Treść orzeczenia
Postanowienie z dnia 19 listopada 1997 r.
Sygn. akt II UZ 93/97
W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych kasację w imieniu ubezpieczonego może wnieść radca prawny, którego łączy ze związkiem zawodowym lub organizacją zrzeszającą emerytów lub rencistów stosunek o charakterze trwałym, tj. umowa o pracę lub umowa zlecenia.
Przewodniczący SSN: Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN Stefania Szymańska (sprawozdawca), Teresa Romer.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 1997 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Ryszarda J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w S. o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, na skutek zażalenia wnioskodawcy od postanowienia Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 21 lipca 1997 r., [...] postanowił: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 21 lipca 1997 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku odrzucił kasację Ryszarda J. od wyroku tego Sądu z 18 lutego 1997 r. jako wniesioną z naruszeniem art. 393³ i 465 § 1 KPC. W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny podkreślił, iż Ryszard J. wezwany do uzupełnienia kasacji przez nadesłanie pełnomocnictwa dla radcy prawnego, który ją sporządził - nie wykonał zarządzenia Sądu. Nadesłane bowiem pełnomocnictwo Przewodniczącej Rady Wojewódzkiej OPZZ w S. do sporządzenia kasacji przez radcę prawnego Marię Z. nie spełnia wymogu formy pełnomocnictwa, jakie skarżący mógłby udzielić radcy prawnemu do sporządzenia kasacji (art. 89 § 1 KPC). Nadto Maria Z. wezwana do uzupełnienia braków formalnych pismem z 15 maja 1997 r. również nie wykonała zarządzenia Sądu. Z informacji zaś uzyskanych w sekretariacie Rady Wojewódzkiej OPZZ w S. wynika, że radca prawny Maria Z. nie jest związana żadnym stosunkiem prawnym z OPZZ. Nie jest radcą prawnym Związku Zawodowego, a tym samym nie jest uprawniona do sporządzenia kasacji wobec treści art. 465 § 1 KPC. Z tych względów Sąd Apelacyjny odrzucił kasację z powołaniem się na art. 393⁵
KPC.
W zażaleniu Ryszard J. wniósł o uchylenie powyższego postanowienia i "przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania celem nadania biegu kasacji". W uzasadnieniu zażalenia powód podniósł, że przez cały czas korzystał z "doradztwa prawnego" w Radzie Wojewódzkiej OPZZ w S. i dlatego zwrócił się do Rady o wyznaczenie pełnomocnika do sporządzenia kasacji. Radca prawny Maria Z. współpracuje z Radą Wojewódzką OPZZ i właśnie z tytułu tej współpracy udzielone zostało dla niej pełnomocnictwo, które traktował również jako pełnomocnictwo udzielone przez niego. O konieczności udzielenia osobiście radcy prawnemu pełnomocnictwa dowiedział się dopiero z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w związku z czym obecnie uzupełnił ten brak. Jeżeli zaś chodzi o radcę prawnego Marię Z., to z uwagi na długą nieobecność nie mogła ona dokonać czynności, do których zobowiązał ją Sąd Apelacyjny.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Zgodnie z art. 465 § 1 KPC w sprawach z zakresu ubezpieczenia społecznego kasację oprócz adwokata może wnieść także radca prawny związku zawodowego lub organizacji zrzeszającej emerytów lub rencistów. W obecnym stanie sprawy rozważenia wymaga tylko kwestia, czy radca prawny Maria Z. jest uprawniona do wnoszenia kasacji w imieniu osób, które korzystają z doraźnej pomocy prawnej Rady Wojewódzkiej OPZZ w S. W szczególności chodzi o to, jaki rodzaj stosunku prawnego istnieje między tą Radą a Marią Z., czy łączy ją z Radą stosunek pracy lub stosunek zlecenia. Z treści art. 465 § 1 KPC należy bowiem wyprowadzić wniosek, że radcę prawnego powinien łączyć ze związkiem zawodowym lub organizacją zrzeszającą emerytów lub rencistów stosunek o charakterze trwałym, tj. umowa o pracę lub umowa zlecenia. Tymczasem z zaświadczenia Rady Wojewódzkiej OPZZ w S. oraz z notatki sporządzonej na podstawie rozmowy telefonicznej z sekretarzem Rady [...] wynika, że Maria Z. współpracuje z Radą tylko w sposób doraźny przy rozwiązywaniu różnych spraw, w tym poprzez udzielanie jej pełnomocnictwa procesowego w konkretnych sprawach sądowych oraz udzielanie upoważnienia do sporządzenia kasacji w sprawach osób, które korzystają z doraźnej pomocy prawnej Rady. W tym stanie rzeczy uprawniony jest wniosek, że radca prawny Maria Z. nie jest objęta dyspozycją art. 465 § 1 KPC, w związku z czym zażalenie Ryszarda J. jako pozbawione uzasadnionych podstaw podlega oddaleniu.