Treść orzeczenia
Sygn. akt III S 1/15
Postanowienie
Dnia 3 lutego 2015 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy
w następującym składzie :
Przewodniczący - Sędzia SO Krystyna Hadryś
Sędziowie SO Andrzej Dyrda (spr.)
SR (del.) Marcin Rak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 lutego 2015 r. sprawy ze skargi A. N. (N.) na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie prowadzonej przed Sądem Rejonowym w Rybniku pod sygn. akt II Ns 8/12 przy udziale Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w Rybniku postanawia :
1. stwierdzić, że w sprawie o sygn. akt II Ns 8/12 Sądu Rejonowego
w Rybniku, nastąpiła przewlekłość postępowania;
2. przyznać skarżącemu A. N. od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Rybniku kwotę 3 000 (trzy tysiące) złotych;
3. oddalić skargę w pozostałym zakresie;
4. zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) złotych z tytułu opłaty od skargi.
SR(del.) Marcin Rak SSO Krystyna Hadryś SSO Andrzej Dyrda
Uzasadnienie
Skarżący A. N. wystąpił ze skargą datowaną na dzień 17 grudnia 2014 r. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. W skardze domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym w Rybniku pod sygnaturą akt II Ns 8/12, przyznania od Skarbu Państwa na jego rzecz kwoty 10.000 zł, wydania zaleceń Sądowi Rejonowemu w Rybniku oraz zasądzenia kosztów postępowania.
Uzasadniając swoje żądanie skarżący podał, że przed Sądem Rejonowym w Rybniku toczy się sprawa z jego wniosku z udziałem (...) S.A. (poprzednio (...) S.A.) o ustanowienie służebności przesyłu. Pozew został złożony w dniu 21 października 2011 r., zaś odpowiedź uczestnika sporządzono w dniu 27 lutego 2012 r. Rozprawa odbyła się w dniach: 2 marca 2012 r., 18 maja 2012 r. oraz 22 czerwca 2012 r. Kolejnego terminu rozprawy nie wyznaczono, pomimo licznych zapytań w tym przedmiocie kierowanych do Sądu telefonicznie przez wnioskodawcę. Zdaniem skarżącego świadczy to o rażącym naruszeniu prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Prezes Sądu Rejonowego w Rybniku wniósł o nieuwzględnienie skargi.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Skarga zasługuje na częściowe uwzględnienie.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w jej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej niż to konieczne dla załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego.
W dniu 22 grudnia 2011 r. do Sądu Rejonowego w Rybniku wpłynął wniosek A. N. o ustanowienie służebności przesyłu. Zarządzeniem z dnia 31 stycznia 2012 r. Przewodniczący wyznaczył termin pierwszej rozprawy na dzień 2 marca 2012 r. Rozprawa była następnie odraczana i odbyła się kolejno w terminach: 4 kwietnia 2012 r., 18 maja 2012 r. oraz 22 czerwca 2012 r. Na rozprawie w dniu 22 czerwca 2012 r. Sąd postanowił rozpoznać wnioski o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego na posiedzeniu niejawnym i w tym celu rozprawę odroczył na termin z urzędu. Kolejną czynność w sprawie podjęto w dniu 10 maja 2013 r., kiedy to Przewodniczący wezwał pełnomocnika uczestnika do podania, czy oświadczenie złożone na rozprawie w dniu 18 maja 2012 r. o wyrażeniu zgody na ustanowienie służebności w zakresie linii przebiegającej w kierunku północno-zachodnim jest aktualnym stanowiskiem w sprawie i tym samym uczestnik cofa zarzuty podniesione w odpowiedzi na wniosek w tym zakresie, czy też oświadczenie to zostało złożone jedynie jako propozycja ugody bez rezygnacji z zarzutów wskazanych w odpowiedzi na wniosek. Pełnomocnik uczestnika w odpowiedzi wystosował do Sądu pismo datowane na 3 czerwca 2013 r., w którym oświadczył, że cofa zarzuty podniesione w odpowiedzi na wniosek.
Postanowieniem z dnia 7 listopada 2014 r. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego, a wykonanie zarządzenia o doręczeniu stronom powyższego postanowienia wraz z wezwaniem do uiszczenia zaliczki na pokrycie kosztów opinii pod rygorem pominięcia dowodu nastąpiło w dniu 11 grudnia 2014 r.
Mając na uwadze powyższy tok czynności i okresy bezczynności w sprawie, skardze A. N. nie sposób odmówić zasadności, bowiem w sprawie niewątpliwie doszło do przewlekłości postępowania. W pierwszej kolejności wskazać należy, że od terminu rozprawy z dnia 22 czerwca 2012 r. do zarządzenia Przewodniczącego z dnia 10 maja 2013 r. upłynęło niemal 12 miesięcy, i to w sytuacji, gdy treść zarządzenia wskazuje na to, że konieczność jego wydania pojawiła się już w dniu 18 maja 2012 r., w związku ze złożonym wtedy oświadczeniem pełnomocnika uczestnika. Jedyną natomiast podstawą odroczenia rozprawy w dniu 22 czerwca 2012 r. była konieczność rozpoznania wniosków o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego, co Sąd uczynił dopiero po ponad 2 latach, postanowieniem z dnia 7 listopada 2014 r. Na marginesie wskazać należy, że wykonanie zarządzenia z dnia 10 maja 2013 r. przez pełnomocnika uczestnika nastąpiło już w dniu 3 czerwca 2013 r. Tak długotrwała opieszałość Sądu w podejmowaniu jakichkolwiek czynności w sprawie, zupełnie nieuzasadniona stopniem jej skomplikowania oraz obszernością dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego, stanowi w ocenie Sądu Okręgowego o rażącym naruszeniu prawa strony do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie.
Z powyższych względów, na podstawie art. 12 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, skargę wnioskodawcy uwzględniono, stwierdzając przewlekłość postępowania w sprawie II Ns 8/12. Sąd Okręgowy uznał jednak, że żądana przez wnioskodawcę kwota 10.000 zł jest nadmierna, bowiem nie odpowiada okresowi trwania przewlekłości oraz stopniu dolegliwości, jakich doznał wnioskodawca w wyniku opieszałości Sądu Rejonowego. Zdaniem Sądu Okręgowego wystarczającą rekompensatę finansową na rzecz skarżącego będzie stanowić kwota 5.000 zł.
W zakresie natomiast złożonego przez skarżącego w trybie art. 12 ust. 3 w/w ustawy żądania wydania takich zaleceń w sprawie II Ns 8/12, które umożliwią sprawne ukończenie postępowania, Sąd uznał, że wydawanie zaleceń Sądowi Rejonowemu w Rybniku jest oczywiście zbędne. Sąd ten wydał już bowiem postanowienie o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego, które już po wniesieniu niniejszej skargi zostało doręczone stronom wraz z wezwaniem do uiszczenia zaliczki pod rygorem pominięcia dowodu. Obecnie zatem, w zależności od realizacji tego zobowiązania przez uczestników, sprawie zostanie nadany dalszy bieg.
O zwrocie opłaty orzeczono na mocy art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.
SR(del.) Marcin Rak SSO Krystyna Hadryś SSO Andrzej Dyrda