Treść orzeczenia
Sygn. akt V CZ 34/11
Postanowienie
Dnia 21 lipca 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący)
SSN Marta Romańska
SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca)
w sprawie ze skargi L. B. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 30 września 1997 r. w sprawie z wniosku Gminy S. przy uczestnictwie Skarbu Państwa – Wojewody Ś. w K. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 lipca 2011 r., zażalenia skarżącej L. B. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 15 listopada 2010 r., oddala zażalenie.
Uzasadnienie
W dniu 30 września 1997 r. Sad Rejonowy stwierdził nabycie przez Skarb Państwa – Kierownika Urzędu Rejonowego w B. własności nieruchomości położonej w S. przy ul. T. […] w drodze zasiedzenia z dniem 1 maja 1982 r. Skarżąca L. B. po raz pierwszy wniosła o wznowienie postępowania w tej sprawie pismem z 29 lutego 2000 r. podnosząc, że nie była należycie reprezentowana i pozbawiono ją możności działania w wyniku naruszenia przepisów prawa. Sprawa wznowieniowa zakończyła się umorzeniem postępowania postanowieniem z dnia 11 stycznia 2005 r. na podstawie art. 182 § 1 k.p.c. wobec nieprzedłożenia przez skarżącą stwierdzenia nabycia spadku po właścicielach nieruchomości – W. i R.L.
Po raz kolejny skarżąca złożyła skargę o wznowienie postępowania w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia pismem z dnia 10 października 2009 r. Również tym razem wskazała podstawę nieważności z art. 401 pkt 2 k.p.c. – brak należytej reprezentacji i pozbawienie możliwości działania.
Druga skarga została odrzucona przez Sąd Rejonowy postanowieniem z 13 stycznia 2010 r., jako wniesiona po terminie z art. 407 § 1 k.p.c. Zażalenie wnioskodawczyni na to postanowienie oddalił w dniu 20 kwietnia 2010 r. Sąd Okręgowy. Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od orzeczenia Sądu Okręgowego, którą Sąd ten odrzucił postanowieniem z 15 listopada 2010 r. uznając ją za niedopuszczalną w świetle art. 5191
§ 1 k.p.c.
Skarżąca zażaliła się na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Zarzuciła naruszenie art. 5191
§ 1 k.p.c. i wniosła o uchylenie tego orzeczenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Powołany przez skarżąca art. 5191
§ 1 k.p.c. wprowadza zaskarżalność skargą kasacyjną postanowień sądu drugiej instancji rozstrzygających co do istoty sprawy oraz postanowień w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie, wydanych w określonych kategoriach spraw rozpatrywanych w postępowaniu nieprocesowym, w tym spraw z zakresu prawa rzeczowego. Przepis ten, jak słusznie zauważa skarżąca jest nieprocesowym odpowiednikiem art. 3981
§ 1 k.p.c. Zgodnie z utrwalonym poglądem (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2001 r., I CZ 94/01, OSNC 2002/3/34 i z dnia 15 października 2001 r., V CKN 357/01, OSNC 2002/7-8/92) postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie może być utożsamiane z postanowieniem w przedmiocie odrzucenia pozwu ani też wniosku w postępowaniu nieprocesowym. Są to odrębne, zindywidualizowane żądania procesowe; wniosek inicjuje postępowanie nieprocesowe, natomiast skarga o wznowienie ma charakter szczególnego środka zaskarżenia. Niedopuszczalne jest posłużenie się w tej sytuacji analogią, ponieważ nie występuje luka w prawie procesowym.
W konsekwencji skarga kasacyjna skarżącej prawidłowo została odrzucona przez Sąd Okręgowy jako niedopuszczalna. Zażalenie kwestionujące trafność tego postanowienia podlegało oddaleniu na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.