Treść orzeczenia
Sygn. akt III Ca 974/13
Postanowienie
Dnia 8 stycznia 2014 r.
Sąd Okręgowy w Nowym Sączu Wydział III Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący – Sędzia SO Jacek Małodobry
Sędzia SO Ewa Adamczyk
Sędzia SO Agnieszka Skrzekut – sprawozdawca
po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Gminy S. przy uczestnictwie: J. J., K. S. (1), K. S. (2), M. I., J. M. (1), M. L., B. M., M. W., A. S., J. M. (2) o wpis służebności na skutek apelacji uczestników M. L., K. S. (1)i K. S. (2) od postanowienia Sądu Rejonowego w Nowym Sączu z dnia 16 września 2013 r. sygn. akt Dz.Kw 7057/13 postanawia: oddalić apelację.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 16 września 2013 r. Sąd Rejonowy w Nowym Sączu utrzymał w mocy zaskarżony skargą wpis referendarza, a kosztami postępowania obciążył skarżącą.
W uzasadnieniu podano, iż w dniu 25 czerwca 2013 r. wpłynął do tamt. Sądu wniosek Gminy S. o wpis w dziale III księgi wieczystej nr (...) służebności przesyłu pasem zaznaczonym na kopii mapy ewidencyjnej sporządzonej przez geodetę M. K. – linią przerywaną koloru czerwonego, o szerokości 9 metrów i długości 21 metrów przez działkę ewidencyjną nr (...). Podstawą wpisu było postanowienie Sądu Rejonowego w Nowym Sączu z dnia 31 maja 2010 r., sygn. akt Ns 1474/08 oraz wyrys z mapy ewidencyjnej z naniesioną służebnością przesyłu sporządzony przez geodetę M. K.. W dniu 1 lipca 2013 r. referendarz sądowy dokonał wpisu zgodnie z wnioskiem.
W ocenie Sądu skarga uczestniczki M. L. na wpis dokonany przez referendarza nie zasługiwała na uwzględnienie w świetle treści art. 626 8 §2 k.p.c. Na podstawie treści księgi wieczystej nr (...) , Sąd Rejonowy ustalił, iż w dalszym ciągu ujawniona jest w niej działka ewidencyjna nr (...), a podział tej działki w księdze wieczystej nie został wprowadzony w dacie dokonywania wpisu. Okoliczność, że po dacie wydania postanowienia w przedmiocie ustanowienia służebności przesyłu , a przed dokonaniem wpisu prawa służebności, nastąpił podział działki ewidencyjnej nr (...) - nie ma w niniejszej sprawie żadnego znaczenia. Powołując się na treść art. 305 4 k.c., w zw. z art. 290 §2 k.c., Sąd Rejonowy wyjaśnił, iż skoro służebność przesyłu została ustanowiona na całej działce ewidencyjnej nr (...), to późniejszy jej podział sprawia, że powstałe z podziału działki również ulegają obciążeniu służebnością.
Powyższe postanowienie zaskarżyli apelacją uczestnicy : M. L., K. S. (1)i K. S. (2). Wnieśli o zmianę orzeczenia przez oddalenie wniosku o wpis , względnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu. W ich ocenie zaskarżone postanowienie narusza art. 626 9k.p.c., 626 8 k.p.c., 626 2 §3 k.p.c., oraz art. 90 §2 k.p.c. Zarzucili, iż wpis obciążenia nastąpił przez nieistniejącą w dacie wpisu działkę ewidencyjną nr (...), co skutkowało współobciążeniem działek ich własności tj. (...)i (...), w sytuacji , gdy przez te nieruchomości nie przebiega służebność przesyłu, o czym można się przekonać analizując dokumenty geodezyjne z naniesioną trasą służebności. Wskazali, iż postanowienie o zniesieniu współwłasności w sprawie Ns 1224/10 stało się prawomocne w dniu 1 czerwca 2013 r., a więc przed dokonaniem przez referendarza wpisu. To postanowienie winno być przez Sąd Rejonowy uwzględnione.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Apelacja jest bezzasadna.
Zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego należy uznać za prawidłowe. Sąd Okręgowy podziela ustalenia faktyczne Sądu I instancji oraz wnioski prawne zawarte w uzasadnieniu orzeczenia , przyjmując je za własne.
Nie ulega wątpliwości, a co wynika z treści księgi wieczystej nr (...), iż w dacie dokonywania przedmiotowego wpisu służebności przesyłu ( tj. w dniu 1 lipca 2013 r. ), księga ta obejmowała działkę ewidencyjną nr (...). Podział tej nieruchomości został ujawniony w księdze wieczystej dopiero wpisem z dnia 18 września 2013 r. Niezrozumiałe są w związku z tym zarzuty apelujących , odnoszące się do tej kwestii.
Wbrew temu, co się podnosi w apelacji Sąd I instancji nie naruszył przepisów w niej wskazanych, a w szczególności art. 626 8§2 k.p.c.
Zgodnie z treścią w/w przepisu, rozpoznając wniosek o wpis, Sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Przepis ten zakreśla granice kognicji Sądu rozpoznającego wniosek o wpis, stosownie ją ograniczając. W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy właściwie zastosował powyższy przepis, zbadał i ocenił dokumenty przedłożone przez wnioskodawcę, a mające stanowić podstawę wpisu służebności przesyłu, uznając je za wystarczające do uwzględnienia wniosku. Z tym stanowiskiem należy się zgodzić, bowiem postanowienie Sądu Rejonowego w Nowym Sączu z dnia 31 maja 2010 r., sygn. akt Ns 1474/08 oraz wyrys z mapy ewidencyjnej z naniesioną służebnością przesyłu sporządzony przez geodetę M. K., stanowią wystarczającą podstawę do dokonania wpisu służebności przesyłu. Sąd Rejonowy, co wynika też z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, zbadał treść wpisów ujawnionych w księdze wieczystej, jakie miały miejsce w dacie dokonywanego wpisu. Jak wyżej ustalono, w księdze tej figurowała działka ewidencyjna nr (...) tj. nieruchomość obciążona.
W takiej sytuacji , zasadnie Sąd Rejonowy uznał, iż skarga na wpis dokonany przez referendarza była niezasadna.
Należy podkreślić, iż oceny tej nie zmieniają okoliczności przytoczone w apelacji, a mianowicie powoływanie się na treść postanowienia o zniesieniu współwłasności wydanego w sprawie Ns 1224/10, a tym bardziej wskazywanie na datę prawomocności tego orzeczenia. Postanowienie to nie zostało ujawnione w księdze wieczystej przed datą dokonania skarżonego wpisu, a zatem z uwagi na ograniczoną kognicję Sądu wieczysto-księgowego, nie mają żadnego znaczenia prawnego.
Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, iż z uwagi na treść art. 290§2 k.c., w razie podziału nieruchomości obciążonej, a taką nieruchomością w świetle treści postanowienia z dnia 31 maja 2010 r., sygn. akt Ns 1474/08 jest działka ewidencyjna nr (...), służebność utrzymuje się w mocy na częściach utworzonych przez podział. Oznacza to , że nawet w sytuacji , gdy działka obciążona uległa podziałowi, służebność obciąża każdą z nowo utworzonych działek (por. m.in. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 2009 r. ,III CZP 9/09, OSNC 2010/1/4).
Za bezpodstawne należy uznać twierdzenia apelujących, iż Sąd wieczysto-księgowy winien dokonać porównania przebiegu służebności z konfiguracją utworzonych po podziale nowych działek ewidencyjnych i stwierdziwszy, że trasa przebiegu służebności nie przebiega przez wszystkie nowo powstałe działki, wniosek o wpis oddalić. Zarzut powyższy, przede wszystkim z uwagi na wskazywaną na wstępie okoliczność, a mianowicie, iż w przedmiotowej księdze wieczystej obejmującej działkę obciążoną, podział działki nr (...) nie został w dacie dokonywania skarżonego wpisu ujawniony, nie zasługiwał na uwzględnienie. Ponadto, należy dodać, że nawet w przypadku, gdyby podział nieruchomości został ujawniony w tej księdze, nie stanowiłoby to podstawy do oddalenia wniosku o wpis służebności z uwagi na treść art. 290 §2 k.c. Wówczas bowiem, każda z nowo powstałych działek, o czym była mowa wyżej, byłaby także obciążona służebnością. W sytuacji natomiast, gdy wykonywanie służebności ogranicza się do jednej lub kilku nieruchomości utworzonych przez podział, właściciele pozostałych części mogą żądać ich zwolnienia od służebności ( art. 290 §2 zd. 2 k.c. ).Tego rodzaju roszczenie jednak, podlega rozpoznaniu w odrębnym postępowaniu tj. w procesie. Ustaleń w tym zakresie, w żadnym razie nie może dokonywać natomiast samodzielnie Sąd wieczysto-księgowy.
Za niezrozumiały należy ocenić zarzut naruszenia art. 90 §2 k.c. wskazywany w apelacji. Przepis ten, nie dotyczy bowiem w ogóle materii rozpoznawanej w niniejszej sprawie . Dotyczy ziszczenia się warunku, które nie ma mocy wstecznej, chyba że inaczej zastrzeżono.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji , oddalając apelację art. 385 k.p.c., w zw. z art. 13§2 k.p.c.
(...)
(...)