descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt IV U 707/18

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 16 stycznia 2019 roku

Sąd Okręgowy w Tarnowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący: SSO Jacek Liszka

Protokolant: st. sekr. sądowy Patrycja Czarnik

Uzasadnienie

wyroku Sądu Okręgowego w Tarnowie

z dnia 16 stycznia 2019 r.

Decyzją z dnia 13 sierpnia 2018 r., nr (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T., na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1270 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku z dnia 20 lipca 2018 r., odmówił R. M. przyznania prawa do emerytury. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie spełnia wymogów określonych

w art. 184 powołanej ustawy, od wystąpienia których uzależnione jest nabycie prawa do emerytury, ponieważ na dzień 1 stycznia 1999 r. nie udokumentował co najmniej 25-letniego okresu ubezpieczenia, a jedynie 24 lata, 9 miesięcy i 21 dni okresów składkowych

i nieskładkowych oraz co najmniej 15-letniego stażu pracy wykonywanej w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, a jedynie 4 lata i 27 dni takiej pracy. W stażu tym ZUS nie uwzględnił wnioskodawcy okresu zatrudnienia od 5 sierpnia 1982 r. do 30 kwietnia 1994 r. w (...) Zakładach Produkcji (...) w N. na stanowisku ślusarza, ponieważ przedłożona dokumentacja nie określa rodzaju wykonywanej przez ubezpieczonego pracy ściśle według wykazu, działu i pozycji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych

w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Decyzja ta została zaskarżona odwołaniem przez R. M.. W odwołaniu ubezpieczony domagał się zmiany zaskarżonej decyzji i przyznania mu prawa do emerytury. W uzasadnieniu odwołujący podał, że na dzień 1 stycznia 1999 r. legitymuje się co najmniej 15-letnim okresem pracy w szczególnych warunkach, ponieważ pracę taką wykonywał

od 5 sierpnia 1982 r. do 30 kwietnia 1994 r. w (...) Zakładach Produkcji (...)

w N., kiedy był ślusarzem remontowym na wydziale kotłowni i wydziale wyparki. Na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał też co najmniej 25-letni okres ubezpieczenia. Celem wykazania tej okoliczności odwołujący przedłożył kserokopię zaświadczenia KRUS P. Terenowej w T. z dnia 31 sierpnia 2018 r. potwierdzającego okresy podlegania przez niego ubezpieczeniu społecznemu rolników i okresy opłacania składek na to ubezpieczenie (k. 4).

W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu podał, że w świadectwie wykonywania pracy

w szczególnych warunkach z dnia 30 kwietnia 1994 r. nie powołano się na konkretny wykaz, dział i pozycję rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wskazując jedynie błędne przepisy resortowe. W świadectwie tym pracodawca nie wskazał też na charakter pracy wykonywanej przez odwołującego, zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. Organ rentowy podkreślił ponadto, że nie każda praca na stanowisku ślusarza może być zaliczona jako praca w szczególnych warunkach.

Bezsporne w niniejszej sprawie było, że odwołujący R. M. w dniu

(...) ukończył 60 lat życia.

W dniu 20 lipca 2018 r. ubezpieczony wystąpił do ZUS z wnioskiem o emeryturę.

Na dzień 1 stycznia 1999 r. ubezpieczony udokumentował w postępowaniu przed organem rentowym 23 lata, 7 miesięcy i 10 dni okresów składkowych oraz 1 rok, 2 miesiące

i 11 dni okresów nieskładkowych, co dało mu łącznie 24 lata, 9 miesięcy i 21 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Ubezpieczony wykazał też staż pracy w szczególnych warunkach w wymiarze 4 lat i 27 dni z tytułu zatrudnienia od 1 kwietnia 1976 r. do

27 kwietnia 1980 r. w Zakładach (...) S.A. w T. na stanowisku tokarza.

Zaskarżoną decyzją z dnia 13 sierpnia 2018 r. (...) Oddział w T. odmówił R. M. przyznania prawa do emerytury, ponieważ na dzień 1 stycznia 1990 r. wnioskodawca nie udokumentował co najmniej 25-letniego okresu ubezpieczenia oraz co najmniej 15-letniego stażu pracy wykonywanej w szczególnych warunkach lub

w szczególnym charakterze.

Po przedłożeniu w dniu 14 września 2018 r. zaświadczenia KRUS P. (...) w T. z dnia 31 sierpnia 2018 r. potwierdzającego okresy podlegania przez odwołującego ubezpieczeniu społecznemu rolników i okresy opłacania składek na to ubezpieczenie, (...) Oddział w T., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, uznał za udowodniony przez wnioskodawcę na dzień 1 stycznia 1999 r. co najmniej 25-letni okres składkowy i nieskładkowy. Decyzją z dnia 19 września 2018 r. ponownie odmówił mu jednak przyznania prawa do emerytury, ponieważ na dzień 1 stycznia 1999 r. ubezpieczony nie wykazał co najmniej 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Ubezpieczony nie jest członkiem OFE.

(okoliczności bezsporne)

Sąd ustalił ponadto następujący stan faktyczny sprawy:

Od 5 sierpnia 1982 r. do 30 kwietnia 1994 r. odwołujący R. M. pracował

w (...) Zakładach Produkcji (...) w N. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowiskach ślusarza i ślusarza-kanalarza. Umową o pracę z dnia 5 sierpnia 1982 r. na okres próbny od 5 sierpnia 1982 r. do 18 sierpnia 1982 r. i umową o pracę na czas nieokreślony z dnia 19 sierpnia 1982 r. powierzono odwołującemu obowiązki ślusarza

w Wydziale E.. Z dniem 1 listopada 1988 r. odwołujący przeniesiony został

z Wydziału E. (...). Umową o pracę z dnia

30 kwietnia 1992 r. powierzono mu stanowisko ślusarza w Wydziale T. (...)

Z dniem 1 września 1993 r. powierzono odwołującemu obowiązki ślusarza-kanalarza

w Dziale A. (...). Od 3 lutego 1988 r. do 1 marca 1988 r. odwołujący uczęszczał na kurs kierowców wózków akumulatorowych i spalinowych.

dowód:

-

świadectwo pracy z dnia 30.04.1994 r.- k. 4 cz. II akt ZUS, akta osobowe,

-

umowa o pracę na okres próbny z dnia 05.08.1982 r.- akta osobowe,

-

umowy o pracę z dnia: 19.08.1982 r. i 30.04.1992 r.- akta osobowe,

-

karty obiegowe zmiany z dnia: 03.08.1982 r. i 30.04.1994 r.- akta osobowe,

-

angaż z dnia 26.08.1993 r.- akta osobowe,

-

pismo pracodawcy z dnia 02.11.1988 r.- akta osobowe,

-

zaświadczenie z dnia 14.04.1988 r.- akta osobowe,

Odwołujący pracował jako ślusarz remontowy odpowiadając za utrzymanie ruchu.

Do 1 listopada 1988 r. był ślusarzem remontowym na tzw. wyparce, należącej do Wydziału E. znajdującej się przy kotłowni. Dział (...) początkowo należał do Wydziału (...), ale z czasem został włączony do Wydziału S. (...). Na wyparce odbywał się proces zagęszczania ługów poprzez odparowywanie. Na wyparce znajdowało się około 36 pomp i zbiorniki, gdzie następowało odparowywanie wody ze żrącego ługu. W wyparce było 6 wysokich kolumn o średnicy około 3 metrów, w których znajdowały się wężownice z parą wodną. Zadaniem odwołującego była naprawa, remonty

i konserwacja pomp, zbiorników i zaworów. Produkcja w dziale wyparki odbywała się na

3 zmiany w ruchu ciągłym 24-godzinnym. Odwołujący pracował na wyparce jako ślusarz

i konserwator urządzeń. Jego praca polegała na konserwacji i remontach urządzeń oraz utrzymaniu ich w ruchu ciągłym. Odwołujący na bieżąco zajmował się konserwacją

i remontami urządzeń, w tym pomp, zbiorników i zaworów. Swoją pracę wykonywał na wyparce, a ponadto zajmował się konserwacją i remontami kotłów na kotłowni. Zasadniczo pracę realizował na jednej zmianie, a w razie awarii, które zdarzały się często, ponieważ urządzenia były wyeksploatowane, pracował również w godzinach nadliczbowych.

W przypadku awarii, był wzywany do pracy w nocy i w niedziele. Później, kiedy wyparka przeszła pod Wydział S. (...), odwołujący w dalszym ciągu wykonywał tą samą pracę. W wydziale tym, gdzie znajdowały się kadzie fermentacyjne, produkowano z ługu powarzelnego spirytus drzewny. Po produkcji spirytusu, oddrożdżowiona na drożdżowni

tzw. brzeczka- półprodukt- rurociągiem była transportowana na wyparkę. Na wyparce następowało zagęszczanie oddrożdżowionej brzeczki, w wyniku czego otrzymywano zagęszczony płyn, transportowany następnie do odbiorców cysternami. Był to produkt uboczny produkcji, wykorzystywany przy produkcji np. asfaltu. Wyparka była miejscem, gdzie znajdowały się duże zbiorniki i pompy, w których odbywało się zagęszczenie brzeczki poprzez przepompowywanie ze zbiornika do zbiornika i odparowywanie. W Wydziale S. (...) zadaniem odwołującego, podobnie jak na wyparce, były naprawy, konserwacje i remonty urządzeń znajdujących się w wydziale oraz utrzymanie ruchu ciągłego tych urządzeń. Jako ślusarz-kanalarz odwołujący pracował w kanałach ściekowych przy udrażnianiu sieci kanalizacyjnej. Niecałe osiedle mieszkaniowe w N. było połączone siecią kanalizacyjną zakładu i zadaniem odwołującego jako ślusarza-kanalarza było udrożnić tą sieć i połączyć ją z zakładem. Wszystkie te prace odwołujący realizował stale

i w pełnym wymiarze godzin.

dowód:

-

zeznania świadka Z. Ł.- 00:08:27-00:22:38,

-

zeznania świadka H. S.- 00:25:58-00:32:21,

-

zeznania odwołującego R. M.- 00:35:47-00:49:58,

Stan faktyczny w sprawie Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów oraz zeznania świadków i odwołującego.

Sąd pozytywie ocenił dowody z dokumentów, których autentyczność oraz wiarygodność, jak również poprawność materialna i formalna nie budziły wątpliwości, zaś ich treść i forma nie były kwestionowane przez strony postępowania. Brak było zatem jakichkolwiek podstaw, także takich, jakie należałoby uwzględnić z urzędu, aby dokumentom tym odmówić właściwego im znaczenia dowodowego.

Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadków Z. Ł. i H. S. oraz słuchanego w charakterze strony R. M., którzy wskazali na okoliczności istotne

z punktu widzenia rozstrzygnięcia, dotyczące rodzaju czynności wykonywanych przez ubezpieczonego w spornym okresie zatrudnienia w (...) Zakładach Produkcji (...). Zeznania te zasługiwały na walor pełnej wiarygodności, gdyż wzajemnie ze sobą korespondowały, były wewnętrznie spójne, logiczne, a przy tym przekonujące w świetle zasad logiki i doświadczenia życiowego. Pośrednio znalazły też potwierdzenie w treści dokumentów zgromadzonych w aktach osobowych ubezpieczonego. Świadkowie szczegółowo opisali na czym polegała praca odwołującego na zajmowanych stanowiskach ślusarza i ślusarza-kanalarza, zaś ubezpieczony okoliczności te potwierdził.

Pozostałe okoliczności sprawy Sąd uznał za bezsporne, gdyż nie były w żaden sposób kwestionowane przez strony, zaś dokumenty przedstawione na ich stwierdzenie nie budziły wątpliwości Sądu co do ich autentyczności.

Sąd rozważył, co następuje

Odwołanie od zaskarżonej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział

w T. z dnia 13 sierpnia 2018 r. zasługiwało na uwzględnienie.

Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do ustalenia, czy ubezpieczony R. M. spełnia warunki do przyznania mu emerytury w obniżonym wieku z tytułu pracy

w szczególnych warunkach.

Stosownie do treści art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1270 ze zm.), ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:

1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat- dla kobiet i 65 lat- dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.

Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia

do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa (ust. 2).

Wymagany w art. 184 ust. 1 pkt 2 okres składkowy i nieskładkowy przewiduje

art. 27 powołanej ustawy, w świetle którego wynosi on co najmniej 20 lat dla kobiet

i 25 lat dla mężczyzn.

Przepis art. 32 ustawy statuuje natomiast, iż ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 ust. 1. Zgodnie z dyspozycją tego przepisu- za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz

o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia.

Stosownie do treści art. 32 ust. 4 ustawy, wiek emerytalny, o którym mowa

w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych. Mowa tu o rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ze zm.).

Jak wynika z § 1 wskazanego rozporządzenia, stosuje się je do pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, wymienione w § 4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik

do rozporządzenia.

W myśl § 2 ust. 1, okresami uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu uważa się okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym

na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych

na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy (ust. 2).

Zgodnie zaś z § 4 ust. 1, prawo do emerytury nabywa pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A rozporządzenia, jeżeli osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn oraz legitymuje się wymaganym okresem zatrudnienia, w tym co najmniej okresem 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Bezsporne w niniejszej sprawie było, że odwołujący osiągnął wiek 60 lat, posiadał

na dzień 1 stycznia 1999 r. wymagany 25-letni okres ubezpieczenia i nie jest członkiem OFE. Rozstrzygnąć natomiast należało, czy odwołujący legitymuje się co najmniej 15-letnim stażem pracy wykonywanej w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Przed organem rentowym ubezpieczony udowodnił taki staż w wymiarze 4 lat i 27 dni.

Do wykazania 15 lat pracy w szczególnych warunkach zabrakło mu zatem 10 lat, 11 miesięcy i 3 dni.

W orzecznictwie podkreśla się, że w spornych przypadkach uwzględnienie okresów wykonywania pracy szkodliwej lub uciążliwej, wymaganej do przyznania emerytury

w niższym wieku emerytalnym, następuje po ustaleniu rzeczywistego zakresu obowiązków ubezpieczonego oraz wykonywania przez niego szkodliwego zatrudnienia bezpośrednio, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Ocena wykonywania pracy szkodliwej „stale i w pełnym wymiarze czasu pracy” powinna być racjonalna i odnosić się do konkretnego rodzaju pracy

i cech charakteryzujących sposób jej faktycznego świadczenia u danego pracodawcy

(por. wyrok SN z dnia 4 listopada 2015 r., I UK 509/14, LEX nr 1929077). Z przywileju przejścia na emeryturę w niższym wieku emerytalnym, przysługującego pracownikom zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, mogą zatem korzystać wyłącznie pracownicy, którzy byli rzeczywiście zatrudnieni stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowiskach pracy wymienionych w wykazie A lub B, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.

Świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach nie są dokumentami urzędowymi w rozumieniu art. 244 § 1 i 2 k.p.c., gdyż podmiot wydający takie świadectwo nie jest organem państwowym ani organem wykonującym zadania z zakresu administracji państwowej. Tylko dokumenty wystawione przez te organy stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Natomiast omawiane świadectwa traktuje się

w postępowaniu sądowym jako dokumenty prywatne w rozumieniu art. 245 k.p.c., które stanowią dowód tego, że osoba, która je podpisała, złożyła oświadczenie zawarte

w dokumencie. Dokument taki podlega kontroli zarówno co do prawdziwości wskazanych

w nim faktów, jak i co do prawidłowości wskazanej w nim podstawy prawnej. Sąd może więc prowadzić postępowanie dowodowe zmierzające do ustalenia, czy świadczona przez stronę praca była wykonywana w warunkach wymaganych przepisami rozporządzenia i czy ubezpieczony zajmował któreś ze stanowisk pracy wymienionych w załącznikach nr 1 lub 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

(por. wyrok SA we Wrocławiu z dnia 14 lutego 2012 r., III AUa 1717/11, LEX nr 1129731, wyrok SA w Katowicach z dnia 4 listopada 2008 r., III AUa 3113/08, LEX nr 552003, wyrok SA w Białymstoku z dnia 24 września 2008 r., III AUa 795/08, OSAB 2008/4/60-68).

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 27 maja 1985 r., III UZP 5/85 (LEX nr 14635) wyjaśnił, że w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe dopuszczalne jest przeprowadzenie przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych dowodu z zeznań świadków na okoliczność zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, jeżeli zainteresowany wykaże, że nie może przedstawić zaświadczenia zakładu pracy. Pogląd ten został rozwinięty w znowelizowanym art. 473 k.p.c., który stanowi, że w sprawach

z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych nie stosuje się przepisów ograniczających dopuszczalność dowodu ze świadków i z przesłuchania stron. W postępowaniu przed tymi sądami okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń mogą być udowadniane wszelkimi dostępnymi środkami dowodowymi (por. wyrok SN z dnia 2 lutego 1996 r.,

II URN 3/95, OSNP 1996/16/239). Skoro więc w niniejszej sprawie Zakład Ubezpieczeń Społecznych kwestionował fakt wykonywania przez odwołującego pracy w szczególnych warunkach w spornym okresie od 5 sierpnia 1982 r. do 30 kwietnia 1994 r., zasadnym stało się ustalenie okoliczności istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia w oparciu o zeznania świadków, odwołującego i pośrednio na podstawie dowodów z dokumentów.

Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego Sąd uznał, że w spornym okresie zatrudnienia od 5 sierpnia 1982 r. do 30 kwietnia 1994 r. w (...) Zakładach Produkcji (...) w N. odwołujący pracował w szczególnych warunkach.

W oparciu o treść zgromadzonych w aktach osobowych dokumentów Sąd ustalił, że jako ślusarz odwołujący pracował najpierw w Wydziale (...), z dniem 1 listopada 1988 r. przeniesiono go do Wydziału S. (...), umową o pracę z dnia 30 kwietnia 1992 r. powierzono mu stanowisko ślusarza w Wydziale T. (...), zaś z dniem

1 września 1993 r. obowiązki ślusarza-kanalarza w Dziale A. (...). Jak wynika ze spójnych, logicznych i przekonujących zeznań, począwszy od 5 sierpnia 1982 r. odwołujący pracował na wyparce wchodzącej w skład (...).

Na wyparce był odpowiedzialny za remonty i konserwację znajdujących się tam urządzeń

i utrzymanie ich w ruchu ciągłym. Na co dzień odwołujący remontował i konserwował pompy, zbiorniki i zawory. Na wyparce znajdowało się około 36 pomp i zbiorniki, gdzie następowało odparowywanie wody ze żrącego ługu. W wyparce było 6 wysokich kolumn

o średnicy około 3 metrów, w których znajdowały się wężownice z parą wodną. Odwołujący zajmował się ponadto konserwacją i remontami kotłów na kotłowni. Produkcja w dziale wyparki odbywała się na 3 zmiany w ruchu ciągłym 24-godzinnym. Taką samą pracę ubezpieczony realizował w Wydziale S. (...), gdzie produkowano z ługu powarzelnego spirytus drzewny. W wydziale tym znajdowały się kadzie fermentacyjne. Zadaniem odwołującego, podobnie jak na wyparce, były konserwacje i remonty urządzeń znajdujących się w wydziale oraz utrzymanie ruchu ciągłego tych urządzeń. Jako ślusarz-kanalarz odwołujący pracował zaś w kanałach ściekowych przy udrażnianiu sieci kanalizacyjnej. Wszystkie wymienione wyżej prace ubezpieczony wykonywał stale

i w pełnym wymiarze godzin.

Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa, dla oceny, czy pracownik pracował

w szczególnych warunkach, nie ma istotnego znaczenia nazwa zajmowanego przez niego stanowiska, tylko rodzaj powierzonej mu pracy. Praca w szczególnych warunkach to praca wykonywana stale (codziennie) i w pełnym wymiarze czasu pracy (przez 8 godzin dziennie, jeżeli pracownika obowiązuje taki wymiar czasu pracy) w warunkach pozwalających na uznanie jej za jeden z rodzajów pracy wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. (por. wyroki SN: z dnia 8 czerwca 2011 r., I UK 393/10, LEX nr 950426, z dnia 19 maja 2011 r., III UK 174/10, LEX

nr 901652, z dnia 1 czerwca 2010 r., II UK 21/10, LEX nr 619638, z dnia 24 marca 2009 r.,

I PK 194/08, LEX nr 528152, z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 210/07, OSNP 2009/5-6/75, z dnia 6 grudnia 2007 r., III UK 66/07, LEX nr 483283, z dnia 19 września 2007 r., III UK 38/07, OSNP 2008/21-22/329 i z dnia 14 września 2007 r., III UK 27/07, OSNP 2008/21-22/325). To, czym rzeczywiście zajmował się odwołujący w spornym okresie, Sąd ustalił

w oparciu o spójne i korespondujące ze sobą zeznania świadków oraz samego ubezpieczonego.

Prace realizowane przez odwołującego w spornym okresie na stanowisku ślusarza należało zakwalifikować według Działu XIV, zatytułowanego: „Prace różne” pkt 25 (bieżąca konserwacja agregatów i urządzeń oraz prace budowlano-montażowe i budowlano-remontowe na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie) oraz według Działu IV, zatytułowanego: „W chemii”

pkt 39 (oczyszczanie albo naprawianie aparatów lub pojemników (np. cystern, zbiorników itp.) po produktach toksycznych, żrących i parzących oraz prace wewnątrz cystern, kotłów, zbiorników, aparatów i kanałów technologicznych), wykazu A, stanowiącego załącznik

do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Nie ulega wątpliwości, że w kotłowni czy na Wydziale S. (...) realizowano prace w szczególnych warunkach, a tam na co dzień ubezpieczony pracował. Prace zaś wykonywane przez odwołującego na stanowisku ślusarza-kanalarza zakwalifikować należało według Działu IX, zatytułowanego: „W gospodarce komunalnej” pkt 1 (prace w kanałach ściekowych) i 2 (oczyszczanie ścieków i filtrów otwartych) wykazu A, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.

Skoro tak, sporny okres zatrudnienia od 5 sierpnia 1982 r. do 30 kwietnia 1994 r.

(11 lat, 8 miesięcy i 27 dni) należało doliczyć odwołującemu do stażu pracy w szczególnych warunkach w wymiarze 4 lat i 27 dni, co daje mu łącznie ponad 15- letni okres takiej pracy.

W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd uznał, że zaskarżona decyzja (...) Oddział w T. z dnia 13 sierpnia 2018 r. nie była zasadna. Na dzień 1 stycznia 1999 r. odwołujący wykazał bowiem co najmniej 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach.

Mając to na uwadze, w punkcie 1 wyroku, na podstawie powołanych przepisów prawa materialnego oraz art. 477 ( 14) § 2 k.p.c., Sąd zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał odwołującemu prawo do emerytury od dnia 14 września 2018 r., tj. od daty przedłożenia przez ubezpieczonego zaświadczenia KRUS P. (...)w T.

z dnia 31 sierpnia 2018 r. potwierdzającego okresy podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników i okresy opłacania składek na to ubezpieczenie, na podstawie którego ZUS uznał za udowodniony przez wnioskodawcę na dzień 1 stycznia 1999 r. co najmniej 25-letni okres składkowy i nieskładkowy. Dokonując takiego rozstrzygnięcia, uwzględnił przepis

art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS, zgodnie

z którym prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa.

Sąd nie stwierdził odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji (punkt 2 wyroku). W tej mierze miał na uwadze przepis art. 118 ust. 1a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. Dopiero bowiem postępowanie sądowe, a w szczególności przeprowadzone w tym postępowaniu dowody z zeznań świadków i odwołującego pozwoliły na ustalenie istotnych,

a nie znanych wcześniej organowi rentowemu okoliczności i przesądziły ostatecznie

o zasadności wniosku o emeryturę.