descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt III Ca 658/18

Postanowienie

Dnia 11 września 2018 r.

Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:

Przewodniczący-Sędzia: SO Gabriela Sobczyk (spr.)

Sędziowie: SO Mirella Szpyrka

SSO Anna Hajda SSO Gabriela Sobczyk SSO Mirella Szpyrka

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Rybniku oddalił wniosek Gminy R. o wpis prawa własności w księdze wieczystej (...).

Sąd rejonowy rozpoznawał wniosek na skutek wniesienia przez wnioskodawczynię skargi na wcześniejsze postanowienie referendarza sądowego, które utraciło moc prawną. W uzasadnieniu postanowienia ustalił, że jako podstawę wpisu skarżąca przedstawiła dokumenty z podpisami elektronicznymi. Wskazał, że bezspornie dokumenty te mają charakter dokumentu urzędowego. Wskazał jednak, że nie mogą one stanowić podstawy wpisu w księgach wieczystych. Wydział ksiąg wieczystych musiałby mieć możliwość zweryfikowania ich autentyczności, do czego obecnie nie ma stosownych narzędzi. Z tych powodów do wniosku należało dołączyć dokumenty stanowiące podstawę wpisu w księdze wieczystej w tradycyjnej formie. Sąd I instancji wskazał, że jedynym wyjątkiem są wpisy dokonywane na podstawie tytułów wykonawczych uzyskanych w elektronicznym postępowaniu upominawczym, wyjątek ten jednak jest wyraźnie wskazany w art.626 2 kpc. Ponadto wskazał sąd I instancji, że podstawę wpisu może stanowić jedynie ostateczna decyzja, a wnioskodawca winien tę ostateczność wykazać. Wobec braku możliwości weryfikacji dokumentów w formie elektronicznej dołączonych do wniosku, w ocenie sądu rejonowego zaświadczenie wojewody nie jest wystarczające. Dlatego nie można uznać, by ostateczność decyzji została wykazana. Sąd rejonowy podniósł ponadto, że powołane przez wnioskodawczynię przepisy dotyczą postępowania administracyjnego, a nie postępowania sądowego, a w szczególności wieczystoksięgowego.

Przywołując treść art. 626 2§3 kpc oraz art. 626 8§2kpc i art. 626 9kpc Sąd I instancji z opisanych powodów orzekł o oddaleniu wniosku.

Od tego postanowienia apelację wniosła wnioskodawczyni, która domagała się jego zmiany (uchylenia) i uwzględnienia wniosku.

W apelacji zarzuciła:

- naruszenie art.626 2 § 3 k.p.c. poprzez przyjęcie, że dokumenty dołączone do wniosku nie stanowią podstawy wpisów w księdze wieczystej,

- naruszenie przepisów postępowania, a to art. 39 2 kpa poprzez jego niezastosowanie mimo, że z treści tego przepisu wynika, że przedłożone dokumenty są jedynymi możliwymi.

W uzasadnieniu apelacji skarżąca przywołała treść art. 39 2 kpa. Wskazała, że wnioskodawczyni jako strona postępowania administracyjnego nie ma możliwości uzyskania dokumentów w formie tradycyjnej. Nie może bowiem zgodnie ze wskazanym unormowaniem zrezygnować z doręczenia pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Uznała, że niezasadnie Sąd Rejonowy wskazał na niemożność weryfikacji dokumentów, gdyż niemożność ta w ocenie skarżącej ma charakter techniczny, co nie uzasadnia odmowy wpisu. Zarzucił brak logiki argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu postanowienia.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje

Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarżąca nie kwestionowała, że podstawą wpisu mogła być jedynie ostateczna decyzja administracyjna stwierdzająca nabycie przez nią prawa własności. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że żądany wpis nie może być dokonany ze względu na formę dołączonych dokumentów. W tym zakresie w pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skrzynka e - (...) nie służy do obsługi prowadzonego w sądach postępowania cywilnego, a zasadniczo jedynie dla potrzeb działalności administracyjnej sądów. Zasadą jest, że wnioski składa się w sądzie wieczystoksięgowym na papierowym formularzu za wyjątkiem kategorii spraw rozpoznawanych w elektronicznym postępowaniu wieczystoksięgowym (art.626 4 k.p.c.). Badany wniosek nie należy do spraw rozpoznawanych w elektronicznym postępowaniu wieczystoksięgowym, w którym istnieje pewność (ze względu na zastosowane rozwiązania techniczne), że dokument elektroniczny pochodzi od określonego podmiotu. Tym samym skarżąca nie była zwolniona z obowiązku przedstawienia dokumentów stanowiących podstawę wpisu na papierze, co pozwoliłoby na stwierdzenie ich istnienia i pochodzenia od określonego podmiotu. Możliwość dokonania wpisu na podstawie dokumentu elektronicznego wynika bowiem z określonych szczególnych przepisów prawa takich jak: art. 626 4 § 2 k.p.c. czy art.626 2 § 3 1 k.p.c.

Tylko w takich wypadkach, z uwagi na wdrożone rozwiązania techniczne możliwa jest weryfikacja przez sąd wieczysto księgowy tych dokumentów elektronicznych pod kątem ich istnienia i treści.

Nie można zgodzić się z zarzutem apelacji, że tylko brak możliwości technicznych po stronie Sądu nie pozwala na dokonanie wpisu na podstawie zweryfikowanej w systemie elektronicznym decyzji, w szczególności zaś informacji o jej ostateczności. W przepisach dotyczących postępowania wieczystoksięgowego brak w tym zakresie odpowiedniej regulacji umożliwiającej dokonani weryfikacji w/w dokumentów wydanych w postępowaniu administracyjnym. Istniejąca luka w prawie nie może uzasadniać dokonywania wpisu w księdze wieczystej wbrew przepisom prawa normującym postępowanie cywilne.

Nadto do wniosku dołączono jedynie niepodpisane wydruki dokumentów postępowania administracyjnego, a faktyczne dokumenty elektroniczne istnieją w innej formie, zaś Sąd wieczystoksięgowy w ich przypadku nie został przez ustawodawcę wyposażony w możliwość dokonywania weryfikacji ich istnienia, treści i wydania przez upoważniony organ.

Z tych powodów zawarty w apelacji zarzut naruszenia art. 626 2 § 3 kpc uznano za chybiony. Podobnie chybiony był zarzut naruszenia art.39 2 kpa, który nie znajduje zastosowania w postępowaniu sądowym o wpis w księdze wieczystej.

Tym samym zasadnie Sąd Rejonowy uznał istnienie przeszkody do dokonania wpisu.

Orzeczenie o oddaleniu apelacji oparto na art.385 k.p.c. w związku z art.13 § 2 k.p.c..

SSO Anna Hajda SSO Gabriela Sobczyk SSO Mirella Szpyrka