Treść orzeczenia
Sygn. akt I C 976/24
Uzasadnienie
Strona powodowa (...) Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła w dniu 21 czerwca 2024 r. (data nadania w placówce pocztowej – k. 34) pozew przeciwko B. U. domagając się zasądzenia od pozwanej na swoją rzecz kwoty 1032,80 zł z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty 800 zł od dnia 16 października 2022 r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 219,65 zł od dnia 16 października 2022 r. do dnia zapłaty. Wniosła także o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu strona powodowa wskazała, że w dniu 15 września 2022 r. zawarła z pozwaną umowę ramową pożyczki nr (...). Umowa została zawarta przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość, za pośrednictwem strony internetowej pożyczkodawcy. Następnie pozwana w dniu 15 września 2022 r. zawarła umowę pożyczki numer (...). Pożyczka w kwocie 800 zł została w dniu 15 września 2022 r. wypłacona na rachunek bankowy pozwanej. Pozwana nie wywiązała się w terminie z zobowiązania umownego, wobec czego roszczenie wynikające z powyższej umowy stało się wymagalne w całości w dniu 16 października 2022 r.
Pozwana w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od strony powodowej na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. Zakwestionowano powództwo zarówno co do zasady, jak i co do wysokości. Podniesiono, że nie złożono oświadczeń woli, nie zawarto umowy pożyczki. Umowa przedłożona przez powódkę to niepodpisany wydruk. Wskazano, że umowa pożyczki jest nieważna z uwagi na rażąco wygórowane koszty. Postanowienia dotyczące opłaty prowizyjnej uznać należy za bezskuteczne w rozumieniu art. 385 1 – 385 2 k.c. jako abuzywne.
W dalszym toku postępowania stanowiska stron pozostawały bez zmian.
Sąd zważył, co następuje (w trybie art. 505 8 § 4 k.p.c.).
Powództwo zasługiwało na uwzględnienie.
Strona powodowa dochodziła swojego roszczenia na podstawie umowy pożyczki numer (...) która niewątpliwie – wbrew twierdzeniom pozwanej – została zawarta pomiędzy stronami w dniu 15 grudnia 2022 r.
Stosownie do art. 720 § 1 k.c., przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Umowa pożyczki, której wartość przekracza tysiąc złotych, wymaga zachowania formy dokumentowej. Z kolei w myśl art. 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o kredycie konsumenckim przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255 550,00 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi, przy czym za umowę o kredyt konsumencki uważa się między innymi umowę pożyczki.
W niniejszej sprawie strona powodowa dochodziła roszczenia z tytułu pożyczki wraz z odsetkami z tytułu opóźnienia. Rodzaj powyższej umowy i jej podmioty wskazują na potrzebę oceny stosunku prawnego stron w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim. Pożyczkę udzieloną w warunkach wywodzonych przez stronę powodową kwalifikować należy jako kredyt konsumencki zawierany na odległość w rozumieniu art. 5 pkt 13 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim oraz art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (stosowany do umów kredytu konsumenckiego jako usługi finansowej zawieranej na odległości w oparciu o art. 4 ust. 2 ustawy o prawach konsumenta). Zgodnie bowiem z treścią art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 złotych albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi. Za umowę o kredyt konsumencki uważa się w szczególności umowę pożyczki (art. 3 ust. 2 pkt 1). Co do zasady umowa o kredyt konsumencki powinna być zawarta w formie pisemnej, chyba że odrębne przepis przewidują inną szczególną formę (art. 29 ust. 1). Przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim w art. 5 pkt 15 przewidują - jak jeden ze sposobów zawarcia umowy - kredyt konsumencki zawierany na odległość. Zgodnie z tym przepisem, jako taki kredyt, rozumie się umowę o kredyt konsumencki zawieraną z konsumentem bez jednoczesnej obecności obu stron, przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość. Z kolei umowa o kredyt konsumencki - jako umowa dotycząca usług finansowych zawieranych na odległość w rozumieniu art. 4 ust. 2 ustawy o prawach konsumenta - stosownie do treści przepisu art. 2 pkt. 1 tej ustawy jest umową zawartą z konsumentem w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumienie się na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie. Przepisy te przewidują szczególny sposób zawierania umowy o kredyt konsumencki – przy wykorzystaniu środków porozumienia na odległość. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż zawarcie umowy kredytu konsumenckiego nie wymaga w takiej sytuacji zachowania formy pisemnej. Wydruk z systemu - jako dokument w rozumieniu art. 77 3 k.c., to jest nośnik informacji umożliwiający zapoznanie się z jego treścią – stanowi środek dowodowy, który w zależności od cech i treści może być przedmiotem dowodu również w trybie art. 308 k.p.c., jako dowód z innych dokumentów.
Przy zawieraniu umowy na odległość nie jest zatem wymagane, do ich skutecznego zawarcia, by były one podpisane przez strony umowy. Ponadto nawet niepodpisane wydruki pozostają dokumentem w znaczeniu powszechnej na gruncie prawa cywilnego definicji dokumentu sformułowanej w art. 77 3 k.c. (por. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 18 maja 2017 r. V Aca 484/16
W niniejszej sprawie pozwana podniosła zarzut, iż nie zawarła umowy pożyczki, jednakże zgromadzony materiał dowodowy w sprawie wykazał, że pozwana podjęła określone działania zmierzające do otrzymania pożyczki, zgodnie z procedurą uzyskania pożyczki obowiązującą u wierzyciela. Umowa pożyczki została zawarta na odległość przy wykorzystaniu kanałów elektronicznych. Dodatkowo strona powodowa wskazała, iż pozwana potwierdziła swoją tożsamość za pośrednictwem dostawcy usługi (...) ((...)), która miała na celu zweryfikowanie rachunku bankowego pozwanej do wypłaty pożyczki. W ocenie Sądu strona powodowa wykazała fakt zawarcia z pozwaną umowę pożyczki, albowiem przedstawiona umowa zawierała dane osobowe pozwanej, tj. imię, nazwisko, adres, PESEL, a ponadto numer rachunku bankowego, na który przekazano środki z tytułu umowy. Należy wskazać, iż jako, że pozwana zawarła umowę pożyczki za pośrednictwem strony internetowej, zatem przedstawiony przez stronę powodową tekst umowy nie stanowi samej umowy (gdyż ta istnieje tylko w formie elektronicznej), a jedynie wydruk tekstu (treści) tej umowy. Dowodem zawarcia umowy jest potwierdzenie transakcji z dnia 15 grudnia 2022 roku (k. 25), gdy na rachunek pozwanej wpłacono kwotę 800 zł tytułem „RACHUNEK DO SPŁATY: (...)” Przyjęcie przez pozwaną kwoty wynikającej z umowy pożyczki stanowi w świetle całokształtu materiału dowodowego dostateczny dowód na jej zawarcie. Tożsamość kwoty przelewu z kwotą wynikającą z przedstawionego tekstu umowy, a także zgodność daty wypłaty pożyczki z datą wskazaną w tekście umowy, jest w ocenie Sądu dowodem nie tylko na zawarcie umowy, ale także na zgodność pozostałych postanowień umowy z przedstawionym przez stronę powodową wydrukiem umowy. W ocenie Sądu powyższe dokumenty są wystarczające do przyjęcia, że pomiędzy stronami doszło do zawarcia przedmiotowej umowy, a pozwana okoliczności przeciwnej nie zdołała wykazać.
Samo istnienie wierzytelności w niniejszej sprawie nie budziło zatem wątpliwości i zostało dostatecznie wykazane przez powoda. Twierdzenia pozwanej dotyczące tego, że nie zawierała umowy ze stroną powodową nie znalazły żadnego przedłożenia na materiał dowodowy. W ocenie Sądu gdyby faktycznie nie zawarła umowy objętej pozwem to pozwana zaangażowałaby organy ścigania celem wykazania, iż doszło do popełnienia przestępstwa, tj. zawarcia przez osobę trzecią umowy pożyczki z wykorzystaniem danych wrażliwych pozwanej.
Pozwana podniosła zarzut, iż umowa zawierała niedozwolone klauzule umowne w zakresie prowizji od udzielonej pożyczki. Sąd w zapisach umowy przedłożonej przez powoda, zwłaszcza w zakresie prowizji i należnych odsetek, nie znalazł podstaw do przyjęcia, iż stanowią one niedozwolone wzorce umowne. Kwoty wymienione w umowie nie przekraczają dopuszczalnej przez zapisy ustawy o kredycie konsumenckim maksymalnej wysokości kosztów kredytowych. Koszty pożyczki zostały określone w umowie dość jasno i precyzyjnie, a biorąc pod uwagę kwotę udostępnionego kapitału oraz czas trwania umowy, prowizja w ocenie Sądu nie wydaje się być rażąco niewspółmierna.
Pozwana nie spłaciła pożyczki, zaś kwoty kapitału oraz kwota prowizji za udzielenie kredytu nie budziły zastrzeżeń i wątpliwości Sądu w świetle zgromadzonego materiału dowodowego i obowiązujących przepisów prawa. Tym samym Sąd uznał, iż strona powodowa wykazała swoje roszczenie co do zasady i wysokości.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w punkcie 1) wyroku na podstawie art. 720 k.c.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 98 k.p.c, zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Na koszty poniesione przez stronę powodową składały się opłata od pozwu w wysokości 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika ustalone na podstawie § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 roku w wysokości 270 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł.
Sędzia Joanna Schreiber
(...)
(...)
1) (...)
2) (...)
3) (...)
4) (...)
(...)
(...)