Treść orzeczenia
Uzasadnienie
Formularz UK 2
Sygnatura akt
Sygn. akt IV Ka 937/21
Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
1.
1. CZĘŚĆ WSTĘPNA
0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
Wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Fabrycznej z dnia 30 kwietnia 2021 r., sygn. akt II K 512/18.
0.11.2. Podmiot wnoszący apelację
☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
☐ oskarżyciel posiłkowy
☐ oskarżyciel prywatny
☒ obrońca
☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
☐ inny
0.11.3. Granice zaskarżenia
0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
☒ na korzyść
☐ na niekorzyść
☐ w całości
☒ w części
☒
co do winy
☐
co do kary
☐
co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
0.11.3.2. Podniesione zarzuty
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
☐
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
☐
art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
☒
art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
☐
art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
☐
art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
☐
☐
brak zarzutów
0.11.4. Wnioski
☒
uchylenie
☒
zmiana
2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
0.12.1. Ustalenie faktów
0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione
Lp.
Oskarżony
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
Dowód
Numer karty
2.1.1.1.
0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione
Lp.
Oskarżony
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
Dowód
Numer karty
2.1.2.1.
0.12.2. Ocena dowodów
0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
Lp. faktu z pkt 2.1.1
Dowód
Zwięźle o powodach uznania dowodu
0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2
Dowód
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
Lp.
Zarzut
3.1.
Naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść końcowego orzeczenia, tj.:
1. art. 366 k.p.k. w zw. z art. 367 § 1 k.p.k. w zw. z art. 170 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku dowodowego zgłoszonego przez oskarżonego w piśmie z dnia 15 października 2020 r., a dotyczącego uzupełnienia opinii biegłych psychiatrów w zakresie odpowiedzi na pytanie dotyczące ograniczonej poczytalności oskarżonego tempore criminis, jego zdolności do rozpoznawania znaczenia czynów i pokierowania swoim postępowaniem poprzez uznanie, że biegli wyczerpująco odnieśli się do zgromadzonego materiału dowodowego w niniejszej sprawie a także wyjaśnili, z jakich przyczyn wynika tendencja do degresywności i deficytów pamięciowych u oskarżonego, podczas gdy sposób zachowania oskarżonego w postępowaniu sądowym, stwierdzona u oskarżonego przed laty jednostka chorobowa w postaci schizofrenii paranoidalnej oraz jego wypowiedzi kierowane do Sądu tak na rozprawie, jak i w pismach, podają w wątpliwość jego pełną poczytalność, wskazując na poczytalność ograniczoną, co do której biegli nie odnieśli się wyczerpująco w sporządzonej opinii;
2. art. 196 § 1 i 2 k.p.k. poprzez oparcie zaskarżonego wyroku na wnioskach opinii sądowo- psychiatryczno-psychologicznej z dnia 13 lipca 2020 r., w której wydaniu brała udział ta sama biegła lek.G. K., która badała i opiniowała oskarżonego w innej sprawie, wydając końcową opinię w dniu 15 października 2019 r. ( vide: str. 4 opinii biegłych), co skutkowało naruszeniem zasady obiektywizmu przy wydawaniu opinii i powstaniem podstawy do wyłączenia ww. bieglej, albowiem sporządzając opinię na potrzeby niniejszego postępowania biegła wydał już wcześniej opinię negatywną o braku niepoczytalności oskarżonego w innej sprawie i aktualnie ją podtrzymała;
3. art. 2 k.p.k., art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 366 § 1 k.p.k. oraz art.410k.p.k. poprzez wydanie wyroku bez wszechstronnego rozważenia okoliczności sprawy odnoszących się do strony podmiotowej czynu i w konsekwencji błędne ustalenie, że zachowanie oskarżonego było przejawem jego pełnej poczytalności w sytuacji, gdy zarówno wyjaśnienia oskarżonego na etapie postępowania przygotowawczego, jak i zachowanie w trakcie procesu sądowego, a także wiedza Sądu o uzależnieniu oskarżonego od środków odurzających, w szczególności heroiny i dopalaczy oraz podejmowane przez niego kilkukrotnie leczenie odwykowe, winny stanowić podstawę do uznania, iż T. L. tempore criminis nie był w pełni poczytalny.
☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny
Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
Apelacja obrońcy oskarżonego nie jest zasadna.
Odnosząc się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego należy zauważyć, że zarzuty podniesione przez obrońcę w apelacji dotyczą ustaleń Sądu I Instancji poczynionych na podstawie opinii biegłych lekarzy psychiatrów, którzy wydali opinię w sprawie po przeprowadzonej obserwacji, dotyczącej stanu zdrowia psychicznego oskarżonego tempore criminis. Autor apelacji opiera stawiane zarzuty wyłącznie na polemice z ustaleniami Sądu Rejonowego. Brak jest w treści wniesionego środka odwoławczego wykazania konkretnych uchybień w procesie dochodzenia przez Sąd a quo do ustalonych faktów, które mogłyby świadczyć o naruszeniu którejś z reguł dowodzenia określonej w przepisach procedury karnej.
Skuteczny zarzut obrazy art.7 k.p.k. nie może polegać wyłącznie na przedstawieniu – tak jak czyni to skarżący - dowodów wskazujących na okoliczności odmienne, aniżeli przyjęte za podstawę ustaleń sądu, jeśli ustalenia stanowiące podstawę wyroku znajdują oparcie w choćby części dowodów, które sąd uznał za wiarygodne, kształtując swoje przekonanie po rozważeniu - z poszanowaniem dyrektyw płynących z art.7 k.p.k. - wszelkich istotnych okoliczności ujawnionych w toku rozprawy.
Sąd I Instancji w pisemnych motywach odniósł się do wyjaśnień złożonych przez oskarżonego, zauważył ich zmienność i ocenił ich treść. Dokonana przez Sąd meriti ocena wyjaśnień oskarżonego w żaden sposób nie wykracza poza ramy zakreślone treścią art. 7 k.p.k. Ocena wyjaśnień oskarżonego i oparcie ustaleń o wyjaśnienia złożone w toku postępowania przygotowawczego jest należycie uzasadniona. Należy zauważyć - w ślad za Sądem I Instancji - , że oskarżony przyznał się do stawianych mu zarzutów, w ramach przeprowadzonej wizji lokalnej wskazał miejsca w których popełnił zarzucane mu czyny. W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów, które deprecjonowałyby ustalenia zawarte w protokole wizji lokalnej, a zwłaszcza potwierdzały wpływ funkcjonariuszy policji na przebieg wizji lokalnej, o czym traktuje oskarżony. Podnieść należy, że oskarżony na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2019 r. (k.192 ) wyjaśnił, że w czasie wizji lokalnej to on wskazywał miejsca a nie policjanci „ bo oni nie wiedzieli”. Tym samym Sąd Okręgowy zauważa, że argumentacja obrońcy dotycząca zmienności wyjaśnień oskarżonego i budowanie na zmienności wyjaśnień tezy o braku poczytalności oskarżonego nie jest słuszne, zwłaszcza, że ustalenia faktyczne Sąd Rejonowy poczynił też na podstawie innych dowodów, które pozwoliły na weryfikację wyjaśnień oskarżonego złożonych w niniejszej sprawie. Nie bez znaczenia dla oceny wyjaśnień oskarżonego, zwłaszcza tych w których zaprzeczył, aby popełnił stawiane mu zarzuty (k. 336 ) są nie tylko zeznania pokrzywdzonych, w tym także zeznania pokrzywdzonego W. K., który rozpoznał zabezpieczone w mieszkaniu oskarżonego radio jako swoją własność utraconą w wyniku przestępstwa. Podkreślenia wymaga, że ocena wiarygodności wyjaśnień złożonych przez oskarżonego nie może też być wartościowana - oceniania od tego w jakiej fazie postępowania wyjaśnienia te zostały złożone (wyrok SN z 20 V 1978 r. (...) 78/78, OSNKW 12/1978, poz. 147). Oparcie ustaleń faktycznych na wyjaśnieniach złożonych w postępowaniu przygotowawczym lub na rozprawie wymaga jedynie należytej oceny wyjaśnień w oparciu o treść art. 7 k.p.k.
Podkreślić więc należy, że te wyjaśnienia oskarżonego, w których przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów znalazły potwierdzenie w szeregu innych dowodów - czego zdaje się nie dostrzegać skarżący – a zatem ustalenia Sądu Rejonowego dotyczące sprawstwa i winy nie nasuwają zastrzeżeń.
W tym stanie rzeczy zasadnie Sąd Rejonowy uznał wyjaśnienia oskarżonego negujące swój udział w zarzuconych mu czynach jako przyjętą linie obrony.
Słusznie też Sąd I Instancji przyjął, że oskarżony w czasie tempore criminis miał w pełni zachowaną zdolność rozumienia znaczenia czynów i pokierowania swoim postępowaniem.
Przyjęcie tego ustalenia sąd oparł na opinii biegłych lekarzy psychiatrów i psychologa. Z akt sprawy wynika, że Sąd Rejonowy na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2019 r. (k.192) dopuścił dowód z opinii biegłych lekarzy psychiatrów. Biegli wydali opinię z dnia 15 października 2019 r. (k.234 – 239), w której stwierdzili, że z uwagi rozpoznaną wcześniej schizofrenię paranoidalną i konieczność wykonania szeregu badań należy oskarżonego poddać badaniom połączonym z obserwacją w warunkach szpitalnych. Po przeprowadzeniu obserwacji biegli wydali opinię sądowo – psychiatryczną z dnia 13 lipca 2020 r. (k.297 – 314) stwierdzając końcowo, że oskarżony nie miał zniesionej, ani ograniczonej w stopniu znacznym zdolności rozpoznania znaczenia zarzucanych mu czynów i pokierowania swoim postępowaniem – warunki z art. 31§ 1 ani 2 k.k. nie zachodzą. Sąd Okręgowy w pełni podzielił też stanowisko Sądu Rejonowego co do oceny opinii biegłych sporządzonej po przeprowadzonej obserwacji.
Wbrew zarzutom obrońcy wnioski zawarte w tej opinii nie zostały podważone i skarżący nie przedstawił argumentacji świadczącej, że jest ona nie pełna, nie jasna , że zachodzi sprzeczność w treści opinii. Dlatego należy uznać tę opinię za opinię zupełną, a więc taką, która odpowiada na wszelkie pytania zawarte w postanowieniu i jest oparta na wszelkich dostępnych i zgromadzonych w sprawie dowodach, w tym też na pismach oskarżonego (wyrok SN z 9.05.1988 r., II KR 96/88, OSNKW 1988/9–10, poz. 27). Jednocześnie opinia jest jasna, gdyż pozwala na ustalenie i zrozumienie wyrażonych w niej ocen i poglądów. W oparciu o powyższe Sąd Okręgowy uznał, że zarzut obrońcy dotyczący nie uwzględnienia wniosku o uzupełniające przesłuchanie biegłych nie jest zasadny.
Nie można też podzielić zarzutu naruszenia przez sąd orzekający przepisu art. 196§ 1 i 2 k.p.k. poprzez oparcie zaskarżonego wyroku na wnioskach opinii sądowo- psychiatryczno-psychologicznej z dnia 13 lipca 2020 r., w której wydaniu brała udział ta sama biegła lekarz G. K., która badała i opiniowała oskarżonego w innej sprawie. Należy zauważyć, że lekarz G. K. opiniowała nie w innej sprawie lecz w tej samej sprawie i wraz z doktorem C. P. wnioskowała o przeprowadzenie badania oskarżonego połączonego z obserwacją w warunkach szpitalnych. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że wcześniejszy kontakt biegłego ze stroną nie dyskwalifikuje opinii. Także fakt wcześniejszego leczenia psychiatrycznego oskarżonego przez biegłego lekarza psychiatrę nie osłabia a priori zaufania do bezstronności biegłego w rozumieniu art.196 § 3 k.p.k. i nie może być podstawą do jego wyłączenia, o ile nie ujawnią się inne przyczyny uzasadniające takie wyłączenie (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2018 r. III KK 420/17).
Z tego powodu brak podstaw do uwzględnienia tegoż zarzutu, zwłaszcza, że obrońca nie przedstawił argumentów mogących podważyć zaufanie do tegoż biegłego.
Z uwagi na to, że obrońca nie kwestionował przyjętej przez Sąd Rejonowy oceny prawnej zachowania oskarżonego to należy jedynie zauważyć, że przyjęcie przez sąd orzekający działania w ramach art. 91§1 kk czyli w ciągu przestępstw zostało w sposób należyty uzasadnione, w tym także co do sposobu działania oskarżonego co do czynów opisanych w pkt I do IV i od VI do VII części wstępnej wyroku czyli okresu działania, wykorzystywania przez oskarżonego tej samej sposobności przy popełnianiu poszczególnych czynów. Zawartą w pisemnych motywach argumentację dotyczącą przyjęcia ciągu przestępstw Sąd Okręgowy w pełni podziela.
Na końcu wskazać trzeba, iż kierunek wywiedzionej apelacji (co do winy) obligował Sąd Okręgowy, zgodnie z treścią art. 447 § 1 k.p.k., do całościowej oceny zaskarżonego wyroku, a zatem koniecznym było przeanalizowanie, czy zaskarżone orzeczenie nie nosi cech rażącej niewspółmierności w zakresie wymierzonej oskarżonemu kary. W ocenie Sądu Okręgowego również i w tym zakresie nie sposób kwestionować zasadności wydanego orzeczenia. Realizując uprawnienie do wymierzenia kary według swego uznania Sąd I instancji z całą pewnością nie dopuścił się sprzeniewierzenia dyrektywom wskazanym w treści art. 53 k.k., należycie oceniając okoliczności podmiotowe i przedmiotowe sprawy w zakresie wymierzonej kary pozbawienia wolności.
Reasumując, kierując się wyżej wskazanymi względami, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów apelacji, Sąd Odwoławczy orzekł jak w części dyspozytywnej wyroku.
Wniosek
Zmiana zaskarżonego wyroku oraz umorzenie postępowania wobec oskarżonego T. L. z uwagi na jego niepoczytalność i zastosowanie wobec niego adekwatnego środka zabezpieczającego.
Ewentualnie zaś uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania celem sporządzenia przez biegłych psychiatrów opinii uzupełniającej.
☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny
Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
Wobec stwierdzenia niezasadności podniesionych zarzutów obrony oraz nie dopatrzenia się w sprawie uchybień, które podlegały by uwzględnieniu niezależnie od kierunku i granic zaskarżenia, brak było podstaw do uwzględnienia wniosków obrony.
Na końcu jedynie na marginesie, w kontekście sformułowanego przez obronę wniosku alternatywnego, podkreślić należy, że w obecnym stanie prawnym z uwagi na treść art.437§2k.p.k. uchylenie przez Sąd Odwoławczy orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I Instancji może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art.439§1k.p.k., art.454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości.
4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
4.1.
Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
0.15.1.1.
Przedmiot utrzymania w mocy
Wyrok Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Fabrycznej z dnia 30 kwietnia 2021 r., sygn. akt II K 512/18.
Zwięźle o powodach utrzymania w mocy
Apelacja obrońcy oskarżonego nie zasługiwała na uwzględnienie.
W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i dokonanych na podstawie oceny tych dowodów ustaleń faktycznych Sąd Odwoławczy uznał, że zarówno sprawstwo, jak i wina oskarżonego T. L. w zakresie przypisanych mu czynów - nie budzi wątpliwości. Omówione wyżej zarzuty obrony okazały się nieskuteczne, gdyż za ich pomocą skarżący nie zdołał podważyć dokonanej przez Sąd I instancji oceny w tym przedmiocie.
W sprawie nie dopatrzono się także uchybień, które podlegały by uwzględnieniu niezależnie od kierunku i granic zaskarżenia.
0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
0.0.15.2.1.
Przedmiot i zakres zmiany
Zwięźle o powodach zmiany
0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
5.3.1.1.1.
Zwięźle o powodach uchylenia
5.3.1.2.1.
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
Zwięźle o powodach uchylenia
5.3.1.3.1.
Konieczność umorzenia postępowania
Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia
5.3.1.4.1.
Zwięźle o powodach uchylenia
0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Przytoczyć okoliczności
6. Koszty Procesu
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Przytoczyć okoliczności
II
Na podstawie art.29 ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze, kosztami nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu odwoławczym obciążono Skarb Państwa. Zasądzona z tego tytułu kwota - wynosząca 516,60 zł (wraz z podatkiem VAT) - została ustalona w oparciu § 17 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2019 r. poz.18 t.j.).
III
Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolniono oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze uznając, że ich uiszczenie było by dla niego zbyt uciążliwe ze względu na jego sytuację majątkową i wysokość dochodu.
7. PODPIS
SSO Stanisław Jabłoński
0.11.3. Granice zaskarżenia
Kolejny numer załącznika
1.
Podmiot wnoszący apelację
Obrońca oskarżonego T. L. .
Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
Przypisanie oskarżonemu sprawstwa i winy w zakresie zarzuconych m czynów.
0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
☒ na korzyść
☐ na niekorzyść
☐ w całości
☒ w części
☒
co do winy
☐
co do kary
☐
co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
0.11.3.2. Podniesione zarzuty
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
☐
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
☐
art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
☒
art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
☐
art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
☐
art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
☐
☐
brak zarzutów
0.11.4. Wnioski
☒
uchylenie
☒
zmiana