Treść orzeczenia
Postanowienie z dnia 6 lipca 1999 r.
Sygn. akt II UKN 332/99
Doręczenie dokonane stronie na jej wniosek lub z urzędu jest skuteczne, także wtedy, gdy następnie strona ustanowiła pełnomocnika w sprawie, bądź też uzyskała pomoc prawną z urzędu.
Przewodniczący: SSN Teresa Romer, Sędziowie: SN Jerzy Kuźniar (sprawozdawca), SA Krystyna Bednarczyk.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 1999 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Krzysztofa L. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w G. o rentę, na skutek kasacji wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 11 maja 1999 r. [...] oddalił kasację.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 11 grudnia 1998 r. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni, odrzucił apelację wnioskodawcy Krzysztofa L. od wyroku tego Sądu z dnia 29 września 1998 r. wobec uchybienia terminu do jej wniesienia. Zażalenie na to postanowienie wniesione przez wnioskodawcę, Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił (postanowienie z dnia 12 lutego 1999 r.). Odpis tego postanowienia z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia kasacji doręczono wnioskodawcy w dniu 24 lutego 1999 r. W dniu 8 marca 1999 r. na skutek wniosku ubezpieczonego, ustanowiono dla niego adwokata z urzędu, który pismem z dnia 22 marca 1999 r. wystąpił o doręczenie mu „wyroku z uzasadnieniem”. Sąd Apelacyjny doręczył odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem, informując nadto, że termin do złożenia kasacji upłynął w dniu 24 marca 1999 r. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do złożenia kasacji Sąd Apelacyjny oddalił go, stwierdzając, że doręczenie dokonane stronie działającej osobiście jest prawnie skuteczne, choćby następnie ustanowiła ona pełnomocnika lub uzyskała orzeczenie o ustanowieniu pełnomocnika z urzędu (tak też Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 18 kwietnia 1997 r., I PKN 120/97 -OSNAPiUS 1998 nr 3, poz. 88). W związku z tym wnioskodawca nie może skutecznie dochodzić przywrócenia terminu do wniesienia kasacji na tej tylko podstawie, że otrzymał odpis postanowienia z uzasadnieniem jeszcze przed ustanowieniem pełnomocnika z urzędu. Sąd stwierdził, że w postępowaniu wnioskodawcy oraz jego pełnomocnika nie można dopatrzeć się braku zawinienia – art. 168 § 1 KPC, co czyni wniosek bezzasadnym [...]. Powyższe postanowienie zaskarżył kasacją wnioskodawca i zarzucając naruszenie przepisów postępowania co miało istotny wpływ na wynik sprawy – art. 3933 w związku z art. 387 § 3 KPC, wniósł o jego uchylenie i przywrócenie wnioskodawcy terminu do złożenia kasacji. W ocenie skarżącego „miesięczny termin do wniesienia kasacji trzeba liczyć od dnia doręczenia pełnomocnikowi odpisu postanowienia wraz z uzasadnieniem”.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje
Kasacja nie jest uzasadniona biorąc pod uwagę jej podstawę, którą Sąd Najwyższy jest związany stosownie do art. 39311
KPC. W myśl art. 3931 pkt 2 KPC podstawą kasacji może być naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżonym postanowieniem było przywrócenie terminu do wniesienia kasacji, a więc zbadanie czy uchybienie terminowemu złożeniu kasacji było przez wnioskodawcę zawinione w rozumieniu art. 168 § 1 KPC. Naruszenie tego jednak przepisu nie zostało w kasacji zarzucone, a wskazane jako jej podstawa przepisy nie miały w sprawie bezpośredniego zastosowania.
W myśl art. 387 § 3 KPC orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się stronie, która w terminie tygodniowym od jego ogłoszenia zażądała doręczenia. Jeżeli ogłoszenia nie było, orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się stronom z urzędu w terminie tygodniowym od sporządzenia uzasadnienia.
W rozpoznawanej sprawie postanowienie Sądu Apelacyjnego zostało doręczone wnioskodawcy z urzędu z odpowiednim pouczeniem w dniu 24 lutego 1999 r. a fakt, że następnie ustanowiono dla wnioskodawcy pełnomocnika z urzędu, któremu doręczono na jego wniosek to orzeczenie, nie miał znaczenia dla rozpoczęcia biegu miesięcznego terminu do złożenia kasacji. Doręczenie dokonane stronie – na jej wniosek lub z urzędu – jest prawnie skuteczne także wtedy, gdy następnie strona ustanowiła pełnomocnika w sprawie, bądź też uzyskała pomoc prawną z urzędu. Oznacza to, że brak podstaw do skutecznego domagania się przywrócenia terminu do wniesienia kasacji na tej podstawie, że wnioskodawcy doręczono orzeczenie jeszcze przed ustanowieniem pełnomocnika z urzędu. Nie można też mówić o naruszeniu przez Sąd Apelacyjny przepisu art. 3933
KPC, przepis ten bowiem określa wymagania stawiane kasacji i nie był podstawą wydania zaskarżonego postanowienia.
Gdy więc kasacja nie zawiera usprawiedliwionych podstaw należało orzec jak w postanowieniu na podstawie art. 39312
KPC.