Treść orzeczenia
Sygn. akt IV KK 94/13
Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Dnia 24 kwietnia 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Józef Dołhy (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Jacek Sobczak
SSN Józef Szewczyk
Protokolant Jolanta Grabowska
w sprawie: M. B. i in., […] skazanych z art. 286 § 1 i in. kk po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 kpk, w dniu 24 kwietnia 2013 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanych od wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia 11 kwietnia 2012 r.,
1. uchyla wyrok Sądu Rejonowego w R. w zaskarżonej części, dotyczącej orzeczonych na podstawie art. 45 § 1 kk środków karnych w postaci przepadku korzyści majątkowej, wobec oskarżonych […];
2. wydatkami związanymi z rozpoznaniem kasacji obciąża Skarb Państwa.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy w R. wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2012 r., wydanym w trybie art. 335 § 1 k.p.k., po modyfikacjach wniosku przez strony, skazał oskarżonych M. B., S. G., Ł. W., W. K. K., S. W. D., Ł. A., M. A. C., M. S. Ż., Z. C., J. A. F., S. J. C. i G. P. za przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., orzekając m.in. środki karne z art. 45 § 1 k.k. - przepadku korzyści majątkowej.
Wyrok ten nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu 19 kwietnia 2012 r.
Od tego wyroku kasację na korzyść wymienionych wyżej oskarżonych wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżając wyrok w części dotyczącej orzeczonych wobec oskarżonych na podstawie art. 45 § 1 k.k. środków karnych w postaci przepadku korzyści majątkowej, zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k. polegające na uwzględnieniu zawartych w akcie oskarżenia, zmodyfikowanych na posiedzeniu za zgodą prokuratora i oskarżonych wniosków i wymierzenie oskarżonym […] uzgodnionych z nimi kar, pomimo braku ku temu podstaw, w wyniku czego doszło do rażącego i mającego istotny wpływ na orzeczenie naruszenia przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 45 § 1 k.k. poprzez orzeczenie środka karnego w postaci przepadku korzyści majątkowej osiągniętej z popełnienia przestępstwa pomimo braku ku temu podstaw, bowiem jednocześnie wobec oskarżonego Z. C. orzeczono na podstawie art. 46 § 1 k.k. obowiązek naprawienia szkody w całości na rzecz pokrzywdzonego, a wobec pozostałych orzeczono na podstawie art. 71 § 1 pkt 8 k.k. obowiązek wykonania orzeczenia właściwego sądu rejonowego w zakresie nałożenia klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w R. w zaskarżonej części.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym.
W sprawie bezsporne jest, że korzyści majątkowe, które oskarżeni osiągnęli z popełnienia przestępstwa (stanowiące procent od udzielonych im kredytów bądź pożyczek), pochodziły ze środków wypłaconych przez banki i tym samym stanowiły część szkody wyrządzonej przestępstwem.
Zaskarżonym wyrokiem na oskarżonego Z. C. nałożono – na podstawie art. 46 § 1 k.k. – obowiązek naprawienia szkody w całości, zaś na pozostałych oskarżonych obowiązek wykonania w okresie próby – na postawie art. 72 § 1 pkt 8 k.k. – prawomocnych orzeczeń sądów cywilnych w zakresie nadania klauzuli wykonalności bankowym tytułem egzekucyjnym związanym z zawartymi przez nich umowami kredytowymi.
Skarżący zasadnie podnosi, że w świetle powyższego zaistniała negatywna przesłanka orzeczenia środka karnego w postaci przepadku korzyści majątkowej, gdyż zgodnie z treścią zdania drugiego przepisu art. 45 § 1 k.k. przepadku nie orzeka się w całości lub części, jeżeli korzyść lub jej równowartość podlega zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu podmiotowi. Podzielając w całości zarzut kasacji i jej końcowy wniosek Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.