Treść orzeczenia
Sygn. akt II UZ 26/11
Postanowienie
Dnia 2 sierpnia 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący)
SSN Halina Kiryło
SSN Roman Kuczyński (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku K. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. o rentę z tytułu niezdolności do pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 2 sierpnia 2011 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 31 stycznia 2011 r., oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Powód K. G. 19 listopada 2010 r. wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sąd Apelacyjnego z 19 grudnia 2005 r. (… 2896/04), którym oddalono jego apelację od wyroku oddalającego odwołanie od decyzji odmawiającej przyznania mu renty z braku niezdolności do pracy. W skardze wskazano na podstawę wznowienia z art. 403 § 2 k.p.c. i twierdzenie, że żądanie wznowienia postępowania wynika z naruszenia art. 47710 § 2 k.p.c., gdyż Sąd rozpoznał sprawę nieuwzględniając dowodów złożonych po decyzji i których nie przekazał pozwanemu. W takiej sytuacji skarżący na podstawie art. 47714a k.p.c. wniósł o uchylenie wyroków Sądów drugiej i pierwszej instancji oraz decyzji pozwanego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Sąd Apelacyjny postanowieniem z 31 stycznia 2011 r. odrzucił skargę, gdyż powoływała się na dowody z poprzedniego postępowania, zatem została złożona ze znacznym przekroczeniem trzymiesięcznego terminu, skoro postępowanie zakończono wyrokiem z 19 grudnia 2005 r. Wobec złożenia skargi po terminie nie było konieczne badanie czy skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia postępowania. Z tej przyczyny skarga została odrzucona na podstawie art. 407 § 1 k.p.c. w związku z art. 410 § 1 k.p.c.
W zażaleniu zarzucono naruszenie: 1. art. 410 § 1 k.p.c. w związku z art. 407 § 1 k.p.c. przez ustalenie, że skarga została złożona z przekroczeniem trzymiesięcznego terminu; 2. art. 410 § 2 k.p.c. przez odrzucenie skargi na posiedzeniu niejawnym, co uniemożliwiało powodowi uprawdopodobnienie okoliczności stwierdzających zachowanie trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Zażalenie nie jest zasadne. Skarga został odrzucona tylko ze względu na termin z art. 407 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny początek terminu do wniesienia skargi powiązał z zakończeniem sprawy wyrokiem z 19 grudnia 2005 r. Nie oceniał samej podstawy z art. 403 § 2 k.p.c., choć jednocześnie zauważył, że skarżący powołuje się na dowody z poprzedniego postępowania, co w ogóle dyskwalifikowałoby skargę nie tylko ze względu na termin, skoro w podstawie z art. 403 § 2 k.p.c. chodzi o późniejsze (czyli dopiero po wyroku) wykrycie okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Przepis art. 410 § 2 k.p.c. nie miał zastosowania, gdyż Sąd nie miał żadnych wątpliwości co do początku terminu do wniesienia skargi. Wyraźnie wszak stwierdził, że podstawą skargi są dowody z poprzedniego postępowania zakończonego wyrokiem z 19 grudnia 2005 r. Zatem skarga z 19 listopada 2010 r. została wniesiona po terminie i podlegała odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 410 § 1 k.p.c. Natomiast uprawdopodobnienie okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do jej wniesienia byłoby aktualne, gdyby termin do wniesienia skargi był wątpliwy, a tego ze względu na podstawę skargi oraz argumentację zażalenia nie można stwierdzić. Z uzasadnienia skargi o wznowienie postępowania wynika, że wskazana w niej podstawa dowodowa była znana skarżącemu w poprzednim postępowaniu sądowym. W takiej sytuacji jego zażalenie nie jest zasadne, gdyż odwołuje się do faktów i okoliczności z poprzedniego postępowania w sprawie o rentę. To, że powód dowiedział się o oddaleniu przez Sąd Najwyższy postanowieniem z 10 listopada 2010 r. (II UZ 29/10) jego zażalenia na odrzucenie poprzedniej skargi o wznowienie postępowania, nie może powodować wątpliwości co do terminu do wniesienia kolejnej skargi o wznowienie postępowania. Wszak o tym każdorazowo decyduje tylko ściśle określona podstawa skargi. Istota pretensji, na której opiera się zażalenie i skarga, wyraża się w twierdzeniu, że Sąd nie mógł orzekać na podstawie zgłoszonych nowych dowodów w sprawie o rentę i ujawnionych nowych okoliczności istniejących przed wydaniem decyzji. Potwierdza to, że skarżący ma na uwadze dowody i okoliczności znane mu w postępowaniu sądowym, co w ogóle podważałoby także samą podstawę wznowienia w świetle art. 403 § 2 k.p.c., gdyby tak ją oceniono w postanowieniu o odrzuceniu skargi.
Skarżący tak rozumianą podstawę wznowienia postępowania z art. 403 § 2 k.p.c. niezasadnie łączy również z regulacjami z art. 47710 § 2 k.p.c. i art. 47714a k.p.c., gdyż w sprawie z zażalenia na odrzucenie skargi o wznowienie postępowania wniesionej po terminie nie można oceniać czy Sąd Apelacyjny wydał wyrok niezgodny z prawem, w tym w szczególności z naruszeniem przepisów art. 47710
§ 2 k.p.c. i art. 47714a k.p.c. Wykracza to poza zakres przedmiotu sprawy wynikającej z zażalenia, która ma na uwadze termin do wniesienia skargi. Niemniej odwołanie się do art. 47710
§ 2 k.p.c., który za przedmiot ma zgłoszenie nowego żądania w postępowaniu sądowym, potwierdzałoby jedynie, że czasowo jest to zdarzenie sprzed wyrokowania, a więc nie wykraczające poza przyjęty przez Sąd termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Natomiast przepis art. 47714a k.p.c. w tej sprawie z zażalenia na odrzucenie skargi jest bezprzedmiotowy, gdyż może mieć zastosowanie tylko w sprawie głównej.
Czym innym jest też regulacja z art. 114 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach, która nie jest tożsama ze skargą o wznowienie postępowania w rozumieniu art. 399 k.p.c. i nast. Ze względu na przedmiot kontroli nie podlega również ocenie, czy Sąd powinien pouczyć powoda o możliwości wznowienia postępowania na podstawie art. 114 ust. 1.
Wbrew intencji skarżącego nie są to „okoliczności faktyczne lub środki dowodowe”, które ma na uwadze przepis art. 403 § 2 k.p.c. Chodzi w nim o sferę faktów a nie o stosowanie prawa, na co zwrócono już uwagę przy rozpoznawaniu poprzedniej skargi powoda o wznowienie postępowania (wyżej wskazana sprawa II UZ 29/10).
Do przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c. nie należy też wyrok Sądu Najwyższego z 20 maja 2004 r., II UK 395/03 i dlatego termin do wniesienia skargi nie mógł rozpocząć biegu od zapoznania się skarżącego z tym wyrokiem.
Podstawy wznowienia nie stanowi również dokumentacja lekarska, którą strona dysponowała w poprzednim postępowaniu sądowym (art. 403 § 2 k.p.c.). Skarżący nie może w argumentacji zażalenia odwoływać się do nieważności postępowania, gdyż skarga o wznowienie postępowania nie opierała na podstawach z art. 401 k.p.c., niezależnie od tego, że ta podstawa wznowienia postępowania nie obejmuje okoliczności podanych w zażaleniu.
Z powyższych motywów orzeczono jak w sentencji, stosownie do art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c.