Treść orzeczenia
Sygn. akt III AUa 1157/12
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 27 lutego 2013 r.
Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący - Sędzia
SA Elżbieta Gawda SA Krystyna Smaga (spr.) SA Bogdan Świerk
Protokolant: st.sekr.sądowy Urszula Goluch-Nikanowicz
po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2013 r. w Lublinie sprawy ze skargi K. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w R. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 14 marca 2012 roku wydanym w sprawie III AUa 134/12 w przedmiocie wypłaty emerytury oddala skargę.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 14 marca 2012 r Sąd Apelacyjny w Lublinie oddalił apelację wnioskodawczyni K. M. od wyroku Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 29 grudnia 2011 r. Wyrokiem tym Sąd Okręgowy oddalił odwołanie wnioskodawczyni od decyzji pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. z dnia 30 września 2011 r, wstrzymującej wypłatę emerytury od dnia 1 października 2011 r.
W skardze z dnia 21 grudnia 2012 r skarżąca wniosła o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie i wznowienie wypłaty zawieszonych świadczeń oraz wypłatę świadczeń zaległych wraz z ustawowymi odsetkami. Podniosła, że wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r Trybunał Konstytucyjny orzekł, że ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726 oraz z 2011 r Nr 291, poz. 1707), w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodna z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej.
W dniu 19 lutego 2013 r skarżąca złożyła pismo procesowe, w którym ograniczyła roszczenie, domagając się wypłaty zaległej emerytury za okres od 1 października 2011 r do 22 listopada 2012 r, bowiem ZUS wznowił jej na bieżąco wypłatę świadczenia od dnia 22 listopada 2012 r.
Sąd Apelacyjny ustalił co następuje
Wnioskodawczyni K. M. nabyła prawo do emerytury od dnia 1 października 2008 r. W tej dacie pozostawała w stosunku pracy z Trzecim (...) Urzędem Skarbowym w R., dlatego wypłata świadczenia została zawieszona. W dniu 10 marca 2010 r wnioskodawczyni złożyła wniosek o wypłatę emerytury, a ZUS decyzją z dnia 7 kwietnia 2010 r wznowił wypłatę od 1 marca 2010 r. W dniu 19 maja 2010 r organ rentowy wydał decyzję „o przyznaniu emerytury” od 2 maja 2010 r, to jest od osiągniecia wieku emerytalnego (wnioskodawczyni urodzona (...)). W decyzji tej wyliczył wysokość emerytury w oparciu o art. 26 ustawy o emeryturach i rentach poinformował, że emerytura ustalona z art. 26 ustawy jest mniej korzystna kwotowo, dlatego wnioskodawczyni nadal będzie pobierała emeryturę ustaloną zgodnie z art. 53 ustawy. Decyzją z dnia 30 września 2011 r wypłata emerytury została zawieszona z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia
Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2011 r, wydanym w sprawie VI U 1471/11 Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Radomiu oddalił odwołanie od decyzji zawieszającej wypłatę emerytury, wskazując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. Nr 153, poz. 1227 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. W ocenie Sądu Okręgowego kontynuowanie zatrudnienia u dotychczasowego pracodawcy nie miało wpływu na nabycie prawa do emerytury, jednakże realizacja tego prawa ulegała zawieszeniu w razie kontynuowania zatrudnienia po nabyciu prawa do emerytury, niezależnie od wysokości uzyskiwanego przychodu ze stosunku pracy. Dopiero rozwiązanie stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą umożliwiało wypłatę świadczenia. Na skutek apelacji wnioskodawczyni Sąd Apelacyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 14 marca 2012 r, wydanym w sprawie III AUa 134/12, oddalił apelację, podzielając ustalenia faktyczne i wywody prawne Sądu Okręgowego.
Następnie wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726 oraz z 2011 r Nr 291, poz. 1707) w związku z art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.), dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r, w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011 r, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do Państwa i stanowionego przez nie prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W oparciu o poczynione ustalenia Sąd Apelacyjny zważył co następuje
Złożona przez wnioskodawczynię skarga o wznowienie postępowania jest dopuszczalna. Zgodnie z treścią art. 401 1 kpc można żądać wznowienia postępowania w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. W świetle art. 407 § 2 kpc, w sytuacji określonej w art. 401 1 kpc, skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Skarżąca wniosła skargę w wymaganym terminie, jak również wskazała podstawę warunkującą dopuszczalność skargi.
Podstawę orzeczenia wydanego w sprawie skarżącej stanowił art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Badając zgodność z Konstytucją art. 28 ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych, Trybunał Konstytucyjny powiązał treść tego przepisu z treścią art. 103a ustawy o emeryturach i rentach, wywodząc, że przepisy te nie znajdują zastosowania do osób, które nabyły prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011 r, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy.
Taka treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego została potwierdzona w jego pisemnym uzasadnieniu dotyczącym skutków wyroku, gdzie w sposób wyraźny i jednoznaczny stwierdzono, że „obowiązek rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą - jako warunek realizacji nabytego prawa do emerytury - nie będzie miał zastosowania do osób, które nabyły to prawo w okresie od 8 stycznia 2009 r do 31 grudnia 2010 r”, a więc po uchyleniu cytowanego wyżej art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a przed wejściem w życie art. 103a tej ustawy, dodanego powołaną wcześniej ustawą z dnia 16 grudnia 2010 r o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw.
W sytuacji faktycznej zaistniałej w rozpoznawanej sprawie, skarżąca nabyła prawo do emerytury wprawdzie przed dniem 1 stycznia 2011 r, jednak w okresie obowiązywania art. 103 ust. 2a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przepis ten, obowiązujący do dnia 7 stycznia 2009 r, stanowił że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego.
Skarżąca nabyła zatem prawo do emerytury w okresie, kiedy istniała konieczność rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą w celu realizacji prawa do emerytury przez jej wypłatę. Dlatego nie mieści się w kręgu osób, których dotyczy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r, to jest w kręgu osób, „które nabyły prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011 r bez konieczności rozwiązania stosunku pracy”. W tej sytuacji skarżąca nie miała prawa do wypłaty emerytury od 1 października 2011 r, skoro pozostawała w zatrudnieniu.
Wobec powyższego Sąd Apelacyjny uznał, że niekonstytucyjność przepisów stwierdzona wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r, sygn. akt K 2/12 nie ma wpływu na treść wyroków objętych skargą, co powodować musiało jej oddalenie.
Okoliczność, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłacił skarżącej emeryturę za okres od 1 października 2011 r do 22 listopada 2012 r nie ma znaczenia dla oceny zasadności skargi o wznowienie postepowania.
Z tych względów i na podstawie art. 412 § 2 kpc Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji wyroku.