Treść orzeczenia
Sygn. akt I C 185/17
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 10 sierpnia 2017 roku
Sąd Rejonowy w Wysokiem Mazowieckiem I Wydział Cywilny
w składzie :
Przewodniczący Krzysztof Kozłowski
Protokolant Magdalena Buczyńska
po rozpoznaniu w dniu 10/08/2017 roku w Wysokiem Mazowieckiem sprawy z powództwa M. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą PHU (...) przeciwko S. C. o zapłatę
I. Powództwo oddala.
II. Odstępuje od obciążania powoda M. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą PHU (...) obowiązkiem zwrotu pozwanemu kosztów procesu.
Krzysztof Kozłowski
Uzasadnienie
M. G. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą PHU (...) w S. wniósł o zasądzenie od S. C. kwoty 10 774,70 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. Uzasadniając żądanie powód twierdził, że jako podwykonawca (...) GRUPA Sp. z o.o. wykonał w budowanym dla pozwanego budynku inwentarskim instalację elektryczną. (...) GRUPA Sp. z o.o. zapłaciła powodowi tylko część umówionego wynagrodzenia wobec czego pozostałą część powinien dopłacić pozwany jako zobowiązany solidarnie.
Pozwany nie uznał powództwa. Wnosząc o jego oddalenie twierdził, że zawarł z (...) GRUPA Sp. z o.o. umowę o wykonanie wzniesienia budynku inwentarskiego ,,pod klucz”. Pozwany nie miał wiedzy czy jakich podwykonawców zatrudnił główny wykonawca. Po zakończeniu budowy i odbiorze budynku zapłacił na rzecz wykonawcy całą umówioną cenę, która powinna pokryć także rozliczenia z podwykonawcami.
Sąd ustalił co następuje
W dniu 17.03.2014 roku została zawarta umowa o roboty budowlane pomiędzy Gospodarstwem Rolnym (...) w Ł. jako zamawiającym, a (...) GRUPA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. jako wykonawcą. Przedmiotem tej umowy było wykonanie budynku inwentarskiego – obory z należytą starannością, normami technicznymi, zasadami sztuki budowlanej oraz dostarczoną dokumentacją projektowo-techniczną. W § 3 ust. 2 tej umowy przewidziano, że wykonawca może powierzyć wykonanie części prac objętych przedmiotem umowy firmom podwykonawczym. Wykonawca odpowiada za działania i zaniechania podwykonawców jak za swoje własne. Strony ustaliły wynagrodzenie wykonawcy za zakres prac objętych umową w wysokości ryczałtowej.
Dnia 09.09.2014 roku została zawarta umowa o roboty budowlane pomiędzy (...) GRUPA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. jako zamawiającym, a PHU (...) w S. jako wykonawcą. Mocą tej umowy powód podjął się kompleksowego wykonania instalacji elektrycznych wewnętrznych i zewnętrznych do przyłącza energetycznego wraz z instalacją odgromową na budowie obory wolnostojącej wznoszonej na posesji pozwanego w Ł.. Po wykonaniu tej pracy powód wystawił zamawiającemu to jest (...) GRUPA Sp. z o.o., dwie faktury na łączną kwotę 20 774,70 zł z czego otrzymał wynagrodzenie jedynie w kwocie 10 000,00 zł.
W dniu 28.04.2014 roku nastąpił obiór przez pozwanego od (...) GRUPA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością budynku obory, w tym instalacji elektrycznej i odgromowej. Następnie pozwany uiścił (...) GRUPA Sp. z o.o. jako wykonawcy obiektu umówioną kwotę wynagrodzenia w pełnej wysokości.
Wyrokiem z dnia 11.12.2015 roku wydanym w sprawie sygn.. akt VIII GC 2160/15 Sąd Rejonowy w B. zasądził od pozwanej (...) GRUPA Sp. z o.o. na rzecz M. G. kwotę 10 774,70 zł z ustawowymi odsetkami. W dniu 1 grudnia 2016 roku Sąd Rejonowy w (...) postanowił ogłosić upadłość (...) GRUPA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S.. Postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. (...) R. J. w sprawie KM588/16 z wniosku wierzyciela M. G. przeciwko dłużnikowi (...) GRUPA Sp. z o.o. zostało umorzone postanowieniem z dnia 20.12.2016a roku na zasadzie art. 146 Prawa upadłościowego i naprawczego. Należność objęta tytułem wykonawczym złożonym w tym postępowaniu nie została wyegzekwowana w całości ani w części.
Powyższy stan faktyczny sąd ustalił w oparciu o wyjaśnienia informacyjne stron w części wzajemnie nie zaprzeczonej (k 56-56v), zeznania świadka B. C. (k 61), dokumenty złożone przez strony, a nadto akta spraw: VIII GC 2160/15 Sądu Rejonowego w B.oraz sygn. akt Km 588/16 Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. (...) R. J..
Fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy nie były sporne.
Sąd zważył co następuje
Wprowadzenie do Kodeksu Cywilnego art. 647 1 w jego pierwotnym brzmieniu było podyktowane dążeniem do stworzenia instrumentu ochrony przed negatywnym zjawiskiem zachodzącym w praktyce inwestycji budowlanych polegającym na niepłaceniu wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawców. Tak ujęta funkcja art. 647 1 KC pozostaje aktualna również po jego zmianie wprowadzonej ustawą z 07.04.2017 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ułatwienia dochodzenia wierzytelności (Dz.U. z 2017 r. poz. 933). (...) tej funkcji służyć ma solidarna odpowiedzialność inwestora i wykonawcy (a także podwykonawcy zawierającego umowę z dalszym podwykonawcą) za zapłatę na rzecz podwykonawcy wynagrodzenia za wykonanie robót budowlanych. Interes podmiotów ponoszących solidarną odpowiedzialność z kontrahentem podwykonawcy ma natomiast zabezpieczać wprowadzenie przesłanek uzależniających jej powstanie zależnie od trybu, albo od zawarcia w formie pisemnej umowy określającej szczegółowy przedmiot robót budowlanych, które mają być wykonywane przez oznaczonego podwykonawcę (art. 647 1 § 2 KC), albo od zgłoszenia przez wykonawcę lub podwykonawcę i braku sprzeciwu złożonego we właściwy sposób, we właściwym czasie i we właściwej formie (art. 647 1 § 1 i 4 KC). Zmiana art. 647 1 KC, która weszła w życie 01.06.2017 r., a zwłaszcza § 3 tego przepisu uzasadnia przyjęcie, że przepis ten ma na celu zabezpieczenie nie tylko interesów podwykonawców, lecz również interesów inwestorów i generalnych wykonawców przed niekontrolowanym rozrostem ich odpowiedzialności względem podwykonawców i dalszych podwykonawców.
Przesłanki warunkujące powstanie solidarnej odpowiedzialności względem podwykonawcy podmiotów wskazanych w art. 647 1 § 1 i 5 KC należy interpretować mając z jednej strony na względzie funkcję i cel ochronny względem podwykonawców przyświecający wprowadzeniu art. 647 1 do KC, a z drugiej strony konieczność zabezpieczenia inwestora i generalnego wykonawcy przed solidarną odpowiedzialnością względem podwykonawcy w przypadkach, w których nie wyraziliby oni zgody na zawarcie umowy o podwykonawstwo, gdyby wiedzieli, kto jest podwykonawcą i jaki zakres robót budowlanych został mu powierzony do wykonania (por. druk sejmowy Sejmu VIII kadencji, Nr (...), uzasadnienie, s. 4).
W sprawie niniejszej powód był podwykonawcą (...) GRUPA Sp. z o.o., z którą zawarł umowę o roboty budowlane, obejmującą wykonanie instalacji elektrycznej w budowanej dla pozwanego oborze. Zarówno treść tej umowy jak też sam fakt jej zawarcia nie był znany pozwanemu, który czuł się związany umową jedynie z generalnym wykonawcą. Nie zatwierdzał więc zakresu robót powierzanych podwykonawcy ani nie miał możliwości wniesienia od nich sprzeciwu.
Należy również mieć na uwadze fakt, że pozwany w sprawie niniejszej spełnił swoje zobowiązanie w postaci obowiązku zapłaty ceny na rzecz (...) GRUPA Sp. z o.o. Cena ta została zapłacona w całości. Obarczanie pozwanego obowiązkiem zapłaty kwoty, której w pozwie domaga się powód prowadziłoby do sytuacji w której pozwany dwukrotnie płaciłby za element wykonanej inwestycji, raz do rąk generalnego wykonawcy, co już uczynił, a następnie jeszcze raz do rąk podwykonawcy w osobie powoda w sprawie niniejszej.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie o kosztach odwołuje się do zasady wyrażonej w art. 98 K.p.c., przy czym pozwany jako strona wygrywająca nie wykazał poniesienia kosztów w tej sprawie, co skutkowało odstąpieniem od zasądzania na jego rzecz od powoda zwrotu kosztów postępowania.