Treść orzeczenia
Sygn. akt II Cz 705/13
Postanowienie
Dnia 22 listopada 2013r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Janusz Kasnowski
po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2013 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. S. przy uczestnictwie M. G. o dział spadku na skutek zażalenia wnioskodawczyni M. S. na postanowienie Sądu Rejonowego w Inowrocławiu z dnia 9 sierpnia 2013r. w sprawie o sygn. I Ns 1321 / 11 - w części oddalającej jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie 2 (drugim) poprzez zwolnienie wnioskodawczyni od kosztów sądowych w postaci opłaty od apelacji w pozostałej części.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2013r. Sąd Rejonowy w Inowrocławiu zwolnił wnioskodawczynię M. S. od kosztów sądowych w sprawie o działa spadku, ale jedynie częściowo tj. w 34 części od opłaty sądowej (w punkcie 1) i oddalił jej wniosek w pozostałej części (w punkcie 2 postanowienia).
Sąd uznał, że wnioskodawczyni, w aktualnej sytuacji finansowej i rodzinnej, jest w stanie uiścić przynajmniej połowę kosztów sądowych w sprawie tj. w wysokości 34 części opłaty od apelacji w kwocie 250 zł i to bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Oddalił jej wniosek w pozostałej części, jako nieuzasadniony. W podstawie prawnej orzeczenia Sąd odwołał się do treści art.101 ust.1 i 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (postanowienie wraz z uzasadnieniem - k.158).
W zażaleniu na postanowienie wnioskodawczyni domagała się jego zmiany w części oddalającej jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc w punkcie 2 (drugim) poprzez zwolnienie jej od opłaty sadowej od apelacji w pozostałej części.
Zdaniem skarżącej Sąd Rejonowy wadliwie ocenił jej sytuację majątkową. Uzyskiwane dochody w powiązaniu z licznymi zobowiązaniami oraz prowadzonymi egzekucjami (do wysokości 40 000 zł) uniemożliwiają jej poniesienie kosztów sądowych. Wnioskodawczyni nie zamieszkuje w lokalu mieszkalnym objętym działem spadku i ponosi koszty związane z utrzymaniem swojego mieszkania. Taka sytuacja uniemożliwia jej wyłożenie nawet kwoty 250 zł na opłatę od apelacji. W tych okolicznościach Sąd Rejonowy -oddalając jej wniosek częściowo - dopuścił się naruszenia art.100 ust. 2 ustawy z dnia 28.07.2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (zażalenie wnioskodawczyni -k. 161 i 162).
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Zażalenie wnioskodawczyni jest uzasadnione. Z treści złożonego przez wnioskodawczynię oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że nie ma nikogo na utrzymaniu, nie posiada majątku, a jedynym jej dochodem jest renta rodzinna w wysokości 630 zł miesięcznie. Wskazała dodatkowo na istnienie zobowiązań w kwocie 40 000 zł z tytułu zaległości w opłatach czynszowych za mieszkanie objęte działem spadku i zajęcie komornicze do wysokości 200 zł miesięcznie. Przy braku innych informacji na temat jej sytuacji majątkowej i rodzinnej, i nie przeprowadzenia przez Sąd dochodzenia przewidzianego w art.109 ust.1 ustawy z dnia 28.07.2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, brak podstaw do odmowy zwolnienia wnioskodawczyni od opłaty sądowej w całości. Przy posiadanych dochodach (niewielkich) i zajęciu komorniczym - z jednej strony, a z drugiej -konieczności ponoszenia kosztów związanych ze swoim bieżącym utrzymaniem (opłaceniem dachu nad głową, wyżywieniem i zakupem niezbędnej odzieży), co jest faktem powszechnie znanym, bo w zasadzie każdy dorosły człowiek takie koszty ponosi, wnioskodawczyni może nie mieć środków finansowych na uiszczenie opłaty od apelacji. W tych okolicznościach brak zwolnienia od jej uiszczenia w całości mógłby jej zamknąć drogę do Sądu.
W tym stanie rzeczy Sąd Odwoławczy zmienił zaskarżone postanowienie poprzez zwolnienie wnioskodawczyni od ponoszenia opłaty sądowej od apelacji w pozostałej części (na podstawie art.386&1 kpc w związku z art.397&2 i art.13&2 kpc).