Treść orzeczenia
Sygn. akt IX Ka 604/24
Uzasadnienie
M. D. (1) obwiniona została o to, że w dniu 13 października 2022r. około godz. 17:55 w W. na ulicy osiedlowej przy ul. (...) jako osoba wyprowadzająca psa na spacer nie dopełniła obowiązku przestrzegania przepisów o bezzwłocznym usuwaniu zanieczyszczeń stałych w postaci odchodów zwierzęcia z terenów przeznaczonych do wspólnego użytku, tj. o wykroczenie z art. 10 ust. 2a Ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zw. z § 22 ust. 1 i 2 Uchwały Nr. (...) Rady (...) z dnia 9 czerwca 2022 roku w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie m. st. W..
Wyrokiem zaocznym z dnia 26 stycznia 2024r. Sąd Rejonowy dla Warszawy –Mokotowa w Warszawie w sprawie (...) uznał obwinioną M. D. (2) za winną popełnienia zarzucanego jej czynu, określonego w art. 10 ust. 2a Ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zw. z § 22 ust. 1 i 2 Uchwały Nr. (...) Rady (...) z dnia 9 czerwca 2022 roku w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie (...)i za to, na podstawie art. 10 ust. 2 ww. Ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i wymierzył jej za ten czyn karę grzywny w wysokości 300,00 (trzysta) złotych. Na podstawie art. 118 § 1 kpw oraz art. 119 kpw Sąd zasądził od obwinionej na rzecz na rzecz Miasta (...) kwotę 20 (dwudziestu) złotych tytułem zryczałtowanych wydatków postępowania w toku czynności wyjaśniających, a na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 (sto) złotych tytułem zryczałtowanych wydatków postępowania przed sądem pierwszej instancji oraz kwotę 30 (trzydzieści) złotych tytułem opłaty.
Apelację od powyższego wyroku złożyła obwiniona M. D. (2) zarzucając, że została niesłusznie uznana za winną popełnienia wykroczenia z art. 10 ust. 2a Ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, tj. czynu którego nie popełniła, przy czym Sąd I instancji dokonał całkowicie dowolnej i jednostronnej oceny zebranych w sprawie dowodów.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i uniewinnienie jej od zarzucanego czynu, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Apelacja obwinionej prowadziła do kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku, w wyniku której Sąd odwoławczy stwierdził naruszenie przepisów prawa procesowego regulujących rozpoznanie sprawy zaocznie, a co za tym idzie naruszenie prawa obwinionej do obrony poprzez ograniczenie jego uprawnień procesowych, które to uchybienie mogło mieć wpływ na treść wyroku i jako takie prowadzić musiało do jego uchylenia w celu ponownego rozpoznania sprawy.
Sąd I instancji na rozprawie w dniu 26 stycznia 2024r. na podstawie art. 71 § 4 kpw wydal postanowienie o prowadzeniu postępowania pod nieobecność obwinionej w trybie zaocznym albowiem obwiniona nie stawiła się na rozprawę prawidłowo zawiadomiona o jej terminie. Jednocześnie Sąd uznał zawiadomienie o rozprawie za doręczone prawidłowo w trybie art. 139 § 1 kpk w zw. z art. 38 § 1 i 2 kpw.
Zgodnie z dyspozycją art. 71 § 4 kpw przyjętego przez Sąd I instancji za podstawę decyzji o rozpoznaniu sprawy w trybie zaocznym, rozprawę przeprowadza się zaocznie w razie nieusprawiedliwionej nieobecności obwinionego, któremu doręczono wezwanie na rozprawę, chociażby nie był on przesłuchany w toku czynności wyjaśniających, chyba, że Sąd uzna udział obwinionego za konieczny i rozprawę odroczy. Przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność obwinionego oraz wydanie wyroku zaocznego zależy więc od spełnienia trzech warunków tj. prawidłowego wezwania obwinionego na rozprawę, niestawiennictwa na wyznaczony termin oraz braku usprawiedliwienia przyczyn nieobecności. Tylko w razie spełnienia kumulatywnie w/w przesłanek rozprawę przeprowadza się zaocznie, chociażby obwiniony nie był przesłuchany w toku czynności wyjaśniających. Należy podkreślić, że powołany przepis wymaga doręczenia wezwania na rozprawę, co nie jest tożsame z zawiadomieniem o terminie. W rozpoznawanej sprawie obwinionej M. D. (2) nie doręczono wezwania na rozprawę, na której Sąd I instancji rozpoznał sprawę i wydał wyrok zaoczny, a jedynie zawiadomienie o terminie z pouczeniem, że stawiennictwo nie jest obowiązkowe (k. 38). Nie został zatem spełniony warunek doręczenia obwinionej wezwania na rozprawę, co wykluczało wyrokowanie w trybie zaocznym.
Nie został też spełniony warunek określony w art. 67 § 3 kwp zgodnie z którym zawiadomienie o pierwszej rozprawie przesłane do obwinionego, którego obecności na rozprawie nie uznano za obowiązkową, powinno zawierać pouczenie, że może on nie stawiając się do Sądu nadesłać swoje wyjaśnienia. Wyjaśnienia te podlegają odczytaniu na rozprawie, rozprawa ma wówczas charakter zaoczny. Obwinionej pouczenia takiego nie udzielono (k. 38v).
Sąd I instancji nie dysponował dowodem doręczenia obwinionej wezwania na rozprawę, gdyż zgodnie z zarządzeniem o wyznaczeniu rozprawy obwinioną o rozprawie zawiadomiono (k. 37), wraz z zawiadomieniem o pierwszej rozprawie nie doręczono jej także pouczenia o prawie nadesłania wyjaśnień jeżeli na rozprawę się nie stawi a jej obecności nie uznano za obowiązkową. Rozprawa w dniu 26 stycznia 2024r. była pierwszym i jedynym terminem rozprawy głównej na której wydano wyrok zaoczny.
Stwierdzenie przez Sąd odwoławczy powyższego uchybienia skutkowało uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, wobec konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.
Na podstawie art. 436 kpk w zw. z art. 109 § 2 kpw, Sąd ograniczył rozpoznanie apelacji do odmówionego uchybienia bowiem było to wystarczające do wydania orzeczenia, zaś rozpoznanie pozostałych podniesionych w środku odwoławczym zarzutów, zważywszy na powody uchylenia wyroku, byłoby na obecnym etapie postępowania przedwczesne.
Wobec powyższego Sąd Okręgowy orzekł jak w wyroku.