descriptionTreść orzeczenia

Sygn. akt II AKz 691/14

Postanowienie

Dnia 5 listopada 2014 r.

Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący-Sędzia: SA Grażyna Wilk

Sędziowie: SA Piotr Mirek (spr.)

SA Piotr Filipiak

Protokolant: Oktawian Mikołajczyk

Sygn. akt XVI Kp 387/14

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 13 października 2014 r., sygn. akt XVI Kp 387/14, Sąd Okręgowy w Katowicach przedłużył stosowanie środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania wobec T. K. na dalszy okres 3 miesięcy, tj. do dnia 20 stycznia 2015 roku, zastosowanego na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Bytomiu z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt VIII Kp 168/14.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł obrońca podejrzanego zarzucając obrazę przepisów postępowania oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mających wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:

1. art. 249 § 1 kpk przez nieuzasadnione przyjęcie, że zachodzi duże prawdopodobieństwo, iż podejrzany popełnił zarzucane mu przestępstwo kwalifikowane z art. 156 § 1 i 3 kk, w sytuacji gdy w sprawie nie zgromadzono wystarczającego materiału dowodowego, który uzasadniałby postawienie podejrzanemu zarzutu popełnienia przestępstwa o takiej kwalifikacji prawnej,

2. obrazę art. 258 § 2 kpk poprzez jego błędną wykładnię skutkującą przedłużeniem stosowania tymczasowego aresztowania w oparciu o grożącą podejrzanemu surową karę w sytuacji, gdy nie zachodzą inne przesłanki tymczasowego aresztowania,

3. obrazę art. 257 § 1 kpk poprzez naruszenie zasady minimalizmu w zakresie stosowania środków zapobiegawczych nakazującej stosowanie środka o charakterze łagodniejszym, a w szczególności środków wolnościowych, będącej negatywną przesłanką stosowania tymczasowego aresztowania, w sytuacji gdy na obecnym etapie postępowania każdy inny środek zapobiegawczy byłby wystarczający dla zabezpieczenia prawidłowego jego biegu, ze względu na przesłuchanie już najistotniejszych świadków i nie istnieje obawa ukrywania się podejrzanego, czy też jego ucieczki, a do przeprowadzenia obserwacji psychiatrycznej nie jest konieczne stosowanie wobec niego w dalszym ciągu tymczasowego aresztowania.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 13 października 2014 r. w całości, ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia i zastosowanie w stosunku do podejrzanego środka zapobiegawczego o charakterze nieizolacyjnym, tj. np. poręczenia majątkowego, dozoru policyjnego, ewentualnie zakazu opuszczania kraju.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje

Zażalenie okazało się niezasadne, stąd nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola odwoławcza zaskarżonego postanowienia wykazała, że Sąd I instancji trafnie ustalił wszystkie przesłanki dalszego stosowania wobec podejrzanego T. K. tymczasowego aresztowania.

Zgodzić należy się z argumentacją Sądu Okręgowego wskazaną w zaskarżonym postanowieniu, że zgromadzony dotychczas w toku postępowania przygotowawczego w sprawie materiał dowodowy, wyszczególniony w zaskarżonym postanowieniu, uprawdopodabnia sprawstwo podejrzanego w stopniu wymaganym przez przepis art. 249 § 1 kpk. Podkreślić przy tym należy, że przesłanka ogólna umożliwiająca stosowanie środków zapobiegawczych była już przedmiotem rozważań Sądu Apelacyjnego, a do tej pory nie pojawiły się żadne nowe okoliczności niweczące uprzednie rozważania tut. Sądu w tym zakresie (por. postanowienie tut. Sądu z dnia 30 lipca 2014 roku, sygn. akt II AKz 468/14). Zaznaczenia też wymaga, że istnienie ogólnej przesłanki stosowania tymczasowego aresztowania w żadnym wypadku nie przesądza o sprawstwie podejrzanego, bowiem decyzja w przedmiocie jego odpowiedzialności karnej należeć będzie do sądu, który będzie orzekać w postępowaniu rozpoznawczym, o ile prokurator po zamknięciu śledztwa uzna za zasadne wniesienie aktu oskarżenia. Odnosząc się z kolei do zarzutu obrońcy dotyczącego prawidłowości kwalifikacji prawnej zarzuconego podejrzanemu czynu, przyjętej przez prokuratora, wskazać należy, że problematyka ostatecznej kwalifikacji prawnej będzie przedmiotem wnikliwych badań w toku ewentualnego postępowania sądowego, tym niemniej kwalifikacja prawna czynu przyjęta na chwilę obecną, jest uprawdopodobniona dotychczas zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i na tym etapie brak jest wystarczających podstaw do jej skutecznego kwestionowania.

Kolejno trzeba zaznaczyć, iż nie ma racji skarżący twierdząc, iż doszło do obrazy przepisu art. 258 § 2 kpk. Podejrzanemu T. K. zarzucono popełnienie przestępstwa z art. 156 § 1 i § 3 kk zagrożonego karą pozbawienia wolności od 2 lat do 12. Wskazana powyżej sankcja w połączeniu z wysokim stopniem społecznej szkodliwości czynu wynikającym z okoliczności jego popełnienia, a mianowicie stosowaniem wobec pokrzywdzonego przemocy oraz naruszeniem podstawowego dobra prawnego jakim jest życie, a także przy uwzględnieniu uprzedniej karalności podejrzanego, jak i tego, że zarzuconego mu czynu miał się dopuścić działając w warunkach powrotu do przestępstwa z art. 64 § 1 kk, sprawiają, że w razie uznania winy podejrzanego, wymierzenie mu surowej kary jest jak najbardziej realne. Jest oczywiste, że powyższa ocena i przekonanie Sądu Apelacyjnego wyrażane są na wstępnym wciąż etapie postępowania karnego i wyłącznie w związku z badaniem podstaw tymczasowego aresztowania. Prognoza powyższa może ulegać (i to radykalnym) zmianom w miarę poznawania nowych okoliczności sprawy, chociażby w wyniku dalszego badania i weryfikowania dowodów do tej pory poznanych, czy też gromadzenia nowych dowodów. Dalsze zatem decyzje w sprawie, jak też rozstrzygnięcia w kwestii sprawstwa i winy podejrzanego, warunkowane będą ustaleniami czynionymi w miarę rozwoju postępowania. Na koniec należy podkreślić, że zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie stanowiskiem, akceptowanym również przez tut. Sąd, zagrożenie surową karą jest w świetle art. 258 § 2 kpk wystarczającą i samodzielną podstawą do stosowania tymczasowego aresztowania i z mocy prawa rodzi domniemanie, że podejrzany może podejmować działania zakłócające prawidłowy tok postępowania (por. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt I KZP 18/11).

W tej sytuacji, zgodzić należy się z Sądem Okręgowym, że aktualnie jedynie dalsze stosowanie wobec podejrzanego izolacyjnego środka zapobiegawczego będzie w stanie zabezpieczyć prawidłowy tok postępowania, zatem ustąpić muszą zasady minimalizacji i proporcjonalności (art. 257 § 1 kpk i art. 253 § 1 kpk), tym bardziej, że okres stosowania wobec T. K. tymczasowego aresztu, w obliczu realności grożącej mu surowej kary, nie może być uznany za nadmierny. Tym samym nie sposób uznać, iż rację ma obrońca, podnosząc, że doszło do naruszenia zasady minimalizmu w zakresie stosowania środków zapobiegawczych względem podejrzanego.

W ocenie Sądu odwoławczego wobec podejrzanego nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 259 § 1 i § 2 kpk, które musiałby skutkować zmianą lub uchyleniem tymczasowego aresztowania.

W tym stanie rzeczy, Sąd Apelacyjny orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Z.:

1. odpis postanowienia doręczyć podejrzanemu i jego obrońcy.

2. zwrócić akta sprawy.

Katowice, dnia 5 listopada 2014 roku.