Treść orzeczenia
Sygn. akt II Ca 640/13
Postanowienie
Dnia 10 października 2013 r.
Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Barbara Nowicka
Sędziowie: SO Longina Góra
SO Piotr Rajczakowski
Protokolant: Bogusława Mierzwa
po rozpoznaniu w dniu 10 października 2013 r. w Świdnicy na rozprawie sprawy z wniosku Powiatu (...) o stwierdzenie nabycia spadku po N. K. na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Ząbkowicach Śląskich z dnia 2 lipca 2013 r., sygn. akt I Ns 447/13 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ząbkowicach Śląskich.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 2 lipca 2013r. Sąd Rejonowy w Ząbkowicach Śląskich na posiedzeniu niejawnym oddalił wniosek Powiatu (...) o stwierdzenie nabycia spadku po N. K..
W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego w stwierdzeniu nabycia spadku po N. K.. Z treści wniosku wynika, że wnioskodawca prowadzi postępowanie
w przedmiocie orzeczenia przepadku samochodu spadkodawcy
a ustalenie spadkobierców jest mu potrzebne jedynie dla dokonywania doręczeń w postępowaniu administracyjnym.
Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku wszczyna się na wniosek spadkobiercy lub innej osoby zainteresowanej, której praw dotyczy wynik postępowania (art. 506 i 510 § 1 kpc) a organ administracji publicznej nie spełnia tych wymogów i nie ma uprawnień by skutecznie wystąpić do sądu spadku z tego rodzaju wnioskiem.
W apelacji od tego postanowienia wnioskodawca zarzucił mu:
1) naruszenie prawa materialnego – art. 1025 kc w zw. z art. 11
i 12 ust. 2 ustawy z dnia 22 lipca 2010r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 152 poz. 1018) poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż nie ma on interesu prawnego w ustaleniu spadkobierców;
2) nierozpoznanie istoty sprawy poprzez całkowite pominięcie okoliczności, iż wnioskodawca nie działa w sprawie jako organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne, zaś orzekanie przepadku pojazdu następuje w drodze postępowania sądowego.
Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Sąd Okręgowy rozpoznając apelację zważył co następuje
Apelacja jest uzasadniona.
Sąd Rejonowy oddalając wniosek Powiatu (...)
o stwierdzenie nabycia spadku po N. K. przyjął, że już
z treści wniosku wynika brak interesu prawnego, a co za tym idzie brak uprawnień wnioskodawcy do złożenia takiego wniosku, ponieważ skoro jest organem administracji publicznej to jego praw nie dotyczy wynik postępowania spadkowego. Jednak z takim rozstrzygnięciem, jak trafnie zarzuca skarżący, nie można się zgodzić.
Oddalając wniosek Sąd Rejonowy dopuścił się obrazy prawa materialnego – art. 1025 § 1 kc dokonując błędnej wykładni tego przepisu. Stanowi on, że sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę.
W świetle powyższego przepisu krąg osób uprawnionych do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku jest stosunkowo szeroki. Może to być więc każda osoba, która jest zainteresowana
w wywołaniu skutków prawnych związanych z prawomocnym stwierdzeniem nabycia spadku, w szczególności skutków określonych
w art. 1025 § 2 kc i 1027 kc.
W przepisie art. 1025 § 1 kc nie ma mowy o interesie prawnym. Zatem jakikolwiek interes o charakterze osobistym lub majątkowym pełni w tym wypadku funkcję legitymacyjną, a ściśle uprawnienie do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku. Chodzi przy tym o obiektywną potrzebę wszczęcia postępowania.
Wnioskodawca jako podmiot na rzecz którego ma być orzeczony przepadek pojazdu marki F. (...) nr rej. (...) którego właścicielem był spadkodawca jest zainteresowany w wykazaniu, kto jest jego spadkobiercą, a więc w wywołaniu skutków stwierdzenia nabycia spadku określonych w art. 1025 § 2 kc.
Wnioskodawca złożył w Sądzie Rejonowym w Oleśnicy wniosek o orzeczenie przepadku tego samochodu. W toczącym się pod sygn. akt
I Ns 854/12 postępowaniu Sąd Rejonowy w Oleśnicy wezwał do udziału w sprawie N. K., zaś powziąwszy wiadomość o jego śmierci zapewne zawiesił postępowanie do czasu ustalenia jego spadkobierców, którzy będą uczestnikami tego postępowania.
Spadkobiercy N. K. będą mogli do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie I Ns 854/12 odebrać pojazd z parkingu o czym należy ich zawiadomić.
Zatem nietrafnie uznał Sąd Rejonowy, że wnioskodawca występuje w przedmiotowej sprawie jako organ administracji publicznej nie mający interesu w złożeniu wniosku o stwierdzenie nabycia spadku po N. K.. Wnioskodawca realizuje bowiem swoje uprawnienie
i obowiązek wynikający z art. 130 a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawno o ruchu drogowym (tj. Dz.U. nr 1137 z 2012r. ze zm.).
Zgodnie z art. 514 § 2 kpc sąd może bez wzywania zainteresowanych do udziału w sprawie oddalić wniosek na posiedzeniu niejawnym jeżeli po stronie wnioskodawcy istnieje oczywisty brak uprawienia do złożenia wniosku. Z takim przypadkiem nie mamy do czynienia w tej sprawie.
Skoro Sąd Rejonowy niesłusznie przyjął, że skarżący nie jest legitymowany do wystąpienia o stwierdzenie nabycia spadku po N. K. i na tej podstawie oddalił wniosek, naraził się na zarzut nierozpoznania istoty sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi stosownie do art. 386 § 4 kpc w zw. z art. 13
§ 2 kpc.