descriptionTreść orzeczenia

Sygnatura akt I C 666/23

Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Dnia 21 listopada 2025 r.

Sąd Okręgowy w Sieradzu – Wydział I Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący: sędzia Dagmara Kos

Protokolant: Dominika Górecka

Sygn. akt I C 666/23

Uzasadnienie

W pozwie z dnia 16 grudnia 2023 r. powód (...) Kasa (...) B. (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w G. wnosił o zasądzenie na jego rzecz od pozwanych P. D. i L. D. kwoty 214.615,78 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu świadczenia w postaci kapitału kredytu wypłaconego pozwanym jako świadczenia nienależnego z tym zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia z zobowiązania drugiego pozwanego (in solidum) a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty in solidum wnosił o zasądzenie jej solidarnie od pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty solidarnie wnosił o zasądzenie jej w częściach równych to jest po 107.307,89 zł od każdego z pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty oraz wnosił o zmianę wysokości (ukształtowanie) dochodzonego świadczenia w kwocie 214.615,78 zł poprzez poddanie należności banku od pozwanych z tytułu rozliczenia nieważności bądź bezskuteczności umowy nr (...) z dnia 6 października 2006 r. waloryzacji sądowej w ten sposób, że poza roszczeniem o zwrot środków wypłaconych przy uruchomieniu kredytu w ich nominalnej wysokości powodowi przysługuje dodatkowe świadczenie w postaci kwoty 50.539,84 zł wynikające z istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza i zasądzenie od pozwanych na rzecz powoda kwoty 50.539,84 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty stanowiącej dodatkową kwotę, o którą należy zwaloryzować roszczenie o zwrot świadczenia w postaci kapitału kredytu wypłaconego pozwanym (jako świadczenia nienależnego) z tym zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia z zobowiązania drugiego pozwanego (in solidum) a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty in solidum wnosił o zasądzenie jej solidarnie od pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty solidarnie wnosił o zasądzenie jej w częściach równych to jest po 25.269,92 zł od każdego z pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Ponadto wnosił on o zasądzenie od pozwanych na jego rzecz zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

(pozew- k.3-18)

W piśmie procesowym z dnia 16 lutego 2024 r. powód cofnął powództwo w zakresie żądania ukształtowania stosunku prawnego i zasądzenia kwoty 50.539,84 zł.

(pismo procesowe powoda- k.94-95)

Postanowieniem z dnia 22 lutego 2024 r. Sąd umorzył postępowanie w przedmiocie żądania waloryzacji świadczenia i zasądzenia kwoty 50.539,84 zł i zwrócił powodowi kwotę 1.263,50 zł tytułem połowy opłaty od cofniętej części pozwu.

(postanowienie- k.97)

W odpowiedzi na pozew pozwana wnosiła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na jej rzecz zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

(odpowiedź na pozew pozwanej- k.115-120)

W odpowiedzi na pozew pozwany wnosił o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na jego rzecz zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

(odpowiedź na pozew pozwanego- k.123-128)

W piśmie procesowym z dnia 13 maja 2024 r. pozwana wnosiła o umorzenie postępowania w zakresie zasądzenia kwoty 214.615,78 zł, zasądzenie od powoda na jej rzecz zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty i oddalenie powództwa w zakresie roszczenia odsetkowego od kwoty 214.615,78 zł. Podnosiła zarzut potrącenia i przedawnienia roszczenia.

(pismo procesowe pozwanej- k.156-161)

W piśmie procesowym z dnia 13 maja 2024 r. pozwany wnosił o umorzenie postępowania w zakresie zasądzenia kwoty 214.615,78 zł, zasądzenie od powoda na jego rzecz zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty i oddalenie powództwa w zakresie roszczenia odsetkowego od kwoty 214.615,78 zł. Podnosił zarzut potrącenia i przedawnienia roszczenia.

(pismo procesowe pozwanego- k.168-173)

W piśmie procesowym z dnia 7 maja 2025 r. powód cofnął powództwo ponad kwotę 89.134,60 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie i wnosił o zasądzenie na jego rzecz od pozwanych kwoty 89.134,60 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu świadczenia w postaci kapitału kredytu wypłaconego pozwanym jako świadczenia nienależnego z tym zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia z zobowiązania drugiego pozwanego (in solidum) a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty in solidum wnosił o zasądzenie jej solidarnie od pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty solidarnie wnosił o zasądzenie jej w częściach równych to jest po 44.567,30 zł od każdego z pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty. Zgłosił też żądanie alternatywne i wnosił o zasądzenie od pozwanych na jego rzecz kwoty 86.666,52 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu świadczenia w postaci kapitału kredytu wypłaconego pozwanym jako świadczenia nienależnego z tym zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia z zobowiązania drugiego pozwanego (in solidum) a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty in solidum wnosił o zasądzenie jej solidarnie od pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty solidarnie wnosił o zasądzenie jej w częściach równych to jest po 43.333,26 zł od każdego z pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty i zasądzenie od pozwanych na jego rzecz kwoty 1.031,16 CHF wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu świadczenia w postaci kapitału kredytu wypłaconego pozwanym jako świadczenia nienależnego z tym zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia z zobowiązania drugiego pozwanego (in solidum) a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty in solidum wnosił o zasądzenie jej solidarnie od pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty a ewentualnie gdyby Sąd uznał, że nie ma podstaw do zasądzenia tej kwoty solidarnie wnosił o zasądzenie jej w częściach równych to jest po 515,58 CHF od każdego z pozwanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty.

(pismo procesowe powoda- k.278-281)

W piśmie procesowym z dnia 13 maja 2025 r. pozwana wnosiła o zasądzenie od powoda na jej rzecz całości kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, wnosiła o umorzenie postępowania w zakresie kwoty 82.582,72 zł i oddalenie powództwa w pozostałym zakresie i podnosiła zarzut potrącenia.

(pisma procesowe pozwanej- k.305-308)

W piśmie procesowym z dnia 14 maja 2025 r. pozwany wnosił o zasądzenie od powoda na jego rzecz całości kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, wnosił o umorzenie postępowania w zakresie kwoty 82.582,72 zł i oddalenie powództwa w pozostałym zakresie i podnosił zarzut potrącenia.

(pisma procesowe pozwanego- k.327-330)

W piśmie procesowym z dnia 12 czerwca 2025 r. pozwany wnosił o zasądzenie od powoda na jego rzecz całości kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, wnosił o umorzenie postępowania w zakresie kwoty 82.582,72 zł i oddalenie powództwa w pozostałym zakresie i podnosił zarzut potrącenia.

(pisma procesowe pozwanego- k.407-411)

W piśmie procesowym z dnia 13 czerwca 2025 r. pozwana wnosiła o zasądzenie od powoda na jej rzecz całości kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm prawem przepisanych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, wnosiła o umorzenie postępowania w zakresie kwoty 82.582,72 zł i oddalenie powództwa w pozostałym zakresie i podnosiła zarzut potrącenia.

(pisma procesowe pozwanego- k.438-441)

Na rozprawie w dniu 24 października 2025 r. pełnomocnik powoda popierał powództwo w kształcie sformułowanym w piśmie procesowym z dnia 7 maja 2025 r. i wnosił o zasądzenie od pozwanych kosztów procesu według norm prawem przepisanych, pełnomocnik pozwanej wnosił o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów procesu według norm prawem przepisanych a pełnomocnik pozwanego wnosił o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu.

( protokół rozprawy z dnia 24 października 2025 r. na płycie CD 00:05:51 – 00:21:10- koperta k.487)

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje

W dniu 6 października 2006 r. powód (...) B. (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w G. zawarł z pozwanymi P. D. i L. D. umowę kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny nr (...) spłacanego w ratach malejących udzielonego w walucie wymienialnej, na podstawie której udzielił im kredytu w kwocie 89.666,09 CHF na budowę lokalu mieszkalnego (...) położonego na pierwszym piętrze budynku wielomieszkaniowego o powierzchni użytkowej 53,12 m 2 zlokalizowanego we G. na (...) przy (...) realizowanego przez firmę (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa z siedzibą przy ul. (...) we G. z przeznaczeniem na potrzeby własne. W myśl § 5 ust. 3 pkt 2 umowy w przypadku finansowania zobowiązań w kraju kredyt mógł być wypłacony jedynie w walucie polskiej.

(kserokopia umowy- k.27-31)

W wykonaniu umowy powód wypłacił pozwanym w dniu 31 października 2006 r. kwotę 212.147,70 zł. W tym samym dniu pobrał on z kwoty kredytu prowizję w kwocie 1.031,16 CHF.

(bezsporne, wydruk informacji- k.285)

W piśmie z dnia 10 stycznia 2020 r. doręczonym powodowi w dniu 16 stycznia 2020 r. pozwani wezwali powoda do zwrotu wszelkich dotychczas przekazanych przez nich na jego rzecz świadczeń z tytułu spłaty zobowiązania z uwagi na nieważność łączącej strony umowy kredytu hipotecznego.

(kserokopia wezwania- k.209, kserokopia dowodu nadania pisma- k.210, kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma- k.210)

W pozwie z dnia 26 lutego 220 r. skierowanym do Sądu Okręgowego w Łodzi przeciwko powodowi pozwani wnosili o stwierdzenie nieważności umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny nr (...) zawartej w dniu 6 października 2006 r. i zasądzenie solidarnie na ich rzecz od powoda kwoty 206.439,20 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wezwania do zapłaty do dnia zapłaty. Sprawa ta zarejestrowana została pod sygn. akt II C 553/20.

(kserokopia pozwu- k.191-208)

Prawomocnym wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2023 r. wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20 sprostowanym postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2023 r. Sąd Okręgowy w Łodzi ustalił, iż umowa kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny o numerze (...) zawarta pomiędzy stronami w dniu 6 października 2006 r. jest nieważna i zasądził od powoda na rzecz każdego z pozwanych kwoty po 90.326,76 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 30 maja 2020 r. do dnia zapłaty oraz kwoty po 5.115,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu a w pozostałym zakresie powództwo oddalił.

(kserokopie wyroków- k.211, k.224, kserokopie uzasadnień wyroków- k.212-223, k.225-240)

Pozwani poza kwotą rat kredytu, jakiej zwrot zasądził na ich rzecz Sąd Okręgowy w Łodzi, wpłacili powodowi tytułem rat kredytu kwotę 71.627,42 zł, która to kwota jest w posiadaniu powoda.

(kserokopia historii spłat kredytu- k.36-44)

W pismach z dnia 6 października 2023 r. skierowanych do pozwanych powód w związku z kwestionowaniem przez nich ważności lub skuteczności umowy kredytu wezwał ich do zapłaty kwoty 214.615,78 zł w terminie 1 miesiąca od ich doręczenia. Pisma te zostały doręczone pozwanym w dniu 20 października 2023 r.

(kserokopie pism- k.46-49, wydruki z książki nadawczej- k.50, wydruki śledzenia przesyłek- k.51-52)

W dniu 29 kwietnia 2024 r. pozwana wpłaciła na rzecz powoda kwotę 132.033,10 zł jako zwrot części wypłaconego pozwanym kapitału kredytu.

(wydruk przelewu- k.163, kserokopia pisma powoda- k.283)

W piśmie z dnia 26 kwietnia 2024 r. skierowanym do powoda pozwani oświadczyli, że dokonują potrącenia z wierzytelnością powoda o zwrot kapitału kredytu w kwocie 82.582,72 zł wierzytelności, jakie przysługują im względem powoda w kwocie 82.582,72 zł z tytułu spłaconych rat kredytu uiszczonych na podstawie nieważnej umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny o numerze (...) zawartej pomiędzy stronami, które nie zostały zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20 oraz wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt I ACa 2052/23. Oświadczenie to zostało doręczone powodowi w dniu 30 kwietnia 2024 r.

(kserokopia oświadczenia- k.164, kserokopia dowodu nadania pisma- k.165-166, kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru oświadczenia- k.165-166)

Pismem z dnia 12 maja 2025 r. pozwani wezwali powoda do zapłaty kwoty 82.582,72 zł tytułem zwrotu rat uiszczonych przez nich w wykonaniu prawomocnie unieważnionej umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny o numerze (...) zawartej w dniu 6 października 2006 r. pomiędzy stronami, które to raty nie zostały objęte wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi wydanym dnia 3 kwietnia 2023 r. w sprawie sygn. akt II C 553/20 w terminie 7 dni od doręczenia wezwania. W tym samym dniu pozwani przesłali do powoda pismo z dnia 26 kwietnia 2024 r. zawierające ich oświadczenie o potrąceniu z wierzytelnością powoda o zwrot kapitału kredytu w kwocie 82.582,72 zł wierzytelności, jakie przysługują im względem powoda w kwocie 82.582,72 zł z tytułu spłaconych rat kredytu uiszczonych na podstawie nieważnej umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny o numerze (...) zawartej pomiędzy stronami, które nie zostały zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20 oraz wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt I ACa (...) (...). Wezwanie do zapłaty zostało doręczone powodowi w dniu 14 maja 2025 r. a oświadczenie o potrąceniu, przesłane dwukrotnie, w dniach 14 maja 2025 r. i 15 maja 2025 r.

(kserokopia wezwania- k.322, kserokopie dowodu nadania pism- k.323, k.332, kserokopia oświadczenia- k.324-325, kserokopie wydruków śledzenia przesyłek- k.398, k.400-401, kserokopia zwrotnych potwierdzeń odbioru- k.413-414, k.429-430)

Pismem z dnia 12 maja 2025 r. pełnomocnik procesowy pozwanych ustanowiony w sprawie sygn. akt II C 553/20 Sądu Okręgowego w Łodzi wezwał powoda do zapłaty kwoty 82.582,72 zł tytułem zwrotu rat uiszczonych przez kredytobiorców w wykonaniu prawomocnie unieważnionej umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny o numerze (...) zawartej w dniu 6 października 2006 r. pomiędzy stronami, które to raty nie zostały objęte wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi wydanym dnia 3 kwietnia 2023 r. w sprawie sygn. akt II C 553/20 w terminie 7 dni od doręczenia wezwania. Wezwanie to zostało nadane na poczcie w dniu 12 maja 2025 r. W tym samym dniu pełnomocnik procesowy pozwanych ustanowiony w sprawie sygn. akt II C 553/20 Sądu Okręgowego w Łodzi przesłał do powoda pismo pozwanych z dnia 26 kwietnia 2024 r. zawierające oświadczenie o potrąceniu z wierzytelnością powoda o zwrot kapitału kredytu w kwocie 82.582,72 zł wierzytelności, jakie przysługują im względem powoda w kwocie 82.582,72 zł z tytułu spłaconych rat kredytu uiszczonych na podstawie nieważnej umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny o numerze (...) zawartej pomiędzy stronami, które nie zostały zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20 oraz wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt I ACa (...)/(...). Przesłane przez pełnomocnika procesowego pozwanych wezwanie do zapłaty i pismo zawierające oświadczenie o potrąceniu zostały doręczone powodowi w dniu 14 maja 2025 r.

(kserokopia wezwania- k.309-310, kserokopie pełnomocnictw- k.311-312, k. 319-320, kserokopia dowodu nadania pisma- k.316, k.321, kserokopia pisma- k.317, kserokopia oświadczenia- k.318, k.399, kserokopie wydruków śledzenia przesyłek- k.387, k.399, kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru- k.420-421)

Ustaleń stanu faktycznego Sąd dokonał w oparciu o zgromadzone w aktach sprawy powołane wyżej dokumenty, których treści strony nie kwestionowały a pozostałe złożone dokumenty Sąd pominął, jako że nie miały one znaczenia dla rozstrzygnięcia.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje

Powód po częściowym cofnięciu powództwa w zakresie żądania waloryzacji świadczenia, co do którego postępowanie umorzono postanowieniem z dnia 22 lutego 2024 r., domagał się zasądzenia na jego rzecz in solidum od pozwanych kwoty 214.615,78 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu świadczenia w postaci kapitału kredytu wypłaconego pozwanym na podstawie umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny nr (...) zawartej między powodem a pozwanymi w dniu 6 października 2006 r.

Przed rozpoczęciem rozprawy powód cofnął powództwo co do kwoty 125.481,18 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty. Ponieważ do cofnięcia powództwa w tym zakresie doszło przed rozpoczęciem rozprawy nie była na nie wymagana zgoda pozwanych. Wobec cofnięcia powództwa w zakresie żądania zasądzenia kwoty 125.481,18 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty na podstawie art. 355 § 1 kpc w zw. z art. 203 § 1 kpc Sąd umorzył postępowanie w zakresie tego żądania.

Po częściowym cofnięciu powództwa żądanie główne powoda ograniczało się do żądania zwrotu części kapitału kredytu w kwocie 89.134,60 zł wypłaconego pozwanym na podstawie umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny nr (...) zawartej między powodem a pozwanymi w dniu 6 października 2006 r. Wskazana umowa kredytu uznana została za nieważną prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 3 kwietnia 2023 r. wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20. Zgodnie zaś z art. 365 § 1 kpc orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Roszczenie zgłoszone przez powoda jest roszczeniem majątkowym i jako takie ulega przedawnieniu (art. 117 § 1 kc). W myśl art. 117 § 2 kc po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystna z zarzutu przedawnienia. Pozwani podnieśli w przedmiotowej sprawie zarzut przedawnienia roszczenia powoda a więc w pierwszej kolejności należało rozważyć zasadność tego zarzutu.

Jak wynika z art. 118 kc jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata.

Zgodnie z utrwalonym poglądem termin przedawnienia roszczenia banku o zwrot kapitału kredytu udzielonego na podstawie umowy, która okazała się nieważna, rozpoczyna swój bieg od dnia, w którym bank otrzymał wezwanie do zapłaty lub odpis pozwu złożonego przez kredytobiorcę będącego konsumentem, w którym kredytobiorca wskazał, że zawarta przez niego umowa kredytu może być nieważna.

Powód otrzymał pismo pozwanych, w którym powoływali się oni na nieważność umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny nr (...) z dnia 6 października 2006 r. i żądali zwrotu wszelkich dotychczas przekazanych przez nich na jego rzecz świadczeń z tytułu spłaty zobowiązania, w dniu 16 stycznia 2020 r. Zatem termin przedawnienia jego roszczenia o zwrot kapitału kredytu, jaki wypłacił on na podstawie tej umowy, upływał w dniu 31 grudnia 2023 r. Ponieważ pozew w przedmiotowej sprawie powód złożył w dniu 16 grudnia 2023 r., jego roszczenie o zwrot kapitału kredytu nie było przedawnione.

Zgodnie z art. 405 kc kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości. Przepis ten stosuje się w szczególności do świadczenia nienależnego, to jest takiego, w którym ten, kto je spełnił, nie był w ogóle zobowiązany lub nie był zobowiązany względem osoby, której świadczył, albo jeżeli podstawa świadczenia odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia (art. 410 § 1 i 2 kc).

Skutkiem stwierdzenia nieważności umowy kredytu w całości wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 3 kwietnia 2023 r. wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20 jest uznanie, że spełnione przez obie strony tej umowy świadczenia nie miały oparcia w łączącej je umowie.

Na postawie umowy kredytu powód faktycznie wypłacił pozwanym kapitał kredytu w kwocie 212.147,70 zł. Prowizja od kredytu w kwocie 1.031,16 CHF nie została im natomiast wypłacona a została pobrana przez powoda pomniejszając kwotę faktycznie wypłaconych pozwanym środków finansowych.

Zwrot świadczenia nienależnego powinien nastąpić po wezwaniu dłużnika, gdyż zgodnie z art. 455 kc jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania. Powód wezwał pozwanych do zwrotu w terminie 1 miesiąca wypłaconego im na podstawie umowy kapitału kredytu w kwocie 214.615,78 zł, a więc w kwocie faktycznie przewyższającej wypłacony im kapitał, wezwaniami do zapłaty, które zostały doręczone pozwanym w dniu 20 października 2023 r. A zatem roszczenie powoda o zwrot kapitału kredytu w faktycznie wypłaconej kwocie 212.147,70 zł stało się wymagalne w dniu 20 listopada 2023 r.

Pozwani w toku procesu w dniu 29 kwietnia 2024 r. wpłacili powodowi tytułem zwrotu kapitału kredytu kwotę 132.033,10 zł. Powód wpłatę tę zaliczył na kapitał co do kwoty 125.481,18 zł i na odsetki od tej kwoty za czas od 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty czyli do dnia 29 kwietnia 2024 r. co do kwoty 6.551,92 zł. W czasie dokonywania wpłaty kwoty 132.033,10 zł przez pozwanych odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty 125.481,18 zł wynosiły jednak jedynie 6.226,78 zł. Na poczet odsetek zatem zaliczona została kwota za wysoka o 325,14 zł.

Pozwani w pismach procesowych z dnia 13 maja 2024 r. złożyli zarzut potrącenia oparty na ich oświadczeniu z dnia 26 kwietnia 2024 r. skierowanym do powoda o potrąceniu z wierzytelnością powoda o zwrot kapitału kredytu w kwocie 82.582,72 zł wierzytelności, jakie przysługują im względem powoda w kwocie 82.582,72 zł z tytułu spłaconych rat kredytu uiszczonych na podstawie nieważnej umowy kredytu (...) hipoteczny o (...) zawartej pomiędzy stronami, które nie zostały zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20 oraz wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt I ACa (...)/(...). Oświadczenie to zostało doręczone powodowi w dniu 30 kwietnia 2024 r.

Jak wynika z art. 203 1 § 1 pkt 1 kpc podstawą zarzutu potrącenia może być tylko wierzytelność pozwanego z tego samego stosunku prawnego co wierzytelność dochodzona przez powoda, chyba że wierzytelność ta jest niesporna, stwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu, orzeczeniem sądu polubownego, ugodą zawartą przed sądem albo sądem polubownym, zatwierdzoną przez sąd ugodą zawartą przed mediatorem, lub uprawdopodobniona dokumentem potwierdzającym jej uznanie przez powoda. Zgodnie natomiast z art. 203 1 § 2 kpc pozwany może podnieść zarzut potrącenia nie później niż przy wdaniu się w spór co do istoty sprawy albo w terminie dwóch tygodni od dnia, gdy jego wierzytelność stała się wymagalna.

W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż wierzytelności przedstawione przez pozwanych do potrącenia z wierzytelnością dochodzona przez powoda w przedmiotowej sprawie wynikają z tego samego stosunku prawnego. Należało zatem ustalić czy oświadczenie o potrąceniu złożone przez pozwanych było skuteczne materialnie oraz czy procesowy zarzut potrącenia został złożony przez pozwanych w terminie wynikającym z art. 203 1 § 2 kpc.

W myśl art. 498 § 1 kc gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym. Zgodnie z art. 498 § 2 kc wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Jak wynika zaś z art. 499 kc potrącenia dokonywa się przez oświadczenie złożone drugiej stronie. Oświadczenie ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe.

Zdaniem Sądu nie ulega wątpliwości, iż w momencie składania przez pozwanych oświadczenia o potrąceniu nie była wymagalna wierzytelności przedstawiona przez nich do potrącenia stanowiąca pozostałą do rozliczenia sumę nienależnie pobranych przez powoda świadczeń z tytułu rat kapitałowo – odsetkowych wpłaconych przez pozwanych w wykonaniu nieważnej umowy kredytu. Kwota ta stanowiła świadczenie nienależne a zatem jej wymagalność w rozumieniu art. 498 § 1 kc wyznaczać należało z uwzględnieniem art. 455 kc, co oznacza wezwanie dłużnika do zapłaty i upływ okresu „niezwłoczności” (przy braku innych wskazań) na spełnienie świadczenia. (patrz wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 16 września 2022 r., sygn. akt I ACa 97/22, LEX nr (...)) W ocenie Sądu złożenie przez pozwanych oświadczenia o potrąceniu z wierzytelnością powoda ich wierzytelności z tytułu wpłaconych przez nich a nieobjętych wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi rat kredytu, która to wierzytelność stawała się wymagalna po wezwaniu powoda do jej zapłaty i po upływie terminu niezwłoczności na jej zapłatę, nastąpiło zanim wierzytelność ta stała się wymagalna. Przed złożeniem oświadczenia o potrąceniu, pozwani nie wzywali bowiem powoda do zapłaty tej kwoty. Ponieważ oświadczenie materialnoprawne o potrąceniu było nieskuteczne, nie było możliwe uwzględnienie złożonego przez pozwanych procesowego zarzutu potrącenia zgłoszonego w pismach procesowych z dnia 13 maja 2024 r.

Pozwana kolejny zarzut potrącenia z wierzytelnością powoda o zwrot kapitału kredytu w kwocie 82.582,72 zł wierzytelności, jakie przysługują pozwanym względem powoda w kwocie 82.582,72 zł z tytułu spłaconych rat kredytu uiszczonych na podstawie nieważnej umowy kredytu mieszkaniowego (...) hipoteczny o numerze (...) zawartej pomiędzy stronami, które nie zostały zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt II C 553/20 oraz wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi wydanym w sprawie sygn. akt I ACa 2052/23 zgłosiła w piśmie procesowym z dnia 13 maja 2025 r. a pozwany w piśmie procesowym z dnia 14 maja 2025 r. Oświadczenia o potrąceniu, na których oparty był ten zarzut, zostały złożone pozwanemu w dniu 14 maja 2025 r. i 15 maja 2025 r. Zarzut potrącenia zgłoszony przez pozwaną w piśmie procesowym z dnia 13 maja 2025 r. nie był skuteczny, gdyż w momencie jego składania oświadczenie o potrąceniu nie doszło jeszcze do wiadomości powoda. Nie był też skuteczny zarzut potrącenia zgłoszony przez pozwanego w piśmie procesowym z dnia 14 maja 2025 r. Choć oświadczenie o potrąceniu złożone przez pozwanych powodowi poprzedzało wezwanie do zapłaty kwoty, jaką pozwani przedstawili do potrącenia, to jednak w wezwaniu tym, odebranym przez powoda w dniu 14 maja 2025 r. pozwani zakreślili mu termin na spełnienie świadczenia 7 dni od otrzymania wezwania. Termin ten upłynął zatem w dniu 21 maja 2025 r. Stąd też w czasie składania przez pozwanych oświadczenia o potrąceniu, wierzytelność o zwrot rat kredytu nie objętych wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi nie była wymagalna. Ponieważ oświadczenie materialnoprawne o potrąceniu było nieskuteczne, nie było możliwe uwzględnienie złożonego przez pozwanego procesowego zarzutu potrącenia zgłoszonego w piśmie procesowym z dnia 14 maja 2025 r.

Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że pozwani nie wykazali, by powód z tytułu wpłaconych przez nich w walucie polskiej rat kredytu, które nie zostały zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi, był im winien kwotę 82.582,72 zł. Z historii spłat kredytu wynika bowiem, że kwota rat, która została zapłacona przez pozwanych a pozostaje w dyspozycji powoda, to kwota 71.627,42 zł.

Orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 czerwca 2025 r. wydanym w sprawie C-(...)/(...) Trybunał wykluczył możliwość domagania się przez banki pełnej kwoty nominalnej kredytu od konsumentów, w takim zakresie, w jakim bank posiada równowartość tej kwoty w postaci spłat kredytobiorców dokonanych z tytułu rat kapitałowo – odsetkowych. Powód może realizować swoje roszczenie o zwrot kapitału kredytu poprzez złożenie oświadczenia o potrąceniu przysługującej mu wierzytelności z wierzytelnością pozwanych.

Mając na uwadze powyższe Sąd uwzględniając, iż powód jest w posiadaniu kwoty rat kredytu w wysokości 71.627,42 zł oraz, że błędnie zaliczył on wpłatę pozwanych w kwocie 325,14 zł na odsetki od kwoty, o jaką cofnął powództwo w zakresie żądania zwrotu kapitału, zasądził od pozwanych na rzecz powoda kwoty po 7.356,98 zł oraz odsetki ustawowe od kwot po 162,57 zł od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia 29 kwietnia 2024 r. a w pozostałym zakresie powództwo oddalił jako niezasadne.

Powód sformułował też żądanie alternatywne, w którym żądał zasądzenia od pozwanych poza kwotą 86.666,52 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 21 listopada 2023 r. do dnia zapłaty tytułem zwrotu świadczenia w postaci kapitału kredytu wypłaconego pozwanym jako świadczenia nienależnego kwoty 1.031,16 CHF.

Żądania alternatywne formułuje się gdy z przepisu prawa albo z umowy wynika, że wierzyciel jest uprawniony do otrzymania od drugiej strony jednego z dwóch świadczeń a prawo wyboru jest zastrzeżone dla dłużnika. Ponieważ roszczenie powoda nie wynika z zobowiązania przemiennego, Sąd oddalił powództwo alternatywne.

Ponieważ powód cofnął częściowo powództwo a mianowicie co do kwoty 125.481,18 zł już po wysłaniu odpisu pozwu pozwanemu ale przed rozpoczęciem rozprawy, na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 3 a i ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz.U. z 2025, poz. 1228 ze zm.) Sąd nakazał zwrócić mu z sum budżetowych Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Sieradzu część uiszczonej opłaty od cofniętej części powództwa w kwocie 3.107,05 zł.

Powód dochodził w przedmiotowym procesie zasądzenia od pozwanych kwoty 265.155,62 zł. W toku procesu cofnął on powództwo w zakresie kwoty 50.539,84 zł uznając, iż żądanie jej nie było zasadne i kwoty 125.481,18 zł z uwagi na spełnienie świadczenia przez pozwanych w toku procesu. Sąd zasądził natomiast w sumie na rzecz powoda od pozwanych kwotę 14.713,96 zł. Żądania powoda okazały się zasadne w 53 % procentach. Zgodnie z art. 100 kpc w takiej też proporcji Sąd rozdzielił koszty procesu.

Na poniesione przez powoda koszty procesu złożyły się: opłata od pozwu w kwocie 8.887,45 zł, wynagrodzenie pełnomocnika powoda w kwocie 10.800,00 zł ustalone stosownie do treści § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł. Łącznie powód poniósł koszty procesu w wysokości 19.704,45 zł. Zatem w sprawie przeciwko pozwanej jego koszty wyniosły 9.852,22 zł a w sprawie przeciwko pozwanemu 9.852,23 zł.

Poniesione przez pozwaną koszty procesu to wynagrodzenie jej pełnomocnika w kwocie 10.800,00 zł ustalone stosownie do treści § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964)

Poniesione przez pozwanego koszty procesu to wynagrodzenie jego pełnomocnika w kwocie 10.800,00 zł ustalone stosownie do treści § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964)

Łącznie koszty postępowania poniesione przez powoda i pozwaną wyniosły 20.652,22 zł. Powód powinien ponieść 47 % tych kosztów a więc kwotę 9.706,54 zł. Ponieważ poniósł on wyższe koszty Sąd zasądził od pozwanej na jego rzecz kwotę 145,68 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu.

Łącznie koszty postępowania poniesione przez powoda i pozwanego wyniosły 20.652,23 zł. Powód powinien ponieść 47 % tych kosztów a więc kwotę 9.706,55 zł. Ponieważ poniósł on wyższe koszty Sąd zasądził od pozwanej na jego rzecz kwotę 145,68 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu.