descriptionTreść orzeczenia

Wyrok z dnia 7 kwietnia 2004 r.

Sygn. akt III KRS 1/04

Przewodniczący SSN Andrzej Wasilewski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Katarzyna Gonera, Jerzy Kwaśniewski.

Uzasadnienie

Krajowa Rada Sądownictwa uchwałą [...] z dnia 15 października 2003 r., podjętą na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz.U. Nr 100, poz. 1082 ze zm.) oraz art. 69 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.), postanowiła nie wyrazić zgody na zajmowanie stanowiska sędziego przez Andrzeja S. - sędziego Sądu Rejonowego w J. po ukończeniu przezeń 65 roku życia. W uzasadnieniu tej uchwały Krajowa Rada Sądownictwa stwierdziła w szczególności, że: „jak wynika z negatywnej opinii Kolegium Sądu Okręgowego w K. ocena dotychczasowej pracy sędziego Andrzeja S. budzi zastrzeżenia (ma dużą liczbę wyroków uchylonych, ilość załatwień pozostaje na przeciętnym poziomie). Również wątpliwości budzi postępowanie sędziego Andrzeja S. poza służbą na co wskazano w stanowisku Kolegium Sądu Okręgowego w K.”

W odwołaniu od powyższej uchwały Krajowej Rady Sądownictwa [...] z dnia 15 października 2003 r. sędzia Andrzej S. wniósł „o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.” W uzasadnieniu odwołania sędzia Andrzej S.: W kwestii oceny Kolegium Sądu Okręgowego w K. dotyczącej jego dotychczasowej pracy orzeczniczej stwierdził, iż: „z analizy moich akt osobowych, z którymi to zapoznałem się w dniu 17 grudnia 2003 r. w Sądzie Okręgowym w K., wynikają wnioski odmienne” - wskazując na to, że: „w dziale akt osobowych ‘opinie’ (dział ostatni) znajduje się siedem opinii (...). Z opinii na [...] akt osobowych wynika, iż przechodząc z okręgu Sądu Wojewódzkiego w P. do okręgu Sądu Wojewódzkiego w K. posiadałem wśród sędziów najwyższy wskaźnik stabilności orzecznictwa w okręgu

p. Od 1986 r. (data ostatniej o mnie opinii) do momentu rozpoznania przez Kolegium Sądu Okręgowego w K. mojego wniosku o przedłużenie służby w moich aktach osobowych nie ma dokumentów przemawiających przeciwko mnie. Negatywna opinia ‘pojawiła się’ po następnych 18 latach pracy i to dopiero podczas posiedzenia Kolegium Sądu Okręgowego w K. w dniu 26 sierpnia 2003 r. Tę negatywną opinię o mnie przedstawiły ustnie do protokołu: wizytator do spraw karnych SSO (...) i prezes Sądu Rejonowego w J. (...). Dodatkowo prezes (...) przedstawiła treść moich zeznań złożonych w charakterze świadka w sprawie [...] SR w J. - na podstawie których Kolegium orzekło, że budzi wątpliwości moje postępowanie poza służbą ‘czego dowodem jest utrzymywanie bardzo bliskich kontaktów z osobą, która niedawno była pociągnięta do odpowiedzialności przez Sąd dla Nieletnich w J.’ (...). W związku z tak postawionymi zarzutami pozwalam sobie na podważenie stanowiska Kolegium.” [...]

Sąd Najwyższy zważył, co następuje

Stosownie do przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowego trybu działania Krajowej Rady Sądownictwa oraz postępowania przed Radą (Dz.U. Nr 152, poz. 1725), należące do kompetencji tej Rady sprawy indywidualne, w tym sprawy dotyczące wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska przez sędziego, który ukończył 65 rok życia (§ 14 pkt 4 tego rozporządzenia): „są przygotowywane na posiedzenia plenarne w zespołach w składzie 3-5 członków Rady wyznaczanych przez Przewodniczącego (...)” (§ 17 ust. 1 zdanie pierwsze - tego rozporządzenia), przy czym: „zespół ocenia w pierwszej kolejności, czy materiały sprawy są wystarczające do zajęcia stanowiska i w razie stwierdzenia braków przedstawia sprawę Przewodniczącemu celem zarządzenia ich uzupełnienia. (...)” (§ 18 ust. 2 zdanie pierwsze - tego rozporządzenia), natomiast: „w uzasadnionych przypadkach, na wniosek zespołu lub z własnej inicjatywy, Przewodniczący zaprasza, celem odbycia rozmowy w siedzibie Rady, uczestnika postępowania, prezesa właściwego sądu, sędziego wizytatora lub innego sędziego.” (§ 19 ust. 1 tego rozporządzenia), a w każdym wypadku: „w sprawach indywidualnych Rada podejmuje uchwały po wszechstronnym rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy na podstawie udostępnionej dokumentacji oraz wyjaśnień uczestników postępowania. (...)”(§ 20 ust. 1 zdanie pierwsze - tego rozporządzenia). Wynika stąd w szczególności, że w toku postępowania prowadzonego w sprawie załatwienia złożonego przez sędziego wniosku o wyrażenie zgody na dalsze zajmowanie przez niego stanowiska sędziego po ukończeniu 65 roku życia należy stworzyć zainteresowanemu sędziemu możliwość zapoznania się ze sformułowanymi w jego sprawie opiniami, aby mógł się on do nich ustosunkować, zwłaszcza w sytuacji, gdy opinie te nie są dla niego korzystne.

Tymczasem, w niniejszej sprawie sędzia Andrzej S. na poszczególnych etapach postępowania zmierzającego do rozpoznania przedstawionego przezeń wniosku o wyrażenie zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego po ukończeniu 65 roku życia nie został powiadomiony o miejscu i terminie posiedzeń właściwych organów (gremiów) procedujących w tej sprawie, a w szczególności nie został on powiadomiony: a) ani o miejscu i terminie posiedzenia Kolegium Sądu Okręgowego w K., w czasie którego przedstawione zostały przez wizytatora do spraw karnych Sądu Okręgowego w K. oraz przez prezes Sądu Rejonowego w J. ustne (do protokołu) - ogólnie sformułowane, a przy tym lakoniczne i nieprzychylne mu zarazem oceny, dotyczące nie tylko jego pracy zawodowej, lecz także jego postępowania poza służbą oraz zaopiniowany został jego wniosek o przedłużenie służby na stanowisku sędziego; b) ani o miejscu i terminie posiedzenia Zespołu Członków Krajowej Rady Sądownictwa powołanego do dokonania oceny i przygotowania materiałów tej sprawy na posiedzenia plenarne Krajowej Rady Sądownictwa; c) ani też o miejscu i terminie posiedzenia plenarnego Krajowej Rady Sądownictwa odbytego w dniu 15 października 2003 r., na którym Krajowa Rada Sądownictwa podjęła zaskarżoną przez sędziego uchwałę [...] w sprawie odmowy wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego Sądu Rejonowego w J. przez sędziego Andrzeja S. Tym samym, w toku całego postępowania prowadzonego w sprawie załatwienia złożonego przez sędziego Andrzeja S. wniosku o wyrażenie zgody na dalsze zajmowanie przez niego stanowiska sędziego w Sądzie Rejonowym w J. po ukończeniu 65 roku życia nie miał on możliwości zapoznania się ze sformułowanymi w jego sprawie opiniami, a tym samym nie miał on możliwości ustosunkowania się do nich poprzez złożenie ewentualnych wyjaśnień i to pomimo, że niekorzystne dla niego opinie sformułowane zostały w sposób ogólny, bez wskazania na konkretne okoliczności faktyczne lub dowody, które stanowiłyby ich uzasadnienie.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.