Treść orzeczenia
Wyrok z dnia 4 kwietnia 1997 r.
Sygn. akt II UKN 49/97
Ustalenie przez sąd braku związku przyczynowego między inwalidztwem ubezpieczonego, który dwukrotnie w różnym czasie uległ wypadkom przy pracy, przy zaniechaniu przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia, czy inwalidztwo nie nastąpiło w zbiegu schorzeń wrodzonych z łącznymi skutkami obu wypadków, jest uchybieniem procesowym mogącym mieć wpływ na wynik sprawy i stanowi uzasadnioną podstawę kasacyjną.
Przewodniczący SSN: Teresa Romer, Sędziowie SN: Barbara Wagner (sprawozdawca), Andrzej Wróbel.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 1997 r. sprawy z wniosku Stanisława G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w R. o rentę inwalidzką z tytułu wypadku przy pracy, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 października 1996 r. [...] uchylił zaskarżony wyrok oraz poprzedzający go wyrok Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach- Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku z dnia 10 maja 1996 r. [...] i sprawę przekazał temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach-Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku wyrokiem z dnia 10 maja 1996 r. [...] oddalił odwołanie Stanisława G. od decyzji wydanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R. w dniu 15 marca 1996 r., odmawiającej przyznania renty inwalidzkiej na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.). Sąd ustalił, że odwołujący się był zatrudniony od 22 stycznia 1979 r. do 4 sierpnia 1992
r. w Kopalni Węgla Kamiennego "Ż." w Ż. Od 4 sierpnia 1992 r. pobiera rentę inwalidzką według III , zaś od 1996 r. według II grupy. W kwietniu 1981 r. Stanisław G. uległ wypadkowi przy pracy , którego okoliczności zostały ustalone wyrokiem Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Rybniku z dnia 16 listopada 1995 r. [...] Inwalidztwo poszkodowanego nie pozostaje w związku z tym wypadkiem. Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa z ograniczeniem ruchomości i dodatnim odczynem serologicznym, stan dysoraficzny w odcinku lędźwiowo - krzyżowym oraz aplacja łuku ostatniego kręgu lędźwiowego są schorzeniami samoistnymi i wrodzonymi.
Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z dnia 24 października 1996 r. [...] oddalił rewizję Stanisława G. od powyższego wyroku . Kontrolę rewizyjną Sąd II instancji ograniczył wyłącznie do następstw wypadku z kwietnia 1981 r.
W skardze kasacyjnej z dnia 17 grudnia 1996 r. Stanisław G. wniósł o uchylenie wyroku Sądu II instancji. [...] Zdaniem skarżącego Sąd Apelacyjny nie uwzględnił opinii wydanej przez dr. medycyny Henryka W., według którego inwalidztwo Stanisława G. III grupy jest następstwem urazów doznanych w wypadkach przy pracy. Poza tym , Sąd nie wziął pod uwagę faktu, że od 30 września 1987 r. wnioskodawca nie pracował na poprzednio zajmowanym stanowisku cieśli, lecz "na komorze regeneracji".
W pisemnej odpowiedzi na kasację organ rentowy wniósł o jej oddalenie. Jednak na rozprawie kasacyjnej pełnomocnik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych podzielił stanowisko skarżącego, że Sądy I i II instancji nie zbadały wszechstronnie wszystkich okoliczności sprawy mających wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
Kasacja jest uzasadniona.
Stanisław G. uległ wypadkom przy pracy dwukrotnie, a to w kwietniu 1981 r. oraz 12 maja 1987 r. W pierwszym z nich doznał stłuczenia " w okolicach kręgosłupa", w drugim - stłuczenia klatki piersiowej oraz lewej kończyny dolnej. Sprawa związku inwalidztwa skarżącego z wypadkiem przy pracy z dnia 12 maja 1987 r. została prawomocnie rozstrzygnięta decyzją z dnia 15 stycznia 1993 r., uznaną za prawidłową i odpowiadającą prawu przez Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach w wyroku z dnia 4 września 1993 r. [...], od którego rewizję oddalił Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z 28 lutego 1994 r. [...]
W rozpoznawanej sprawie Sądy zarówno I jak i II instancji ograniczyły postępowanie dowodowe do ustalenia związku między inwalidztwem odwołującego się a wypadkiem przy pracy z kwietnia 1981 r. Nie badały natomiast czy inwalidztwo Stanisława G. nie nastąpiło w zbiegu schorzeń wrodzonych z łącznymi skutkami obu wypadków. Kwestia ta wymagała wyjaśnienia nie tylko w kontekście opinii Henryka W., odmiennej od treści orzeczeń komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia oraz opinii biegłych sądowych, ale także wobec rozbieżności w ocenie trwałego uszczerbku na zdrowiu jakiego doznał wnioskodawca w następstwie wypadku z 1987 r. między komisjami lekarskimi PZU ( 18%) i ZUS ( 8%).
Rozpoznając sprawę ponownie Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku uzupełni postępowanie przeprowadzając dowód z opinii biegłych neurologa i ortopedy na okoliczność czy i w jakim stopniu urazy odniesione przez Stanisława G. w wypadkach przy pracy z kwietnia 1981 r. i maja 1987 r. wpłynęły na pogorszenie się jego stanu zdrowia i pogłębienie inwalidztwa wynikającego z wrodzonego schorzenia kręgosłupa. Dokonawszy ustaleń w tym zakresie Sąd zakwalifikuje je i oceni prawnie.
Kierując się powyższymi względami Sąd Najwyższy, stosownie do treści art.393¹³
§ 1 KPC orzekł jak w sentencji.