozbawienia wolności wobec skazanego W. B..
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Apelacja obrońcy skazanego zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zaznaczyć, iż Sąd Rejonowy poczynił prawidłowe ustalenia odnośnie istnienia zbiegu realnego pomiędzy czynami, za które W. B.został skazany w sprawach II K 157/08 i II K 164/08 Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze oraz w sprawach II K 874/06 i II K 424/09 Sądu Rejonowego w Świdnicy.
Rażąca niewspółmierność kary w rozumieniu art.438 pkt 4 k.p.k. zachodzi wówczas, gdy orzeczona kara bądź suma zastosowanych kar zasadniczych i środków karnych wymierzonych przez sąd za przypisane oskarżonemu przestępstwo nie uwzględnia należycie stopnia szkodliwości społecznej czynów oraz nie realizuje w wystarczającej mierze celów kary w zakresie społecznego oddziaływania oraz celów zapobiegawczych i wychowawczych, jakie ma uczynić w stosunku do osoby skazanej. Innymi słowy, tylko wtedy można uznać, że przesłanka rażącej niewspółmierności kary jest spełniona, jeśli z punktu widzenia nie tylko sprawcy (przy wymiarze kary łącznej w odrębnym postępowaniu – skazanego), ale i ogółu społeczeństwa, kara jawi się jako niesprawiedliwa, zbyt drastyczna, przynosząca nadmierną dolegliwość.
Oczywistym jest, iż zmiana kary w instancji odwoławczej nie może następować w każdym przypadku, lecz wyłącznie wówczas, gdy kara orzeczona nie daje się akceptować z powodu różnicy między nią a kara sprawiedliwą, różnicy o randze zasadniczej rażącej. Taka sytuacja – w ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie właśnie występuje.
Powszechnie przyjmuje się, iż skrajne sposoby konfigurowania kary łącznej – pełna kumulacja i pełna absorpcja są stosowane w sytuacjach wyjątkowych, które to nie występują w realiach niniejszej sprawy. W orzecznictwie sądowym oraz piśmiennictwie wskazuje się, iż przy wymiarze kary łącznej orzekanej wyrokiem łącznym należy brać pod uwagę : - ścisłość związku podmiotowo – przedmiotowego zachodzącego między przestępstwami, za które wymierzono podlegające łączeniu kary jednostkowe, - okoliczności, które zaistniały po wydaniu łączonych wyroków, - dyrektywy prewencji ogólnej i indywidualnej (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 11.02.1975r., I KR 292/75, OSNKW 1976, z. 10-11, poz. 128; wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 10.10.1991r., II Akr 127/91, KZS 1991, nr10, poz.10 i z 30.09.1998r. II AKa 191/98, Prok. i Pr. z 1999r., nr4, poz. 24; wyrok Sądu Najwyższego z 25.10.1983r., IV KR 213/83, OSNKW 1984, z.. 5-6, poz. 65 oraz G. Całkiewicz, Dyrektywy wymiaru kary łącznej orzekanej wyrokiem łącznym, Palestra z 2006r., nr 7-8, s. 66-81).
Rzeczywiście jak zauważa w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku sąd rejonowy w niniejszej sprawie sąd dysponował możliwością wymierzenia skazanemu W. B.kary łącznej w wymiarze od 2 lat pozbawienia wolności (najsurowsza z kar wymierzona w sprawach II K 165/08 Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze i II K 424/09 Sądu Rejonowego w Świdnicy) do 8 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności (suma wszystkich kar orzeczonych za czyny pozostające w zbiegu realnym). Rzeczywista dolegliwość jaka wynikała dla skazanego z wszystkich wyroków jednostkowych objętych niniejszym wyrokiem łącznym wynosiła jednak 7 lat pozbawienia wolności, gdyż za przestępstwa, za które W. B.został skazany w sprawie II K 874/06 Sądu Rejonowego w Świdnicy wymierzono mu karę łączną 2 lata pozbawienia wolności. W rezultacie zatem sąd I instancji wymierzył skazanemu karę w wysokości praktycznie odpowiadającej rzeczywistej dolegliwości dla skazanego. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie może za tym przemawiać uprzednia wielokrotna karalność skazanego, jego konsekwencja, czy premedytacja w dążeniu do łamania prawa, jak i postać winy w przypisanych mu kolejnych przestępstwach. Okoliczności te nie są bowiem okolicznościami decydującymi o wymiarze kary łącznej. Zupełnie sąd ten stracił z pola widzenia fakt, że skazany W. B.posiada pozytywną opinie z zakładu karnego (k.75). Odstęp czasowy w jakim zostały popełnione przez skazanego czyny wchodzące w skład przedmiotowego zbiegu realnego, przewaga przestępstw przeciwko mieniu przemawiają za potrzeba wymierzenia skazanemu kary łącznej pozbawienia wolności z zastosowaniem zasady częściowej absorpcji w większym stopniu, zbliżając tą karę do dolnego progu możliwości orzeczenia.
Wobec powyższego sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, ze obniżył orzeczoną w stosunku do skazanego W. B.karę łączną do 5 lat.
W pozostałej części zaskarżony wyrok należało utrzymać w mocy
Wobec ustanowienia W. B.obrońcy z urzędu Sąd Okręgowy na podstawie art.29 ust.1 ustawy z dnia 26.05.1982r. prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. M.kwotę 147,60 zł. w tym 27,60 tytułem podatku od towarów i usług. Wysokość zasądzonej kwoty sąd ustalił na podstawie §14 ust.5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Na podstawie art.634 k.p.k. w zw. z art.624§1 k.p.k. Sąd Odwoławczy zwolnił skazanego W. B.od ponoszenia kosztów postępowania odwoławczego obciążając nimi Skarb Państwa.