Treść orzeczenia
Sygn. akt IV CZ 108/11
Postanowienie
Dnia 12 stycznia 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący)
SSN Wojciech Katner
SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku Jadwigi S. przy uczestnictwie Ryszarda S. i Zbigniewa Z. o rozgraniczenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 stycznia 2012 r., zażalenia uczestnika postępowania Ryszarda S. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 21 kwietnia 2011 r., uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2010 r.:
I. dokonał rozgraniczenia nieruchomości położonej w M., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 600, objętej księgą wieczystą Kw nr [...] prowadzoną przez Sąd Rejonowy stanowiącą własność Jadwigi S., z nieruchomością oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr 602, dla której Sąd Rejonowy. prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...], będącą własnością Zbigniewa Z.;
II. nakazał uczestnikowi Zbigniewowi Z. wydanie wnioskodawczyni Jadwidze S. bliżej oznaczonego w postanowieniu pasa gruntu;
III. nakazał zwrócić wnioskodawczyni Jadwidze S. kwoty 113,73 zł oraz 396,40 zł tytułem nadpłaconych zaliczek;
IV. zasądził od uczestnika Ryszarda S. na rzecz wnioskodawczyni Jadwigi S. kwotę 1 333,91 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania;
V. stwierdził, że w pozostałym zakresie wnioskodawczyni oraz uczestnicy ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.
Apelacje od powyższego postanowienia wnieśli uczestnicy Ryszard S. i Zbigniew Z., zaskarżając je w całości.
Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2011 r. odrzucił apelację Ryszarda S. od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 25 sierpnia 2010 r. w sprawie o rozgraniczenie oraz oddalił wniosek uczestnika postępowania Ryszarda S. o zasądzenie od Jadwigi S. kosztów postępowania odwoławczego. Podkreślił, że apelacja Ryszarda S. jest niedopuszczalna z uwagi na brak interesu prawnego w zaskarżeniu orzeczenia merytorycznego, wydanego w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości, i jako taka podlega odrzuceniu. Bezsporne jest, że w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji Ryszard S. zbył nieruchomość stanowiącą jego własność. Skoro sprawa dotyczy rozgraniczenia tej nieruchomości z nieruchomością stanowiącą własność wnioskodawczyni, nie ma on tym samym interesu w zaskarżeniu rozstrzygnięcia, którego przedmiotem jest ustalenie przebiegu linii granicznej obu nieruchomości. Z samej istoty rozgraniczenia nieruchomości wynika bowiem, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie dotyka uprawnień aktualnych właścicieli rozgraniczanych gruntów. W ocenie Sądu Okręgowego, wydanie przez Sąd pierwszej instancji także rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, odnoszącego się do Ryszarda S., nie może uzasadniać dopuszczalności apelacji, mającej wszakże za zadanie wzruszenie orzeczenia o charakterze merytorycznym. Przyjęcie dopuszczalności zaskarżenia postanowienia apelacją tylko z uwagi na istnienie interesu do zaskarżenia rozstrzygnięcia o kosztach byłoby odwróceniem zasady, iż rozstrzygnięcie o kosztach jest wobec przedmiotu sprawy pochodne.
Ryszard S. wniósł zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie art. 518 w związku z art. 510 § 1 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Ryszard S. bez wątpienia był uczestnikiem postępowania o rozgraniczenie dwóch nieruchomości, skoro był właścicielem jednej z nich. Wyjaśnienia jednak wymaga, czy zachował przymiot uczestnika postępowania po przeniesieniu własności nieruchomości w trakcie postępowania na rzecz Zbigniewa Z. Zgodnie z mającym odpowiednie zastosowanie art. 192 pkt 3 k.p.c. (w związku z art. 13 § 2 k.p.c.), zbycie w toku sprawy rzeczy lub prawa, objętych sporem, nie ma wpływu na dalszy bieg sprawy; nabywca może jednak wejść na miejsce zbywcy za zezwoleniem strony przeciwnej. W niniejszej sprawie nie jest jasne, czy Zbigniew Z. wszedł do postępowania rozgraniczeniowego na miejsce zbywcy (Ryszarda S.), czy obok zbywcy.
Postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 25 sierpnia 2010 r. dotyczy ich obydwu, choć Ryszarda S. tylko w punktach IV i V. Z punktu V wyroku wynika zresztą expressis verbis, że Ryszard S. nadal był traktowany przez Sąd Rejonowy jako uczestnik postępowania. Nie jest w tej sytuacji trafny pogląd Sądu Okręgowego odbierający Ryszardowi S. możliwość wniesienia apelacji od postanowienia Sądu Rejonowego.
Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 39815 § 1 k.p.c. w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c.).