descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt II Cz 793/13

Postanowienie

Dnia 09 października 2013 r.

Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy

w składzie następującym:

Przewodniczący: SSO Małgorzata Grzesik

Sędziowie: SO Sławomir Krajewski

del. SSR Katarzyna Longa SSO Małgorzata Grzesik SSO Sławomir Krajewski

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2012 r. Sąd Rejonowy w Gryficach stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Kamieniu Pomorskim jako właściwemu. W pisemnym uzasadnieniu zostało wskazane, że zgodnie z przepisem art. 781 § 2 k.p.c. tytułom egzekucyjnym pochodzącym od sądu administracyjnego oraz innym tytułom klauzulę wykonalności nadaje sąd właściwości ogólnej dłużnika. Skoro zaś dłużnicy zamieszkują na obszarze właściwości Sądu Rejonowego w Kamieniu Pomorskim na podstawie art. 200 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. należało sprawę przekazać.

Zażalenie na powyższe postanowienie wywiedli dłużnicy Z. G. i I. G., domagając się jego uchylenia. Postanowieniu zarzucili naruszenie art. 5 k.c. i art. 96 § 1 Prawa bankowego, wskazując że wnioskodawca domaga się nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu (...) z dnia 11 czerwca 2012 r. wystawionego na podstawie ksiąg bankowych i deklaracji wekslowych, które nie są dokumentami związanymi z czynnościami bankowymi. W ocenie dłużników właściwość sądowa nie może być ustalona, jeżeli wniosek o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu posiada błędnie zastosowana argumentację oraz braki formalne.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje

Co do zasady zażalenie dłużników nie zasługiwało na uwzględnienie. Wydanie rozstrzygnięcia reformatoryjnego było konsekwencją zmian wprowadzonych w sądownictwie powszechnym, a w szczególności zlikwidowania Sądu Rejonowego w Kamieniu Pomorskim.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 października 2012 r. w sprawie ustalenia siedzib i obszarów właściwości sądów apelacyjnych, sądów okręgowych i sądów rejonowych (Dz. U. z 2012r., poz. 1223), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2013 r. zastąpiło dotychczasowe rozporządzenie z dnia 16 października 2002 r. (Dz. U. z 2002 r., poz. 1508), skutkiem czego nastąpiła likwidacja 79 sądów rejonowych, w tym Sądu Rejonowego w Kamieniu Pomorskim.

Na mocy nowego aktu prawnego, Sądem właściwym dla miejscowości G. jest stosownie do § 3 pkt 35 lit. h, Sąd Rejonowy w Świnoujściu.

Powyższe zmiany musiały zostać uwzględnione na etapie rozpoznawania zażalenia, przy czym zaznaczenia wymaga, że na dzień wydania przez Sąd Rejonowy zaskarżonego postanowienia było ono prawidłowe.

Reasumując, w oparciu o przepis art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. orzeczono jak w punkcie I postanowienia.

W pozostałym zakresie brak było podstaw do uwzględnienia zażalenia dłużników.

Według przepisu art. 781 § 2 k.p.c. tytułom egzekucyjnym pochodzącym od sądu administracyjnego oraz innym tytułom klauzulę wykonalności nadaje sąd rejonowy właściwości ogólnej dłużnika. Jeżeli tej właściwości nie można ustalić, klauzulę nadaje sąd rejonowy, w którego okręgu ma być wszczęta egzekucja, a gdy wierzyciel zamierza wszcząć egzekucję za granicą - sąd rejonowy, w którego okręgu tytuł został sporządzony.

Sąd Odwoławczy wskazuje, że nie sposób podzielić zarzutów dłużników, sprowadzających się do twierdzenia, że przed wydaniem postanowienia na podstawie art. 200 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd winien dokonać weryfikacji wniosku pod kątem spełnienia wymogów formalnych, a także i merytorycznych.

Wskazany przepis określający właściwość sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a zarazem jest on przepisem szczególnym w stosunku do innych przepisów określających właściwość sądu. Mając na względzie charakter postępowania klauzulowego wskazać należy, że na mocy art. 13 § 2 k.p.c. mają do niego odpowiednie zastosowanie przepisy części ogólnej k.p.c. Powszechnie przyjmuje się - mówiąc najogólniej - że „odpowiednie” stosowanie przepisu może polegać na jego zastosowaniu wprost, albo z pewnymi modyfikacjami - usprawiedliwionymi odmiennością stanu „podciąganego” pod dyspozycję stosowanego przepisu, bądź na niedopuszczalności jego stosowania do rozpatrywanego stanu w ogóle. Ta niedopuszczalność może przy tym wynikać albo bezpośrednio z treści wchodzących w grę regulacji prawnych, albo z tego, że zastosowania danej normy nie dałoby się pogodzić ze specyfiką i odmiennością rozpoznawanego stanu.

W samej treści art. 781 § 2 k.p.c. zawarte jest odesłanie do pojęcia właściwości ogólnej, a więc do instytucji zdefiniowanej w art. 27 i nast. części pierwszej k.p.c. Właściwość tę w przypadku osób fizycznych ustala się w oparciu o miejsce zamieszkania dłużnika – uczestnika postępowania klauzulowego.

Natomiast wszczęcie postępowania z art. 130 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. należy do kompetencji właściwego Sądu, nie zaś sądu, do którego wniosek został złożony. Sąd niewłaściwy nie jest uprawniony do badania tak przesłanek formalnych, jak i merytorycznych wniosków. Oznacza to innymi słowy, że po wpłynięciu sprawy Sąd w pierwszej kolejności winien ustalić, czy jest właściwy do prowadzenia postępowania, a dopiero w dalszej kolejności wszczyna postępowanie w przedmiocie usunięcia przez wnioskodawcę braków formalnych. Natomiast badanie przesłanek merytorycznych wniosku jest etapem końcowych postępowania, leżącym wyłącznie w gestii właściwego sądu.

Tym samym zażalenie dłużników było w całości chybione.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Odwoławczy podzielił stanowisko zajęte przez Sąd Rejonowy w zaskarżonym postanowieniu w odniesieniu do zaistnienia podstaw do uznania się niewłaściwym i przekazania sprawy celem nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu innemu sądowi i w oparciu o przepisy art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c., oddalił zażalenie dłużników w pozostałym zakresie, jako bezzasadne, o czym orzeczono w punkcie II. postanowienia.

(...)

(...)

(...)

1. (...)

2. (...)

(...)

(...)

(...)

(...)