Treść orzeczenia
Sygn. akt IV U 1039/13
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 9 września 2014r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
SSO Katarzyna Antoniak
Sygn. akt IV U 1039/13 UZASADNIENIE
st. sekr. sądowy Dorota Malewicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2014r. w S. odwołania M. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 23 lipca 2013 r. (Nr (...)- (...) ) w sprawie M. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy oddala odwołanie. Decyzją z 23 lipca 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., działając na podstawie art.57 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych odmówił M. W. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wskazując, że u wymienionej nie stwierdzono niezdolności do pracy. Odwołanie od w/w decyzji złożyła M. W. wnosząc o jej zmianę i ustalenie jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W uzasadnieniu stanowiska wskazała m.in., że wbrew ustaleniu Komisji Lekarskiej ZUS nie jest zdolna do podjęcia pracy, wcześniej była uznana za osobę niezdolną do pracy i do 31 maja 2013r. pobierała rentę. Od szeregu lat cierpi na wiele schorzeń, z których główne to schorzenia natury kardiologicznej i pulmunologicznej. Stwierdzono u niej również zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa oraz kończyn górnych i dolnych. Stan jej zdrowia stale się pogarsza, obecnie doszły problemy z tarczycą. Ponadto leczy się u psychologa i psychiatry. W tych okolicznościach decyzja organu rentowego jest błędna, tym bardziej że przez całe życie zawodowe pracowała jako szwaczka (odwołanie k.2-3). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wskazując iż zaskarżona decyzja wydana została na podstawie orzeczenia Komisji Lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 16 lipca 2013r., która nie stwierdziła u ubezpieczonej niezdolności do pracy, a odwołanie nie wnosi do sprawy żadnych nowych dowodów faktycznych lub prawnych, które uzasadniałyby zmianę zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.5).
Sąd ustalił, co następuje
Ubezpieczona M. W. do 31 maja 2013r. uprawniona była do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy (decyzja o ustaleniu prawa do renty na okres do 31 maja 2013r. z 20 czerwca 2011r. k.40-41 akt rentowych). W dniu 29 kwietnia 2013r. ubezpieczona wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z wnioskiem o ustalenie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy na dalszy okres (wniosek k.54 akt rentowych). Rozpoznając wniosek organ rentowy skierował ubezpieczoną na badanie przez Lekarza Orzecznika ZUS, który w orzeczeniu z 29 maja 2013r. ustalił, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy (orzeczenie Lekarza Orzecznika z 29 maja 2013r. k.56 akt rentowych).
Na skutek sprzeciwu ubezpieczonej od powyższego orzeczenia Lekarza Orzecznika ubezpieczona skierowana została na badanie przez Komisję Lekarską ZUS, która w orzeczeniu z 16 lipca 2013r. ustaliła, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy (sprzeciw ubezpieczonej od orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS k.57 i orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS z 16 lipca 2013r. k.61 akt rentowych). Na podstawie powyższego orzeczenia, zaskarżoną decyzją z 23 lipca 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy na dalszy okres (decyzja z 23 lipca 2013r. k.62 akt rentowych).
Ubezpieczona ma 52 lata, ukończyła szkołę zawodową w zawodzie szwaczka oraz studium zawodowe w zawodzie operator handlowy (sprzedawca). Przed ustaleniem prawa do renty ubezpieczona pracowała jako szwaczka (wyjaśnienia ubezpieczonej k.89-89v akt sprawy, wniosek o rentę i świadectwa pracy k.1-14 akt rentowych).
Biegli lekarze z zakresu (...) rozpoznali u ubezpieczonej stan po operacyjnym zamknięciu (...) II w 1982r., łagodną niedomykalność zastawki dwudzielnej, napadowe migotanie i trzepotanie przedsionków w wywiadzie, łagodne nadciśnienie tętnicze, hiperlipidemię, okresowy zespół bólowy kręgosłupa szyjnego i lędźwiowo-krzyżowego na podłożu wielopoziomowych zmian dyskopatycznych i zwyrodnieniowych bez upośledzenia jego ruchomości i sprawności ruchowej, obustronny zespół cieśni nadgarstka do planowanego zabiegu operacyjnego bez upośledzenia siły i sprawności obu rąk, rozstrzenie oskrzeli płata środkowego, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc i zaburzenia adaptacyjne stwierdzając, że stan zaawansowania powyższych schorzeń nie powoduje niezdolności ubezpieczonej do pracy. W odniesieniu do schorzeń natury kardiologicznej wskazano, że napadowe migotanie i trzepotanie przedsionków zostało poddane skutecznej kardiowersji elektrycznej w dniu 7 sierpnia 2009r. Wielokrotnie przeprowadzone po tym zabiegu badania H. potwierdzają rytm zatokowy. Od 2009r. ubezpieczona nie wymagała hospitalizacji, a jedynie okresowej kontroli ambulatoryjnej. Brak nawrotów arytmii, zadowalająca tolerancja wysiłku w teście wysiłkowym oraz prawidłowa kontrola ciśnienia tętniczego świadczą o dobrym stanie klinicznym ubezpieczonej. W odniesieniu do schorzeń narządu ruchu ,tj. zespołu bólowego kręgosłupa szyjnego i lędźwiowo-krzyżowego na podłożu wielopoziomowych zmian dyskopatycznych i zwyrodnieniowych oraz obustronnego zespołu cieśni nadgarstka wskazano, że nie upośledzają one ruchomości kręgosłupa i sprawności ruchowej ubezpieczonej, zachowana jest również siła i sprawność obu rąk. W okresach zaostrzeń dolegliwości ze strony kręgosłupa ubezpieczona może wymagać leczenia farmakologicznego i rehabilitacji, a zabieg operacyjny obustronnego zespołu cieśni nadgarstka może być zrealizowany w ramach zasiłku chorobowego. Zadowalający jest również stan układu oddechowego ubezpieczonej. Rozpoznane u niej rozstrzenie oskrzeli płata środkowego i przewlekła obturacyjna choroba płuc mają charakter łagodny i leczone są ambulatoryjnie. Biegli wskazali również, że u ubezpieczonej nie występują objawy kliniczne astmy oskrzelowej, co poddaje w wątpliwość prawidłowość rozpoznania u ubezpieczonej tego schorzenia. Istniejące objawy przemawiają za diagnozą przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. W odniesieniu do schorzeń natury psychicznej wskazano, że od listopada 2012r. ubezpieczona jest leczona psychiatrycznie z rozpoznaniem zaburzeń adaptacyjnych. Nigdy nie była hospitalizowana, a charakter oraz stopień nasilenia objawów psychopatologicznych nie powoduje u ubezpieczonej niezdolności do pracy (opinia biegłych z zakresu kardiologii, ortopedii, neurologii, chorób płuc, psychiatrii i psychologii k.10-13 akt sprawy i opinia uzupełniająca tych biegłych k.48 akt sprawy).
Biegli lekarze z zakresu endokrynologii i okulistyki rozpoznali u ubezpieczonej wole guzowate nadczynne, eutyreozę w wyniku leczenia tiamazolem oraz zapalenie alergiczne spojówek stwierdzając, że schorzenia te nie powodują niezdolności ubezpieczonej do pracy. Aktualnie czynność tarczycy jest prawidłowa. Oznaczone stężenia (...) i hormonów tarczycy mogą okresowo nie mieścić się w granicach wartości referencyjnych, co stanowi wskazówkę dla lekarza ułatwiającą mu podjęcie decyzji odnośnie dawki stosowanych leków. Gdyby ubezpieczona wymagała z tego powodu leczenia chirurgicznego, może być ona okresowo niezdolna do pracy w ramach zasiłku chorobowego. W odniesieniu do stanu narządu wzroku wskazano, że u ubezpieczonej występuje prawidłowa ostrość wzroku do dali i bliży oraz brak zmian na dnie oka, co nie daje podstaw do orzeczenia niezdolności do pracy z przyczyn okulistycznych (opinia biegłych z zakresu endokrynologii i okulistyki k.63-66 akt sprawy).
Biegły lekarz z zakresu medycyny pracy stwierdził, że rozpoznane u ubezpieczonej schorzenia nie dają podstaw do stwierdzenia u niej niezdolności do pracy zgodnej z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi, ale wymagają systematycznego leczenia i kontroli. Ubezpieczona jest wydolna oddechowo, krążeniowo, kończyny są bez zaników mięśniowych, chód jest sprawny, kontakt prawidłowy (opinia biegłego z zakresu medycyny pracy k.78-79 akt sprawy).
Sąd zważył, co następuje
Odwołanie ubezpieczonej M. W. okazało się nieuzasadnione.
Zgodnie z art.57 ust. 1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009r., Nr 153, poz.1227 ze zm.) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki: jest niezdolny do pracy, ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy, a niezdolność do pracy powstała w czasie zatrudnienia, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania zatrudnienia, przy czym ostatniego wymogu nie stosuje do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy. W myśl art.12 ust.1, 2 i 3 ustawy niezdolną do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu, przy czym całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy, a częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.
Rozstrzygnięcie o zasadności odwołania ubezpieczonej od decyzji organu rentowego odmawiającej jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wymagało ustalenia czy u ubezpieczonej istnieje częściowa lub całkowita niezdolność do pracy. W tym celu Sąd zasięgnął opinii specjalistów z zakresu medycyny. Sporządzone na tę okoliczność opinie biegłych z zakresu kardiologii, neurologii, ortopedii, chorób płuc, psychiatrii, psychologii, endokrynologii, okulistyki i medycyny pracy dały podstawy do ustalenia, że ubezpieczona nie jest osobą niezdolną do pracy. Analizując złożone do akt opinie biegłych Sąd doszedł do przekonania, że stanowią one miarodajny i wiarygodny dowód w sprawie, gdyż wydane zostały przez lekarzy - specjalistów z zakresu schorzeń występujących u ubezpieczonej, a ponadto poprzedzone były analizą dokumentacji medycznej ubezpieczonej i jej badaniem. Opinie są spójne i należycie uzasadnione.
Ubezpieczona M. W. nie zgodziła się z wnioskami płynącymi z opinii biegłych i wniosła o dopuszczenie dowodu z łącznej opinii innych biegłych lekarzy z zakresu neurologii, ortopedii, reumatologii, pulmunologii, kardiologii, psychologii, psychiatrii, endokrynologii, okulistyki i biegłego z zakresu medycyny pracy celem dokonania wspólnej oceny jej zdolności do pracy. Zarzuciła, że biegli z zakresu endokrynologii i okulistyki opiniowali oddzielnie od specjalistów z pozostałych dziedzin medycyny. Tymczasem biegli powinni dokonać całościowej oceny stanu jej zdrowia, gdyż suma schorzeń może uzasadniać orzeczenie o niezdolności do pracy (pismo procesowe ubezpieczonej z 4 lipca 2014r. k.72-73). Ponadto w innym piśmie procesowym ubezpieczona zakwestionowała ustalenia biegłych zawarte w opinii z 25 listopada 2013r. (na k.13 akt sprawy) podnosząc, że stan jej zdrowia nie uległ poprawie od czasu, gdy przyznano jej rentę z tytułu niezdolności do pracy, którą pobierała do 31 maja 2013r. (pismo procesowe ubezpieczonej z 19 lutego 2014r. k.31-32 akt sprawy).
Sąd nie przychylił się do wniosku ubezpieczonej o dopuszczenie dowodu z opinii innego zespołu biegłych lekarzy uznając zarzuty ubezpieczonej za niezasadne. W pierwszej kolejności przyznać należy, że w sprawie wydane zostały trzy opinie przez biegłych z różnych dziedzin medycyny (łącznie dziewięciu specjalistów), ale okoliczność ta nie podważa ustaleń zawartych w tych opiniach. Dopuszczając pierwszy dowód z opinii biegłych Sąd ustalił, że zespół biegłych będzie składał się ze specjalistów z zakresu kardiologii, neurologii, ortopedii, chorób płuc, psychiatrii i psychologii (postanowienie dowodowe z 21 października 2013r. k.7 akt sprawy). Biegli z zakresu endokrynologii i okulistyki opiniowali oddzielnie, ale wynikało to faktu, że dowód z opinii tych biegłych został dopuszczony na późniejszym etapie postępowania – postanowieniem z 27 marca 2014r. (k.60 akt sprawy), co z kolei wynikało z tego, że dopiero w toku sprawy ubezpieczona udokumentowała fakt leczenia u takich specjalistów (pismo ubezpieczonej z 19 lutego 2014r. wraz z załącznikami k.31-33 akt sprawy). Brak jest podstaw do uznania, że fakt wydania dwóch opinii zamiast jednej łącznej skutkował ogólną błędną oceną stanu zdrowia ubezpieczonej w kontekście jej zdolności do pracy. W obu opiniach biegli uznali brak podstaw do orzeczenia u ubezpieczonej niezdolności do pracy. Wnioski obu opinii są w tym względzie stanowcze, przy czym w odniesieniu do opinii biegłego endokrynologa i okulisty ubezpieczona nie zgłosiła umotywowanych zastrzeżeń poza zarzutem, że biegli nie opiniowali razem z biegłymi z zakresu kardiologii, neurologii, ortopedii, chorób płuc, psychiatrii i psychologii.
Nieuzasadnione okazały się również zarzuty ubezpieczonej co do oceny stanu jej zdrowia przez biegłych w składzie kardiolog, neurolog, ortopeda, specjalista chorób płuc, psychiatra i psycholog. Należy podkreślić, że po zgłoszeniu przez ubezpieczoną zastrzeżeń do tej opinii (w piśmie na k.32-32) biegli złożyli opinię uzupełniającą, w której ustosunkowali się do zastrzeżeń i wykazali dlaczego brak jest podstaw do orzeczenia u ubezpieczonej niezdolności do pracy (opinia uzupełniająca k.48 akt sprawy). Podnieśli, że za orzeczeniem takim nie przemawiają schorzenia natury kardiologicznej oraz schorzenia narządu ruchu. Wskazali, że rozpoznane u ubezpieczonej migotanie i trzepotanie przedsionków zostało poddane skutecznej kardiowersji elektrycznej w dniu 7 sierpnia 2009r. W efekcie tego zabiegu u ubezpieczonej występuje prawidłowy rytm zatokowy, brak jest nawrotów arytmii, ponadto występuje u niej zadowalająca tolerancja wysiłku (potwierdzona w teście wysiłkowym) i prawidłowo kontrolowane nadciśnienie tętnicze. Ponadto w przekonaniu biegłych – wbrew twierdzeniom ubezpieczonej – brak jest podstaw do rozpoznania u ubezpieczonej umiarkowanej niedomykalności zastawki dwódzielnej. Za rozpoznaniem takim nie przemawia pojedyncze badanie (...). W tym miejscu dodać należy, że biegły z zakresu medycyny pracy w opinii z 30 lipca 2014r. wskazał, że kontrolne (...)z 2013r. nie wykazuje cech przecieku (opinia k.79 akt sprawy), co koresponduje z powyższym stwierdzeniem zespołu biegłych. Co do schorzeń narządu ruchu, które mają istotne znaczenie z punktu widzenia wykonywanego przez ubezpieczoną zawodu szwaczki, biegli podnieśli, że rozpoznany u ubezpieczonej zespół bólowy kręgosłupa szyjnego i lędźwiowo-krzyżowego na podłożu zmian dyskopatycznych i zwyrodnieniowych nie upośledza ruchomości kręgosłupa i sprawności ruchowej ubezpieczonej. Podobnie obustronny zespół cieśni kanału nadgarstka przebiega bez upośledzenia siły i sprawności rąk, przy czym planowane w tym zakresie leczenie operacyjne może przebiegać w ramach zasiłku chorobowego. W tym miejscu wskazać należy, że do chwili obecnej leczenie to nie odbyło się – z twierdzeń ubezpieczonej wynika, że z powodu braku zapisów. Wreszcie niezdolności ubezpieczonej do pracy nie sprowadzają schorzenia układu oddechowego, która przebiegają w sposób łagodny oraz zaburzenia adaptacyjne rozpoznane przez biegłego psychiatrę i psychologa.
W przekonaniu Sądu powyższa argumentacja biegłych jest przekonująca, a całokształt materiału dowodowego, w tym również ostatnia opinia - biegłego z zakresu medycyny pracy, uzasadniał ustalenie, że u ubezpieczonej brak jest podstaw do stwierdzenia niezdolności do pracy, a tym samym nie zachodzi przesłanka do ustalenia prawa ubezpieczonej do renty z tytułu niezdolności do pracy.
Mając na uwadze całokształt powyższych okoliczności Sąd na podstawie art.477.14§1 kpc odwołanie ubezpieczonej oddalił.