Treść orzeczenia
Sygn. akt V U 370/18
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 18 grudnia 2018 r.
Sąd Okręgowy – V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy
w składzie:
Przewodniczący: SSO Krzysztof Główczyński
Protokolant: Klaudia Treter
z dnia 11 kwietnia 2018 r.
po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2018 roku w Legnicy sprawy z wniosku T. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o wysokość renty rodzinnej na skutek odwołania T. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. znak (...) oddala odwołanie
SSO Krzysztof Główczyński
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 11 kwietnia 2018 r., znak: (...), po rozpatrzeniu wniosku T. S. z dnia 15 marca 2018 r., powołując się na art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. odmówił ponownego przeliczenia renty rodzinnej. W uzasadnieniu organ rentowy podał, że składając 15 marca 2018 r. wniosek o przeliczenie świadczenia wnioskodawczyni nie przedłożyła nowych dowodów i nie przedstawiła okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji o przyznaniu emerytury, które miałyby wpływ na wysokość świadczenia. Oddział ZUS stwierdził ponadto, że złożone kartoteki zarobkowe nie stanowią środka dowodowego, gdyż nie zostały potwierdzone przez przechowawcę.
W odwołaniu od powyższej decyzji T. S. wniosła o jej zmianę poprzez ponowne przeliczenie renty rodzinnej w oparciu o wysokość zarobków jaka wynika z przedłożonych do wniosku kartotek zarobków A. S. za okres pracy w Przedsiębiorstwie (...) w C., a także wniosła o zasądzenie od organu rentowego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. wniósł o jego oddalenie z analogicznych do zawartych w zaskarżonej decyzji przyczyn
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Na podstawie decyzji z dnia 02 lutego 2017 r. T. S. jest uprawniona od 12 stycznia 2017 r. do renty rodzinnej na stałe. W celu obliczenia wysokości tego świadczenia, do ustalenia podstawy wymiaru osoby zmarłej przyjęto dotychczasową podstawę wymiaru świadczenia osoby zmarłej, z 3 lat kalendarzowych od stycznia 1979 r. do grudnia 1981 r. oraz wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący przed ograniczeniem do 250%, 286,54%.
Zmarły (...) mąż wnioskodawczyni, A. S. był uprawniony od 01 lutego 1991 r. do przyznanej decyzją z dnia 08 czerwca 1991 r. emerytury górniczej. Podstawę wymiaru tego świadczenia ustalono na podstawie jego wynagrodzenia z kolejnych 3 lat kalendarzowych, obejmujących okres od 01 stycznia 1979 r. do 31 grudnia 1981 r. Ustalono także wskaźnik wynagrodzenia wynoszący 284,96%. Ostatecznie, po przeliczeniu, wskaźnik ten ustalono na 286,54%. A. S. pozostawał w stosunku pracy do dnia 11 czerwca 1991 r.
Na skutek jego wniosku z dnia 19 maja 2016 r., organ rentowy decyzją z dnia 30 maja 2016 r. przeliczając jego emeryturę do ustalenia jej podstawy wymiaru przyjął wynagrodzenie stanowiące podstawę wymiaru składek z 3 lat kalendarzowych od stycznia 1979 r. do grudnia 1981 r. W załączniku do tej decyzji Oddział ZUS stwierdził, że po przeliczeniu zgodnie z art. 111 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych podstawy wymiaru emerytury:
- z 3 kolejnych lat kalendarzowych i w okresie 1979-1990 wskazanym do ustalenia poprzedniej podstawy wymiaru świadczenia, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przyjęto z lat 1979-1981 i wyniósł on 286,54%,
- z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury, tj. w okresie 1971-1990, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przyjęto z lat 1972-1981 i wyniósł on 108,83%,
- z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu przypadających przed dniem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury wskaźnik wyniósł 73,13%. Wskazując na powyższe organ rentowy twierdził brak przeliczenia świadczenia ze względu na to, że żaden ze wskaźników nie jest wyższy od poprzednio obliczonego.
We wniosku z dnia 15 marca 2018 r. T. S. wniosła o ponowne obliczenie jej renty rodzinnej poprzez przeliczenie podstawy wymiaru w wariancie najkorzystniejszym i do wniosku załączyła karty uposażeń A. S., obejmujące lata 1971-1991.
Decyzją z dnia 11 kwietnia 2018 r., znak: (...), po rozpatrzeniu powyższego wniosku, powołując się na art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. odmówił ponownego przeliczenia renty rodzinnej. W uzasadnieniu organ rentowy podał, że składając 15 marca 2018 r. wniosek o przeliczenie świadczenia wnioskodawczyni nie przedłożyła nowych dowodów i nie przedstawiła okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji o przyznaniu emerytury, które miałyby wpływ na wysokość świadczenia. Oddział ZUS stwierdził ponadto, że złożone kartoteki zarobkowe nie stanowią środka dowodowego, gdyż nie zostały potwierdzone przez przechowawcę.
(okolicznościniesporne)
Po przeliczeniu podstawy wymiaru z uwzględnieniem kartotek zarobkowych za lata 1971-1978 i 1982-1987, 1989-1991 oraz zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu za lata 1979-1981 i wynagrodzeń minimalnych za 1988 r. (z uwagi na nieopisaną kartotekę), wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia ustalony z 10 najkorzystniejszych kolejnych lat kalendarzowych, wybranych z 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę wynosi 108,83%, z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury wynosi 176,31%. Obecnie obowiązujący wskaźnik wynosi 286,54% i jest najkorzystniejszy.
Dowód: pismo organu rentowego z dnia 18 czerwca 2018 r., k. 13.
Sąd zważył, co następuje
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Sporna w świetle treści odwołania między stronami była ocena czy wnioskodawczyni przysługuje prawo do ponownego ustalenia wysokości renty rodzinnej. Organ rentowy decyzją z dnia 11 kwietnia 2018 r. na podstawie art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych odmówił przeliczenia świadczenia bowiem ubezpieczona złożyła jedynie kartoteki zarobkowe, które nie stanowią środka dowodowego, gdyż nie zostały potwierdzone przez przechowawcę.
Stosownie do art. 109 ust. 1 wskazanej ustawy emerytalnej, na wniosek emeryta lub rencisty – zgodnie z art. 4 pkt 10 tej ustawy, osoby mającej ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy lub do renty rodzinnej – wysokość emerytury określonej w art. 53 oraz renty ulega ponownemu ustaleniu na zasadach określonych w art. 110-113. W okolicznościach faktycznych sprawy do ponownego obliczenia renty rodzinnej wnioskodawczyni nie wskazała podstawy wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne przypadającej w całości lub w części po przyznaniu świadczenia; wykazane w załączonych do wniosku o przeliczenie świadczenia kartotekach zarobkowych wynagrodzenia zostały osiągnięte przed przyznaniem zarówno emerytury górniczej męża wnioskodawczyni jak i jej renty rodzinnej. Z tego względu nie jest możliwe przeliczenie jej renty rodzinnej w sposób określony przepisami art. 110 i 111 ustawy emerytalnej. Rozważenia wymagała zatem możliwość ponownego obliczenia wysokości renty rodzinnej w sposób określony w art. 111 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Zgodnie z art. 111 ust. 1 wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, od podstawy wymiaru ustalonej w myśl art. 15, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego:
1) z liczby kolejnych lat kalendarzowych i w okresie wskazanym do ustalenia poprzedniej podstawy wymiaru świadczenia,
2) z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury lub renty albo o ponowne ustalenie emerytury lub renty, z uwzględnieniem art. 176,
3) z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury lub renty
- a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.
Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru, obliczony na zasadach określonych w art. 15, mnoży się przez kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia (ust. 2). Podstawa wymiaru emerytury lub renty, ustalana na zasadach określonych w ust. 1 i 2, podlega wszystkim waloryzacjom przysługującym do dnia zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie tej podstawy (ust. 3).
Jak wynika z pisma organu rentowego z dnia 18 czerwca 2016 r. przeliczenie renty rodzinnej z uwzględnieniem kartotek zarobkowych nie ma wpływu na wysokość renty rodzinnej, bowiem dotychczas obowiązujący, ustalony na podstawie wynagrodzenia z kolejnych 3 lat kalendarzowych, obejmujących okres od 01 stycznia 1979 r. do 31 grudnia 1981 r. wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący 286,54% jest najkorzystniejszy. Wnioskodawczyni nie wskazuje istotnych błędów dokonanego przez organ rentowy wyliczenia.
Mając na uwadze ustalone w sprawie istotne dla rozstrzygnięcia fakty i powyższe rozważania Sąd nie uwzględnił jako nieprzydatnego dla wyjaśnienia istoty sprawy dowodu z opinii. Najpełniej odnoszony do średniej krajowej poziom wynagrodzeń A. S. obrazuje obliczenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru z 20 najkorzystniejszych lat. Jego analiza nie pozostawia wątpliwości, że przyjęte do ustalenia wysokości emerytury P. S. kwoty wynagrodzeń za kolejne trzy lata 1979-1981 były w stosunku do wynagrodzeń z pozostałych lat istotnie najkorzystniejsze. Poziom tych wynagrodzeń stanowił bowiem za 1979 r. aż 288,19% średniej krajowej, za 1980 r. - 292,94% i za 1981 r. - 278,48%. W żadnym innym roku wskaźniki nie były wyższe. Stąd zrozumiałe jest więc, że ustalenie podstawy wymiaru renty z wyraźnie dłuższego wobec uwzględnionych w podstawie wymiaru 3 lat, kolejnych 10 lat kalendarzowych czy tym bardziej z 20 lat kalendarzowych nie przyniesie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru, wyższego od dotychczas obliczonego. Nieprzypadkowo zatem podstawę emerytury P. S. stanowiła najkorzystniejsza dla niego podstawa wymiaru z trzech kolejnych lat kalendarzowych.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. pozbawione uzasadnionych podstaw odwołanie oddalił.