Treść orzeczenia
Sygn. akt II Cz 589/14
Postanowienie
Dnia 3 września 2014 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy
w następującym składzie:
Przewodniczący - SSO Irena Dobosiewicz (spr.) Sędziowie - SO Janusz Kasnowski
SO Wojciech Borodziuk po rozpoznaniu w dniu 3 września 2014 roku w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa: K. G. przeciwko: (...) S.A. w W. o zapłatę na skutek zażalenia powódki na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie 3 wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 27 maja 2014 roku, sygn. akt I C 3347/13 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie i nie obciążać powódki kosztami procesu. Na oryginale właściwe podpisy
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 27 maja 2014 roku Sąd Rejonowy w Bydgoszczy zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 17 000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 26 sierpnia 2013 roku do dnia zapłaty /punkt 1 / oddalając powództwo K. G. w pozostałej części /punkt 2 / i ustalił, że strony ponoszą koszty procesu według zasady stosunkowego rozdzielenia, pozostawiając ich szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu /punkt 3/.
O kosztach postępowania Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. na zasadzie stosunkowego rozdzielenia kosztów, przy czym szczegółowe wyliczenie pozostawił referendarzowi sądowemu, na mocy art. 108 par. 1 k.p.c.
Zażalenie na powyższe postanowienie zawarte w punkcie 3 wyroku wniosła powódka.
Skarżąca zarzuciła postanowieniu naruszenie prawa procesowego tj. art. 102 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie przy zaistnieniu okoliczności szczególnie uzasadniających nieobciążanie powódki kosztami procesu.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Urzeczywistniający zasadę słuszności art. 102 k.p.c. stanowi wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik sporu, a zatem nie podlega wykładni rozszerzającej i związany jest z obowiązkiem strony podania okoliczności zezwalających na przyjęcie, że zachodzi „szczególnie uzasadniony przypadek". Sąd Okręgowy podziela stanowisko Sądu Najwyższego, iż przepis ten powinien być zastosowany wówczas, gdy w okolicznościach danej sprawy obciążenie strony przegrywającej kosztami procesu przeciwnika byłoby rażąco niezgodne z zasadami słuszności (tak postanowienie SN z 11 marca 2011 roku, II CZ 104/10, z dnia 16 lutego 2011 roku, II CZ 203/10). Przy ocenie przesłanek z art. 102 k.p.c, sąd powinien mieć na względzie zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu, jak i dotyczące sytuacji majątkowej i życiowej strony postępowania.
Ocena, czy w konkretnych okolicznościach taki wyjątek wystąpił, jest suwerennym uprawnieniem jurysdykcyjnym sądu orzekającego (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 19 maja 2006 r., III CK 221/05, niepubl.; postanowienie Sądu Najwyższego z 13 grudnia 2007 r., I CZ 110/07, niepubl.).
Sąd Okręgowy nie podziela poglądu Sądu Rejonowego, że w niniejszej sprawie nie zaistniał wypadek szczególnie uzasadniony pozwalający w zakresie rozstrzygnięcia o
kosztach na odstąpienie od zasady stosunkowego rozdzielenia kosztów wyrażonej w art. 100 k.p.c. na rzecz zasady słuszności z art. 102 k.p.c.
Wbrew stanowisku Sądu Rejonowego sytuacja materialna, ale i przede wszystkim zdrowotna powódki przemawia za tym by uznać, iż spełnione pozostają w stosunku do niej przesłanki z art. 102 k.p.c. Przy ocenie przesłanek z art. 102 k.p.c, sąd powinien mieć poza tym na względzie zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu, charakterem żądania, jak i dotyczące sytuacji majątkowej i życiowej strony postępowania.
W przedmiotowej sprawie, odstąpienie od ogólnej reguły zwrotu kosztów procesu jest, w ocenie Sądu Okręgowego, uzasadnione przede wszystkim charakterem żądania z którym wystąpiła powódka. Należy bowiem zauważyć, że nie zgadzając się z przyznaną jej kwotą zadośćuczynienia powódka zmuszona była wystąpić na drogę sądową bo tylko w ten sposób mogła zakwestionować wysokość przyznanego jej zadośćuczynienia. Co więcej roszczenie powódki okazało się częściowo zasadne. Uprawnia to tym bardziej do uznania, iż powódka miała prawo do subiektywnego przekonania o słuszności swoich roszczeń.
Ponadto sytuacja tak materialna, jak i zdrowotna powódki po wypadku uległa pogorszeniu. Powódka jako osoba już obciążona chorobą przed wypadkiem doznała dodatkowych dolegliwości, które nie tylko spowodowały pogorszenie jej sytuacji materialnej, ale i zdrowotnej. Obciążanie w takiej sytuacji powódki kosztami procesu, w szczególności w sytuacji częściowego uwzględnienie jej roszczenia jawi się jako sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Tym bardziej, iż przeciwnikiem procesowym powódki był (...) Zakład (...), będący dużą spółką która posiadając zapewne stałą obsługę prawną ponosi z tym związane koszty, nie stanowiące jednak tak dużego obciążenia finansowego, jakie stanowiłoby poniesienie kosztów procesu dla powódki.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c, zmienił zaskarżone postanowienie w punkcie drugim i odstąpił od obciążenia powódki kosztami procesu.