Treść orzeczenia
Postanowienie z dnia 17 listopada 2004 r.
Sygn. akt III SPP 21/04
Pojęcie przewlekłości postępowania w ustawie z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843) nie obejmuje zwłoki, która może wystąpić w przyszłości.
Przewodniczący SSN Zbigniew Myszka, Sędziowie SN: Beata Gudowska, Zbigniew Hajn (sprawozdawca).
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listopada 2004 r. skargi Jerzego D. na przewlekłość postępowania Sądu Apelacyjnego w Gdańsku [...] z udziałem Prezesa Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, oddalił skargę.
Uzasadnienie
Jerzy D. złożył 5 października 2004 r., sporządzoną 1 października 2004 r. przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Sądem Apelacyjnym w sprawie [...], a także o wyznaczenie terminu rozprawy w ciągu 21 dni od stwierdzenia przewlekłości, przyznanie od Skarbu Państwa na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości 2.000 zł i orzeczenie o kosztach postępowania skargowego, w tym zastępstwa procesowego zgodnie z art. 8 ust. 2 i art. 17 ust. 3 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Skarżący wskazał, że apelacja od wyroku Sądu Okręgowego, który zapadł w jego sprawie 22 stycznia 2004 r., wpłynęła 8 kwietnia 2004 r., a termin rozprawy apelacyjnej przed Sądem Apelacyjnym został określony, jako mający nastąpić nie wcześniej niż w II kwartale 2005 r., co narusza prawo strony do rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Art. 2 ust. 1 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, Dz.U. Nr 179, poz. 1843 (dalej jako „ustawa”) stanowi, że strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (…). Tymczasem w sprawie, której dotyczy skarga, nawet z uwzględnieniem okresu sprzed dnia wejścia w życie ustawy, czas między wniesieniem apelacji a dniem sporządzenia rozpoznawanej skargi wynosi 5 miesięcy i 8 dni. W ocenie Sądu Najwyższego nie można w tej sytuacji uznać, że w dniu sporządzenia skargi wystąpiła przewlekłość postępowania przed Sądem Apelacyjnym. W świetle przytoczonej wyżej treści art. 2 ust. 1 ustawy, nie ma bowiem podstaw do przyjęcia, że pojęcie nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu, którego dotyczy skarga, obejmuje także zwłokę, która jeszcze nie wystąpiła, a jedynie może wystąpić w przyszłości. Taki wniosek znajduje również potwierdzenie w art. 12 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym, uwzględniając skargę sąd stwierdza, że w postępowaniu, którego ona dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania. Także w kategoriach logicznych nie jest możliwe odnoszenie przewlekłości lub zwłoki do czasu przyszłego. Nie oznacza to, że realna perspektywa zaistnienia nieuzasadnionej zwłoki w przyszłości nie ma znaczenia dla treści orzeczenia w sprawie o przewlekłość postępowania. Może ona stanowić jeden z elementów, który powinien być uwzględniany przez sąd przy orzekaniu o zastosowaniu środków przewidzianych w art. 12 ust. 3 i 4 ustawy. Dotyczy to jednak, zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy, wyłącznie sytuacji, w której sąd ten stwierdził już zaistniałą przewlekłość postępowania. Tylko bowiem w takiej sytuacji sąd może orzec o zastosowaniu tych środków.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy orzekł jak w sentencji.