Treść orzeczenia
Sygn. akt S – 29/14
Postanowienie
Dnia 19 września 2014r.
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: SSA Wojciech Kociubiński
Sędziowie: SSA Marcin Cieślikowski
SSA Bogusław Tocicki (spr.)
po rozpoznaniu w sprawach Sądu Okręgowego we Wrocławiu o sygnaturach akt: IV Kz – 569/14 i IV Kz – 666/14 skargi Z. R. na naruszenie jego prawa do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, wniesionej w dniu 19 sierpnia 2014r., wraz z wnioskiem o zwolnienie z opłaty od wspomnianej skargi, na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004r., nr 179, poz.1843 z późniejszymi zmianami). postanowił :
I. pozostawić bez rozpoznania skargę Z. R.;
II. zwolnić skarżącego Z. R. od opłaty od skargi .
Uzasadnienie
W dniu 19 sierpnia 2014r. Z. R. złożył w Sądzie Okręgowym we Wrocławiu skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004r., nr 179, poz.1843 z późniejszymi zmianami), w której domagał się:
1) stwierdzenia rażącego naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki na wniosek z dnia 5 sierpnia 2014r. o wznowienie postępowania i ustanowienie adwokata z urzędu do sprawy, wskazując, że koszt skargi wynosi 2.000.000 złotych;
2) stwierdzenia nieważności postępowania i rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniach sądu z dnia 4 sierpnia 2014r. oraz słusznego prawa oskarżonego do wznowienia postępowania wskazując, że wspomniane orzeczenia i bezczynność sądu zamykają mu drogę do sądu i wyroku w sprawie z oskarżenia policji z pomocą ze strony adwokata oraz do rozpoznania jego zażalenia na przeszukanie oraz zatrzymanie rzeczy i osoby w dniu 11 lutego 2014r.;
3) zasądzenia od Skarbu Państwa sumy odszkodowania w maksymalnej ustawowo kwocie 50.000 zł określonej w art. 12 ust. 4 cyt. wyżej ustawy;
4) zwolnienia go z kosztów sądowych – opłaty stałej – wynikającej z art. 17 ust. 1 cyt. wyżej ustawy ze względu na trudną sytuację materialną i brak jakichkolwiek dochodów oraz pomocy z MOPS.
W uzasadnieniu skargi wnioskodawca podniósł, że orzeczenia wydane przez Sąd Okręgowy we Wrocławiu na posiedzeniach w dniu 4 sierpnia 2014r. w sprawach o sygnaturach akt: IV Kz – 569/14 i IV Kz – 666/14 okazały się fałszywe, a zagadnienie wstępne, czy popełniono przestępstwo, nie zostało rozstrzygnięte przez sąd.
Jak podniósł skarżący, w dniu 18 sierpnia 2014r. zostały mu doręczone z zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału IV Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego we Wrocławiu informujące o pozostawieniu bez rozpoznania wniosków o wznowienie postępowań zażaleniowych zakończonych postanowieniami Sądu Okręgowego z dnia 4 sierpnia 2014r. pod sygn. IV Kz – 569/14 i IV Kz – 666/14 o nieuwzględnieniu jego zażaleń za zarządzenia Przewodniczącej Wydziału V Karnego Sądu Rejonowego we Wrocławiu z argumentacją, że wniosek taki nie przysługuje, gdyż wznowienia postępowania można się domagać jedynie od prawomocnych orzeczeń kończących sprawę co do istoty.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje
Skarga Z. R. nie podlega rozpoznaniu, gdyż została złożona w dniu 19 sierpnia 2014r., a zatem po wydaniu przez Sąd Okręgowy we Wrocławiu orzeczeń w przedmiocie postępowań zażaleniowych na posiedzeniach w dniu 4 sierpnia 2014r. w sprawach o sygnaturach akt: IV Kz – 569/14 i IV Kz – 666/14.
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004r., nr 179, poz.1843 z późniejszymi zmianami): „ skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie” W świetle literalnego brzmienia cytowanego wyżej przepisu, oraz jego wykładni, zarówno doktrynalnej, jak też operatywnej (sądowej), w tym w świetle licznych judykatów Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, nie ma żadnych wątpliwości, że zwrot „ w toku postępowania w sprawie” dotyczy tego konkretnego etapu postępowania, którego skarga dotyczy i może być ona wniesiona tylko do chwili zakończenia tego etapu postępowania. Jej późniejsze wniesienie jest bezskuteczne.
Termin do wniesienia skargi ma niewątpliwie charakter prekluzyjny, a zatem nie można go przywrócić (por. postanowienie SN z dnia 10 maja 2012r. sygn. KSP – 3/12 – LEX nr 1228682).
W niniejszej sprawie postępowania zażaleniowe, których dotyczy skarga Z. R. zostały zakończone w dniu 4 sierpnia 2014r. i orzeczenia wydajne w wyniku rozpoznania środka odwoławczego są prawomocne (art. 426 § 1 k.p.k.). W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzenia, że autor skargi na przewlekłość złożył ją już po zakończeniu tego postępowania, jej rozpoznanie było wyłączone wobec zaistnienia przeszkody o formalnoprawnym charakterze, a ten fakt determinował rozstrzygnięcie o jej pozostawieniu bez rozpoznania.
Z powyższych względów należało pozostawić bez rozpoznania skargę Z. R. na przewlekłość postępowań zażaleniowych przed Sadem Okręgowym we Wrocławiu w sprawach o sygnaturach akt: IV Kz – 569/14 i IV Kz – 666/14.
Zgodnie z art. 17 ust. 3 cyt. ustawy o skardze opłatę należy zwrócić skarżącemu również w przypadku odrzucenia skargi. W niniejszej sprawie skargi nie odrzucono, bowiem ustawa z dnia 17 czerwca 2004r. przewiduje możliwość odrzucenia skargi jedynie z przyczyn określonych w art. 9 cyt. ustawy. Jednak inna forma orzeczenia, polegająca na formalnoprawnym uznaniu niedopuszczalności złożenia skargi, nie stoi na przeszkodzie zastosowaniu w niniejszej sprawie art. 17 ust. 3 cyt. ustawy. Te same względy, czyli brak możliwości merytorycznego rozpoznania skargi, które uzasadniają brak obciążania ciężarami fiskalnymi skarżącego w razie odrzucenia skargi, przemawiają za tym, aby również w przypadku pozostawienia skargi bez rozpoznania ze względu na jej niedopuszczalność z mocy ustawy, sąd zwracał z urzędu wniesioną opłatę od skargi (por. postanowienie SN z dnia 9 października 2013r., sygn. akt KSP – 8/13 – LEX nr 1375236).