Treść orzeczenia
Sygn. akt III ZS 9/12
Postanowienie
Dnia 19 września 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Jerzy Kwaśniewski (przewodniczący)
SSN Katarzyna Gonera (sprawozdawca)
SSN Zbigniew Myszka
Protokolant Joanna Porowska
w sprawie ze skargi Ministra Sprawiedliwości na uchwałę Rady Izby Notarialnej w R. nr …/ 2012 z dnia 19 kwietnia 2012 r., w sprawie przyjęcia regulaminu wewnętrznego urzędowania, po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 19 września 2012 r., umarza postępowanie.
Uzasadnienie
Rada Izby Notarialnej w R. podjęła w dniu 19 kwietnia 2012 r. uchwałę nr …/2012 w sprawie przyjęcia regulaminu wewnętrznego urzędowania. W § 17 uchwały postanowiono, że w przypadkach wyjątkowych Prezes, względnie Wiceprezes Rady, może przeprowadzić głosowanie w sprawie podjęcia uchwały przez Radę telefonicznie lub pocztą elektroniczną. Z przeprowadzonego głosowania sporządza się protokół z odnotowaniem daty i godziny dokonanych połączeń z poszczególnymi członkami Rady. Tak podjęta uchwała umieszczana jest w protokole z najbliższego posiedzenia Rady.
Powyższa uchwała została zaskarżona przez Ministra Sprawiedliwości, na podstawie art. 47 § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (tekst jednolity: Dz.U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 ze zm.), jako sprzeczna z prawem. Skarżący zarzucił sprzeczność § 17 uchwały z art. 17 Konstytucji RP oraz z art. 36 § 1 ustawy Prawo o notariacie poprzez dopuszczenie - w przypadkach wyjątkowych - możliwości przeprowadzenia głosowania w sprawie podjęcia uchwały przez Radę telefonicznie lub drogą elektroniczną. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie § 17 uchwały i przekazanie sprawy Radzie Izby Notarialnej R. do ponownego rozpoznania.
Na poparcie swojego stanowiska skarżący powołał wyrok Sądu Najwyższego z 5 sierpnia 2011 r., III ZS 4/11 (LEX nr 1101341), podkreślając że tożsamość treści art. 45 ustawy o radcach prawnych oraz art. 36 § 1 ustawy Prawo o notariacie przemawia za zastosowaniem stanowiska Sądu Najwyższego także w niniejszej sprawie.
Pismem z 3 września 2012 r. Minister Sprawiedliwości cofnął skargę i wniósł o umorzenie postępowania. Minister Sprawiedliwości poinformował Sąd Najwyższy, że pismem z 17 sierpnia 2012 r., które wpłynęło 27 sierpnia 2012 r., Rada Izby Notarialnej w R. powiadomiła o skreśleniu zaskarżonego § 17 uchwały w sprawie przyjęcia regulaminu wewnętrznego urzędowania Rady. W tej sytuacji, skoro został zrealizowany cel skargi Ministra Sprawiedliwości (usunięcie kwestionowanego przepisu regulaminu), dalsze postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe, w związku z czym Minister Sprawiedliwości cofnął skargę i wniósł o umorzenie postępowania.
Sąd Najwyższy, zważył co następuje
Artykuł 47 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. – Prawo o notariacie (jednolity tekst: Dz.U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1158 ze zm.) przewiduje możliwość zaskarżenia przez Ministra Sprawiedliwości uchwał organów samorządu notarialnego w razie ich sprzeczności z prawem. Przepis ten w sposób niepełny reguluje postępowanie przed Sądem Najwyższym ze skargi Ministra Sprawiedliwości, stanowiąc jedynie o możliwości utrzymania w mocy zaskarżonej uchwały lub jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu organowi samorządu z ustaleniem wytycznych co do sposobu jej załatwienia albo pozostawienia bez rozpoznania skargi spóźnionej. Przepis ten nie normuje innych kwestii, jakie mogą się wyłonić w trakcie postępowania zainicjowanego skargą Ministra Sprawiedliwości, ani nie odsyła w tym względzie do żadnych uregulowań proceduralnych zawartych w innych aktach prawnych. W tej sytuacji można uznać, że występuje luka w prawie w zakresie regulacji postępowania ze skargi Ministra Sprawiedliwości na uchwałę organu samorządu notarialnego. Lukę tę należy wypełnić w drodze analogii, stosując odpowiednio przepisy postępowania najlepiej odpowiadające charakterowi rozpoznawanego środka prawnego. Sąd Najwyższy w postanowieniach z 24 maja 1994 r., I PO 6/94 (OSNP 1994 nr 7, poz. 119) i z 8 kwietnia 2010 r., III ZS 1/10 (LEX nr 602765) uznał, ze omawiana skarga Ministra Sprawiedliwości jest szczególnym środkiem zaskarżenia i dlatego należy stosować do niej przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o rewizji, a obecnie – o skardze kasacyjnej. W aktualnym stanie faktycznym i prawnym, wobec podjęcia przez Radę Izby Notarialnej w R. nowej uchwały z 8 sierpnia 2012 r., skreślającej zaskarżony § 17 regulaminu wewnętrznego urzędowania Rady, i w konsekwencji tego – cofnięcia przez Ministra Sprawiedliwości przedmiotowej skargi, należało na podstawie stosowanego odpowiednio art. 391 § 2 k.p.c. w związku z art. 39821 k.p.c. umorzyć postępowanie wywołane skargą.