Treść orzeczenia
Sygn. akt II Cz 379/13
Postanowienie
Dnia 24 września 2013 roku
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSO Ireneusz Płowaś
po rozpoznaniu w dniu 24 września 2013 roku w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku C. G. z udziałem J. B. o podział majątku wspólnego na skutek zażalenia uczestniczki postępowania od postanowienia Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 27.03.2013 roku, sygn. akt II Ns 3828/10 postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 27.03.2013 roku oddalił wniosek uczestniczki postępowania o zwolnienie od kosztów sądowych tj. opłaty od apelacji.
W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, że uczestniczka w oświadczeniu majątkowym podała, że otrzymuje wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia w wysokości 3.300 zł netto miesięcznie, jest właścicielką samochodu o wartości 18.000 zł, ponadto współwłaścicielką nieruchomości (1/6 udziału) odziedziczonej w drodze spadku. Z przedłożonego zeznania PIT za 2011 roku wynika, że uczestniczka osiągnęła roczny dochód w wysokości 60.773,79 zł. Sąd nadto wskazał, że uczestniczka otrzymuje alimenty na córkę w kwocie 1.200 zł. Sąd Rejonowy uznał wobec tego, że uczestniczka jest w stanie ponieść koszty sądowe, opłaty od apelacji, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Dlatego też Sąd Rejonowy na mocy art. 100 § 2 a contrario ustawy z dnia 28.07.2005 roku o koszach sądowych w sprawach cywilnych wniosek uczestniczki oddalił.
Zażalenie na to postanowienie wniosła uczestniczka postępowania, domagając się jego zmiany poprzez zwolnienie uczestniczki od kosztów sądowych wywołanych wniesieniem apelacji. Skarżąca zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na uznaniu, że sytuacja majątkowa uczestniczki pozwala jej na uiszczenie opłaty sądowej od apelacji. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że Sąd Rejonowy dokonując ustaleń faktycznych całkowicie pominął pasywa takie jak koszty spłaty kredytu hipotecznego, koszty utrzymania dziecka oraz samej uczestniczki.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje
Zażalenie należało uznać za bezzasadne.
Przede wszystkim stwierdzić należy, że zwolnienie od kosztów sądowych jest formą pomocy ze strony państwa dla osób będących w trudnej sytuacji materialnej, które nie mogą bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania własnego i rodziny opłacić należnych kosztów sądowych. Reguła powyższa wynika wprost z przepisu art. 102 ust 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Nie ma wątpliwości, iż instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy i można ją stosować tylko w ściśle określonych sytuacjach dotyczących osoby wnoszącej wniosek o zwolnienie od kosztów. Osoby posiadające majątek i stały dochód z reguły nie mogą być uznane za osoby ubogie, które mogą zostać zwolnione od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Mimo tego, że analiza oświadczenia majątkowego uczestniczki została dokonana przez Sąd I instancji pobieżnie, to wniosek, do jakiego na jej podstawie doszedł Sąd Rejonowy jest prawidłowy.
Z informacji zawartych w oświadczeniu majątkowym uczestniczki i dołączonych przez nią dokumentach wynika, że posiada ona dochody i majątek, o którym pisze Sąd Rejonowy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Uczestniczka składając wniosek o zwolnienie od opłaty od apelacji wskazała również na koszty utrzymania i stałe wydatki miesięczne. o tych okolicznościach Sąd Rejonowy nie wspomniał jednak jak w/w i tak nie maja one wpływu na prawidłowość zaskarżonego postanowienia. Uczestniczka własne stałe wydatki miesięczne związane z utrzymaniem określiła na około 3.100 zł. (vide: oświadczenie majątkowe – karta 239 akt i wyjaśnienia – karta 247 akt). Dochody uczestniczki to kwota nieznacznie wyższa. Nie można zapominać jednak o tym, iż uczestniczka otrzymuje alimenty na córkę w kwocie 1.200 zł. Suma ta nie stanowi wprawdzie dochodów powódki, ale ma wpływ na to, iż dzięki niej uczestniczka nie ponosi w całości kosztów utrzymania córki i faktycznie zmniejsza wydatki uczestniczki ponoszone z uzyskiwanych przez nią dochodów z pracy zarobkowej. Nadto jak już w/w uczestniczka posiada majątek w szczególności w postaci udziału w nieruchomości odziedziczonej po matce, którego wartość sama określiła na 60.000 zł. Dodatkowo z zestawienia operacji na koncie bankowym uczestniczki – karta 253 akt, wynika, że w okresie, w którym składał apelację dysponowała kwotą około 3.300 zł. Opłata od apelacji w niniejszej sprawie wynosi 1.000 zł.
Wobec powyższego uznać należy podniesione w zażaleniu zarzuty za bezzasadne. Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy ocenił sytuację majątkową uczestniczki uznając, iż nie może ona skorzystać z dobrodziejstwa zwolnienia od kosztów sądowych.
Dlatego też na mocy art. 397 § 1 i 2 kpc w zw. z art. 385 kpc i art. 13 § 2 kpc zażalenie należało oddalić jako bezzasadne.