descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt II Ka 342/24

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 10 października 2024r.

Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

SSO Agnieszka Karłowicz

Uzasadnienie

Formularz UK 2

Sygnatura akt

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego II Wydział Karny w Siedlcach z dnia 21 lutego 2024 r. w sprawie II K 760/23

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana

2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia:

1.1. rozprawa przed Sądem I instancji została rozpoznana pod nieobecność oskarżonego, który nie wziął w niej udziału w związku z opóźnieniem środka komunikacji publicznej, przy pomocy którego próbował dotrzeć do Sądu, a swoją nieobecność należycie usprawiedliwił. Uchybienie to sprawiło, że oskarżony nie mógł składać wyjaśnień, wniosków dowodowych oraz zadawać pytań świadkom,

1.2. Sąd I instancji poprzestał na ujawnieniu protokołów przesłuchania P. B. i R. P. z postępowania przygotowawczego, co doprowadziło do nieustalenia dokładnego miejsca przestępstwa z dnia 22 maja 2023 r.,

1.3. Sąd nie przeprowadził z urzędu dowodów z przesłuchań S. J. na okoliczność zatrzymania oskarżonego w dniu 22 maja 2023 r. oraz D. G. na okoliczność zachowania się względem oskarżonego w stosunku do funkcjonariuszy policji P. B. i R. P., co doprowadziło do oparcia rozstrzygnięcia na dowodach z przesłuchania pokrzywdzonych,

1.4. Sąd nie wyeliminował z materiału dowodowego: zeznań z przesłuchania P. B. i R. P., którzy według skarżącego, składali zeznania w tym samym miejscu i czasie w swojej obecności oraz wyjaśnień oskarżonego, który to miał trudności z ich złożeniem poprzez sugerowanie mu wypowiedzi przez funkcjonariusza przeprowadzającego przesłuchanie i niezasadnie przyjęto za wiarygodną wersję przedstawioną przez funkcjonariuszy policji.

1.5. brak ustalenia przez Sąd niemożliwości użycia gestu środkowego palca u obu rąk przez oskarżonego w kierunku funkcjonariuszy w chwili zdarzenia z uwagi, jak twierdzi skarżący, że taki gest nie byłby możliwy w stanie problemów z zachowaniem równowagi, na który wskazują pokrzywdzeni w swoich zeznaniach, rażąca niewspółmierność orzeczonej kary poprzez:

1.6. wymierzenie w pkt. IV wyroku łącznej kary grzywny w wysokości 300 (trzystu) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 10 (dziesięć) złotych, gdy w szczególności za czyn z punktu III. powinna być wymierzona niższa kara gdyż oskarżony przyznał się do jego popełnienia.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadne

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Środek odwoławczy oskarżonego M. J. (1) został uznany jako bezzasadny i nie zasługiwał na uwzględnienie. Z uwagi na nieusystematyzowaną formę złożonego środka odwoławczego przez podmiot nieprofesjonalny jakim jest oskarżony, treść apelacji została uporządkowana przez pryzmat art. 438 k.p.k. w sposób umożliwiający analizę istoty podniesionych zarzutów oraz ich argumentacji.

Zarzut naruszenia art. 374 § 1 k.p.k. dotyczący rozpoznania sprawy przed Sądem I instancji bez obecności oskarżonego, w ocenie Sądu odwoławczego nie podlega uwzględnieniu. Sąd I instancji nie uznał obecności oskarżonego za obowiązkową, stąd mógł, co też uczynił, rozpoznać sprawę pod jego nieobecność. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że dyskrecjonalne uprawnienie Sądu w tym zakresie jest możliwe tylko jeżeli oskarżony został prawidłowo zawiadomiony o terminie i miejscu rozprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy oskarżony M. J. (1) został zawiadomiony o rozprawie w dniu 26.09.2023 r., kiedy to odebrał awizowany list polecony z treścią zawiadomienia. Sąd odwoławczy nie doszukał się w działaniach Sądu I instancji naruszeń w tym zakresie. Oskarżony mając wiedzę o miejscu i terminie rozprawy, miał prawo wziąć w niej udział, z którego to prawa nie skorzystał. Bez znaczenia, w ocenie Sądu odwoławczego w ślad za stanowiskiem Sądu I instancji, jest fakt opóźnienia środka transportu publicznego, którym przemieszczał się oskarżony M. J. (1) do Sądu celem wzięcia udziału w rozprawie. Należy wskazać, że oskarżony, mając znaczne doświadczenie życiowe, wynikające z wieku i wyższego wykształcenia, mógł zawiadomić Sąd o powstałych problemach z dotarciem na rozprawę za pomocą urządzenia telefonicznego, użyczając go od służby konduktorskiej, jeśli nie byłby sam w jego posiadaniu. Z pewnością działanie oskarżonego przysłużyłoby się do zachowania prawa udziału w rozprawie i prowadzenia obrony. Zatem podnoszone kwestie w apelacji przez oskarżonego w tym zakresie są nieuzasadnione.

Obraza przepisów postępowania poprzez naruszenie art. 392 § 1 k.p.k. w zw. z art. 350a k.p.k. w związku z ich niezastosowaniem, w ocenie Sądu Odwoławczego nie podlega uwzględnieniu. Sąd I instancji uznał za wystarczające przeprowadzenie dowodu z protokołów przesłuchań R. P. i P. B.. Stąd też wezwanie ich w roli świadków na rozprawę było zbędne. Jak twierdzi skarżący, brak bezpośredniego przeprowadzenia dowodu przez sąd w postaci przesłuchania w/w osób skutkował niemożliwością dokładnego określenia miejsca popełnienia zdarzenia. Sąd II instancji nie podziela twierdzeń oskarżonego, stojąc na stanowisku, że w okolicznościach niniejszej sprawy było wystarczające ustalenie, że do popełnienia przestępstwa z pkt I i II wyroku doszło w miejscowości K. przy ulicy (...). Ustalenia dotyczące miejsce zdarzenia w toku sprawy nie budziły wątpliwości, stąd jak poprawnie uczynił to Sąd I instancji, nie było potrzeby jego dookreślania. Ponadto jak słusznie zauważył oskarżony, w akcie oskarżenia wskazano jako miejsce popełnienia przestępstwa – K. M.. Jednak Sąd I instancji dokonał modyfikacji opisu czynu eliminując wyraz (...).

Zarzut dotyczący nieprzeprowadzenia z urzędu przez Sąd I instancji dowodów z zeznań świadków S. J. i D. G., nie miał wpływu na treść orzeczenia. Wbrew twierdzeniom skarżącego w notatce urzędowej P. B. znajduje się zapis o obecności matki oskarżonego, gdy oskarżony już został zatrzymany Należy wskazać w ślad za orzecznictwem i doktryną, że obowiązek przeprowadzenia dowodów z urzędu jest możliwy, ale tylko w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne dla wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy - innymi słowy - w jakim jest to niezbędne dla prawidłowego wyrokowania. Sąd orzekający ma zatem obowiązek dochodzenia do prawdy również w sytuacji, gdy strony nie wnioskują o przeprowadzenie nowych dowodów, ale dopiero wówczas, gdy dokonując oceny dowodów uzna, że materiał dowodowy jest niepełny i nasuwa wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy i tym samym wymaga uzupełnienia. Ponadto możliwość przeprowadzanie dowodów z urzędu jest dyskrecjonalnym uprawnieniem Sądu, stąd przywoływanie nieprzeprowadzenia dowodów z urzędu jako uchybienia, jest znaczącym nadużyciem skarżącego. W świetle niniejszej sprawy Sąd I instancji uznał, że zebrane dowody w toku postępowania, są wystarczające do wydania przedmiotowego orzeczenia. Warto wskazać, że oskarżony jako strona postępowania sądowego, mógł samodzielnie składać wnioski dowodowe, w szczególności dotyczące przeprowadzenia dowodu ze źródeł osobowych. O powyższym został zawiadomiony już z chwilą doręczenia aktu oskarżenia i powiadomienia o terminie rozprawy.

Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności nie stwierdził sprzeczności w zeznaniach P. B. i R. P., które to są przedmiotem w/w zarzutów. Należy wskazać, że ustalenie poziomu stan nietrzeźwości nie było przedmiotem postępowania dowodowego w tym sensie, że ten poziom nie stanowił znamion czynów zarzucanych oskarżonemu w akcie oskarżenia. Także podnoszone przez skarżącego uchybienia w postaci błędów w ustaleniach faktycznych, dotyczących okoliczności zachowania się oskarżonego w związku ze spożyciem przez niego alkoholu, stanowią nieudolną linię obrany, przy uwzględnieniu, że oskarżony był zdolny do pokazywania gestów, ale również próbował się oddalić z miejsca zdarzenia i pluł na pokrzywdzonych.

Zasadność zatrzymania i przymusowego doprowadzenia oskarżonego w dniu 23 lipca 2023 r. została prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 30 sierpnia 2023 r. i nie pojawiły się nowe okoliczności zmieniające dokonana ocenę.

Sąd I instancji ustalił sprawstwo oskarżonego za przestępstwo określone w art. 288 § 1 k.k. w oparciu o zeznania B. K., P. R., zapisu monitoringu z protokołem oględzin oraz na podstawie wyjaśnień oskarżonego, w których to M. J. (1) przyznał się do popełnienia zarzuconego mu czynu. W ocenie Sądu odwoławczego wina skarżącego została ustalona w oparciu o wiarygodne i niezależne dowody, tym samym kwestionowanie przez skarżącego ustalenia w tym zakresie są nieuzasadnione.

Zarzut rażącej niewspółmierności kary, wskazany przez oskarżonego w apelacji, w ocenie Sądu II instancji nie jest zasadny. Sąd I instancji szeroko w uzasadnieniu wskazał powody orzeczenia kary grzywny oraz jej wymiaru, w szczególności odwołując się do dyrektyw wskazanych w art. 53 § 1 k.k. i mając na uwadze, że oskarżony przyznał się do popełnienia czynu z punktu III. Sąd I instancji poprawnie wskazał, że M. J. (2) popełnił zarzucane mu czyny w zamiarze bezpośrednim, z niskich pobudek niezasługujących na usprawiedliwienie. Ponadto oskarżony swoimi czynami uderzył w dobra prawnie chronione jakimi są godność funkcjonariusza publicznego oraz ochrona mienia. W związku z powyższym Sąd II instancji, w ślad za argumentacją Sądu I instancji w zakresie wymiaru kary, nie stwierdził rażącej niewspółmierności orzeczonej kary, co implikowało niezasadność tego zarzutu.

Wniosek

1. Uchylenie wyroku w części dotyczącej pkt. I i II i uniewinnienie, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

2. Zmiana wymiaru kary poprzez jej obniżenie w zakresie pkt. III wyroku

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadne

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wobec niezasadności zarzutów podniesionych przez oskarżonego, wnioski apelacyjny nie zasługiwały na uwzględnienie.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Wyrok Sądu Rejonowego II Wydział Karny w Siedlcach z dnia 21 lutego 2024 r. w sprawie II K 760/23 w zaskarżonej części

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Wskazano w rubryce 3.1. Jednocześnie Sąd Okręgowy nie dopatrzył się uchybień podlegających rozpatrzeniu z urzędu.

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6. Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II

Sąd Okręgowy na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k., kierując się względami słuszności, zwolnił skazanego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze określając, że poniesie je Skarb Państwa.

7. PODPIS

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

Podmiot wnoszący apelację

oskarżony

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja całość wyroku

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana